II GZ 452/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Jagielska po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 października 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 2435/17 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od wyniku egzaminu na uprawnienia budowlane postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 10 października 2018 r. o sygn. akt VI SA/Wa 2435/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), odmówił A. S. przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 14 marca 2018 r. w sprawie z jej skargi na postanowienie Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] grudnia 2014 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od wyniku egzaminu na uprawnienia budowlane. Wyjaśniając motywy podjętego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że w złożonej od ww. wyroku skardze kasacyjnej nie zawarto wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy. Sąd wezwał do uzupełnienia tego braku, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Wezwanie zostało doręczone na adres profesjonalnego pełnomocnika skarżącej, a w zakreślonym terminie brak skargi kasacyjnej uzupełniony nie został. W dniu 24 września 2018 r. pełnomocnik skarżącej nadał wniosek o przywrócenie terminu, argumentując, że przebywał na urlopie. Sąd uznał wniosek za dopuszczalny, stwierdzając, że przyczyna uchybienia terminu ustała 3 września 2018 r., zatem zachowano 7-dniowy termin, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a., jednakże uznał też, iż pełnomocnik skarżącej nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminowi. Sąd ocenił, że urlop pełnomocnika nie może być uznany za przeszkodę nieprzewidzianą ani trudną do usunięcia. Zachowanie należytej staranności przy dochowaniu terminu do dokonania określonej czynności powinno polegać na takim zorganizowaniu pracy, aby podczas nieobecności pełnomocnika interesy mocodawcy nie doznały uszczerbku oraz możliwe było podjęcie stosownych czynności. Działania pełnomocnika obciążają mocodawcę, który ponosi ich skutki. W zażaleniu złożonym do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. S., reprezentowana przez adwokata, zaskarżyła powyższe postanowienie Sądu w całości i wniosła o jego zmianę poprzez przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej, zarzucając mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i bezpodstawne przyjęcie, że pełnomocnik skarżącej nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, podczas gdy pełnomocnik wskazał, iż korespondencja z sądu została odebrana przez osobę nieupoważnioną do jej odbioru, a nadto nie został on poinformowany o odbiorze pisma, co świadczy o braku winy w uchybieniu terminowi. Do zażalenia załączono oświadczenie osoby, która omyłkowo odebrała sądową korespondencję adresowaną w niniejszej sprawie do adwokata reprezentującego stronę skarżącą (złożyła podpis na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, ZPO), do odbioru której nie była upoważniona. W oświadczeniu podkreślono, że osoba podpisująca ZPO nie jest pracownikiem zatrudnionym w kancelarii adwokata reprezentującego skarżącą. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne, gdyż kontrolowane postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.) należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Zauważyć należy, że rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu Sąd I instancji nie dostrzegł, iż wniosek ten został oparty na argumentacji kwestionującej prawidłowość doręczenia adwokatowi skarżącej wezwania do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej. Wskazaną argumentację podtrzymano i rozwinięto w zażaleniu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznać należy, że skoro skarżąca podważa prawidłowość (skuteczność) doręczenia jej przedmiotowego wezwania, to tym samym podważa rozpoczęcie biegu terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej, który powinien się rozpocząć od dnia doręczenia wezwania. Jak wskazuje się w judykaturze Naczelnego Sądu Administracyjnego, instytucja przywrócenia terminu ma zastosowanie w tych wszystkich sytuacjach, gdy strona nie dokonała w terminie czynności. Wówczas, nie kwestionując faktu bezskutecznego upływu terminu, strona uprawdopodobnia brak zawinienia w nieterminowym dokonaniu czynności. Natomiast w przypadku, gdy strona twierdzi, że termin nie rozpoczął biegu, ponieważ dokonano nieprawidłowego doręczenia nie ma mowy o przywróceniu terminu. Nie można bowiem przywrócić terminu, który nie rozpoczął swojego biegu. Jest to konsekwencja tego, że strona nie może uchybić terminowi, który jeszcze nie rozpoczął biegu (por. post. sądu kasacyjnego z dnia 13 listopada 2014 r. o sygn. akt I FZ 366/14, publ. LEX nr 1538439 i dostępne w Internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W świetle powyższego wszystkie rozważania Sądu I instancji odnoszące się do nieuprawdopodobnienia braku winy pełnomocnika skarżącej w uchybieniu terminowi do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej należało uznać za zbędne, skoro sam pełnomocnik w istocie wskazywał, że termin do uzupełnienia tego braku nie rozpoczął biegu z powodu wadliwości doręczenia wezwania. Na wynik sprawy nie miały żadnego wpływu popełnione przez Sąd nieścisłości w określeniu dat składanych przez skarżącą pism procesowych, natomiast podnoszona konsekwentnie w zażaleniu wadliwość doręczenia wezwania może być kwestionowana w drodze stosownego środka odwoławczego przysługującego od postanowienia sądu I instancji w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.