II SA/Op 552/17

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. D. na zaświadczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia 13 października 2017 r., nr [...] w przedmiocie wpisów w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego postanawia odrzucić skargę. UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 28 września 2017 r. G. D, reprezentowany przez pełnomocnika - adw. D. N., wystąpił do Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu o "udzielenie informacji z zakresu prowadzonej ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego - obejmującej wszystkie wpisy punktów karnych z uwzględnieniem najwcześniej otrzymanych punktów ostatecznych, tymczasowych oraz anulowanych, w przypadku gdy do takiego anulowania punktów karnych doszło". W wyniku rozpoznania ww. wniosku Komendant Wojewódzki Policji w Opolu wydał zaświadczenie nr [...], z dnia 13 października 2017 r., o wpisach w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Następnie G. D., nadal reprezentowany przez pełnomocnika, po wezwaniu Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu pismem z dnia 23 października 2017 r. do usunięcia naruszenia prawa i o dokonanie wykreślenia z ewidencji wpisu w zakresie 5 punktów otrzymanych w dniu 3 grudnia 2014 r. z uwagi na zatarcie ukarania, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę, zawartą w piśmie z dnia 17 listopada 2017 r., podając, że skarży "akt/zaświadczenie nr [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu" z dnia 13 października 2017 r. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Opolu wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, że dotyczy ona zdarzeń z 2015 r., podczas gdy stanowisko dotyczące wpisu do ewidencji zajęto już w dniu 2 maja 2016 r., w związku z czym strona nie dotrzymała terminu określonego w art. 53 § 2 P.p.s.a. Alternatywnie organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi Sąd bada przede wszystkim jej dopuszczalność, oceniając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek obligujących do odrzucenia skargi, wskazanych w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z art. 58 § 1 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi jest równoznaczne z odmową rozpatrzenia sprawy i nadania jej dalszego biegu. Stosownie do art. 58 § 3 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem, zaś odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Na zasadzie art. 1 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zakres kognicji sądów administracyjnych został doprecyzowany w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Ponadto sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a P.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że przedmiotem skargi, wniesionej przez skarżącego reprezentowanego przez zawodowego pełnomocnika, jest zaświadczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia 13 października 2017 r., nr [...], zatytułowane "o wpisach w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego". Zaświadczenie to wydane zostało w związku z jednoznacznie sprecyzowanym wnioskiem skarżącego z dnia 28 września 2017 r. o udzielenie informacji obejmującej wszystkie wpisy dotyczące punktów karnych, znajdujące się w ewidencji prowadzonej przez organ, natomiast materialnoprawną podstawę jego wydania stanowił § 9 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r. poz. 488). Przepis ten stanowi, że osoba zainteresowana ma prawo uzyskać od Policji ustną informację lub zaświadczenie o wpisach w ewidencji, ostatecznych i tymczasowych, dotyczących punktów odpowiadających dokonanym przez siebie naruszeniom. Informacji udziela się lub zaświadczenie wydaje się w każdej jednostce organizacyjnej Policji posiadającej odpowiednie możliwości techniczne. W świetle powołanego przepisu, będące przedmiotem skargi zaświadczenie, jako dokument urzędowy wydany przez organ Policji, potwierdza fakt istnienia wpisów odnotowanych w prowadzonej przez organ ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. W związku z powyższym wskazać należy, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw tego rodzaju. Zaświadczenie jest czynnością faktyczną organu administracji publicznej, która ma cechy całkowicie odrębne od typowych aktów administracyjnych poddanych kontroli sądów administracyjnych, takich jak decyzje czy postanowienia. Zgodnie z przepisami art. 217 - 220 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), zwanej dalej K.p.a., regulującymi wydawanie zaświadczeń, a także orzecznictwa sądowoadministracyjnego utrwalonego na tle tych unormowań oraz poglądów wyrażanych w literaturze przedmiotu, zaświadczenie jest urzędowym poświadczeniem określonych faktów lub stanu prawnego. Stanowi oświadczenie wiedzy, a nie woli organu, gdyż w zaświadczeniu organ administracji publicznej stwierdza, co mu jest wiadome, jednak nie rozstrzyga żadnej sprawy. Zaświadczenie jest pochodną istniejących faktów lub stanu prawnego i wraz ze zmianą tych faktów lub stanu prawnego zaświadczenie staje się nieaktualne i może być wydane nowe, odpowiadające aktualnemu stanowi prawnemu lub aktualnym faktom. Możliwe jest ponowne wydanie zaświadczenia w tej samej sprawie, bez uprzedniego korygowania czy unieważnienia pierwotnie wydanego zaświadczenia, z tego względu, że jest ono rodzajem czynności faktycznej, a te nie korzystają z powagi rzeczy osądzonej. Kwestia ta nie podlega dyskusji, albowiem wartość zaświadczenia należy oceniać w kategoriach wyrażania prawdy obiektywnej, co do faktów lub prawa. Zatem można zanegować jego wartość wykazując, że potwierdza ono fałsz. Natomiast nie może ono – w przeciwieństwie do aktu administracyjnego - być oceniane w kategoriach ważności rozstrzygnięcia organu. Właściwy organ może, zgodnie z art. 219 K.p.a., odmówić postanowieniem wydania zaświadczenia albo wydania zaświadczenia o żądanej treści, które jest zaskarżalne zażaleniem. Skarga na postanowienie wydane w oparciu o przepis art. 219 K.p.a. jest dopuszczalna, podobnie jak skarga na bezczynność organu w sprawie wydania zaświadczenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 listopada 2006 r., I OSK 88/06, dostępny na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl oraz J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. C.H. BECK, Warszawa 2012, s. 693 i powołane tam rzecznictwo oraz literatura). Na gruncie powiedzianego dotychczas skonstatować należy, że od zaświadczenia nie służy żaden środek zaskarżenia. Treść zaświadczenia nie podlega zatem kontroli sądu administracyjnego. Prawidłowość zaświadczenia wymyka się spod kontroli sądowoadministracyjnej jeszcze i z tego względu, że sąd administracyjny nie dysponuje danymi, które pozwoliłyby zweryfikować zgodność z prawdą treści zaświadczenia. Poza tym, wykraczałoby to poza zakres funkcji sądu, ograniczonych do kontroli zgodności z prawem działań administracji publicznej. W tym miejscu raz jeszcze należy zwrócić uwagę, że skarżący, reprezentowany przez fachowego pełnomocnika, wystąpił do organu o wydanie zaświadczenia dotyczącego liczby punktów, a następnie zakwestionował prawidłowość tego zaświadczenia. Z uwagi na wynikające z art. 134 P.p.s.a. związanie granicami sprawy, Sąd jest związany przedmiotem zaskarżenia i nie może uczynić przedmiotem skargi innego aktu niż wskazany przez skarżącego. Wbrew argumentacji zawartej w odpowiedzi na skargę, przedmiotem zaskarżenia, w świetle treści wniosku nie można było więc uznać zaświadczenia wydanego wcześniej przez organ w tym samym przedmiocie. Nie można było też przyjąć, że skarżący wystąpił do organu o wydanie zaświadczenia konkretnej treści, w tym o usunięcie punktów z ewidencji kierowców. Zaskarżonego zaświadczenia nie można zatem zakwalifikować jako postanowienia wydanego na podstawie art. 219 K.p.a., odmawiającego wydania zaświadczenia bądź odmawiającego wydania zaświadczenia o innej treści, tym bardziej, że nie został wyczerpany tryb zaskarżenia w postaci zażalenia. Reasumując, skarga w przedmiotowej sprawie została wniesiona na czynność organu polegającą na wydaniu zaświadczenia, która nie mieści się w katalogu czynności i aktów poddawanych kontroli sądu administracyjnego, określonych w powołanym na wstępie przepisie art. 3 § 2 - 3 P.p.s.a. Wniesiona skarga zmierza do weryfikacji treści zaświadczenia, co wykracza poza kompetencje sądu administracyjnego. Oznacza to, że badanie zasadności takiej skargi jest niedopuszczalne. W tym stanie rzeczy skargę, jako niedopuszczalną należało odrzucić, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.