I SA/Wr 674/17

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryka Łysikowska po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I sprawy ze skargi A sp. z o.o. we W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2014 r. postanawia odrzucić skargę. UZASADNIENIE Skarżąca spółka - reprezentowana przez kuratora ustanowionego na podstawie art. 138 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.; dalej: O.p.) – wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2014 r. Na wezwanie do przedłożenia dokumentu wykazującego umocowanie kuratora do działania przed tut. Sądem, kurator przedłożył postanowienie Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] grudnia 2016 r., sygn. akt [...]. KRS [...], w którym sąd powszechny postanowił: "ustanowić dla spółki A spółka z ograniczoną odpowiedzialnością we W. (KRS [...]) kuratora w osobie M. W. celem kontynuowania postępowania podatkowego wszczętego postanowieniem [...] z dnia [...] listopada 2015 r. wobec A Sp. z o.o. w sprawie rozliczenia z budżetem państwa z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2014 r.". W uzasadnieniu ww. postanowienia sąd powszechny przedstawił pogląd, iż kurator ustanowiony dla spółki na podstawie art. 138 § 3 O.p. uprawniony jest do podejmowania wszystkich czynności w postępowaniu podatkowym, a nie tylko czynności związanych z powołaniem organów lub likwidacją spółki. Pismem z dnia 17 sierpnia 2017 r. na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) wezwano spółkę do uzupełnienia braków w organie reprezentującym spółkę, w terminie 2 miesięcy, od otrzymania wezwania, przez powołanie zarządu, pod rygorem odrzucenia skargi. Poinformowano jednocześnie spółkę oraz kuratora, że kurator skarżącej powołany w trybie art. 138 § 3 O.p. nie jest upoważniony do reprezentacji spółki przed sądem administracyjnym. Wezwanie zostało spółce doręczone w trybie art. 73 p.p.s.a. w dniu 11 września 2016 r. (k. 36 akt sądowych). Z rejestru KRS (https://ems.ms.gov.pl/krs/wyszukiwaniepodmiotu) wynika, że do dnia wydania niniejszego postanowienia nie powołano organu uprawnionego do reprezentacji skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu, albowiem w składzie organu skarżącej zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie przed tut. Sądem, a braki te nie zostały uzupełnione. Sąd wskazuje, że zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą kurator spółki ustanowiony na podstawie art. 138 § 3 O.p. nie jest uprawniony do reprezentowania spółki w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Przyjmuje się, że art. 138 § 3 O.p. jest podstawą złożenia przez organ podatkowy wniosku o ustanowienie kuratora na mocy art. 42 § 1 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm.; dalej: K.c.). Zgodnie z art. 138 § 3 O.p. jeżeli osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej nie może prowadzić swoich spraw wskutek braku powołanych do tego organów, organ podatkowy składa do sądu wniosek o ustanowienie kuratora. Natomiast zgodnie z art. 42 § 1 K.c. jeżeli osoba prawna nie może prowadzić swoich spraw z braku powołanych do tego organów, sąd ustanawia dla niej kuratora. W myśl § 2 art. 42 K.c. kurator powinien postarać się niezwłocznie o powołanie organów osoby prawnej, a w razie potrzeby o jej likwidację. Kurator ustanowiony w oparciu o wniosek złożony na podstawie art. 138 § 3 O.p., na mocy art. 42 K.c. nie jest uprawniony do bieżącego prowadzenia spraw spółki, a tym samym stałego (czasowego) zastąpienia ustawowych bądź statutowych organów osoby prawnej, a jedynie do niezwłocznego doprowadzenia bądź to do likwidacji osoby prawnej, bądź też do umożliwienia jej, poprzez powołanie właściwych organów, podjęcia samodzielnego, prawidłowego działania, w tym zarządzania i reprezentacji. Kurator ustanowiony w trybie art. 42 K.c. nie może reprezentować organów spółki w postępowaniach administracyjnych i sądowoadministracyjnych, czyli w sprawach niezwiązanych ani z powołaniem organów spółki, ani jej likwidacją (por. postanowienie NSA z dnia 30 sierpnia 2016 r., sygn. akt I GZ 405/16, a także wyrok WSA w Gliwicach z dnia 29 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 1271/08; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 22 września 2009 r., sygn. akt I SA/Gl 350/09; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 9 stycznia 2008 r., sygn. akt I SA/Wr 1198/07; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 31 stycznia 2007 r., sygn. akt II SA/Gd 290/06; wyrok NSA z dnia 10 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 59/07; wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 2104/12; wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 2354/14, wszystkie opublikowane w CBOSA). Sąd stanowisko przedstawione w ww. orzeczeniach podziela. Sąd wskazuje nadto, że w przedłożonym przez stronę postanowieniu sądu powszechnego z dnia [...] grudnia 2016 r. kuratora ustanowiono: "celem kontynuowania postępowania podatkowego". Postępowanie sądowoadministracyjne nie jest jednak kontynuacją postępowania podatkowego. Brak jest jakiejkolwiek wzmianki, że mocą ww. postanowienia reprezentacja kuratora rozciąga się na wnoszenie środków odwoławczych czy też reprezentację spółki w postępowaniu sadowoadministracyjnym. Rozszerzająca interpretacja umocowania jest niedopuszczalna. Mając zatem na uwadze powyższe uwagi należy uznać, że kurator skarżącej spółki, powołany w toku postępowania podatkowego w trybie art. 138 § 3 O.p., nie jest upoważniony do reprezentowania spółki przed sądem administracyjnym w przedmiotowej sprawie. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Z powodu braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej skarżącym, uniemożliwiającego jego działanie, sąd odrzuci skargę dopiero wówczas, gdy brak nie zostanie uzupełniony (§ 2). Z uwagi na fakt, iż wskazane braki nie zostały uzupełnione w wyznaczonym terminie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. i art. 58 § 2 p.p.s.a. orzeczono j.w.