I SA/Wa 2276/14

SENTENCJA Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi B.G., M.J. na postanowienie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] maja 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: 1) przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w [...], 2) odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 13 października 2014 r., uzupełnionym w dniu 4 listopada 2014 r., skarżąca B.G. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca podała, że jest właścicielką gospodarstwa rolnego, nie posiada stałego dochodu, zaś pozostający z nią we wspólnym gospodarstwie domowym rodzice utrzymują się ze świadczeń emerytalno-rentowych w łącznej wysokości [...]. Skarżąca jest właścicielką części (1/2) domu o pow. [...], mieszkania ([...]), budynków gospodarczych, sprzętu rolniczego oraz współwłaścicielką (w 1/2 części) nieruchomości rolnej ([...]) oraz samochodu osobowego [...] (rok prod. 2002). W uzasadnieniu wniosku strona wskazała, że gospodarstwo rolne, które całkowicie zniszczyła w 2010 r. powódź, jest do chwili obecnej odbudowywane i nie przynosi dochodów. Opłaty związane z utrzymaniem domu pokrywane są ze świadczenie emerytalnego matki skarżącej. W odpowiedzi na wezwanie do przedstawienia dodatkowych oświadczeń oraz dokumentów odnoszących się do deklarowanej sytuacji majątkowej wnioskodawczyni przedstawiła: 1) kopię umowy z [...] maja 2013 r. o kredyt pomostowy [...] w ramach programu Rozwoju Obszarów Wiejskich z przeznaczeniem na pokrycie kosztów przywracania potencjału produkcji rolniczej zniszczonego w wyniku wystąpienia klęsk żywiołowych, 2) kopię decyzji z [...] lutego 2014 r. w sprawie wymiaru podatku rolnego za 2014 r. w wysokości 484 zł wraz z dowodami uiszczenia kwoty podatku, 3) faktury VAT za wodę oraz wywóz nieczystości, 4) wezwanie do uregulowania zaległości za wywóz nieczystości w kwocie [...] wraz z dowodem zapłaty, 5) pismo w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w 2014 r. w trzyosobowym gospodarstwie domowym skarżącej, 6) fakturę VAT z [...].04.2012 r. za wynajem koparki, 7) dowody uiszczania opłat za energię elektryczną, 8) protokoły oszacowania strat w gospodarstwie rolnym z: [...] czerwca 2010 r., [...] lutego 2011 r., [...] października 2012 r. oraz [...] września 2014 r. (stwierdzona wysokość strat [...]), 9) kosztorys remontu w budynku mieszkalnym po powodzi, 10) kopię raportu ARR z kontroli przeprowadzonej w dniach [...] listopada 2014 r. wskazującego na brak przeprowadzania zbiorów jabłek i brak pozyskania produkcji w celach handlowych, 11) kopię decyzji z [...].11.2011 r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011 r. w wysokości [...], 12) kopię decyzji z [...] grudnia 2014 r. o przyznaniu skarżącej pomocy finansowej o wartości brutto [...] (pomoc de minimis w rolnictwie), 13) zaświadczenie z urzędu gminy o wysokości rocznego dochodu z gospodarstwa rolnego – [...]) odcinki przekazów pocztowych – potwierdzenia odbioru przez rodziców skarżącej świadczeń za listopad (ojciec) i grudzień (matka) 2014 r. w wysokości wskazanej we wniosku o prawo pomocy. Pełnomocnik skarżącej – Z.G. – przedstawiła ponadto oświadczenie, z którego wynika, że wniosek skarżącej o przyznanie płatności Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa za rok 2014 nie został dotychczas rozpoznany. Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje: Rozpoznawany wniosek częściowo zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje zaś wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Wnioskodawczyni posiada majątek nieruchomy w postaci ½ części nieruchomości rolnych o pow. [...] wykorzystywanych do produkcji rolnej, mieszkania o pow. [...] obejmującego dwa pomieszczenia, w tym jednego niewykończonego oraz ½ domu o pow[...]. W świetle oświadczeń skarżącej, gospodarstwo rolne stanowi jedyne źródło jej utrzymania, jednakże nie przyniosło ono wnioskodawczyni w bieżącym roku dochodów innych, niż z tytułu otrzymanej pomocy finansowej de minimis w wysokości [...]. Z przedstawionych przez skarżącą dokumentów wynika, że od 2010 r. w gospodarstwie rolnym skarżącej w wyniku wystąpienia niekorzystnych zjawisk atmosferycznych powstają uszkodzenia, systematycznie powodujące straty w postaci obniżenia przychodu gospodarstwa z produkcji rolnej. W świetle protokołu z [...] czerwca 2010 r. straty te z tego tytułu osiągnęły [...], co stanowiło 91,64 % średniej rocznej produkcji. Podejmowane przez skarżącą działania zmierzające do przywrócenia potencjału produkcji rolniczej, a co za tym idzie do podniesienia poziomu dochodowości gospodarstwa rolnego, nie odniosły zarazem wymiernych rezultatów. W świetle § 3 przedstawionej przez stronę umowy o kredyt pomostowy, gospodarstwo rolne skarżącej zdolność produkcyjną miało osiągnąć z dniem 30 czerwca 2014 r., jednakże, co wynika z protokołu oszacowania strat z dnia [...] września 2014 r., uszkodzenie w bieżącym roku prawie całej powierzchni upraw (tj. [...]) spowodowało, iż szkody w gospodarstwie skarżącej w uprawach rolnych wyniosły 47,37% średniej rocznej produkcji roślinnej. Okoliczność braku plonów, a co za tym idzie dochodów, osiąganych przez skarżącą w 2014 r. z uprawy jabłek potwierdzają ustalenia przyjęte w sporządzonym w dniu [...] listopada 2014 r. raporcie ARR z kontroli niezbierania owoców i warzyw. Mając zatem na uwadze, że źródłem utrzymania skarżącej oraz pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym rodziców pozostają jedynie świadczenia emerytalno-rentowe domowników skarżącej, w wysokości [...], należało uznać, że skarżąca wykazała, iż nie posiada zdolności do samodzielnego pokrycia kosztów działania w sprawie profesjonalnego pełnomocnika procesowego. Wniosek o prawo pomocy w zakresie zawartego w nim żądania ustanowienia radcy prawnego z urzędu należało zatem uznać za zasługujący na uwzględnienie. Odmowa uwzględnienia wniosku o prawo pomocy w zakresie żądania zwolnienia od kosztów sądowych wynikała z uznania, że wysokość tych kosztów jest na tyle nieznaczna, że skarżąca ma możliwość ich poniesienia z bieżących środków finansowych pozostających do dyspozycji jej domowników. Należy zauważyć, że w oparciu o te środki w dotychczasowym postępowaniu skarżąca uiściła wpis od skargi w wysokości 200 zł, co umożliwia rozpoznanie jej skargi przez wojewódzki sąd administracyjny. Z dokumentów złożonych na sądowe wezwanie w dniu 11 grudnia 2014 r. wynika ponadto, że obciążenia gospodarstwa domowego, w którym pozostaje skarżąca, są na bieżąco regulowane. Powyższe ustalenia każą przyjąć, że wnioskodawczyni posiada również zdolność do wygospodarowania środków na poniesienie przyszłych, potencjalnych kosztów sądowych, związanych np. ze złożeniem wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku czy wniesieniem skargi kasacyjnej. Mieć należy bowiem na względzie, że wysokość tych kosztów każdorazowo nie przekroczy kwoty 100 zł, zaś ich uiszczenie rozłożone będzie w czasie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.