I OSK 2441/19

SENTENCJA Dnia 29 grudnia 2022 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie: sędzia NSA Marian Wolanin sędzia del. WSA Anna Wesołowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2022 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 23 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Go 201/19 w sprawie ze skargi P. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] lutego 2019 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z 23 maja 2019 r. oddalił skargę P. K. (Skarżący) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G.(Kolegium) z [...] lutego 2019 r., w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Skarżący zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną w całości zarzucając mu na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a naruszenie przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: 1) art. 151 p.p.s.a. p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi wskutek przyjęcia, iż organy administracji nie dopuściły się naruszeń prawa procesowego w postaci art. 134 k.p.a i polegającego na błędnym zastosowaniu przepisu art. 134 k.p.a. w sytuacji gdy nie doszło do uchybienia terminu do złożenia odwołania gdyż decyzja nie została skarżącemu skutecznie doręczona, wobec czego termin do wniesienia odwołania od tej decyzji zaczął biec dopiero 4 października 2018 r. w dniu zapoznania się pełnomocnika z aktami sprawy a nie od dnia 19 września 2018 r., 2) naruszenie art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi wskutek przyjęcia, iż organy administracji nie dopuściły się naruszeń prawa procesowego w postaci art. 80 k.p.a. polegającego na braku jakiegokolwiek odniesienia się do twierdzeń Skarżącego jak i załączonych dowodów na okoliczności braku skutecznego doręczenia decyzji, 3) naruszenie art. 151 p.p.s.a poprzez oddalenie skargi wskutek przyjęcia, iż organy administracji nie dopuściły się naruszenia art. 7 k.p.a. polegającego na niewyjaśnieniu sprawy w sposób wszechstronny i w efekcie ustaleniu, że Skarżący nie odebrał przesyłki z własnej winnym podczas gdy nie odebrał on przesyłki z winy osób trzecich i z przyczyn od niego niezależnych, 4) naruszenie art. 151 p.p.s.a poprzez oddalenie skargi wskutek przyjęcia, iż organy administracji nie dopuściły się naruszenia art. 7 k.p.a. polegającego na wydaniu decyzji w oparciu o niepełny materiał dowodowy, 5) naruszenie art. 151 p.p.s.a poprzez oddalenie skargi wskutek przyjęcia, iż organy administracji nie dopuściły się naruszenia art. 7 k.p.a. polegającego na poczynieniu wniosków sprzecznych z treści przeprowadzonych przez organ dowodów wskazujących na fakt, że odwołanie zostało wniesione po terminie podczas gdy z przeprowadzonych dowodów wynika, że odwołanie wniesione zostało w ostatnim dniu 7 dniowego terminu, 6) naruszenie art. 151 p.p.s.a poprzez oddalenie skargi wskutek przyjęcia, iż organy administracji nie dopuściły się naruszenia art. 80 k.p.a. polegającego na złamaniu zasady swobodnej oceny dowodów i dokonaniu ich oceny w sposób dowolny, skutkujący niezasadnym uznaniem, iż doszło do uchybienia terminowi do wniesienia odwołania podczas gdy termin nie zaczął swojego biegu, gdyż decyzja nie została Skarżącemu skutecznie doręczona. Skarżący wniósł na podstawie art. 185 p.p.s.a. o uwzględnienie skargi kasacyjnej, uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości wraz z przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji, na postawie art 203 p.p.s.a. o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania wg norm przepisanych. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Przed przystąpieniem do odniesienia się do zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej przypomnieć należy istotę zaistniałego sporu. Starosta Powiatu S. (Starosta) decyzją z [...] sierpnia 2018 r. orzekł o zatrzymaniu Skarżącemu prawa jazdy kategorii B,C, B+E, C+E na okres trzech miesięcy od 18 czerwca 2018 r. do 18 września 2018 r. Skarżący pismem z [...] października 2018 r. złożył odwołanie od decyzji Starosty wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Postanowieniem z [...] lutego 2019 r. Kolegium odmówiło przywrócenia terminu zaś postanowieniem z [...] lutego 2019 r. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty. Podstawą faktyczną rozstrzygnięcia Kolegium było ustalenie, że wobec dwukrotnej awizacji decyzję uznać należało za doręczoną 30 sierpnia 2018 r., a odwołanie wniesiono 11 października 2018 r. czyli z uchybieniem terminu. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organu, że w sprawie doszło do zastępczego doręczenia decyzji w trybie art. 44 k.p.a., Skarżący nie obalił domniemania prawidłowości tego doręczenia, co oznacza, że odwołanie wniesione zostało po terminie a w konsekwencji organ zobowiązany był do zastosowania art. 134 k.p.a. i stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Pierwsza grupa zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej dotyczy prawidłowości ustaleń faktycznych dotyczących podzielenia przez Sąd ustaleń Kolegium, co do prawidłowości doręczenia decyzji w rybie art. 44 k.p.a. Odnosząc się do tych zarzutów Sąd kasacyjny wskazuje, że w aktach sprawy znajduje się koperta, w której wysłana została do Skarżącego decyzja z [...] sierpnia 2018 r. Decyzja skierowana została do Skarżącego na adres ul. K. [...], [...] S. Jak słusznie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, Skarżący nie wskazywał ani na etapie postępowania administracyjnego, ani na etapie postępowania sądowego, by adres na jaki wysłana została decyzja był adresem nieprawidłowym. Z adnotacji znajdujących się na kopercie wynika, że podjęta została wyłącznie jedna próba awizacji przesyłki zawierającej decyzję – 16 sierpnia 2018 r. Skarżący w toku postępowania administracyjnego przeprowadził postępowanie reklamacyjne usługi pocztowej dotyczące m.in przesyłki zawierającej decyzję (pismo Skarżącego z [...] października 2018 r.)., a następnie złożył do akt sprawy pismo operatora pocztowego z [...] listopada 2018 r. informujące o sposobie rozpoznania skargi. Z pisma tego wynika, że 16 sierpnia 2018 r., wobec niezastania adresata listonosz dokonał awizacji przesyłki sporządzając o tym zawiadomienie i zostawiając je w oddawczej skrzynce pocztowej. Powtórne zawiadomienie o przesyłce zostało doręczone zostało po upływie 7 dni od daty pierwszego, to jest 24 sierpnia 2018 r. w ten sam sposób. Z uwagi na niepodjęcie w ustawowym terminie, przesyłka została przekazana do nadawcy 3 września 2018 r. z adnotacją o niepodjęciu w terminie. Tak zgromadzony materiał dowodowy pozwalał na poczynienie ustaleń, co do prawidłowości doręczenia decyzji w trybie art. 44 k.p.a. Operator pocztowy przechowywał przesyłkę przez okres 14 dni od daty pierwszej awizacji to jest od 16 sierpnia 2018 r. (art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a.), dokonana została dwukrotna awizacja zgodnie z art. 44 § 2 i § 3 k.p.a. a przesyłka uznana została za doręczoną z ostatnim dniem okresu o którym w art. 44 § 1 k.p.a. to jest z dniem 30 sierpnia 2018 r. Skarżący nie przedstawił żadnego dowodu, z którego wynikałoby, że nie doszło do skutecznego doręczenia przesyłki w trybie art. 44 k.p.a. Za taki dowód nie można uznać twierdzeń Skarżącego o konflikcie z żoną czy też informacji o wszczęciu w stosunku do żony postępowania karnego. Sąd kasacyjny wskazuje, że zarzuty Skarżącego dotyczące nieuwzględnienia dołączonych przez niego do akt postępowania informacji o wszczętym postępowaniu karnym wobec żony w sprawie przejęcia dokumentów awizo nie znajdują potwierdzenia ani w aktach administracyjnych ani w aktach sądowych. W aktach administracyjnych znajduje się jedynie informacja o wyznaczeniu na 12 listopada 2018 r. terminu w sprawie rozwodowej, nie ma zaś żadnego dokumentu potwierdzającego informację o wszczęciu jakiegokolwiek postępowania karnego. Informacja o prowadzeniu postępowania karnego związanego z przejmowaniem korespondencji wynika jedynie z oświadczenia złożonego przez pełnomocnika Skarżącego na rozprawie przed sądem pierwszej instancji. Co istotne pełnomocnik wskazał, że sprawa jest w toku a organy nie przedstawiły nikomu zarzutu. W tej sytuacji zarzut nieodniesienia się przez organy czy też Sąd pierwszej instancji do dowodów, których w aktach sprawy nie było czy też okoliczności, które nie zostały w żaden sposób potwierdzone, uznać należy za niezasadny. Niezasadny jest również podniesiony w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 106 p.p.s.a. Zarzut ten został wadliwie skonstruowany, przepis ten zawiera bowiem 5 jednostek redakcyjnych, zaś Naczelny Sąd Administracyjny nie jest ani uprawniony ani zobowiązany do ustalania, jaki przepis w ocenie Skarżącego kasacyjnie został naruszony. Podsumowując wskazać należy, że Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania przywołanych w skardze kasacyjnej. Sąd postąpił prawidłowo podzielając ustalenia faktyczne Kolegium, co do daty doręczenia Skarżącemu decyzji a w konsekwencji, co do istnienia podstawy faktycznej dla stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu. Ustalenia te poczynione zostały na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, w tym przedłożonej do akt sprawy odpowiedzi operatora pocztowego na wniesioną przez Skarżącego reklamację. Zawarte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej rozważania dotyczące braku winy czy też braku należytej staranności nie dotyczą przedmiotowej sprawy. Organ administracji ustalił, że decyzja doręczona została Skarżącemu w trybie art. 44 k.p.a. z dniem 30 sierpnia 2018 r. Skarżący nie zdołał zakwestionować prawidłowości powyższego ustalenia. Skoro odwołanie wniesione zostało 11 października 2018 r., to uznać należało, że wniesione zostało z uchybieniem terminu. Stwierdzenie, że odwołanie wniesione zostało z uchybieniem terminu nie wiąże się z badaniem czy ustalaniem kwestii winy. Uznanie, że środek odwoławczy wniesiony został po terminie wiąże się jedynie z ustaleniem daty, od której biegł termin na wniesienie tego środka i daty jego wniesienia. Skarżący kasacyjnie w piśmie z [...] października 2019 r,. wniósł o dopuszczenie dowodu z orzeczenia Sądu Rejonowego w S. z [...] października 2019 r. uniewinniającego Skarżącego z zarzutu kierowania pojazdem mechanicznym w dniu [...] września 2018 r. bez posiadania uprawnień na okoliczność "zasadności skargi" a tym co do faktu, że "w dacie pokwitowania odbioru dokumentu prawo jazdy w dniu 19 września 2018 r. ze Starostwa miał jakąkolwiek świadomość wszczęcia procesowania w zakresie zatrzymania prawo jazdy na kolejne 6 miesięcy". Sąd kasacyjny nie uwzględnił tego powyższego wniosku dowodowego. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W niniejszej sprawie przedmiotem sporu była kwestia, czy odwołanie od decyzji z [...] sierpnia 2018 r. zostało wniesione w terminie czy też z jego uchybieniem a więc kwestie związane z prawidłowością doręczenia decyzji w trybie art. 44 k.p.a.. Zatem przedstawiony przez Skarżącego dowód, dotyczący – jak twierdzi – stanu jego świadomości [...] września 2018 r. nie był niezbędny do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie. Mając na uwadze powyższe wywody Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. Uzasadnienie zostało sporządzone stosownie do wymogów określonych w art. 193 zdanie 2 p.p.s.a zgodnie z którym uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842 ze zm.).