VII SA/Wa 1788/13

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, , Sędzia WSA Mariola Kowalska, Sędzia WSA Mirosława Pindelska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi T. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych robót budowlanych skargę oddala UZASADNIENIE [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ( dalej [...]WINB ) decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r., poz. 267, dalej K.p.a.) oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r. Nr 243, poz. 1623, dalej Prawo budowlane) po rozpatrzeniu odwołania T. D. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej PINB) z dnia [...]kwietnia 2013r. znak: [...], nakładającej na A. S. obowiązek wykonania robót budowlanych związanych z budową ściany budynku mieszkalnego usytuowanego na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w [...], tj. – wykucia okna ze ściany, zamurowania otworu po wykutym oknie wraz z wykonaniem ocieplenia na zamurowanym otworze, – wykucia rur wentylacyjnych ze ściany, zamurowania otworów i uzupełnienia ocieplenia w miejscach po wykutych rurach wentylacyjnych, – zmniejszenia wysunięcia dachu poza przedmiotową ścianę, tak aby dach i pokrycie dachowe były zlicowane ze ścianą, elementy drewniane dochodzące do dachu zaimpregnować preparatem ognioochronnym do stopnia niezapalności, – wykonania wentylacji kuchni i łazienki poprzez podłączenie tych pomieszczeń do istniejącego komina, – zwentylowania strychu za pomocą wywiewki wentylacyjnej ø 80 mocowanej do krokwi, zgodnie z oceną stanu technicznego opracowaną przez mgr inż. K. K. (nr upraw. [...] i [...]), w terminie 5 miesięcy od dnia uprawomocnienia się w/w decyzji - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wydając powyższą decyzję organ ustalił następujący stan faktyczny i prawny. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] zawiadomieniem z dnia 23 stycznia 2013r. poinformował strony o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie sprawdzenia zgodności z przepisami budowy ściany budynku mieszkalnego usytuowanego na działce o nr ew. [...], od strony działki o nr ew. [...], położonej przy ul. [...] w [...] Wcześniej, tj. w dniu 16 stycznia 2013r. powiatowy organ nadzoru budowlanego przeprowadził oględziny podczas, których stwierdzono, iż na działce o nr ew. [...] zlokalizowany jest drewniany budynek mieszkalny. Od strony działki o nr ew. [...] budynek posiada ścianę z gazobetonu ocieploną styropianem. W ścianie w poziomie poddasza usytuowane jest okno oraz 3 wyloty wentylacyjne. Budynek pokryty jest blachą dachówkową. Od strony działki o nr ew. [...] dach wysunięty jest na ok. 30 cm poza elewację. Ustalono wówczas, według oświadczenia właściciela tej działki, A. S., iż ścianę z gazobetonu wybudował on w 2008r., gdyż właściciel działki sąsiedniej, po rozbiórce części budynku, nie zabezpieczył ściany dzielącej obie części. Okno w ścianie było wykonane łącznie ze ścianą. Nastąpiła również zmiana pokrycia dachowego na podstawie zgłoszenia [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. Postanowieniem organu podstawowego z dnia [...] lutego 2013 r. wstrzymano prowadzenie robót budowlanych wykonywanych przy budowie przedmiotowej ściany budynku mieszkalnego oraz nałożono na A.S. obowiązek przedstawienia inwentaryzacji oraz oceny technicznej wykonanych robót budowlanych wraz z określeniem zakresu czynności lub robót budowlanych niezbędnych do doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. W dniu 22 marca 2013 r. A. S. przedłożył ocenę techniczną sporządzoną przez mgr inż. K. K. (nr upraw. [...] i [...]). Z oceny tej wynika, iż wymurowana ściana jest w dobrym stanie technicznym, ale nie spełnia kryteriów ściany ogniowej, mimo, że powinna, gdyż została wymurowana w ostrej granicy z działką o nr ew. [...]. Nieprawidłowo ma też usytuowane okno na wysokości poddasza oraz nieprawidłowo wyprowadzone są przez nią 3 otwory wentylacyjne w postaci rur blaszanych z osłonami zewnętrznymi, a także nieprawidłowo jest wysunięty poza nią dach budynku. Celem doprowadzenia ściany do stanu zgodnego z prawem należy, zdaniem K. K., wykuć okno ze ściany, zamurować otwór po wykutym oknie, wykonać ocieplenie na zamurowanym otworze, wykuć rury wentylacyjne ze ściany, zamurować otwory i uzupełnić ocieplenie w miejscach po wykutych rurach wentylacyjnych, zmniejszyć wysunięcie dachu poza przedmiotową ścianę, tak aby dach i pokrycie dachowe były zlicowane ze ścianą, a elementy drewniane dochodzące do dachu zaimpregnować preparatem ognioochronnym do stopnia niezapalności, a także wykonać wentylację kuchni i łazienki poprzez podłączenie tych pomieszczeń do istniejącego komina oraz zwentylować strych za pomocą wywiewki wentylacyjnej ø 80 mocowanej do krokwi. Decyzją z dnia [...]kwietnia 2013 r. PINB w [...] nałożył na A.S., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego, obowiązek wykonania robót budowlanych, związanych z budową przedmiotowej ściany budynku mieszkalnego, w postaci: wykucia okna ze ściany, zamurowania otworu po wykutym oknie wraz z wykonaniem ocieplenia na zamurowanym otworze, wykucia rur wentylacyjnych ze ściany, zamurowania otworów i uzupełnienia ocieplenia w miejscach po wykutych rurach wentylacyjnych, zmniejszenia wysunięcia dachu poza przedmiotową ścianę, tak aby dach i pokrycie dachowe były zlicowane ze ścianą, elementy drewniane dochodzące do dachu zaimpregnować preparatem ognioochronnym do stopnia niezapalności, wykonania wentylacji kuchni i łazienki poprzez podłączenie tych pomieszczeń do istniejącego komina, zwentylowania strychu za pomocą wywiewki wentylacyjnej ø 80 mocowanej do krokwi, zgodnie z oceną techniczną opracowaną przez mgr inż. K. K. (nr upraw. [...] i [...]), w terminie 5 miesięcy od dnia uprawomocnienia się w/w decyzji. [...]WINB, po rozpatrzeniu odwołania T. D., decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., utrzymał w mocy decyzję PINB z dnia [...] kwietnia 2013 r. Zdaniem organu odwoławczego, organ powiatowy dokonał prawidłowej kwalifikacji wykonanych robót budowlanych, od której zależało jaki tryb postępowania będzie miał zastosowanie w sprawie. Organ wskazał, że inwestor – A. S. wykonał roboty budowlane polegające na wybudowaniu ściany budynku mieszkalnego usytuowanego na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w [...], w związku z czym właściwym trybem postępowania był tryb wskazany w art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Bezspornym był fakt, iż powyższe roboty zostały wykonane w ramach samowoli budowlanej, oraz że naruszają warunki techniczne. Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji, że aby doprowadzić ścianę do stanu zgodnego z prawem należy wykuć okno ze ściany, zamurować otwór po wykutym oknie, wykonać ocieplenia na zamurowanym otworze, wykuć rury wentylacyjne ze ściany, zamurować otwory i uzupełnić ocieplenie w miejscach po wykutych rurach wentylacyjnych, zmniejszyć wysunięcie dachu poza przedmiotową ścianę, tak aby dach i pokrycie dachowe były zlicowane ze ścianą, a elementy drewniane dochodzące do dachu zaimpregnować preparatem ognioochronnym do stopnia niezapalności, wykonać wentylację kuchni i łazienki poprzez podłączenie tych pomieszczeń do istniejącego komina oraz zwentylować strych za pomocą wywiewki wentylacyjnej ø 80 mocowanej do krokwi, zgodnie z oceną techniczną mgr inż. K. K. Wykonanie przez inwestora powyższego nakazu doprowadzi przedmiotowe roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem w myśl art. 51 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego. Ponadto organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego: "Po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i wydaje decyzją: o stwierdzeniu wykonania obowiązku albo w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądz rozbiórką obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego Zatem dopiero decyzja stwierdzająca wykonanie obowiązku kończy postępowanie naprawcze, przewidziane w art. 50 i 51, czyniąc tym samym zadość powinności doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Organ odwoławczy podkreślił, że postępowanie to nie jest ukierunkowane na likwidację samowoli, o tej bowiem traktują postanowienia art. 48 i art. 49b ustawy Prawo budowlane, a jedynie na usunięciu kolizji z prawem wykonywanych robót budowlanych. Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez T. D. organ odwoławczy wyjaśnił, iż organy nadzoru budowlanego nie zajmują się kwestiami granic działek. Rolą organu nadzoru budowlanego jest wyłącznie sprawdzenie zgodności robót budowlanych z normami prawa budowlanego, w tym warunkami technicznymi ustanowionymi dla kontrolowanej inwestycji. Kwestie cywilne należy rozstrzygać przed sądem cywilnym. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r., złożyła T. D. wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi wskazała, że kwestionuję ocenę techniczną przedłożoną w dniu 22 marca 2013 roku przez A. S., a sporządzoną przez mgr inż. K. K. w części dotyczącej stwierdzenia, iż "ściana została wymurowana w ostrej granicy z działką o nr. ew. [...]. Jest to, zdaniem skarżącej, ewidentne potwierdzenie nieprawdy, gdyż granica między działkami, jej i inwestora, przebiega w linii łamanej, a nie prostej. Wykonana ściana z gazobetonu, ocieplona styropianem przebiega w linii prostej i narusza jej własność. Narusza przez to prawo oraz jej interes prawny, tj. prawo swobodnego dysponowania swoją własnością. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzynmując argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuję: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.). Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 p.p.s.a.). Sąd kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw, doszedł do przekonania, że odpowiada ona prawu, skarga zaś nie jest zasadna. Ustalenia dokonane przez organ administracyjny są pełne i prawidłowe. Przedmiotem działania organu nadzoru budowlanego było przeprowadzenie postępowania naprawczego w stosunku do samowolnych robot budowlanych, wykonanych w 2008r. przez inwestora A. S., w odniesieniu do istniejącego budynku mieszkalnego, na działce ew. nr. [...], położonej przy ulicy [...] w [...]. Prawidłowo organ uznał, że zakres przeprowadzonych robót budowlanych nie stanowi o budowie obiektu budowlanego lub jego części w rozumieniu art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, przez co nie mają zastosowania w sprawie przepisy legalizacyjne z art. 48 ust.1 i art. 49b ust.1 wymienionej ustawy. Zakres samowolnie wykonanych robót budowlanych uprawniał do przeprowadzenia postępowania naprawczego z art. 50 – 51 Prawa budowlanego. Prawidłowo nałożono obowiązek sporządzenia inwentaryzacji robót oraz ich oceny technicznej ze wskazaniem zakresu czynności lub robót budowlanych niezbędnych do doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Nie budzi wątpliwości Sądu, iż ocena techniczna, sporządzona przez posiadającego stosowne uprawnienia budowlane K. K., opisując niekwestionowany zakres robót wykonanych w 2008r. przez A. S., prawidłowo określiła sposób doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem. Zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr. 75 poz. 690) nie można sytuować budynku ze ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi przy granicy z sąsiednią działką budowlaną. Przepisy § 12 wymienionego rozporządzenia przewidują, w określonych sytuacjach, sytuowanie budynku przy granicy z sąsiednią działką budowlaną, ze ścianą bez wskazanych otworów. W przedmiotowej sprawie dobudowano ścianę do budynku mieszkalnego pozostałego po zlikwidowaniu drugiej jego części znajdującej się na działce skarżącej. Zatem zakres regulacji ww. przepisu nakazuje, aby ta ściana była bez otworów. Dotyczy to również nie wychodzenia z dachem, czy okapem poza linię przedmiotowej ściany. Ponadto budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o określonej odporności ogniowej w myśl § 272 ust. 3 ww. rozporządzenia. Nałożone na inwestora zaskarżoną decyzją roboty budowlane, po ich wykonaniu, spełnią cel przewidziany przepisem art. 51 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego, tj. doprowadzenia robót wcześniej wykonanych w warunkach samowoli budowlanej, do stanu zgodnego z prawem. Zastosowany przez organ tryb postępowania naprawczego oraz zakres nałożonych na inwestora robót budowlanych jest prawidłowy. Prawidłowo również organ uznał, że istotą postępowania naprawczego jest doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z wymaganiami techniczno-budowlanymi. W przedmiotowym postępowaniu nie bada się tytułu prawnego inwestora do nieruchomości. Oświadczenie inwestora o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wymagane jest przy ubieganiu się o pozwolenie na budowę, o czym wprost stanowi przepis art. 32 ust. 4 pkt. 2 Prawa budowlanego. Tak samo została uregulowana sprawa samowoli budowlanej obiektu budowlanego lub jego części w postępowaniu legalizacyjnym, gdzie przepis art. 48 ust. 3 pkt. 2 czy art. 49b ust.2 pkt.1 jednoznacznie przewiduje nałożenie, stosownym postanowieniem, obowiązku złożenia oświadczenia o posiadanym prawie do terenu. Podobnie jest w przypadku zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, o czy stanowi przepis art. 71 ust. 2 pkt 3 ustawy. Natomiast w przypadku stosowania przepisu art. 51 ust. 2 ustawodawca nie nałożył takiego obowiązku. Tryb postępowania naprawczego nie dotyczy samowolnie wykonanych robót budowlanych związanych z budową obiektu budowlanego lub jego części. Nie ma podstaw prawnych do żądania od inwestora złożenia stosownego oświadczenia. Taki pogląd prawny przedstawił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 10 stycznia 2010r., sygn. akt. II OPS 2/10. Przenosząc to na grunt przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że organ nie mając podstaw do żądania złożenia przez inwestora oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nie jest prawnie zobowiązany do badania tej kwestii. Słusznie organ wskazał, że w systemie prawa , w przypadku sporu dotyczącego terenu, istnieje możliwość jego rozstrzygnięcia przez sąd powszechny, jako sprawy cywilnej. Skarżąca zarzuca niewłaściwe ustalenia zawarte w ocenie technicznej, co do przebiegu granicy między jej działką o nr. ew. [...], a działką inwestora o nr. ew. [...]. Podnosi ,że granica nie biegnie w linii prostej, przez co wybudowana ściana nie znajduje się w całości w ostrej granicy. Wskazać należy, że posiadający stosowne uprawnienia budowlane K.K., sporządzający ocenę techniczną w sprawie nie jest geodetą powołanym do sporządzenia mapy na cele rozgraniczeniowe. Nie takie też było nałożenie obowiązków w postanowieniu organu z dnia [...] lutego 2013r. Załączona do akt administracyjnych mapa terenu oraz notatka służbowa o wpisach w ewidencji gruntów wskazują, że działki o numerach ew. [...] i [...] graniczą ze sobą, granica między nimi jest w uskoku, a własność ich należy odpowiednio do inwestora i do skarżącej. Z treści protokołu kontroli z dnia16 stycznia 2013r., w której to kontroli uczestniczyła skarżąca, wynika, że budynek mieszkalny, do którego dobudowano przedmiotową ścianę, znajduje się na działce inwestora. Zatem stwierdzenie, że dom mieszkalny inwestora znajduje się w ostrej granicy działek, w warunkach tej sprawy, na użytek postępowania naprawczego, jest prawidłowe. Okoliczność, czy w wyniku wykonanych samowolnie robót budowlanych doszło do naruszenia granicy między ww. działkami pozostaje poza zakresem orzekania przez organ nadzoru budowlanego. Jest to sprawa z zakresu prawa cywilnego, możliwa w przypadku sporu stron, do rozstrzygnięcia przez sąd powszechny. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organ nie naruszył ani przepisów postępowania w stopniu mogącym istotnie wpłynąć na wynik sprawy, ani przepisów prawa materialnego w stopniu wpływającym na wynik sprawy. Z tych względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.