Ppolska.starec← UrzadnikZaloguj

I Ns 172/21

Sądy powszechne2024-10-24
Sygnatura
I Ns 172/21
Data orzeczenia
2024-10-24
Rodzaj
REASONS

Treść orzeczenia

<p>sygn. akt I Ns 172/21</p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Rozgraniczenia nieruchomości dokonuje się w postępowaniu administracyjnym (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19890300163" title="Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - Dz. U. z 1989 r. Nr 30, poz. 163 (art. 30)">art. 30 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne</a> (Dz.U. z 2024 r. poz. 1151), zwanej dalej ustawą), które zakończone zostaje wydaniem decyzji (art. 33 ust. 1) lub postanowienia o umorzeniu w razie zawarcia ugody. W sprawach podlegających trybowi administracyjnemu przewidziane zostały sytuacje, w których otwiera się droga sądowa (art. 33 ust. 3 i art. 34 ust. 2 cyt. ustawy). Przekazanie sprawy administracyjnej do rozpoznania sądowi następuje z urzędu, jeżeli nie było podstaw do wydania decyzji, a strony nie zawarły ugody, albo na wniosek, jeżeli strona jest niezadowolona z decyzji o rozgraniczeniu.</p> <p>W postępowaniu rozgraniczeniowym, które toczyło się przed Wójtem Gminy <span class="anon-block">K.</span>, na wniosek <span class="anon-block">B. M.</span>, nie doszło do zawarcia ugody między uczestnikami <span class="anon-block">B. M.</span> i <span class="anon-block">A. D.</span> oraz <span class="anon-block">E. D.</span> (pop. <span class="anon-block">J. D.</span>), ani też do wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości. Decyzją z dnia 18.05.2020r. Wójt Gminy <span class="anon-block">K.</span> umorzył administracyjne postępowanie rozgraniczeniowe w obrębie <span class="anon-block">Ś.</span>, gmina <span class="anon-block">K.</span>, wszczęte postanowieniem z dnia 12.06.2019r., nr <span class="anon-block"> (...)</span>.6830.1.P.2019, dotyczące ustalenia granicy, przedstawianej na mapie z rozgraniczenia nieruchomości z dnia 20.09.2019r., nr GK.6640.<span class="anon-block"> (...)</span>.2019.<span class="anon-block"> (...)</span>, sporządzonej przez geodetę uprawnionego <span class="anon-block">K. K. (1)</span>, przebiegającej od punktu granicznego nr 794 przez punkty nr 795, 796, 797, 798, 803 do punktu nr 799 (na mapie zaznaczoną kolorem żółtym), pomiędzy działkami:</p> <p>- nr 2/7, stanowiącą własność <span class="anon-block">B. M.</span>,</p> <p>- nr 2/4, 2/5 i 2/6, stanowiącymi współwłasność <span class="anon-block">A. D.</span> i <span class="anon-block">J. D.</span> (aktualnie <span class="anon-block">E. D.</span>),</p> <p>- nr 3/2, stanowiącą własność Wojewówdztwa Dolnośląskiego – Dolnośląskiej Służby Dróg i Kolei we <span class="anon-block">W.</span>,</p> <p>i przekazał sprawę do rozpoznania tut. Sądowi (k. 84-85).</p> <p>Wnioskodawca <span class="anon-block">B. M.</span> wniósł o rozgraniczenie nieruchomości, położonych w <span class="anon-block">Ś.</span>, stanowiących własność wnioskodawcy– działka nr 2/7, dla której Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">K.</span> prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą (...)</span>, oraz uczestników postępowania <span class="anon-block">A. D.</span>, <span class="anon-block">M. W.</span> i <span class="anon-block">E. D.</span> - działki 2/4, 2/5 i 2/6, dla której Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">K.</span>prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą (...)</span>, poprzez ustalenie, że granica przebiega na odcinku od punktu 794 przez 795, 796, 797, 798, 803 do 799, jak na mapie z rozgraniczenia nieruchomości z dnia 20.09.2019r., sporządzonej przez geodetę uprawnionego <span class="anon-block">K. K. (1)</span>.</p> <p>Uczestnicy postępowania <span class="anon-block">A. D.</span>, <span class="anon-block">E. D.</span> i <span class="anon-block">M. W.</span> wnieśli o przeprowadzenie rozgraniczenia nieruchomości, tj. działki nr 2/7 z działkami nr 2/4, 2/5 i 2/6, w ten sposób, aby działka nr 2/6 miała powierzchnię równą powierzchni, jaką kupili i jaka odpowiada zapisom umów sprzedaży z 3.02.1988r., ewentualnie stwierdzenie, że <span class="anon-block">A. D.</span> i <span class="anon-block">J. D.</span> nabyli przez zasiedzenie własność części nieruchomości działki nr 2/7 o powierzchni około 100 m2, zaznaczonej na rysunku, stanowiącym załącznik do pisma z dnia 2.03.2021r. Twierdzili, że kupując w lutym 1988r. nieruchomość, składającą się z działek 2/4, 2/5 i 2/6, kupili również grunt, umożliwiający dojazd do budynku od strony północno-wschodniej, wraz z bramą wjazdową, położone pierwotnie na działce nr 2/7; warunkiem nabycia tej nieruchomości od <span class="anon-block">M. M.</span> było bowiem zapewnienie bezproblemowego dojazdu do budynku gospodarczego, posadowionego na działce 2/6 od strony północno-wschodniej. Uczestnicy wskazali, że po wykonaniu pomiarów w przedmiotowym postepowaniu rozgraniczeniowym, na etapie administracyjnym okazało się, że działka nr 2/6 ma jedynie 87 m2, w chwili zakupu miała zaś powierzchnię 187 m2, co wynika z aktu notarialnego. Stąd wywodzili, że granice na mapie zostały błędnie oznaczone, a od chwili zakupu w lutym 1988r. traktowali teren wjazdu i bramę od strony północno-wschodniej, jak swoją własność. Uczestnicy nie zgodzili się z przebiegiem granicy, wskazanym na podstawie dokumentów źródłowych w postepowaniu administracyjnym, i wskazali, że granica przebiega od punktu granicznego nr 794 przez punkty P47, 801, A, B do punktu nr 799 (jak na szkicu, k. 233).</p> <p>Wnioskodawca <span class="anon-block">B. M.</span> wniósł o oddalenie wniosku uczestników o zasiedzenie. Podniósł, że w latach 1988 – 2004 sporny teren wjazdu na działkę 2/7 był stale użytkowany przez <span class="anon-block">R. M.</span>, jako swój, parkował tam samochodów, również samochody jego klientów, konserwował bramę wjazdową, utwardzał teren, zamontował szyld reklamowy, czemu <span class="anon-block">A. D.</span> nigdy się nie sprzeciwiał, nie zgłaszał pretensji, że samochody parkują na jego rzekomo terenie.</p> <p>Stan faktyczny:</p> <p> <span class="anon-block">B. M.</span> jest właścicielem nieruchomości położonej w <span class="anon-block">Ś.</span>, działka nr 2/7, zabudowanej budynkiem gospodarczym, dla której prowadzona jest <span class="anon-block">księga wieczysta (...)</span>. Nieruchomość ta sąsiaduje z działkami nr 2/4, 2/5 i 2/6, wchodzącymi w skład nieruchomości, objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą (...)</span>, stanowiącej aktualnie współwłasność uczestników <span class="anon-block">A. D.</span> i <span class="anon-block">E. D.</span> w udziałach po 1/2 części.</p> <p>Pierwotnie nieruchomość, objęta <span class="anon-block">księgą wieczystą (...)</span>, składała się z działki ozn. nr 2/1, o pow. 20 arów, którą w 1964 roku nabył ojciec wnioskodawcy <span class="anon-block">B. M.</span>, <span class="anon-block">R. M.</span> od <span class="anon-block">A. A. (1)</span>.</p> <p>W wyniku podziału majątku wspólnego pomiędzy <span class="anon-block">R. M.</span> i <span class="anon-block">M. M.</span>, w 1984r. nastąpił podział nieruchomości - działki nr 2/1 na dwie części: działki nr 2/3 i 2/4, z czego <span class="anon-block">R. M.</span> otrzymał działkę nr 2/3 (o pow. 0,1020 ha), zabudowaną budynkiem gospodarczym, w którym prowadził warsztat samochodowy (blacharsko-lakierniczy), oraz budynkiem gospodarczym, przybudowanym do budynku mieszkalnego, zaś <span class="anon-block">M. M.</span> – działkę nr 2/4 (o pow. 0,0980 ha), zabudowaną budynkiem mieszkalnym. Nieruchomość, obejmująca działkę 2/4 została wyłączona z dotychczasowej księgi wieczystej i wpisana do <span class="anon-block">księgi wieczystej (...)</span>.</p> <p>W 1987 roku dokonano kolejnego podziału – działki nr 2/3 (stanowiącej własność <span class="anon-block">R. M.</span>) na trzy części: działki nr 2/5 (o pow. 0,0022 ha), 2/6 (o pow. 0,0187 ha, zabudowana budynkiem gospodarczym - <em> <!-- --> przybudówką</em>) i 2/7 (o pow. 0,0811 ha, zabudowana budynkiem gospodarczym – warsztatem).</p> <p>W dniu 3.02.1988 roku <span class="anon-block">R. M.</span> sprzedał działki nr 2/5 i 2/6 <span class="anon-block">M. M.</span> (o łącznej pow. 0,0209 ha). Działki te zostały wyłączone z <span class="anon-block">księgi wieczystej (...)</span> i przyłączone do nieruchomości, objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą (...)</span>.</p> <p>Tego samego dnia małż. <span class="anon-block">A. D.</span> i <span class="anon-block">J. D.</span> kupili od <span class="anon-block">M. M.</span> nieruchomość, objętą <span class="anon-block">księgą wieczystą (...)</span>, składającą się z działek nr 2/4 (zabudowana budynkiem mieszkalnym), 2/5 i 2/6 (zabudowana budynkiem gospodarczym – przybudówką do budynku mieszkalnego). Łączna powierzchnia nabytych działek, wskazana w akcie notarialnym i księdze wieczystej wynosiła 0,1189 ha (w tym działki nr 2/6 - 0,0187 ha).</p> <p>Rzeczywista powierzchnia działki nr 2/6 (zabudowanej budynkiem gospodarczym – przybudówką) wynosi 0,0087 ha.</p> <p>W dniu 26.09.2011r. <span class="anon-block">H. M.</span> (druga żona <span class="anon-block">R. M.</span>) darowała synowi <span class="anon-block">B. M.</span> nieruchomość, zabudowaną budynkiem gospodarczym, poł. w <span class="anon-block">Ś.</span>, dz. nr 2/7, o pow. 811 m2, którą uprzednio, w 2003r., nabyła w drodze darowizny od <span class="anon-block">R. M.</span>.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód:</em> </p> <p> <em> <!-- -->umowa darowizny z 26.09.2011r. (k-4-7)</em> </p> <p> <em> <!-- -->wypis z rejestru gruntów i kopia mapy ewidencyjnej z 27.04.2019r. (k-8-9)</em> </p> <p> <em> <!-- -->odpis z księgi wieczystej (k-10-11)</em> </p> <p> <em> <!-- -->wyrys z mapy z 15.12.1987r. (k-12)</em> </p> <p> <em> <!-- -->szkic polowy z 26.08.1964r. (k-39)</em> </p> <p> <em> <!-- -->zawiadomienie z 2.06.1965r. (k-55)</em> </p> <p> <em> <!-- -->projekt podziału parceli nr 2 (k-40)</em> </p> <p> <em> <!-- --> projekt podziału działki nr 2/1 na działki nr 2/3 i 2/4 z 28.06.1984r. (k-41,50,56)</em> </p> <p> <em> <!-- -->opis i mapa dz. 2/3 wg stanu z 1984r. (k-57,190)</em> </p> <p> <em> <!-- -->opis i mapa dz. 2/4 wg stanu z 1984r. (k-58,189)</em> </p> <p> <em> <!-- -->wniosek o podział majątku wspólnego, ugoda (k-132-135, 187-188)</em> </p> <p> <em> <!-- -->projekt podziału nieruchomości działki nr 2/3 z 2.10.1987r. (k-42, 51)</em> </p> <p> <em> <!-- -->opis i mapa dz. 2/7 wg stanu z 1987r. (k-59,192)</em> </p> <p> <em> <!-- -->opis i mapa dz. 2/6 wg stanu z 1987r. (k-60, 194)</em> </p> <p> <em> <!-- -->opis i mapa dz. 2/5 wg stanu z 1987r. (k-61,195, 207)</em> </p> <p> <em> <!-- -->decyzja z 25.11.1987r. (k-44)</em> </p> <p> <em> <!-- -->wykaz zmian gruntowych (k-45-47)</em> </p> <p> <em> <!-- -->wyrys z mapy ewidencyjnej dz. 2/5 (k-52)</em> </p> <p> <em> <!-- -->umowa sprzedaży z 3.02.1988r. akt not. Rep. A nr 76/88 (k-62-63, 124-125, 191)</em> </p> <p> <em> <!-- -->umowa sprzedaży z 3.02.1988r. akt not. Rep. A nr 77/88 (k-122-123, 193)</em> </p> <p> <em> <!-- -->zawiadomienie z 12.02.1988r. (k-196)</em> </p> <p> <em> <!-- -->mapa zasadnicza, kopia mapy ewidencyjnej na dzień 20.09.2019r. (k-53, 54)</em> </p> <p> <em> <!-- -->protokół graniczny z 20.09.2019r. (k-65-73)</em> </p> <p> <em> <!-- -->opinia geodety <span class="anon-block">K. K.</span> dot. przebiegu granic z 20.09.2019r. (k-74-75)</em> </p> <p> <em> <!-- -->mapa z rozgraniczenia nieruchomości z 20.09.2019r. (k-81,83,85);</em> </p> <p> <em> <!-- -->opinia biegłego sądowego z zakresu geodezji <span class="anon-block">A. Z.</span> (k-232 i nast.)</em> </p> <p>Małżonkowie <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. D.</span> byli współwłaścicielami nieruchomości, położonej w <span class="anon-block">Ś.</span>, działki nr 2/4, 2/5 i 2/6, dla której prowadzona jest <span class="anon-block">księga wieczysta (...)</span>, od chwili zakupu od <span class="anon-block">M. M.</span> na podstawie umowy sprzedaży z dnia 3.02.1988r. W dniu 17.08.2020r. zmarła <span class="anon-block">J. D.</span>. Spadek po niej nabył mąż <span class="anon-block">A. D.</span> i córki <span class="anon-block">M. W.</span> i <span class="anon-block">E. D.</span>, która to następnie, na podstawie umowy darowizny z dnia 1.06.2023r., nabyła dodatkowo udział w nieruchomości w 1/4 części. Aktualnie współwłaścicielami nieruchomości, objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą (...)</span>, są <span class="anon-block">A. D.</span> i <span class="anon-block">E. D.</span> w udziałach po 1/2 części.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód:</em> </p> <p> <em> <!-- -->umowa sprzedaży z 3.02.1988r. akt not. Rep. A <span class="anon-block">(...)</span> (k-122-123, 193);</em> </p> <p> <em> <!-- -->odpis skrócony aktu zgonu (k-100);</em> </p> <p> <em> <!-- -->postanowienie tut. Sądu z 9.11.2020r., w aktach sprawy tut. Sądu sygn.<span class="anon-block">(...)</span> </em> </p> <p> <em> <!-- -->odpis z księgi <span class="anon-block"> (...)</span> </em>.</p> <p>Na terenie nieruchomości, ozn. jako działka nr 2/7, znajduje się brama wjazdowa na tą nieruchomość, gdzie posadowiony jest budynek gospodarczy, w którym <span class="anon-block">R. M.</span> prowadził warsztat samochodowy. Grunt, umożliwiający dojazd do tego budynku, przez bramę wjazdową, od drogi głównej wojewódzkiej nr 381, znajduje się na działce nr 2/7 i był wykorzystywany przez <span class="anon-block">R. M.</span> do celów, związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, wjeżdżały tamtędy i parkowały samochody jego klientów; był to jedyny dojazd z drogi publicznej na działkę nr 2/7 – nieruchomość, stanowiącą własność <span class="anon-block">R. M.</span>, a obecnie wnioskodawcy <span class="anon-block">B. M.</span>. Dojazd do nieruchomości uczestników Państwa <span class="anon-block">D.</span> z drogi publicznej zapewniony był od drugiej strony; ich działki nr 2/4 i 2/6 graniczą z drogą publiczną. W praktyce <span class="anon-block">A. D.</span> także korzystał z wjazdu na swoją nieruchomość od strony północno - wschodniej, znajdującego się na działce wnioskodawcy nr 2/7, gdzie mieszkał, a jednocześnie prowadził garbarnię w budynku gospodarczym (na działce 2/6), przylegającym do budynku mieszkalnego (posadowionym na działce 2/4) i sprzedawał wyroby gipsowe, które wykładał na terenie przed bramą. Na tym terenie <span class="anon-block">J. D.</span> sadziła rośliny ozdobne, dbała o jego czystość. Teren wjazdu był utwardzany i wykaszany przez <span class="anon-block">R. M.</span> i <span class="anon-block">A. D.</span>. Wspólnie też korzystali z podwórka za bramą wjazdową. Na terenie przed bramą <span class="anon-block">R. M.</span> umieścił szyld reklamowy swojego zakładu. Zmarł w 2004 roku. Do końca prowadził tam warsztat, w którym jeszcze później przez dwa lata pracował doraźnie wnioskodawca, wykonując prace lakiernicze; później bywał tam raz na kilka miesięcy. Kiedy żył <span class="anon-block">R. M.</span>, czasami zamykał bramę na klucz. Po jego śmierci bramę zamykał <span class="anon-block">A. D.</span>.</p> <p> <em> <!-- -->Dowód:</em> </p> <p> <em> <!-- -->fotografie (k-139-141, 181-184)</em> </p> <p> <em> <!-- -->zeznania świadków: <span class="anon-block">D. R.</span>, <span class="anon-block">K. R.</span>, <span class="anon-block">J. G.</span>, <span class="anon-block">H. M.</span>. <span class="anon-block">M. N.</span>, <span class="anon-block">S. W.</span>, <span class="anon-block">Ł. Z.</span> (k-174-176);</em> </p> <p> <em> <!-- -->zeznania wnioskodawcy <span class="anon-block">B. M.</span> (k-197-198);</em> </p> <p> <em> <!-- -->zeznania uczestników <span class="anon-block">A. D.</span> i <span class="anon-block">E. D.</span> (k-198).</em> </p> <p>Sąd zważył:</p> <p>Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 153)">art. 153 kc</a>, jeżeli granice gruntów stały się sporne, a stanu prawnego nie można stwierdzić, ustala się granice według ostatniego spokojnego stanu posiadania. Gdyby również takiego stanu nie można było stwierdzić, a postępowanie rozgraniczeniowe nie doprowadziło do ugody między interesowanymi, sąd ustali granice z uwzględnieniem wszelkich okoliczności; może przy tym przyznać jednemu z właścicieli odpowiednią dopłatę pieniężną. W razie zatem sporu co do przebiegu granicy pomiędzy sąsiadującymi gruntami, jak w niniejszej sprawie, powstaje konieczność ich rozgraniczenia. Przez rozgraniczenie rozumie się określenie, jak na gruncie przebiega linia graniczna i jak mają być rozmieszczone punkty graniczne, umożliwiające wytyczenie tej linii. Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 28 października 1977r. (<em> <!-- -->III CRN 272/77, Lex nr 8022</em>) wskazał, że przedmiotem roszczenia o rozgraniczenie są granice w terenie, to jest na gruncie, a nie na mapie, mapa zaś - z natury rzeczy - jest tylko wtórnym wyrazem granic na gruncie.</p> <p>W postępowaniu sądowym rozgraniczenie następuje na podstawie jednego z kryteriów przewidzianych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 153)">art. 153 kc</a> Są nimi: stan prawny, ostatni spokojny stan posiadania oraz wszelkie okoliczności. Kryteria te mają zastosowanie w kolejności, w jakiej zostały wymienione. Oznacza to, że następne kryterium sąd bierze pod uwagę dopiero wówczas, gdy poprzednie nie dało dostatecznych podstaw do rozgraniczenia. Kryteria te wyłączają się wzajemnie, dlatego też sąd nie może korygować stanu prawnego, poprzez ustalenie granicy, według ostatniego spokojnego stanu posiadania, a tego ostatniego, poprzez uwzględnienie wszelkich okoliczności (<em> <!-- -->tak: SN w postanowieniu z dnia 3 września 1981 r., III CRN 171/81, OSNCP 1982, nr 4, poz. 51</em>). Niedopuszczalne jest dokonanie rozgraniczenia w oparciu o względy celowości, a z pominięciem stanu prawnego przedmiotu rozgraniczenia (<em> <!-- -->tak: SN w postanowieniu z dnia 22 kwietnia 1974 r., III CRN 41/74, OSP 1975, z. 4, poz. 96)</em>.</p> <p>W pierwszej kolejności sąd ustala granice pomiędzy sąsiadującymi ze sobą nieruchomościami w oparciu o aktualny stan prawny. W istocie polega to na ustaleniu, do jakiego miejsca na gruncie sięga prawo własności, przysługujące właścicielom gruntów sąsiadujących, stosownie do ich tytułów własności. Stan prawny, wyznaczający przebieg granic, może wynikać także z zasiedzenia przygranicznych pasów gruntu, przylegających do granicy, posiadany przez właściciela nieruchomości sąsiedniej z naruszeniem tej granicy, w sposób prowadzący do nabycia własności tego pasma przez zasiedzenie (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 i nast. kc</a>) i swoistego przyłączenia go do tej nieruchomości. W praktyce niejednokrotnie pasmo to bywa wyraźnie oznaczone na gruncie widocznymi znakami, np. ogrodzeniem, naturalnym ukształtowaniem terenu, uprawami, zabudowaniami itp. (<em> <!-- -->por. post. SN z dn. 26.07.2017r., poz. III CSK 279/16; post. NN z dnia 9.01.2020r., III CSK 214/19</em>). Sąd bierze pod uwagę stan prawny, wynikający z zasiedzenia, na podstawie dowodów, powołanych przez uczestników. Na podstawie ustaleń, dokonanych w niniejszym postępowaniu, nie można uznać, że doszło do zasiedzenia fragmentu gruntu zgodnie ze stanowiskiem uczestników. Wniosek o uwzględnienie stanu prawnego, będącego skutkiem zasiedzenia, nie zasługiwał na uwzględnienie.</p> <p>W niniejszej sprawie, w oparciu o opinię biegłego geodety <span class="anon-block">A. Z.</span>, sporna granica pomiędzy nieruchomościami uczestników została ustalona zgodnie z aktualnym stanem prawnym, przy czym stan ten nie zmienił się – jak chcieli uczestnicy – w wyniku zasiedzenia spornego fragmentu gruntu – nie doszło do nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Biegły odtworzył na gruncie granice w oparciu o istniejące dokumenty, uzyskane z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno - Kartograficznej w <span class="anon-block">K.</span>. Kluczowa dla określenia przebiegu spornych granic była dokumentacja P.<span class="anon-block">(...)</span>z podziału działki nr 2/3 (wydzielenie działek 2/5 i 2/6): decyzja o podziale nieruchomości, mapa z projektem podziału, opis i mapa dot. działki nr 2/7. Wynika z niej, że część granicy pomiędzy działką 2/7 i 2/6 przebiega po ścianach budynku gospodarczego. Zarazem brak jest tam obliczeń powierzchni działek. Powierzchnie te występują w części tabelarycznej mapy z projektem podziału i - dla działek 2/6 i 2/7 - są określone błędnie. W szczególności powierzchnia działki nr 2/6, obliczona graficznie na podstawie w.w. mapy, to ok. 90m2, w tabeli zaś 187 m2; w przypadku działki nr 2/7 - powierzchnia graficzna to ok. 920 m2, w tabeli – 811 m2. Dane do określenia przebiegu granic spornych zawiera dokumentacja P.<span class="anon-block">(...)</span> z ustalenia granic działki nr 2/7 z działkami nr 2/4, 2/5 i 2/6.</p> <p>Przebieg granicy, zgodnie ze stanowiskiem uczestników, spowodowałby powstanie nowej działki (oznaczonej roboczo w opinii, jako „X” – szkic k. 239). Zarazem spowodowałoby to brak dostępu do działki zabudowanej nr 2/7. Podział działki 2/7 na część sporną (która jest przedmiotem zasiedzenia według uczestników) i część pozostałą, spowodowałby powstanie trzech działek – oprócz części zabudowanej i części spornej, powstałaby działka, oznaczona na szkicu na str. 8 opinii, jako „X”, samodzielnie trudna do zagospodarowania i wykorzystania. Trudno zatem uznać, aby grunt ten, wraz z wjazdem, nabyli uczestnicy przy zakupie działek 2/4, 2/5 i 2/6 w 1988 roku. Nie sposób także przyjąć, aby sprzedający działki nr 2/5 i 2/6 <span class="anon-block">R. M.</span> (na rzecz <span class="anon-block">M. M.</span>, a ta następnie na rzecz uczestników) wyzbył się jedynego dojazdu do swojej nieruchomości, który był niezwykle istotny z punktu widzenia jego interesów w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej. Na terenie działki nr 2/7 prowadził bowiem warsztat blacharsko-lakierniczy, co wiązało się z przyjmowaniem klientów i parkowaniem ich samochodów na spornym terenie oraz ciągłymi przejazdami do warsztatu przez sporny teren. Jednocześnie nieruchomość nabyta przez uczestników miała zapewniony odpowiedni dostęp do drogi publicznej w innym miejscu. Sytuacji tej nie zmienia fakt, że praktycznie uczestnicy również korzystali z wjazdu na swoją nieruchomość przez działkę wnioskodawcy nr 2/7. Wszak obie nieruchomości powstały z kolejnych podziałów działki, oznaczonej pierwotnie numerem 2/1, stanowiącej wówczas jedną nieruchomość, zabudowaną budynkiem mieszkalnym z dobudowanym budynkiem gospodarczym i odrębnym budynkiem gospodarczym - warsztatem samochodowym, gdzie wjeżdżało się od strony północno-wschodniej, przez sporną bramę na plac między budynkami. Podział tej działki nastąpił w wyniku podziału majątku wspólnego pomiędzy małżonkami <span class="anon-block">R.</span> i <span class="anon-block">M. M.</span>. Upraszczając, <span class="anon-block">R. M.</span> otrzymał część nieruchomości, zabudowaną warsztatem i budynkiem gospodarczym, zaś jego była małżonka część zabudowaną budynkiem mieszkalnym. Następnie, w 1987 roku, <span class="anon-block">R. M.</span> sprzedał <span class="anon-block">M. M.</span> dodatkowo niewielki fragment gruntu na placu pomiędzy budynkami oraz grunt, zabudowany budynkiem gospodarczym, przylegającym do budynku mieszkalnego (działki 2/5 i 2/6 wydzielone z działki nr 2/3), pozostawiając sobie pozostałą część, oznaczoną jako działka 2/7, zabudowaną warsztatem, przy czym należy uznać, że wraz ze spornym fragmentem wjazdu od strony północno-wschodniej, skoro wykorzystywał tą nieruchomość wyłącznie w celach działalności gospodarczej, a bez swobodnego dojazdu nieograniczonej liczby samochodów, korzystających z warsztatu, byłoby to niemożliwe. Do części zabudowanej działki nr 2/7 brak jest innego dostępu niż przez sporny teren. Taki podział nieruchomości wynika ponadto z dołączonych dokumentów. Brak przy tym jakikolwiek dowodów na fakt, że przebieg granicy wyglądał tak, jak tego chcą uczestnicy, a co spowodowałoby, że oprócz części zabudowanej działki 2/7 i części spornej, powstałaby działka oznaczona na szkicu na str. 8 opinii, jako „X”, samodzielnie trudna do zagospodarowania i wykorzystania. Okoliczność, że uczestnicy wspólnie z <span class="anon-block">R. M.</span> korzystali z wjazdu na spornym trenie, przez działkę 2/7, świadczyć może o tym, że łączyły ich z <span class="anon-block">R. M.</span> poprawne stosunki sąsiedzkie, nie zaś o tym, że nabyli sporny fragment gruntu, kupując nieruchomość od <span class="anon-block">M. M.</span>. Do wniosku takiego nie może też prowadzić fakt, że w umowie sprzedaży błędnie wskazano większą powierzchnię działki nr 2/6, niż w rzeczywistości. Uczestnicy przez taki zapis w dokumentach nie mogli nabyć innej rzeczy, niż faktycznie do miało miejsce i w takich granicach, jak na dołączonych mapach. Na uwzględnienie nie zasługiwał też zarzut zasiedzenia spornego fragmentu gruntu, z uwagi na brak samoistnego posiadania. Uczestnicy korzystali z tej części nieruchomości co najwyżej jako posiadacze zależni, w ramach służebności przejazdu i przechodu. Takie korzystanie nie prowadzi do nabycia własności nieruchomości. Posiadanie prowadzące do nabycia służebności gruntowej w drodze zasiedzenia ma inny zakres, niż posiadanie prowadzące do nabycia przez zasiedzenie własności. Należy mieć na uwadze okoliczność, że przy ocenie posiadania prowadzącego do zasiedzenia służebności gruntowej chodzi o faktyczne korzystanie z gruntu w takim zakresie i w taki sposób, w jaki czyniłaby to osoba, której przysługuje służebność. Władanie w zakresie służebności gruntowej kwalifikuje się zaś jako posiadanie zależne (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 336)">art. 336 k.c.</a>).</p> <p>Niezbędną przesłanką nabycia przez zasiedzenie własności jest samoistne posiadanie, które zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172;art. 172 § 1)">art. 172 § 1 kc</a> polega na tym, że posiadacz rzeczy zachowuje się tak, jakby przysługiwało mu prawo własności. Sam dysponuje posiadaną rzeczą i sam o niej decyduje. Posiadaczem samoistnym jest ten, kto rzeczą faktycznie włada z zamiarem władania dla siebie. Wola władania dla siebie nie może być ukryta. Zamiar władania dla siebie musi być jednoznaczny i jawny dla otoczenia. Wola posiadacza władania rzeczą dla siebie przejawia się w czynnościach faktycznych wskazujących na samodzielny i niezależny od woli innej osoby stan władztwa. Nie można zarazem przyjąć, że razie w razie braku podstaw do uwzględnienia wniosku o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości, jeśli nie zostaną spełnione przesłanki określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 kc</a>, to możliwe staje się orzeczenie <em> <!-- -->in minus</em>, o „częściowym” uwzględnieniu pierwotnego wniosku przez stwierdzenie zasiedzenia służebności gruntowej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 292)">art. 292</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 kc</a>; <em> <!-- -->por.: postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 23 maja 2019 r., II CSK 333/18</em>).</p> <p>Mając powyższe na uwadze, orzeczono, jak w pkt I postanowienia.</p> <p>Orzeczenie w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 113 ust. 1 pkt. 2)">pkt II</a> oparto na przepisach <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 113;art. 113 ust. 1)">art. 113 ust. 1</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 83;art. 83 ust. 1;art. 83 ust. 2)">art. 83 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (t.j. Dz.U. z 2023r., poz. 1144 ze zm.) w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 2)">art. 520§2 kpc</a>. Sąd obciążył połową kosztów postępowania, w postaci wynagrodzenia biegłego geodety za wykonanie opinii głównej (k-298) oraz poniesionymi na dojazd Sądu na miejsce oględzin (k-153), uczestników <span class="anon-block">A. D.</span> i <span class="anon-block">E. D.</span> (164,50 z + 4971,91 zł = 5136,41 zł x ½ = 2568,20 zł x ½ = 1284,10 zł), uznając za nieuzasadnione ich stanowisko, dotyczące przebiegu granicy i powodujące powstanie sporu granicznego. Koszty wykonania opinii uzupełniającej obciążają wnioskodawcę, zostały wywołane jego wnioskiem, a opinia w tym zakresie nie wpłynęła znacząco na rozstrzygnięcie sprawy.</p> </div>