I SA/Gd 1421/14

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 sierpnia 2014 r. Nr [...], [...] w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki jawnej w podatku od towarów i usług oraz podatku dochodowym od osób fizycznych postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. UZASADNIENIE S. G. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 sierpnia 2014 r. w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki jawnej w podatku od towarów i usług oraz podatku dochodowym od osób fizycznych. W skardze sformułował wniosek o wstrzymanie wykonania ww. decyzji. W uzasadnieniu podniósł, iż brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji spowoduje nie tylko powstanie istotnej szkody, ale również nieodwracalnych skutków. Zdaniem skarżącego, załączone do skargi dokumenty w postaci deklaracji podatkowych dowodzą, że ma problemy finansowe. Skarżący zaznaczył, że egzekucja zobowiązania podatkowego w kwocie 200. 000 zł spowoduje utratę przez niego płynności finansowej, narazi na niepowetowaną szkodę oraz spowoduje dla niego nieodwracalne skutki. Aby zaspokoić należność publicznoprawną będzie musiał natychmiast spieniężyć nieruchomość, w której mieszka wraz z rodziną, bowiem tylko ten sposób będzie mógł uczynić zadość obowiązkowi nałożonemu zaskarżoną decyzją. W ocenie skarżącego, ściągnięcie przedmiotowej kwoty w razie ewentualnie korzystnego dla niego wyroku nie cofnie konsekwencji, jakie wiążą się z wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Końcowo skarżący podkreślił, że rażąco niesprawiedliwe oraz sprzeczne z jego interesem jak również z konstytucyjną zasadą legalizmu i państwa prawa jest nałożenie na niego obowiązku zapłaty, mimo uchybień organów opisanych szczegółowo w zarzutach i uzasadnieniu skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji wyżej wymienionej normy prawnej wynika, że to na stronie spoczywa obowiązek wykazania we wniosku przesłanek zawartych w powołanym przepisie, tj. przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Co ważne, sąd rozpoznając wniosek nie dokonuje oceny zawartości skargi, dlatego też wniosek powinien zawierać odrębne uzasadnienie, bowiem samo powołanie się na skutki wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a. nie stanowi uprawdopodobnienia ich wystąpienia. Twierdzenia strony powinny również być poparte dokumentami źródłowymi (por. postanowienie NSA z dnia 8 listopada 2006 r. II FZ 666/06 oraz z dnia 27 września 2012 r. II FZ 781/12 publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przesłanki uwzględnienia przez sąd wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zostały wymienione alternatywnie i w sposób wyczerpujący (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przez pojęcie "znacznej szkody" należy rozumieć taką szkodę - majątkową, a także niemajątkową - która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Można o niej mówić również, jeżeli rozmiary szkody wykonaniem zaskarżonej decyzji są większe niż zwykle wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2006 r., sygn. akt I OZ 1588/06 - niepubl., postanowienie NSA z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II OZ 1386/07, niepubl.; postanowienie NSA z 18 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 386/08). Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogą być zarówno prawne, jak i faktyczne. Rodzaj i zakres wystąpienia tych skutków musi być oceniony na podstawie obowiązującego prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znalazła się strona obciążona obowiązkami określonymi w decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 5 marca 2014 r. sygn. akt I FZ 37/14 publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Istotnym jest, że podmiot występujący o wstrzymanie wykonania decyzji, który zaniechał podania jakichkolwiek okoliczności, mających uzasadniać jego żądanie, nie może oczekiwać od sądu, aby ten, wyręczając go, niejako z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04 publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Na tle okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy wniosek skarżącego, w ocenie Sądu, powyższych wymogów nie spełnia. Skarżący w uzasadnieniu zawartego w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji wskazał ogólnikowo, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji spowoduje nie tylko powstanie istotnej szkody, ale również nieodwracalnych skutków. Co istotne, we wniosku skarżący nie zawarł żadnych danych pozwalających ocenić jego kondycję finansową (np. wysokość jego dochodów, wydatków, oszczędności). Wbrew twierdzeniom zawartym we wniosku, skarżący nie przedłożył również żadnych dokumentów, na podstawie których możliwe byłoby dokonanie oceny jego aktualnej sytuacji materialnej. Nie ulega bowiem wątpliwości, że do oceny zasadności wniosku konieczne jest dysponowanie aktualnymi danymi o stanie majątkowym podatnika. Zweryfikowanie przez Sąd tego, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku skarżącego, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki musi się odbywać z uwzględnieniem szczegółowych informacji o jego sytuacji majątkowej, wysokości uzyskiwanych dochodów, posiadanych oszczędnościach, czy ponoszonych wydatkach (por. postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 17 kwietnia 2012 r. sygn. akt I SA/Gd 322/12). Sąd podkreśla, że sama konieczność uregulowania należności nie jest przesłanką udzielenia ochrony tymczasowej. Regulowanie należności podatkowych zwykle polega na zmniejszaniu ilości środków pieniężnych pozostających w dyspozycji dłużnika, zatem kierując się taką przesłanką ochrony tymczasowej przed płaceniem podatków można udzielić każdemu, na kim ciąży dług, co sparaliżowałoby politykę fiskalną państwa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 sierpnia 2014 r. sygn. akt II FZ 1045/14 publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W ocenie Sądu, za gołosłowne należy uznać twierdzenia skarżącego, że egzekucja zobowiązania podatkowego w kwocie 200.000 zł spowoduje utratę przez niego płynności finansowej, narazi go na niepowetowaną szkodę oraz spowoduje nieodwracalne skutki, ponieważ aby zaspokoić należność publicznoprawną będzie musiał natychmiast spieniężyć nieruchomość, w której mieszka wraz z rodziną, gdyż tylko w ten sposób będzie mógł uczynić zadość obowiązkowi nałożonemu zaskarżoną decyzją. Podkreślić należy, iż przedmiot świadczenia w niniejszej sprawie stanowi zaległość podatkowa, czyli świadczenie pieniężne. Nie jest to zatem przedmiot, który wskutek swych właściwości nie może być następnie zastąpiony innym przedmiotem. Nie istnieje więc ryzyko bezpowrotnej utraty przedmiotu świadczenia w przypadku wykonania decyzji. Odnosząc się do argumentacji wnioskodawcy, że rażąco niesprawiedliwe oraz sprzeczne z jego interesem jak również z konstytucyjną zasadą legalizmu i państwa prawa jest nałożenie na niego obowiązku zapłaty, wypada zauważyć, że Sąd rozstrzygając na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych tj. niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwem spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto na etapie rozpoznawania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd nie dokonuje oceny merytorycznej skargi. Niezgodność decyzji z prawem, która jest przedmiotem oceny sądu w toku rozprawy a udzielenie ochrony tymczasowej, wynikającej z art. 61 p.p.s.a. to dwie odrębne kwestie (por. B. Dauter, Komentarz do art. 61 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, teza 8, LEX, 2013 r.). To w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na wystąpienie w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie zawartych we wniosku twierdzeń stosownymi dokumentami. Sąd musi mieć bowiem wiedzę o okolicznościach przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu lub czynności, jak również możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. Konkludując, w niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.