III AUz 53/15
Common courts2015-12-31
Case number
III AUz 53/15
Judgment date
2015-12-31
Type
DECISION
Judges
Anna PolakBarbara Białecka (PRESIDING_JUDGE)Zofia Rybicka-Szkibiel
Legal basis
Judgment text
<p>Sygn. akt III AUz 53/15</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>Dnia 31 grudnia 2015 r.</p>
<p>Sąd Apelacyjny w Szczecinie - Wydział III Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p>
<p>w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="200"/>
<col width="486"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>SSA Barbara Białecka (spr.)</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Sędziowie:</p>
</td>
<td>
<p>SSA Anna Polak</p>
<p>SSA Zofia Rybicka-Szkibiel</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 31 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym</p>
<p>sprawy <span class="anon-block">W. W.</span>
</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">K.</span>
</p>
<p>o odsetki</p>
<p>na skutek zażalenia ubezpieczonego <span class="anon-block">W. W.</span>
</p>
<p>na postanowienie Sądu Okręgowego w Koszalinie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p>
<p>z dnia 18 lutego 2015 r. sygn. akt IV U 1108/14</p>
<p>
<strong>
<!-- -->p o s t a n a w i a :</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->oddalić zażalenie.</strong>
</p>
<p>SSA Anna Polak SSA Barbara Białecka SSA Zofia Rybicka-Szkibiel</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->Sygn. akt III AUz 53/15</em>
</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>W sprawie z odwołania ubezpieczonego <span class="anon-block">W. W.</span>, Sąd Okręgowy w Koszalinie prawomocnym wyrokiem z dnia 27.06.2014r. zmienił zaskarżoną decyzję z dnia 25.03.2014r. w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu prawo do odsetek w wysokości równej odsetkom za zwłokę pobieranym od zaległości podatkowych od kwoty 3.723.48 zł za okres od dnia 4 lutego 2014r. do dnia 6 marca 2014r. (pkt 1), a nadto: odrzucił odwołanie w części obejmującej żądanie wypłaty odsetek od kwoty 4.400, 49 zł od dnia 1 maja 2008r. do dnia wypłaty według decyzji z dnia 25.01.2012r. (pkt 2 wyroku), wniosek ubezpieczonego o wypłatę odsetek od kwoty 7.000 zł od 2005r. do dnia wypłaty wyrównania potrąconego podatku dochodowego przekazał do rozpoznania Naczelnikowi I Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">K.</span> (pkt 3 wyroku), a także, w pozostałej części oddalił odwołanie ubezpieczonego (pkt 4 wyroku; sprawa o sygn. IV U 550/14).</p>
<p>Decyzją z dnia 29.08.2014r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział <br/>w <span class="anon-block">K.</span>, <strong>
<!-- -->w wykonaniu pkt 1 ww. wyroku,</strong> zmienił zaskarżoną uprzednio decyzję z dnia 25.03.2014r. w części, tj. dotyczącej daty początkowej naliczania odsetek od przekazanej kwoty nienależnie opłaconej składki zdrowotnej ustalając prawo do odsetek za okres od 4 lutego 2014 r. do 20 kwietnia 2014r. w łącznej kwocie: 100,79 zł. Z uwagi na okoliczność, że decyzją z dnia 25.03.2014r. Zakład dokonał już wypłaty odsetek za okres od 7 marca 2014 r. do 20 kwietnia 2014r. w kwocie 59,68 zł, do wypłaty pozostała kwota 41,11 zł.</p>
<p>Ubezpieczony w odwołaniu z dnia 30.09.2014r. wniósł o ustalenie prawa <br/>do odsetek od kwoty niewypłaconej w terminie emerytury, za okres od 22.09.2005r. , do dnia wyrównania w październiku 2010r.</p>
<p>W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Organ podniósł, <br/>że zaskarżona decyzja była przedmiotem prawomocnego rozstrzygnięcia zawartego w wyroku Sądu Okręgowego w Koszalinie z dnia 13.06.2013r. w sprawie o sygn. IV U 436/12.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Zaskarżonym postanowieniem</strong> z dnia 18.02.2015r. Sąd Okręgowy <br/>w <span class="anon-block">K.</span>, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.</a> odrzucił odwołanie ubezpieczonego (pkt 1) i odstąpił od obciążania ubezpieczonego kosztami procesu (pkt 2 postanowienia).</p>
<p>Sąd I Instancji ustalił, że decyzją z dnia 25.01.2012r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wykonując prawomocny wyrok Sądu Okręgowego IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w <span class="anon-block">K.</span> z 23.03.2011r.:</p>
<p>- odmówił wypłaty kwoty potrąconej z emerytury ubezpieczonego wskutek zajęcia komorniczego,</p>
<p>- przekazał należność wynikającą z tytułu zwrotu nienależnie opłaconej składki zdrowotnej za okres od 1 maja 2008r. do 30 września 2010r. w kwocie 4.400,49 zł wraz z odsetkami za okres od 26 lipca 2010r. w kwocie 895,54 zł,</p>
<p>- odmówił wypłaty odsetek od wypłaconych kwot wyrównań emerytury wypłaconych przez ZUS w okresie od 22 września 2005r.,</p>
<p>- odmówił wypłaty wyrównania z tytułu dewaluacji <span class="anon-block">b.</span> rubla, wskazując w uzasadnieniu decyzji, że:</p>
<p>- zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach i rentach z FUS jest zobowiązany do realizacji zajęcia komorniczego i nie jest upoważniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem egzekucyjnym oraz że potrącone z emerytury kwoty zostały przekazane na konto Komornika Sądowego we <span class="anon-block">W.</span> zgodnie z dokonanym przez niego zajęciem z 04.03.2008r. i następnym znak KMP 70/96,</p>
<p>- w sprawie zwrotu składki - pisemny wniosek zawiadamiający ZUS o zmianie miejsca zamieszkania ubezpieczony złożył w dniu 2 kwietnia 2008r. i ten dzień Zakład uznał za datę przesiedlenia ubezpieczonego na <span class="anon-block">B.</span> tj. od dnia 1 maja 2008r. Zakład wstrzymał pobór składki od 1 października 2010r., za okres od 1 maja 2008r. do 30 września 2010r. składka zostaje zwrócona wraz z odsetkami w kwocie 895,54 zł od dnia 26 lipca 2010r. tj. od 31 dni po złożeniu wniosku o zwrot składki zdrowotnej,</p>
<p>- w sprawie wypłaty pozostałych odsetek - wyrokiem z 23 marca 2011r. Sąd Okręgowy w Koszalinie zmienił dwie decyzje zaskarżone przez ubezpieczonego, nie zasądził wypłaty z tego tytułu odsetek. Wyrok został wykonany w ciągu 30 dni od wpływu prawomocnego orzeczenia. Skoro nie nastąpiło opóźnienie w wypłacie zasądzonych należności nie ma podstaw do wypłaty odsetek,</p>
<p>- w sprawie wypłaty wyrównania z tytułu dewaluacji białoruskiego rubla - Zakład odmówił wypłaty 20% wyrównania, ponieważ roszczenie to nie podlega rozpoznaniu na gruncie polskich przepisów o ubezpieczeniach społecznych.</p>
<p>Ubezpieczony wniósł odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o:</p>
<p>- uznanie, że niedopłacone kwoty są częścią niedopłaconej emerytury,</p>
<p>- data 22.09.2005r. jest datą przesiedlenia ubezpieczonego na <span class="anon-block">B.</span>,</p>
<p>- wypłacenie kwoty 6.783,32 zł tytułem potrąconych składek,</p>
<p>- wypłacenie kwoty 4.216 zł tytułem potrąconego podatku dochodowego,</p>
<p>- wypłacenia kwoty 3.581,97 zł potrąconej ponad zajęcie komornika,</p>
<p>- wypłacenie kwot waloryzacji od wyrównań,</p>
<p>- wypłacenie odsetek od naliczonych wyrównań,</p>
<p>- wypłacenie odsetek od kwoty 4400,49 zł od 05.2008r. do 25.07.2010r.</p>
<p>W uzasadnieniu odwołania ubezpieczony podniósł m.in., że organ rentowy z uwagi na przesiedlenie ubezpieczonego na <span class="anon-block">B.</span> od 22.09.2005r. nie miał prawa potrącać składki na ubezpieczenie zdrowotne. Niedopłacona emerytura to kwota 11.183,57 zł za okres od 22.09.2005r. do 01.10.2010r. pomniejszona o wypłacone 4.400,49 zł wynosi 6.783,08 zł.</p>
<p>Prawomocnym wyrokiem z dnia 13.06.2013r. wydanym w sprawie sygn. akt IVU 436/12 Sąd Okręgowy w Koszalinie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zmienił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">K.</span> z dnia 25.01.2012r. i zobowiązał organ rentowy do wydania decyzji w zakresie dotyczącym wniosku o zwrot podatku dochodowego w terminie 2 miesięcy (pkt 1 wyroku), zaś w pozostałym zakresie odwołanie od tej decyzji oddalił (pkt 2 wyroku).</p>
<p>Za pismem przewodnim z 14.11.2013r. Dyrektor <span class="anon-block"> (...) Oddziału Wojewódzkiego</span> Narodowego Funduszu Zdrowia przekazał Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych pismo ubezpieczonego z 02.11.2013r. (faks) w sprawie zwrotu składki na ubezpieczenie zdrowotne.</p>
<p>W dniu 04.02.2014r. wpłynął do organu rentowego prawidłowo sporządzony wniosek ubezpieczonego o zwrot pozostałej części składki ubezpieczeniowej za okres od 22.09.2005r. do 30.04.2008r. wraz z odpisem wizy i paszportu potwierdzającymi stały pobyt na <span class="anon-block">B.</span> od 09.07.2005r.</p>
<p>Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 25.03.2014r. na podstawie art. 2, art. 3 i art. 94 ustawy z dnia 27.08.2004r. o świadczeniach z opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2008r. nr 164, poz.1027) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 32;art. 24;art. 24 ust. 1;art. 24 ust. 1 pkt. 6 d)">art. 32 i 24 ust. l pkt 6d</a> do 6g <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 ()">ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> (Dz.U. z 2013r. poz.1442 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku ubezpieczonego <span class="anon-block">W. W.</span> z dnia 02.11.2013r. i 23.01.2014r. dokonał wypłaty należności wynikającej z tytułu zwrotu nienależnie opłaconej składki zdrowotnej wraz z odsetkami od 22 września 2005r. do 30 kwietnia 2008r. w kwocie 3.723,48 zł wraz z odsetkami za okres od 7 marca 2014r. do 20 kwietnia 2014r. w kwocie 59,68 zł.</p>
<p>W oparciu o tak poczynione ustalenia faktyczne Sąd Okręgowy uznał, <br/>że odwołanie na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.</a> podlegało odrzuceniu. Sąd orzekający miał na uwadze, że decyzją z dnia 25.01.2012r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych, wykonując prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Koszalinie z dnia 23.03.2011r., przekazał m.in. należność wynikającą z tytułu zwrotu nienależnie opłaconej składki zdrowotnej za okres od 1 maja 2008r. do 30 września 2010r. w kwocie 4.400,49 zł wraz z odsetkami za okres od 26 lipca 2010r. w kwocie 895,54 zł. Nadto, prawomocnym wyrokiem z dnia 13.06.2013r. w sprawie sygn. IV U 436/12 Sąd Okręgowy w Koszalinie zmienił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">K.</span> z dnia 25.01.2012r. i zobowiązał organ rentowy do wydania decyzji w zakresie dotyczącym wniosku o zwrot podatku dochodowego w terminie 2 miesięcy (pkt 1 wyroku), w pozostałym zakresie oddalił odwołanie od tej decyzji (pkt 2 wyroku).</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.</a> sąd odrzuci pozew, jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 366)">art. 366 k.p.c.</a> prawomocny wyrok sądu ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. O wystąpieniu stanu powagi rzeczy osądzonej rozstrzyga nie tylko sama tożsamość stron, ale równocześnie tożsamość podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia. Granice przedmiotowe powagi rzeczy osądzonej określa przedmiot rozstrzygnięcia i podstawa tego rozstrzygnięcia. Sąd Okręgowy podniósł, że w niniejszej sprawie oraz w sprawie IV U 436/12 zachodzi nie tylko tożsamość stron, ale również tożsamość podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia. W obu sprawach ubezpieczony nie zgadzał się z decyzją z dnia 25.01.2012r. i domagał się zwrotu wraz z odsetkami kwoty potrąconej z jego emerytury przez organ rentowy (w poprzedniej sprawie kwoty 3.581,97 zł, a w obecnej 3.542,02 zł), którą w jego ocenie organ rentowy potrącił nienależenie, na podstawie anulowanego zajęcia komorniczego. Żądanie ubezpieczonego zostało prawomocnym wyrokiem z dnia 13.06.2013r. oddalone i w tej sytuacji uznać należy, że sprawa o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami została już prawomocnie osądzona, co obligowało Sąd do odrzucenia odwołania, o czym orzekł w pkt 1 postanowienia.</p>
<p>Rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji zaskarżył ubezpieczony zarzucając, <br/>że nie zaistniała powaga rzeczy osądzonej, zwłaszcza, że wyrok w sprawie IV U 550/14 nie jest prawomocny. Skarżący podniósł, że jest to próba nie dopuszczenia do zasądzenia odsetek od ZUS.</p>
<p>Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżący wniósł o zmianę postanowienia <br/>i przyjęcie jego odwołania do rozpoznania.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.</strong>
</p>
<p>Zażalenie ubezpieczonego jest niezasadne.</p>
<p>Dokonana przez Sąd Apelacyjny kontrola instancyjna zaskarżonego orzeczenia doprowadziła do wniosku, że jest ono prawidłowe.</p>
<p>Słusznie wskazał Sąd I instancji, że obecne żądania ubezpieczonego były już przedmiotem rozpoznania przez Sąd Okręgowy w Koszalinie w sprawie o sygn. IV U 436/12 i IVU 550/14.</p>
<p>O powadze rzeczy osądzonej decyduje zaś - poza identycznością stron podstawy sporu, także niezmieniony stan faktyczny (por. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 17.03.1950 r., WaC 339/49, OSN 1951 nr III, poz. 65, postanowienie z dnia 09.06.1971 r., II CZ 59/71, OSNCP 1971 nr 12, poz. 226). W niniejszej sprawie, niewątpliwie mamy do czynienia z tożsamością podmiotową i przedmiotową, ale również z niezmiennym stanem faktycznym. W niniejszej sprawie nie doszło do zmiany okoliczności faktycznych żądania ubezpieczonego. Zgodnie zaś z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.</a> Sąd odrzuci pozew jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo jeżeli została już prawomocnie osądzona. Oznacza to, że po wytoczeniu powództwa nie można wystąpić z drugim pozwem o to samo roszczenie, nawet w innym trybie postępowania cywilnego. Stan sprawy w toku zachodzi wówczas, gdy występuje identyczność stron i roszczeń procesowych. Identyczność stron istnieje kiedy w obydwu sprawach uczestniczą te same strony, zaś z identycznością roszczeń mamy do czynienia kiedy żądania obydwu pozwów i ich podstawy faktyczne (okoliczności faktyczne uzasadniające żądanie) są takie same. Sąd bierze to pod rozwagę z urzędu w każdym stanie sprawy (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 202)">art. 202 k.p.c.</a>). Uwagi te mają zastosowanie w postępowaniu odrębnym w sprawach z ubezpieczenia społecznego, z tym zastrzeżeniem, że rolę pozwu spełnia tu odwołanie od decyzji organu rentowego.</p>
<p>Dokonując zatem subsumcji wskazanych okoliczności z regulacją przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.</a> Sąd Apelacyjny doszedł do przekonania, że tożsamość żądań ubezpieczonego, a w efekcie tożsamość przedmiotów postępowań – w sprawach IVU 436/12 i IVU 550/14 i w niniejszym postępowaniu przesądza o zaistnieniu stanu litispendencji, co słusznie spowodowało konieczność odrzucenia odwołania w niniejszej sprawie na zasadzie cytowanej regulacji.</p>
<p>Sąd Apelacyjny potwierdza, że w sprawie IVU 550/14 nieprawomocne jest postanowienie o odrzuceniu apelacji a zatem należy uznać, że sprawa jest w toku, ale nie uniemożliwia to zastosowania w sprawie obecnie rozpoznawanej <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.</a> albowiem wystarczające jest aby sprawa o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami była w toku.</p>
<p>Z powyższych względów Sąd Apelacyjny uznając zaskarżone rozstrzygnięcie <br/>za prawidłowe a wywiedzione zażalenie w całości za niezasadne, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a> oddalił zażalenie.</p>
</div>