I C 513/23

Суды общей юрисдикции2025-12-16

Номер дела

I C 513/23

Дата решения

2025-12-16

Тип

SENTENCE

Судьи

Bożena Chłopecka (PRESIDING_JUDGE)

Правовое основание

art. 225 k.c. w zw. z 224 k.c.

Текст решения

Sygn. akt I C 513/23 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 16 grudnia 2025 r. Sąd Okręgowy w Warszawie I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Bożena Chłopecka Protokolant: starszy sekretarz sądowy Ewa Kocielnik po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2025 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa Skarbu Państwa - Prezydenta (...) W. przeciwko (...) S.A. z siedzibą w W. o zapłatę oraz z powództwa wzajemnego (...) S.A. z siedzibą w W. przeciwko Skarbowi Państwa – Prezydentowi (...) W. o zapłatę I. zasądza od (...) S.A. z siedzibą w W. na rzecz Skarbu Państwa – Prezydenta (...) W. kwotę 1.443.122,22 zł (jeden milion czterysta czterdzieści trzy tysiące sto dwadzieścia dwa złote dwadzieścia dwa grosze) wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia 1 listopada 2022 roku do dnia zapłaty, II. ustala, że pozwany w całości ponosi koszty postępowania, z tym że ich wyliczenie pozostawia referendarzowi sądowemu, oraz z powództwa wzajemnego III. zasądza od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Warszawie na rzecz (...) S.A. kwotę 39.179,45 zł (trzydzieści dziewięć tysięcy sto siedemdziesiąt dziewięć złotych czterdzieści pięć groszy), IV. w pozostałym zakresie powództwo wzajemne oddala, V. ustala, że pozwany w całości ponosi koszty postępowania, z tym że ich wyliczenie pozostawia referendarzowi sądowemu. Sygn. akt I C 513/23 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Pozwem złożonym w dniu 19 grudnia 2022 roku (data nadania w UP k. 89) Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta (...) W. wniósł o orzeczenie nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym, że pozwany (...) S.A. z siedzibą w W. zobowiązany jest do zapłaty na rzecz powoda Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta (...) W. kwoty 1.443.122,22 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 1 listopada 2022 roku do dnia zapłaty oraz kosztami procesu ustalonymi według norm przepisanych, przy czym wniósł o odrębne rozstrzygnięcie o kosztach procesu należnych Skarbowi Państwa-Prezydentowi (...) W. oraz o kosztach zastępstwa procesowego należnych Skarbowi Państwa-Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1(1))">art. 98 § 1 1 k.p.c.</a>. W przypadku rozpoznania sprawy w postępowaniu zwykłym lub w razie skutecznego wniesienia przez pozwanego zarzutów powód wniósł o zasądzenie od pozwanego w/w kwoty wraz z kosztami procesu. W uzasadnieniu pozwu wskazano, iż pozwany w okresie od dnia 31 marca 2014 roku do 1 maja 2017 roku na podstawie umowy dzierżawy korzystał z nieruchomości położonej w W. przy ul. (...) będącej własnością Skarbu Państwa. Po tym okresie pozwany bezumownie korzystał z ww. nieruchomości i do dnia 31 lipca 2021 roku uiszczał czynsz dzierżawny w dotychczasowej wysokości na podstawie faktur wystawianych przez powoda. Następnie pozwany od dnia 29 października 2021 roku do dnia 11 maja 2022 roku na podstawie faktur wystawianych przez powoda dokonywał nieterminowych wpłat z tytułu bezumownego korzystania w zmiennej wysokości, co doprowadziło do powstania zadłużenia, które na dzień 31 października 2022 roku wynosiło 1.443.122,22 zł. Powód wskazał, że kwota 1.443.122,22 zł stanowi wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości jako 200% czynszu dzierżawnego określonego w umowie dzierżawy z dnia 31 marca 2014 roku nr (...), a naliczonego w okresie od dnia 1 lipca 2021 roku do dnia 31 marca 2022 roku /pozew k. 3-11/. W dniu 10 stycznia 2023 roku Sąd Okręgowy w Warszawie w sprawie oznaczonej sygn. akt I Nc 243/22 wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym zgodnie z żądaniem pozwu /nakaz zapłaty k. 92/. W sprzeciwie od nakazu zapłaty z dnia 31 stycznia 2023 roku pozwany (...) S.A. z siedzibą w W. wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany wskazał, że władał przedmiotową nieruchomością do dnia 31 marca 2022 roku. Zdaniem pozwanego powód nigdy nie złożył skutecznego oświadczenia o odmowie zawarcia nowej umowy dzierżawy. Pozwany dodał, iż postanowienia zawarte w § 4 ust. 3 i 4 Umowy dzierżawy nie stanowią umownej modyfikacji roszczenia o zapłatę wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z rzeczy, ale zdaniem pozwanego stanowią karę umowną, która jest wygórowana i powinna zostać zmiarkowana. Ponadto w sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany (...) S.A. zawarł pozew wzajemny domagając się zasądzenia od Skarbu Państwa-Prezydenta (...) W. kwoty 296.784,24 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 15 kwietnia 2022 roku do dnia zapłaty. Ponadto wniósł o zasądzenie od pozwanego wzajemnego na rzecz Empik kosztów postępowania z pozwu wzajemnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu wzajemnego (...) S.A. wskazał, że dochodzone w pozwie wzajemnym roszczenie stanowi zwrot kaucji uiszczonej przez Empik przy zawarciu umowy dzierżawy z dnia 31 marca 2014 roku nr (...). /sprzeciw wraz z pozwem wzajemnym k. 98-139/. W odpowiedzi do pozwu wzajemnego z dnia 14 kwietnia 2023 roku Skarb Państwa -Prezydent (...) W. wskazał, że w sytuacji gdy (...) S.A. obciąża wynagrodzenie z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości powoduje, iż – w powołaniu na <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a>- należałoby przyjąć, że warunkiem rozliczenia w/w kaucji jest uprzednie uregulowanie w całości zadłużenia obciążającego byłego dzierżawcę /pismo k. 355-363/. W piśmie z dnia 2 października 2024 roku (...) S.A. z siedzibą w W. cofnął powództwo wzajemne w zakresie kwoty 257.604,79 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 15 kwietnia 2022 roku do dnia 5 lipca 2023 roku oraz w zakresie odsetek ustawowych za opóźnienie liczonych od kwoty 39.179,45 zł za okres od dnia 15 kwietnia 2022 roku do dnia 5 lipca 2023 roku i wskazał, że podtrzymuje powództwo wzajemne co do kwoty 39.179,45 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 6 lipca 2023 roku do dnia zapłaty /pismo k. 495-500/. W dalszym toku postępowania strony podtrzymywały swoje stanowiska w sprawie /protokół rozprawy k. 539-541, załącznik pozwanego do protokołu rozprawy k. 542-554, załącznik powoda do protokołu rozprawy k. 569-573/. Sąd Okręgowy w Warszawie ustalił następujący stan faktyczny: Właścicielem nieruchomości położonej w W. przy u. (...) (...) (działka o nr ew. (...)o pow. 838 m ( 2) z obrębu (...)) jest Skarb Państwa. Zarządzeniem nr (...) Prezydenta (...) W. z dnia 6 listopada 2013 roku powyższa nieruchomość została oddana w zarząd i administrowanie Zarządowi Mienia Skarbu Państwa /  dowód: odpis zupełny księgi wieczystej k. 13-14, zarządzenie k. 15/. W dniu 31 marca 2014 r. powód Skarb Państwa zawarł z (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. umowę dzierżawy nr (...), która legitymując powoda do korzystania z ww. Nieruchomości jako dzierżawcę obowiązywała strony do 1 maja 2017 r. Zgodnie z § 1 Umowy wydzierżawiający oddał, a dzierżawca przyjął do korzystania grunt zabudowany o pow. pow. 838 m ( 2) stanowiący własność Skarbu Państwa, położony w W. w Dzielnicy Ś. przy ul. (...), oznaczony w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna nr ew. (...) z obrębu (...), opisany w KW nr (...). Zgodnie z zapisami w KRS, w sprawie przekształcenia w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 551;art. 551 § 1)">art. 551 § 1</a> i następne <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 ()">k.s.h.</a>, została podjęta przez nadzwyczajne zgromadzenie wspólników spółki (...) sp. z 0.0. w dniu 28 lipca 2016 r., uchwała o przekształceniu w spółkę akcyjną. W dniu 13 września 2016 r. (...) S.A. została wpisana do KRS pod nr (...) dowody: umowa dzierżawy z 31 marca 2014 r. nr (...) k. 16-22, wydruk KRS z 9 sierpnia 2022 r. nr (...) k. 25-54, wydruk KRS z 9 sierpnia 2022 r. nr (...). W § 3 Umowy strony ustaliły miesięczny czynsz dzierżawny w kwocie 120.644 zł. Kwota czynszu miała być każdorazowo powiększona o obowiązującą w dniu wymagalności stawkę podatku od towarów i usług. § 4 ust. 3 Umowy stanowił, że w przypadku korzystania z nieruchomości bez tytułu prawnego, dzierżawca zobowiązuje się do zapłaty wydzierżawiającemu wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości w wysokości 200% czynszu brutto miesięcznie, naliczanego zgodnie z dotychczasową umową (kwota netto +VAT), w okresie od dnia zakończenia umowy do dnia wydania nieruchomości. W § 4 ust. 4 Umowy strony zgodnie przyjęły, w razie złożenia przez dzierżawcę wniosku o zawarcie kolejnej umowy dzierżawy, zgodnie z § 2 ust. 2 powołanej umowy i niepoinformowania przez wydzierżawiającego o odmowie zawarcia kolejnej umowy wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości do czasu zawarcia nowej umowy, równe będzie kwocie czynszu brutto naliczanego zgodnie z dotychczasową umową (kwota netto + VAT). Strony zgodnie oświadczyły, że korzystanie przez dzierżawcę z nieruchomości w powyższym okresie nie oznacza przedłużenia umowy na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 674)">art. 674 K.C.</a> W § 6 Umowy wskazano, że tytułem zabezpieczenia terminowego uiszczania czynszu i innych roszczeń wynikających z Umowy, dzierżawca zobowiązał się uiścić kaucję pieniężną w wysokości równej dwumiesięcznemu czynszowi dzierżawnemu brutto, określonemu w § 3 / dowód: Umowa k. 16-22, zeznania świadka U. S. k. 458-491/. Przed terminem zakończenia Umowy dzierżawy przypadającym na 1 maja 2017 roku pismem z dnia 23 grudnia 2016 roku Spółka (...) poinformowała powoda o woli zawarcia nowej umowy dzierżawy nieruchomości / dowód: pismo k. 141, zeznania świadka U. S. k. 458-491 /. W odpowiedzi na powyższe pismo powód wskazał, iż zawarcie kolejnej Umowy dzierżawy wymaga zgody Wojewody (...). W tym samym piśmie powód zwrócił się do Empik o jednoznaczne potwierdzenie ww. deklaracji z uwagi na fakt, że przygotowanie wniosku do Wojewody (...) wymaga skomplementowania szeregu dokumentów / dowód: pismo k. 143, zeznania P. Ś. w charakterze strony pozwanej k. 517-518, zeznania świadka U. S. k. 458-491 /. Pismem z dnia 6 lutego 2017 roku Empik potwierdziła wolę zawarcia nowej umowy dzierżawy Nieruchomości. Jednocześnie Empik zwróciła się do powoda o przekazanie stanowiska powoda co do możliwości zawarcia takiej nowej umowy w terminie do 28 lutego 2017 roku (z uwagi na fakt, że zawarta pomiędzy stronami umowa dzierżawy miała wygasnąć 1 maja 2017 roku). Pozwany w odpowiedzi na powyższe pismo w dniu 15 lutego 2017 roku wskazał, że rozpoczął czynności mające na celu przygotowanie wniosku do Wojewody (...) o wyrażenie zgody na zawarcie nowej umowy dzierżawy Nieruchomości /  dowody: pismo k. 145, pismo k. 147/. Wobec braku odpowiedzi pismem z dnia 22 sierpnia 2017 roku Spółka (...) zwróciła się do powoda o wskazanie terminu, w jakim może oczekiwać merytorycznej odpowiedzi w przedmiocie zawarcia nowej dzierżawy Nieruchomości / dowód: pismo k. 149, zeznania świadka U. S. k. 458-491/. W piśmie z dnia 6 września 2017 roku powód wskazał, że nie zdołał jeszcze zgromadzić wszystkich wymaganych dokumentów niezbędnych do wystąpienia z wnioskiem do Wojewody (...) o wydanie zgody na zawarcie takiej umowy. Jednocześnie wskazano, iż po wygaśnięciu umowy dzierżawy nr (...) pozwana Spółka -w związku z użytkowaniem nieruchomości (...) 15/17- obciążana jest opłatami z tytułu bezumownego korzystania w wysokości jednomiesięcznemu / dowód: pismo k. 151/. Ponownie wobec braku odpowiedzi pismem z dnia 17 kwietnia 2018 roku Spółka (...) zwróciła się do powoda o wskazanie terminu, w jakim może oczekiwać merytorycznej odpowiedzi w przedmiocie zawarcia nowej dzierżawy Nieruchomości / dowód: pismo k.153, zeznania świadka U. S. k. 458-491/. W odpowiedzi na powyższe powód pismem z dnia 29 czerwca 2018 roku powołując się na wygaśnięcie umowy dzierżawy wezwał Empik do wydania (...) w terminie 30 dni od otrzymania ww. pisma / dowód: pismo k. 155, zeznania świadka U. S. k. 458-491/. Pismem z dnia 10 lipca 2018 roku Empik zwrócił się do powoda o odwołanie ww. wezwania do wydania Nieruchomości. Empik wskazał przy tym, że od stycznia 2017 roku pomiędzy stronami trwa wymiana korespondencji w przedmiocie zawarcia nowej umowy dzierżawy. Ponadto Empik ponownie zwróciła się do powoda o zawarcie nowej umowy dzierżawy Nieruchomości w dotychczasowym trybie (bezprzetargowym) /  dowód: pismo k. 157-160, zeznania świadka U. S. k. 458-491/. W latach 2017-2022 roku strony prowadziły negocjacje w przedmiocie zawarcia nowej umowy dzierżawy / dowody: zeznania P. Ś. w charakterze strony pozwanej k. 517-518, zeznania świadka G. K. k. 445-456, zeznania świadka U. S. k. 458-491, zeznania świadka E. S. k. 528-529v. i 539-540v./. Po upływie terminu obowiązywania ww. umowy dzierżawy pozwany bezumownie korzystał z przedmiotowej nieruchomości, jednakże począwszy od 1 maja 2017 r. do 30 czerwca 2021 r., uiszczał on, zgodnie z § 4 ust. 4 umowy dzierżawy z 31 marca 2014 r., wynagrodzenie w dotychczasowej wysokości. Pozwany w okresie od 1 maja 2017 r. do 31 lipca 2021 r. ponosił ż tytułu bezumownego korzystania z Nieruchomości płatności ww. wynagrodzenia na podstawie faktur wystawianych przez powoda Skarb Państwa, przy czym za miesiąc lipiec 2021r. naliczenie wynagrodzenia z tytułu bezumownego korzystania z ww. Nieruchomości wynosiło 200% stawki czynszu ustalonego umownie, a należność ta została uregulowana w całości /  dowody: zeznania świadka U. S. k. 458-491, zeznania świadka E. S. k. 528-529v. i 539-540v./. W piśmie z 25 czerwca 2021 r. powód Skarb Państwa jednoznacznie wskazał pozwanemu, iż nie wyraża zgody na zawarcie kolejnej umowy dzierżawy w trybie § 4 ust. 4 ww. umowy dzierżawy z dnia 31 marca 2014 roku. Ponadto wskazano, iż od dnia 1 lipca 2021 roku do dnia protokolarnego przekazania nieruchomości wynagrodzenie za bezumowne korzystanie przez (...) S.A. z przedmiotowej nieruchomości będzie naliczane w wysokości 200% kwoty czynszu brutto miesięcznie (kwota netto +VAT) naliczanego zgodnie z § 4 ust 3 i 4 umowy dzierżawy z dnia 31 marca 2014 roku / dowód: pismo k. 64, zeznania P. Ś. w charakterze strony pozwanej k. 517-518/. Dnia 31 marca 2022r. pozwany dokonał dobrowolnego wydania przedmiotowej Nieruchomości. Czynność ta została stwierdzona obustronnym protokołem przekazania (...), w myśl którego pozwany przekazał powodowi przedmiot umowy tj. grunt o pow. 838 m ( 2) stanowiący działkę ewidencyjną nr (...) z obr. (...) przy ul. (...) w W., zabudowany budynkiem użytkowym o pow. 2104, 34 m ( 2), oraz powierzchni poza budynkiem (...) m ( 2) /  dowód: protokół przekazania Nieruchomości z 31 marca 2022 r. k. 67-68v., zeznania P. Ś. w charakterze strony pozwanej k. 517-518/. Pozwany w okresie od 29 października 2021 r. do 11 maja 2022 r. na podstawie faktur wystawianych przez powoda, dokonywał nieterminowych wpłat wynagrodzenia z tytułu bezumownego korzystania w zmiennej wysokości, co w konsekwencji doprowadziło do powstania zadłużenia, które na dzień 31 października 2022 r., wynosiło 1.443 122, 22 zł / dowód: kartoteka konta k. 69-77, faktury VAT k. 78-85/. Przelewem bankowym z dnia 5 lipca 2023 roku Skarb Państwa zapłacił (...) S.A. kwotę 301.026,77 zł. W tytule przelewu wskazano ,,zwrot kaucji do um (...)’’ / dowód: potwierdzenie transakcji k. 502/. Sąd ustalił stan faktyczny na podstawie złożonych do akt sprawy dokumentów, których wiarygodność nie budziła wątpliwości stron, jak również na podstawie dopuszczonych i przeprowadzonych dowodów z zeznań P. Ś. przesłuchanego w charakterze strony pozwanej oraz zeznań świadków. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Powództwo główne zasługiwało na uwzględnienie w całości. Pomiędzy stronami bezsporne było, iż należącą do powoda Skarbu Państwa-Prezydenta (...) W. nieruchomością położoną w W. przy u. (...) (...) dzierżawił pozwany Empik na podstawie umowy z dnia 31 marca 2014 roku, a po jej wygaśnięciu dalej użytkował bez tytułu prawnego. Spór dotyczył sposobu wyliczenia kwoty wynagrodzenia z tytułu bezumownego korzystania z rzeczy po otrzymaniu przez pozwanego pisma datowanego na 25 czerwca 2021 roku, w którym to powód jednoznacznie stwierdził, że ,,nie wyraża zgody na zawarcie kolejnej umowy dzierżawy’’ Podstawę prawną roszczenia powoda w niniejszej sprawie stanowi <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 225)">art. 225 k.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224;art. 224 § 2)">art. 224 § 2 k.c.</a> Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 225;art. 225 zd. 1)">art. 225 zdanie pierwsze k.c.</a> obowiązki samoistnego posiadacza w złej wierze względem właściciela są takie same jak obowiązki samoistnego posiadacza w dobrej wierze od chwili, w której ten dowiedział się o wytoczeniu przeciw niemu powództwa o wydanie rzeczy. Z kolei stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224;art. 224 § 2)">art. 224 § 2 k.c.</a> samoistny posiadacz w dobrej wierze od chwili, w której dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy, jest obowiązany, między innymi, do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy. Prawo właściciela do uzyskania wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy wynika z treści prawa własności uregulowanego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 140)">art. 140 k.c.</a> W konsekwencji w stosunku do osoby posiadającej rzecz bez tytułu prawnego skutecznego względem właściciela, może on realizować przysługujące mu roszczenie o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy. Właścicielowi przysługuje roszczenie o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy przeciwko posiadaczowi w dobrej wierze od chwili, w której dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224;art. 224 § 2)">art. 224 § 2 k.c.</a>) oraz przeciwko posiadaczowi w złej wierze (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 225)">art. 225 k.c.</a>); bez różnicowania sytuacji obu grup posiadaczy, jak chodzi o przesłanki i zakres tego roszczenia. Wbrew twierdzeniu pozwanego przeciwko posiadaczowi w złej wierze właściciel może odrębnie dochodzić swego roszczenia o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy, nie wytaczając nawet powództwa o wydanie rzeczy. Nie można bowiem zgodzić się z argumentacją pozwanego, iż roszczenie o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z cudzej rzeczy uzależnione jest od wcześniejszego wytoczenia powództwa windykacyjnego. Zgodnie z utrwalonym w doktrynie i judykaturze poglądem, przewidziane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 224;art. 224 § 2)">art. 224 § 2 k.c.</a> roszczenie o wynagrodzenie jest niezależne od woli właściciela, by rzecz odzyskać, wynika ono bowiem z samego faktu władania jego rzeczą przez osobę, która nie ma do tego żadnego tytułu prawnego (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 26 maja 2011 r., I ACa 212/11). Nie budzi wątpliwości, iż związek roszczeń uzupełniających z roszczeniem windykacyjnym i z samym prawem własności nie jest nierozdzielny. W szczególności, mogą one być oddzielnie dochodzone; właściciel może żądać np. tylko wydania rzeczy albo tylko wynagrodzenia za korzystanie z niej, nie dochodząc wydania. Poza tym - inaczej niż roszczenie windykacyjne lub negatoryjne - mogą one być samodzielnym przedmiotem obrotu (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2002 r., (...)). W umowie dzierżawy z dnia 31 marca 2014 roku nr (...) obejmującej nieruchomość położoną w W. przy ul. (...) strony w § 4 ust. 3 umowy postanowiły, że (...) S.A. po ustaniu umowy, wobec nie wyrażenia przez Skarb Państwa zgody na zawarcie kolejnej umowy dzierżawy w trybie § 4 ust. 4 powołanej umowy będzie uiszczał na rzecz Skarbu Państwa wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z ww. nieruchomości w wysokości odpowiadającej 200% czynszu brutto miesięcznie, tj. kwotę 287.784,99 zł. Kryterium, od którego uzależniona była ewentualność obciążenia (...) S.A. podwójnym czynszem było spełnienie przesłanki określonej w § 4 ust. 3 umowy tj. brak zgody na dalsze korzystanie przez (...) S.A. z nieruchomości położonej przy ul. (...) w W.. Po wygaśnięciu przedmiotowej umowy tj. od 1 maja 2017 roku, kiedy to pozwany zawnioskował jeszcze przed jej zakończeniem o zawarcie kolejnej umowy do daty poinformowania przez Skarb Państwa o odmowie zawarcia kolejnej umowy dzierżawy pozwany uiszczał wynagrodzenie za bezumowne korzystanie odpowiadające czynszowi uiszczanemu w dotychczasowej wysokości. Pismem z dnia 21 czerwca 2021 roku Skarb Państwa jednoznacznie wskazał (...) S.A. , iż ,,nie wyraża zgody na zawarcie kolejnej umowy dzierżawy w trybie § 4 ust. 4 ww. umowy dzierżawy z dnia 31 marca 2014 roku. Ponadto w piśmie tym wskazano, iż od dnia 1 lipca 2021 roku do dnia protokolarnego przekazania nieruchomości wynagrodzenie za bezumowne korzystanie przez (...) S.A. z przedmiotowej nieruchomości będzie naliczane w wysokości 200% kwoty czynszu brutto miesięcznie (kwota netto +VAT) naliczanego zgodnie z § 4 ust 3 i 4 umowy dzierżawy z dnia 31 marca 2014 roku. Zdaniem Sądu oświadczenie powoda wyrażone w treści pisma z dnia 25 czerwca 2021 roku było jasne i zrozumiałe, tym bardziej, że Skarb Państwa we wcześniejszej korespondencji prowadzonej pomiędzy stronami wzywał pozwanego do dobrowolnego wydania przedmiotowej nieruchomości. Należy przy tym wskazać, iż w okresie od maja 2017 roku do sierpnia 2020 roku strony podejmowały szereg czynności w zgodnym zamiarze uregulowania trwającego bezumownego korzystania z nieruchomości. § 4 ust. 3 Umowy dzierżawy z dnia 31 marca 2014 roku wyraźnie stanowił, że w przypadku korzystania z nieruchomości bez tytułu prawnego, dzierżawca zobowiązuje się do zapłaty wydzierżawiającemu wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości w wysokości 200% czynszu brutto miesięcznie, naliczanego zgodnie z dotychczasową umową (kwota netto +VAT), w okresie od dnia zakończenia umowy do dnia wydania nieruchomości. Strony zawarły umowę z takim postanowieniem umownym, godząc się tym samym na obciążenie dzierżawcy ( (...) S.A.) wynagrodzeniem z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości. Treść tego postanowienia umownego jest również jasna dla Sądu. Strony mogą zatem zawrzeć w umowie zasady powstawania roszczeń uzupełniających jakim jest wynagrodzenie z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości, jak również umówić się co do wysokości zobowiązania posiadacza korzystającego z przedmiotu umowy dzierżawy po jej wygaśnięciu. I tak było w omawianym przypadku. Mając powyższe na uwadze należy wskazać, iż pismem z dnia 25 czerwca 2021 roku Skarb Państwa skutecznie odmówił zawarcia z (...) S.A. z siedzibą w W. kolejnej umowy dzierżawy, a w tej sytuacji ziścił się warunek określony w § 4 ust. 3 Umowy dzierżawy z dnia 31 marca 2014 roku. Tym samym Sąd uwzględnił powództwo główne i zasądził od (...) S.A. z siedzibą w W. na rzecz Skarbu Państwa – Prezydenta (...) W. kwotę 1.443.122,22 zł wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia 1 listopada 2022 roku do dnia zapłaty. Orzeczenie o odsetkach uzasadnia treść przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1)">art. 481§1 k.c.</a>, zgodnie z którym, jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. O kosztach powództwa głównego Sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a>, zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Rozliczenie kosztów na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108)">art. 108 k.p.c.</a> pozostawiono referendarzowi sądowemu /pkt II wyroku/. Co do pozwu wzajemnego skierowanego przez (...) S.A. przeciwko Skarbowi Państwa-Prezydentowi (...) W. o zapłatę kwoty 39.179,45 zł należy wskazać, że powództwo zasługuje na uwzględnienie. Wskazać należy, że w pozwie wzajemnym zawartym w sprzeciwie od nakazu zapłaty (...) S.A. domagał się zasądzenia od pozwanego wzajemnego kwoty 296.784,24 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 15 kwietnia 2022 roku do dnia zapłaty tytułem zwrotu kaucji wynikającej z Umowy dzierżawy z dnia 31 marca 2014 roku. W trakcie niniejszego postępowania (...) S.A. otrzymał od Skarbu Państwa przelew na kwotę 301.026,77 zł. W tytule przelewu wskazano ,,zwrot kaucji do um (...)’’. Wobec otrzymania przelewu w piśmie z dnia 2 października 2024 roku (...) S.A. z siedzibą w W. cofnął powództwo wzajemne w zakresie kwoty 257.604,79 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 15 kwietnia 2022 roku do dnia 5 lipca 2023 roku oraz w zakresie odsetek ustawowych za opóźnienie liczonych od kwoty 39.179,45 zł za okres od dnia 15 kwietnia 2022 roku do dnia 5 lipca 2023 roku i wskazał, że podtrzymuje powództwo wzajemne co do kwoty 39.179,45 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 6 lipca 2023 roku do dnia zapłaty. (...) S.A. o zwrot kaucji było wymagalne jeszcze przed wniesieniem powództwa wzajemnego. Termin zwrotu kaucji został określony w § ust. 4 Umowy dzierżawy, według którego wydzierżawiający był obowiązany do zwrotu kaucji w terminie 14 dni od dnia protokolarnego zwrotu Nieruchomości. W dniu 31 marca 2022 roku doszło do protokolarnego zwrotu nieruchomości, zatem Skarb Państwa był zobowiązany do zwrotu kaucji do dnia 4 kwietnia 2022 roku. W dniu uiszczenia zapłaty kwoty 301.026,77 zł tj. 5 lipca 2023 roku łączna wysokość roszczenia tj. należności głównej plus odsetek dochodzonych pozwem wzajemnym wynosiła 340.206,22 zł (296.784,24 zł -należność główna + 43.421,98 zł - odsetki ustawowe za opóźnienie liczone od kwoty 296.784,24 zł od dnia 5 kwietnia 2022 roku do dnia 5 lipca 2023 roku). Ponieważ w toku postępowania pozwany wzajemny Skarb Państwa częściowo spełnił świadczenie należne (...) S.A. i zapłacił mu kwotę 301.026,77 zł, do zapłaty pozostała dalsza kwota w wysokości 39.179,45 zł (340.206,22 -301.026,77 zł). W tym zakresie zatem w pkt III wyroku Sąd uwzględnił powództwo wzajemne. W pkt IV wyroku Sąd oddalił powództwo w zakresie zapłaty na rzecz powoda wzajemnego kwoty 257.604,79 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 15 kwietnia 2022 roku do dnia 5 lipca 2023 roku oraz w zakresie odsetek ustawowych za opóźnienie liczonych od kwoty 39.179,45 zł za okres od dnia 15 kwietnia 2022 roku do dnia 5 lipca 2023 roku. Należy wskazać, iż żądanie w tym zakresie zostało cofnięte, bez zrzeczenia się roszczenia, zaś pozwany wzajemny-Skarb Państwa nie wyraził zgody na cofnięcie pozwu co do tego powództwa. W pkt V wyroku rozstrzygnięcie o kosztach powództwa wzajemnego Sąd oparł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a>, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, uznając, że wobec zaspokojenia przez pozwanego Skarb Państwa-Prezydenta (...) W. dochodzonego pozwem wzajemnym roszczenia po wniesieniu pozwu wzajemnego, pozwany wzajemny powinien być traktowany jak przegrywający sprawę (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 06 listopada 1984 roku, IV CZ 196/84), przyjmując, że z uwagi na okoliczność, że częściowe uiszczenie dochodzonej pozwem kwoty nastąpiło po wdaniu się w spór co do istoty sprawy, zasadne jest przyznanie powodowi wzajemnemu (...) S.A. z siedzibą w W. kosztów procesu, zaś ich rozliczenie na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108)">art. 108 k.p.c.</a> pozostawiono referendarzowi sądowemu. </div>