II SA/Op 314/15

SENTENCJA Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Violetta Radecka po rozpoznaniu w dniu 31 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 27 lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego na skutek pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu postanawia: przyznać radcy prawnemu T. P. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej T. R., obejmujące wynagrodzenie w kwocie 442,80 zł (słownie: czterysta czterdzieści dwa i osiemdziesiąt groszy), zawierającej podatek od towarów i usług, w kwocie 82,80 zł (słownie: osiemdziesiąt dwa złote i osiemdziesiąt groszy). UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 21 maja 2015 r., sygn. akt II SO/Op 18/15, referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu, ustanowił T. R. radcę prawnego z urzędu, w sprawie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 27 lutego 2015 r., nr [...]. Na podstawie wydanego przez referendarza sądowego orzeczenia, po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Izby Radców Prawnych w Opolu, na pełnomocnika skarżącego został wyznaczony radca prawny T. P. Pismami procesowymi z dnia 22 czerwca 2015 r., pełnomocnik skarżącego złożył skargę do tut. Sądu, a także wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Skarga ta została zarejestrowana w Repertorium sądowym pod sygnaturą akt II SA/Op 314/15 i stanowi przedmiot niniejszego postępowania. W skardze został także zawarty wniosek pełnomocnika o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, według norm przepisanych, a do akt załączono oświadczenie, że koszty te nie zostały pokryte ani w części, ani w całości. Postanowieniem z dnia 17 sierpnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu przychylił się do wniosku i przywrócił termin do wniesienia skargi, którą z kolei oddalił na rozprawie w dniu 29 października 2015 r. Z protokołu rozprawy wynika, że upoważniony w imieniu pełnomocnika skarżącego – aplikant radcowski K. P., ponowiła wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Kolejną czynnością procesową pełnomocnika było złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia zapadłego w sprawie wyroku, a następnie sporządzenie i nadesłanie do tut. Sądu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Pełnomocnik w piśmie z dnia 3 grudnia 2015 r. zawnioskował także o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego obejmującego sporządzenie ww. opinii, według trzykrotnej stawki minimalnej, nie podając przyczyn uzasadniających jego zdaniem, zastosowania podwyższonej stawki. Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a." zważono, co następuje: W myśl art. 250 P.p.s.a., wyznaczony w ramach przyznanego prawa pomocy pełnomocnik procesowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady przyznawania wynagrodzenia reguluje natomiast rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 490 z późn. zm.) W niniejszej sprawie ustanowiony z urzędu pełnomocnikiem skarżącego, radca prawny T. P. sporządził w imieniu ww. skargę do sądu administracyjnego i złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Zapewnił także zastępstwo na rozprawie przed tut. Sądem w dniu 29 października 2015 r., a także sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie. Zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c cytowanego rozporządzenia, wynagrodzenie minimalne radcy prawnego występującego przed sądem administracyjnym I instancji wynosi 240 złotych, a za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej – 120 zł (§ 14 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia), co wynosi łącznie 360 zł. Natomiast wraz z należnym podatkiem VAT wynoszącym 23%, daje to kwotę 442,80 złotych. Za nieuzasadniony uznać należy wniosek pełnomocnika z urzędu, o zasądzenie wynagrodzenia w pozostałym zakresie, przekraczającym wysokość stawki minimalnej za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, przede wszystkim z tego względu, że żądana kwota obejmująca trzykrotność stawki minimalnej, czyli 360 zł (120 zł x 3) przekracza maksymalną kwotę opłat, jaką można zasądzić na rzecz pełnomocnika z urzędu, uregulowaną w treści § 15 pkt 1 rozporządzenia. Z przepisu tego wynika bowiem, że w przypadku, gdy pomoc prawna jest świadczona przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, sąd podwyższa opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych. Ponadto, zasądzając opłatę za czynności pełnomocnika z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy radcy prawnego, a także charakter sprawy i wkład pracy radcy prawnego w przyczynienie się do jej wyjaśnienia oraz rozstrzygnięcia (§ 2 ust. 1). Ustawodawca pozostawił zatem możliwość uwzględnienia przez sąd pewnych nadzwyczajnych, szczególnych okoliczności, które pojawiając się w danej sprawie zwiększają diametralnie nakład pracy niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków profesjonalnego pełnomocnika procesowego (por.: postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 30 września 2009 r., sygn. akt III AKz 643/09, LEX nr 553823). Podwyższenie wynagrodzenia ponad stawki minimalne jest natomiast możliwe po wykazaniu przez pełnomocnika, że znajduje to uzasadnienie w rodzaju i stopniu zawiłości sprawy oraz niezbędnym nakładzie pracy pełnomocnika. To zatem wnioskujący pełnomocnik domagając się przyznania podwyższonego wynagrodzenia za czynności wykonane w ramach pomocy prawnej udzielonej z urzędu powinien swój wniosek uzasadnić, przedstawić argumenty świadczące o takim nakładzie pracy oraz charakterze sprawy, które usprawiedliwiałyby podwyższenie stawki przyznanego wynagrodzenia (postanowienie referendarza sądowego z dnia 20 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 1240/14, dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl; S. Babiarz i inni, "Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych", wyd. LexisNexis, Warszawa 2009, s. 361). Radca prawny T. P. nie wskazał okoliczności mających stanowić podstawę zastosowania podwyższonej stawki. Referendarz sądowy nie znalazł z kolei podstaw do zastosowania w przedmiotowej sprawie zwiekszonej stawki wynagrodzenia, bowiem w ocenie rozpoznającego wniosek, podjęte przez pełnomocnika czynności, nie przekraczają granic zwykłej staranności pełnomocnika. Reasumując, wobec poprawnego wniosku, zawierającego stosownie do § 16 podanego wyżej rozporządzenia, oświadczenie o nieopłaceniu kosztów, należało postanowić o przyznaniu pełnomocnikowi wynagrodzenia w podanej wyżej wysokości, tj. łącznie 442,80 złotych za reprezentowanie skarżącego w postępowaniu przed Sądem I instancji oraz za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi. O powyższym referendarz sądowy, działając na zasadzie art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.