III SA/Gd 424/07

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Spółki z o.o. z siedzibą w G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy [...] z dnia 14 sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 5 listopada 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę "A" Spółki z o.o. z siedzibą w G. na opisane postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy [...]. Wnioskiem z dnia 26 listopada 2007 r. złożonym na urzędowym formularzu skarżąca zwróciła się do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Oświadczenie o majątku i dochodach strony skarżącej wskazuje, iż wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi 51 000,00 zł, wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok wynosi 164 236,51 zł, natomiast wysokość straty netto za ostatni rok obrotowy wyniosła 119 849,17 zł. Spółka zadeklarowała, iż na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku posiadała na rachunku bankowym środki pieniężne w wysokości 788 zł. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 powołanej ustawy). Stosownie do przepisu art. 246 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi osobie prawnej może być przyznane prawo pomocy: 1) w zakresie całkowitym - gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W świetle powołanych uregulowań sąd może przyznać prawo pomocy tylko w sytuacji, gdy wnioskodawca wykaże, że nie ma realnych możliwości finansowych poniesienia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Ponadto przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej zostało w znacznym zakresie pozostawione uznaniu sądu administracyjnego. Zgodnie bowiem z treścią cyt. art. 246 § 2, nawet spełnienie przesłanek ekonomicznych w nim wskazanych nie obliguje sądu do przyznania prawa pomocy. Na podstawie art. 255 ww. ustawy, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, Sąd ma prawo zażądać od strony złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego lub dochodów. W niniejszej sprawie Sąd z tej możliwości skorzystał i zarządzeniem z dnia 29 listopada 2007 r. zobowiązał wnioskodawcę do przedłożenia w terminie 7 dni: odpisu zeznania podatkowego CIT 8 za ostatni rok podatkowy; wyciągów z wszystkich posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z ostatnich trzech miesięcy, z uwzględnieniem aktualnych sald rachunków i wysokości środków zgromadzonych na lokatach; odpisu bilansu oraz rachunku zysków i strat za ostatni rok obrotowy oraz dokumentów potwierdzających wysokość przychodu, kosztów uzyskania przychodów oraz dochodu (straty) za okres od 1 stycznia 2007 r. do 31 października 2007 r. Analizując dokumenty źródłowe nadesłane przez skarżącą, Sąd ustalił, że w zeznaniu podatkowym CIT-8 za okres od 1 lutego 2006 r. do 31 grudnia 2006 r. spółka zadeklarowała przychody w wysokości 1 930 322,30 zł, koszty uzyskania przychodów – 1 787 628,77 zł, dochód – 142 693,53 zł oraz nadpłatę w kwocie 3 038 zł. W zestawieniu obejmującym okres od 1 stycznia 2007 r. do 31 października 2007 r. skarżąca wykazała przychody w kwocie 545 017,07 zł, koszty w wysokości 640 547,42 zł oraz stratę w wysokości 95 530,35 zł. Przedłożone przez skarżącą cztery wyciągi z operacji na rachunkach bankowych potwierdzają, że w okresie od 1 września 2007 r. do 30 listopada 2007 r. suma obciążeń tych rachunków wyniosła odpowiednio: 217 536,98 zł; 6 412,50 zł; 13 331,58 EUR; 0 zł. Jednocześnie suma wpływów na rachunki spółki wyniosła we wskazanym okresie odpowiednio: 217 667,26 zł; 7 287,00 zł; 19 576,50 EUR; 0 zł. W niniejszej sprawie Sąd uznał, że strona skarżąca nie wykazała zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Przede wszystkim wskazać trzeba, że podmiot prowadzący działalność gospodarczą winien liczyć się z możliwością prowadzenia procesów sądowych i związaną z tym koniecznością ponoszenia ich kosztów, a tym samym mógł i powinien zabezpieczyć w tym celu odpowiednie środki finansowe. Zapobiegliwości i przezorności w tym zakresie należy szczególnie wymagać od osób toczących spory sądowe w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, która ze swej istoty wiąże się z ryzykiem ponoszenia związanych z nią konsekwencji, w tym kosztów – także sądowych. Takie stanowisko zaprezentowane zostało m.in. w niepublikowanym postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2005 r., sygn. akt FZ 478/04. W ocenie Sądu przeciwko przyjęciu, że strona skarżąca spełnia przesłanki prawa pomocy świadczy przede wszystkim wysokość wpływów na jej rachunki bankowe w okresie od 1 września 2007 r. do 30 listopada 2007 r., znacznie przekraczająca wysokość kosztów postępowania, jakie mogą powstać w niniejszej sprawie. Dodać przy tym należy, iż suma sald rachunków bankowych skarżącej na dzień 30 listopada 2007 r. wynosiła ogółem 890,27 zł oraz 6 261,84 euro. Przyjąć zatem należy, że na wskazywanych przez stronę skarżącą rachunkach bankowych zgromadzone zostały wystarczające środki na pokrycie kosztów procesu. Wnioskodawca nie przedstawił dokumentów, które wskazywałby, że konta te zostały zablokowane czy zabezpieczone, a więc nie miał przeszkód do dysponowania tymi środkami. Z tych względów Sąd na podstawie przepisu art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.