II SA/Wr 426/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. T. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. UZASADNIENIE Wojewoda Dolnośląski decyzją z [...] nr [...], po rozpatrzeniu odwołania: Z. T., J. T., M. J., G. J., E. M. i R. M. na decyzję Prezydenta Miasta J. G. z [...] nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą na rzecz P. P. pozwolenia na budowę budynku mieszkalno – usługowego przy [...] w J. G., na działkach nr [...] oraz [...], [...], obręb [...], umorzył postępowanie odwoławcze. Pismem z [...] J. T. (dalej: skarżąca, wnioskodawczyni), za pośrednictwem organu wyższego stopnia, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na powyższą decyzję. W skardze został zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. W złożonym piśmie procesowym skarżąca zaznaczyła, że: Wojewoda umarzając postępowanie odwoławcze zatwierdził projekt budowlany, a tym samym inwestor może rozpocząć prace budowlane, które spowodują nieodwracalne straty np. zburzenie budynków położonych na granicy działek nr [...] oraz [...]. Skarżąca podniosła także argument, że wykopanie dziury pod fundamenty może spowodować nieodwracalne uszkodzenie tego terenu, jego roślinności oraz drenażu budynku w którym mieszka wnioskodawczyni. Roboty budowlane zablokują także dostęp do piwnicy w którym składowany jest opał. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) – dalej: p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zgodnie zaś z art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Przyjmuje się, że ,,znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z 03.08.2006 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Bk 352/06; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 08.08.2014 r. w sprawie o sygn. akt II OZ 752/14). Tym samym, przesłankami warunkującymi wstrzymanie wykonania aktu nie są jakiekolwiek skutki i jakakolwiek szkoda, ale szkoda i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonaniem aktu (por. postanowienie NSA z 09.03.2005 r. w sprawie o sygn. akt II OZ 52/05). Oprócz przesłanek warunkujących udzielenie przez sąd ochrony tymczasowej wyjaśnienia wymaga również definicja wykonania aktu administracyjnego, tj. decyzji lub postanowienia. Wykonanie aktu administracyjnego oznacza spowodowanie, sprowadzenie, w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym, takiego stanu w rzeczywistości społecznej, który jest zgodny z treścią aktu (por. również J. Jendrośka, Zagadnienia prawne wykonania aktu administracyjnego, Wrocław 1963, s. 22). Ten stan w rzeczywistości społecznej, którego spowodowanie nakazuje akt administracyjny, stanowi przedmiot jego wykonania. Przedmiotem wykonania aktu administracyjnego jest więc każde zachowanie się podmiotu uprawnionego lub zobowiązanego do jego wykonania (adresata aktu i niekiedy innych podmiotów; por. A. Skóra, Współuczestnictwo w postępowaniu administracyjnym, Warszawa 2009, s. 286–290 i P. Daniel, Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Warszawa 2013, s. 56–57), polegające na działaniu, zaniechaniu określonego działania, znoszeniu zachowań innych podmiotów, a nawet świadczeniu w rozumieniu prawa cywilnego (np. sumy pieniężnej odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość). Akt administracyjny zostaje wykonany, gdy rzeczywisty stan stosunków społecznych odpowiadać będzie stanowi określonemu w nim jako powinny (por. J. Jendrośka, Zagadnienia prawne..., s. 21–22). W świetle powyższego, podkreślenia wymaga, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze, która nie stanowi merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, nie nakłada tym samym na adresatów żadnych obowiązków ani też nie przyznaje im uprawnień. Decyzja umarzająca postępowanie administracyjne stanowi rozstrzygnięcie formalne, kończące postępowanie bez merytorycznego załatwienia sprawy. Stwierdzić zatem należy, że przedmiotem zaskarżonej decyzji nie jest jakiekolwiek zachowanie się skarżącej lub pozostałych stron postępowania. Decyzja umarzająca postępowanie nie może nadać stronie uprawnień bądź ustalić obowiązków o charakterze materialnoprawnym. Decyzja taka nie niesie ze sobą żadnych dyspozycji działania, nie korzysta zatem z przymiotu wykonalności. Nie nadaje się do wykonania i nie wymaga wykonania. Z tych też przyczyn objęcie zaskarżonej decyzji ochroną tymczasową nie jest możliwe. Ponadto należy wskazać, że w ramach rozpoznania wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie ocenia prawidłowości wydania tej decyzji w aspekcie jej zgodności z prawem. Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że brak jest podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy, Sąd działając na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.