VIII SAB/Wa 41/18

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot Sędzia WSA Leszek Kobylski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 28 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi Ł. S. na bezczynność Banku Tkanek Oka w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lipca 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Banku Tkanek Oka do rozpoznania wniosku Ł. S. z [...] lipca 2018 r.; 2. stwierdza, że Bank Tkanek Oka dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku opisanego w pkt 1; 3. stwierdza, że bezczynność Banku Tkanek Oka nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od Banku Tkanek Oka na rzecz Ł. S. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE Pismem z dnia [...] września 2018 roku Ł. S. wniósł skargę na bezczynność Banku Tkanek Oka w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. W skardze na podstawie art.3 § 2 pkt 8, art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm. dalej jako p.p.s.a.) w związku z art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2014 roku, poz. 782 ze zm. dalej jako ustawa) żądał: - zobowiązanie dyrektora Banku Tkanek Oka w W. do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] lipca 2018 roku o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; - zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podnosił, iż pismem z dnia [...] lipca 2018 roku złożył wniosek o udzielenie informacji publicznej w przedmiocie "kserokopii rejestru umów cywilnoprawnych nawiązanych pomiędzy Bankiem Tkanek Oka, a podmiotami gospodarczymi i osobami fizycznymi za okres I kwartału 2018 roku wraz z kwotą wynagrodzenia" – za pośrednictwem E-PUAP, a odpowiedź prosił przesłać pocztą tradycyjną na adres wskazany we wniosku. Do dnia [...] września 2018 roku, mimo upływu terminu, o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2016 roku, poz. 996 ze zm. dalej jako ustawa) organ nie rozpoznał wniosku skarżącego. Według art. 1 ust. 1 ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonym w ustawie. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 4 i art. 13 ust. 1 ustawy Dyrektor Banku Tkanek Oka w W. jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej i informacja powinna być udostępniona w terminie 14 dni. Zgodnie z dominującymi poglądami doktryny i judykatury dane w postaci treści umów cywilnoprawnych zawieranych przez podmioty władzy publicznej i inne podmioty gospodarujące mieniem państwowym, nie podlegają ochronie w trybie art. 5 ust. 2 ustawy. W celu realizacji konstytucyjnej zasady transparentności działania organów administracji publicznej, jawności wydatkowania funduszy Skarbu Państwa, koniecznym jest zapewnianie obywatelom pełnej wiedzy na temat tego, kto zawierając umowy z organami państwowymi staje się beneficjentem funduszy publicznych. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się na jawność i związany z nią dostęp do informacji publicznej, który ma wymusić transparentność, uczciwość i legalność działania władzy publicznej i zapewnić społeczna kontrolę nad działaniem organów administracji publicznej i podmiotami gospodarującymi mieniem publicznym. W orzecznictwie podkreśla się, że skargę na bezczynność organu w sprawach dostępu do informacji publicznej, można złożyć nie tylko wobec "milczenia" organu, ale również w sytuacji sporu między wnioskodawcą, a adresatem wniosku, co do charakteru żądanej informacji. Wniesienie skargi nie jest ograniczone terminem, jak również nie musi być poprzedzone żadnym środkiem zaskarżenia, jakim jest ponaglenie. Pismem z dnia [...] września 2018 roku podmiot zobowiązany – Bank Tkanek Oka w W. w odpowiedzi na skargę Ł. S. o udostępnienie informacji publicznej wnosił o umorzenie postępowania. Organ podnosił, iż faktycznie w dniu [...] lipca 2018 roku skarżący zwrócił się do podmiotu zobowiązanego o udostępnienie informacji publicznej "kserokopii rejestru umów cywilnoprawnych nawiązanych pomiędzy Bankiem Tkanek Oka, a podmiotami gospodarczymi i osobami fizycznymi za okres I kwartału 2018 roku wraz z kwotą wynagrodzenia". Pismem z dnia [...] września 2018 roku podmiot udostępnił skarżącemu żądane wnioskiem informacje. Podnosił, że niezałatwienie wniosku skarżącego w terminie wynikającym z art. 13 ustawy wynikało z przeświadczenia pracownika Banku Tkanek Oka, że wniosek ten został załatwiony i wnioskodawcy udzielono żądanych informacji. Z uwagi na załatwienie sprawy postępowanie podlega umorzeniu. Kolejnym pismem procesowym z dnia [...] października 2018 roku skarżący wobec udzielenia informacji publicznej modyfikował żądania skargi wnosząc o: - umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania do rozpoznania wniosku o udzielenie informacji publicznej; - stwierdzenie, że bezczynność nie miała charakteru rażącego oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego na rzecz skarżącego. Skarżący wskazywał, że jak w niniejszej sprawie zarzucany stan bezczynności ustał po dniu wniesienia skargi, ale przed jej rozpoznaniem i rozstrzygnięciem przez sąd administracyjny, to postępowanie administracyjne, w części obejmującej zobowiązanie do załatwienia sprawy, o jakim mowa w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (uchwała NSA z dnia 26 listopada 2008 roku, I OPS 6/08). W świetle dominującej linii orzeczniczej nie zwalnia to sądu od podjęcia pozostałych rozstrzygnięć właściwych dla tego typu skargi, a przewidzianych w art. 149 § 1a p.p.s.a. W ocenie skarżącego przewlekłość nie miała charakteru rażącego, czego przykładem jest udzielenie informacji publicznej oraz odpowiedź na kolejne wnioski o udzielenie informacji publicznej. Oceniając tę okoliczność należy mieć na uwadze, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym wyraźnie, ewidentnie, bezdyskusyjnie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 skarżący wnosił o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów wynagrodzenia adwokackiego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 i 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg także na bezczynność organów. Art. 149 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4, albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a tej ustawy, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Instytucja skargi na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, a sąd oceniając czy organ pozostaje w bezczynności bierze zaś pod uwagę sytuację istniejącą w dacie orzekania. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy podmiot zobowiązany udostępnia informację publiczną w terminie 14 dni. Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, iż podmiot zobowiązany rozpoznał wniosek skarżącego z dnia [...] lipca 2018 roku o udzielenie informacji publicznej w dniu [...] września 2018 roku i przekazał "kserokopie rejestru umów cywilnoprawnych nawiązanych pomiędzy Bankiem Tkanek Oka, a podmiotami gospodarczymi i osobami fizycznymi za okres I kwartału 2018 roku wraz z kwotą wynagrodzenia". Udostępnienie informacji publicznej nastąpiło już po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego, a przed rozpoznaniem skargi przez sąd. W związku z powyższym bezprzedmiotowym stało się nakładanie zobowiązania na Bank Tkanek w W. do rozpatrzenia przedmiotowego wniosku (uchwała NSA z dnia 26 listopada 2008 roku, I OPS 6/08) i w tym zakresie należało umorzyć postępowanie. W tym zakresie umorzono postępowanie sądowoadministracyjne biorąc za podstawę art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Mając na uwadze skalę przekroczenia wyznaczonego przepisami terminu na udzielenie informacji publicznej i okoliczności, które stanowiły zasadniczy czynnik rzutujący na przedłużanie postępowania, nie ma w ocenie Sądu wystarczająco uzasadnionych podstaw by zwłokę tę kwalifikować jako przejaw rażącego naruszania prawa, będącego wynikiem przede wszystkim lekceważącego stosunku do obowiązujących organ norm postępowania, czy też strony, które postępowanie to zainicjowała, przekładającego się na szczególnie długotrwałe milczenie w sprawie. Opóźnienie w przedmiotowej sprawie nie należało kwalifikować jako mającego charakter rażącego naruszenia prawa. Podstawą rozstrzygnięcia w tym zakresie stanowił art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono natomiast na podstawie art. 200 w zw. art. 202 § 2 i art. 205 § 2 powołanej ustawy oraz w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm).