IV P 271/23

Суды общей юрисдикции2025-12-18

Номер дела

IV P 271/23

Дата решения

2025-12-18

Тип

SENTENCE

Судьи

Grażyna Dąbrowska-Furman (PRESIDING_JUDGE)Mirella SułekWojciech Popowski

Правовое основание

art. 18(3c)§1 i2 kp, art 6 kc, art, 232 kpc

Резюме

1. Stosownie do brzmienia art. 18(3c) § 1 i 2 k.p. należy stwierdzić, że wynagrodzenie w rozumieniu tego przepisu obejmuje wszystkie składniki wynagrodzenia, bez względu na ich nazwę i charakter, a także inne świadczenia związane z pracą, przyznawane pracownikom w formie pieniężnej lub w innej formie niż pieniężna (art. 18(3c) § 2 k.p.), nie jest zatem zasadne porównywanie, w kontekście prawa do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości (art. 18(3c) § 1 k.p.), wyłącznie wynagrodzeń zasadniczych z pominięciem pozostałych składników wynagrodzenia; 2. Zgodnie z rozkładem ciężaru dowodu pracownik dochodzący odszkodowania z tytułu naruszenia zasady równego traktowania musi najpierw wykazać, że był w zatrudnieniu nierówno traktowany, a dopiero następnie pozwanego pracodawcę obciąża dowód, że przy różnicowaniu pracowników kierował się obiektywnymi przesłankami; 3. Skoro zgodnie z ustawą regulującą zasady wykonywania zawodu pielęgniarki, to jest Ustawą z 15.07.2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej, zawód pielęgniarki jest zawodem samodzielnym (art. 2), a przepisy tej ustawy odwołują się do kwalifikacji posiadanych przez pielęgniarkę, w szczególności pielęgniarka jest obowiązana, zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami zawodowymi, do udzielenia pomocy w każdym przypadku, gdy zwłoka w jej udzieleniu mogłaby spowodować stan nagłego zagrożenia zdrowotnego (art. 12 ust. 1), ponadto pielęgniarka może odmówić wykonania zlecenia lekarskiego oraz wykonania innego świadczenia zdrowotnego niezgodnego z jej sumieniem lub z zakresem posiadanych kwalifikacji (art. 12 ust. 2), to wniosek stąd, że zakres posiadanych kwalifikacji przekłada się wprost proporcjonalnie na zakres obowiązków i odpowiedzialności pielęgniarki, a co za tym idzie może mieć wpływ na wysokość jej wynagrodzenia. Wykształcenie wyższe magisterskie w zakresie pielęgniarstwa oraz specjalizacja z tej dziedziny, może być również oceniane jako czynnik przedkładający się na jakość świadczonej pracy. W konsekwencji posiadane wykształcenie nie stanowi niedozwolonego kryterium dyferencjacji.

Текст решения

Sygnatura akt IV P 271/23 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 18 grudnia 2025 roku Sąd Rejonowy w Elblągu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodnicząca: sędzia Grażyna Dąbrowska-Furman Ławnicy: H. O., A. R. Protokolantka: st. sekr. sąd. Emilia Włoszczyńska po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2025 roku w X. na rozprawie sprawy z powództwa H. M., H. V., E. P. (2), C. P. (2), T. P. (2), M. H., G. Ł. (1) przeciwko Wojewódzkiemu Szpitalowi (...) w X. o odszkodowanie: I. oddala powództwa; II. odstępuje od obciążania każdej z powódek kosztami procesu. H. O. sędzia Grażyna Dąbrowska-Furman W. P. Sygn. akt IV P 271/23 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Powódki H. M., H. V., E. P. (1), C. P. (1), T. P. (1), M. H., G. Ł. (1) domagały się od pozwanego pracodawcy (...) Szpitala (...) w X. zapłaty odszkodowań z tytułu nierównego traktowania w zatrudnieniu, przy czym powódka T. P. (1) – w okresie od 1.07.2021 r. do 30.04.2023 r., powódka G. Ł. (1) – w okresie od 1.07.2021 r do 31.01.2023 r., a pozostałe powódki w okresie od 1.07.2021 r. do 30.06.2023 r., w ramach ogólnej odpowiedzialności kontraktowej, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w zapłacie oraz kosztami procesu, w tym kosztami zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Powódka H. M. domagała się zapłaty 40 166,58 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od: - 36 123,02 zł - od 29 czerwca 2023 r do dnia zapłaty, - 4043,56 zł - od 23 września 2023 r do dnia zapłaty. Powódka H. V. - 44 527,72 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od: - 39 202,82 zł - od 29 czerwca 2023 r do dnia zapłaty, - (...),90 zł - od 23 września 2023 r do dnia zapłaty. Powódka E. P. (1) - 48 929,47 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od: - 43 262,45 zł - od 29 czerwca 2023 r do dnia zapłaty, - 5667,02 zł - od 23 września 2023 r do dnia zapłaty. Powódka C. P. (1) - 33 501,81 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od: - 30 583,69 zł - od 29 czerwca 2023 r do dnia zapłaty, - 2918,12 zł - od 23 września 2023 r do dnia zapłaty. Powódka T. P. (1) - 48 813,23 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 29 czerwca 2023 r do dnia zapłaty. Powódka M. H. – 37 040,36 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od: - 33 279,67 zł - od 29 czerwca 2023 r do dnia zapłaty, - 3760,69 zł - od 23 września 2023 r do dnia zapłaty. Powódka G. Ł. (1) – 47 564,16 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 29 czerwca 2023 r do dnia zapłaty. W uzasadnieniu powódki podniosły, że w okresie od 1.07.2021 r. do 30.06.2023 r., pozwany traktował je gorzej aniżeli zatrudnione przez niego pielęgniarki posiadające wykształcenie magisterskie i specjalizację, tj. od M. F. (p.o. oddziałowej), C. C., X. E. (1) oraz T. V., które były zatrudnione w tym samym co powódki Oddziale (...)z Pododdziałem (...) (...), przy takich samych warunkach zatrudnienia, takim samym zakresie obowiązków, odpowiedzialności i uprawnień koniecznych do wykonywania powierzonych czynności, czynnikach ryzyka, powódki otrzymywały niższe wynagrodzenie aniżeli pielęgniarki z wykształceniem magisterskim i specjalizacją: w okresie od 1.07.2022 r. do 30.06.2023 r. niektóre pielęgniarki otrzymywały wynagrodzenie zasadnicze w kwocie 5323 zł (tzw. 6 kategoria), niektóre 5780 zł (tzw. 5 kategoria), a niektóre 7304,66 zł (tzw. 2 kategoria), natomiast w okresie od. 1.07.2021 r. do 30.06.2022 r. niektóre pielęgniarki otrzymywały wynagrodzenie zasadnicze w kwocie 4186 zł, a niektóre 5478 zł. Powódki podniosły, że wszystkie pielęgniarki ww. Oddziału miały w okresie objętym pozwem powierzony jednakowy zakres czynności, obowiązków, odpowiedzialności i uprawnień, dodatkowe zadania miały tylko pielęgniarka oddziałowa (do kwietnia 2023 r. – P. R., a od 1.04.2023 r. - M. F.) oraz zastępca oddziałowej (powódka H. M.), za co otrzymywały dodatki funkcyjne, był przewidziany także odrębny dodatek zadaniowy dla osób posiadających szczególne kwalifikacje lub dla osób wykonujących szczególne funkcje lub czynności, warunki wynagradzania za pracę, zasady premiowania oraz przyznawania innych świadczeń zawarte były w Regulaminie Wynagradzania. Według powódek podczas codziennej pracy w Oddziale, praca poszczególnych pielęgniarek nie różni się, pielęgniarki określone zadania wykonują każdego dnia naprzemiennie, bez względu na wykształcenie, ponieważ nie ma to znaczenia, każda z nich, w ten sam sposób, przygotowuje się do określonych czynności i nie ma miejsca przydzielenie niektórym czynności łatwiejszych, a innym trudniejszych, wykonują swoje czynności zgodnie z harmonogramem i standardami przyjętymi w szpitalu, na Oddziale na każdej zmianie dziennej i nocnej jest wyznaczona pielęgniarka wiodąca (odpowiadająca za funkcjonowanie oddziału w trakcie dyżuru), przy czym co do zasady praca jest wykonywana w oparciu o miesięczne grafiki, a zmiany funkcji mają miejsce na każdym dyżurze, wszystkie pielęgniarki podlegają rotacji, istnieją miesięczne grafiki pracy, które tworzy pielęgniarka oddziałowa i nie kieruje się ona tym, jakie wykształcenie lub specjalizację posiada każda z nich, każda z pielęgniarek miała przydzielony przez przełożonego tożsamy zakres czynności, obowiązków, odpowiedzialności i uprawnień, a tym samym w praktyce nie istniały jakiekolwiek różnice w zakresie czynności powierzonych każdej z pielęgniarek, wykonywane zadania nie są przypisane do konkretnych pielęgniarek i są realizowane naprzemiennie, każda z pielęgniarek musi być w gotowości do tego, by się wzajemnie zastępować i by w razie potrzeby wykonywać inne czynności niż były wcześniej zaplanowane, pielęgniarki mają za zadanie zapewnienie całościowej opieki pielęgniarskiej wszystkim pacjentom przebywającym na Oddziale bez podziału na grupy pacjentów. Powódki wskazały, że nie wykonują czynności gorzej lub wolniej od pielęgniarek z wyższym wykształceniem i specjalizacją, w ostatniej ocenie okresowej powódki zostały ocenione pozytywnie, podobnie oceny okresowe pozostałych pielęgniarek zakończyły się wynikiem pozytywnym, w praktyce nie ma czynności, której nie mogłyby wykonać powódki, a mogłyby wykonać je pielęgniarki z wyższym wykształceniem i specjalizacją, zatem zakres czynności, obowiązków, odpowiedzialności i uprawnień przydzielony przez pracodawcę powódkom i pielęgniarkom z wyższym wykształceniem i specjalizacją jest jednakowy, praca świadczona przez powódki nie różni się także pod kątem wysiłku fizycznego i intelektualnego od tej wykonywanej przez pozostałe pielęgniarki, pracodawca kierując pielęgniarki na badanie okresowe wskazywał takie same czynniki ryzyka, dodatkowe kwalifikacje formalne (wyższe wykształcenie czy specjalizacja lub szkolenie podyplomowe) mogłyby wpływać na wysokość wynagrodzenia konkretnych pracowników jedynie wówczas, gdy ich uzyskanie przekłada się na różny sposób wykonywania przez nich pracy, co nie ma miejsca w okolicznościach niniejszej sprawy. Powódki wskazały, że pismami z 20.06.2023 r. oraz z 14.09.2023 r. wezwały pozwanego do zapłaty dochodzonych pozwem należności, przy czym pismem z 20.06.2023 r. - za okres od lipca 2021 r. do kwietnia 2023 r., natomiast pismem z 14.09.2023 r. - za okres od maja do czerwca 2023 r., pozwany w odpowiedzi nie uznał zgłoszonych mu roszczeń i odmówił zapłaty, wyjaśniając, że różnicując wynagrodzenia pielęgniarek zrealizował przepisy ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, która wprost różnicuje wynagrodzenia pracownicze w zależności od posiadanych kwalifikacji zawodowych. Powódki wskazały, że w części dot. okresu od lipca 2021 r. do kwietnia 2023 r, dochodzone roszczenia stały się wymagalne 28 czerwca 2023 r., gdyż przedsądowe wezwanie do zapłaty tych należności zawarte w piśmie powódek z 20 czerwca 2023 r zostało pozwanemu doręczone w dniu 21 czerwca 2023 r, a tym samym wyznaczony 7 - dniowy termin do zapłaty upływał w dniu 28 czerwca 2023 r., natomiast w pozostałej części (za okres maj - czerwiec 2023 r.) roszczenie będzie wymagalne w dniu 22 września 2023 r. W ocenie powódek w ustawie z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych (t.j. Dz. U. z 2021 r. póz. 1801 z późn. zm.), a właściwie w załącznikach do tej ustawy, ustawodawca ukształtował najniższe wynagrodzenie zasadnicze pielęgniarek w kilku kategoriach kategoryzując poszczególne grupy zawodowe według kwalifikacji wymaganych na zajmowanym stanowisku, zatem jeżeli do pracy na danym stanowisku pielęgniarki nie jest wymagane uzyskanie wykształcenia wyższego magisterskiego i specjalizacji, pracodawca nie naruszy przepisów tejże ustawy, kształtując wynagrodzenie pielęgniarki zatrudnionej na tym stanowisku z wyższymi kwalifikacjami na poziomie właściwym dla kwalifikacji minimalnych, ponadto ustawa nie normuje w sposób imperatywny wynagrodzenia zasadniczego pielęgniarek i położnych, a jedynie wskazuje jego wartości minimalne, pozostawiając pracodawcom swobodę do ich ustalania na poziomie wyższym, przepisy ww. ustawy nie wyłączają przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">kodeksu pracy</a>. Powódki wskazały, że dochodzą odszkodowania z tytułu nierównego traktowania w ramach ogólnej odpowiedzialności kontraktowej, podkreślając przy tym, że obowiązek równego traktowania pracowników, którzy jednakowo wypełniają takie same obowiązki jest obowiązkiem pracodawcy wynikającym ze stosunku pracy, w przypadku naruszenia tego obowiązku powstaje odpowiedzialność odszkodowawcza pracodawcy na ogólnych zasadach odpowiedzialności kontraktowej oraz następują skutki określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18;art. 18 § 3)">art. 18 § 3 k.p.</a>, czyli postanowienia umowy naruszające zasadę równego traktowania są nieważne i zamiast nich stosuje się odpowiednie przepisy prawa pracy, a w razie braku takich przepisów - postanowienia te należy zastąpić odpowiednimi postanowieniami niemającymi charakteru dyskryminacyjnego, skoro zatem pozwany pracodawca wypłacał powódkom wynagrodzenie w zaniżonej wysokości, to w sposób nienależyty wykonywał umowę łączącą go z powódkami, a tym samym zastosowanie ma <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 472)">art. 472 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 300)">art. 300 k.p.</a>, pracodawca dywersyfikując wysokość wynagrodzenia pielęgniarek przy takim samym zakresie ich obowiązków, winien liczyć się z obowiązkiem naprawienia szkody majątkowej, będącej następstwem takiego zachowania. Powódki wyliczyły swoje odszkodowania jako różnicę między wynagrodzeniem faktycznie otrzymanym przez powódki a tym, jakie uzyskałyby, gdyby ich wynagrodzenie ukształtowane było na poziomie nienaruszającym zasady równego traktowania, przy czym powódka T. P. (1) – w okresie od 1.07.2021 r. do 30.04.2023 r., powódka G. Ł. (1) – w okresie od 1.07.2021 r do 31.01.2023 r., a pozostałe powódki w okresie od 1.07.2021 r. do 30.06.2023 r. (pozew k. 4-17; pisma pełn. powódek: datowane na: 20.02.2024 r. k. 322-363, 29.04.2025 r. k. 563-565; 31.05.2025 r. k. 588-591) Pozwany Wojewódzki Szpital (...) w X. wniósł o oddalenie powództw każdej z powódek w całości jako bezzasadnych, ponadto o zasądzenie od każdej z powódek na jego rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu swojego stanowiska pozwany podniósł, że nie naruszył zasady równego traktowania w zatrudnieniu, przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a> (3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a> uprawniał go do zróżnicowania wynagrodzenia z uwagi na wykształcenie pielęgniarek, za zróżnicowaniem wynagrodzenia przemawiały przesłanki wymienione w tym przepisie, w pierwszym rzędzie nieporównywalne kwalifikacje, a co za tym idzie - jakość świadczonej pracy, również ilość. Pozwany wskazał, że nie ma miejsca dyskryminacja płacowa powódek albowiem zachodzą różnice w pracy wykonywanej przez powódki względem pielęgniarek z wykształceniem wyższym pielęgniarskim i specjalizacją, które posiadają większą wiedzę i umiejętności względem powódek, większe kompetencje i uprawnienia, wyższy poziom wykształcenia pielęgniarek przekłada się na lepszą jakość wykonywanej pracy. Podniósł, że przeprowadził formalne usystematyzowanie obowiązków pielęgniarek z różnym wykształceniem w drodze nowych zakresów obowiązków. Pozwany podkreślił, że nie naruszył prawa do równego traktowania powódek w zatrudnieniu różnicując wynagrodzenia pielęgniarek z uwagi na poziom wykształcenia, argumentując że <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a> (3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a> uprawniał go do tego, pielęgniarki z wyższym wykształceniem i specjalizacją mają bowiem w pierwszym rzędzie nieporównywalne kwalifikacje, a co za tym idzie świadczą pracę o wyższej jakości, jak również ilości, nie jest możliwe, aby te różnice zostały zniwelowane wyłącznie poprzez doświadczenie. Pozwany podniósł, że w załączniku do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnianych w podmiotach leczniczych ustawodawca jasno przyjął, iż kryterium różnicującym pielęgniarki w kontekście ich wynagrodzeń jest ich wykształcenie, co należy rozumieć wprost jako kryterium uprawniające do innego wynagrodzenia, ustawa ta nie prowadzi do sprzeczności w kontekście <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">Kodeksu pracy</a>, ponieważ w odniesieniu do personelu medycznego ustanawia jedynie kryteria rozróżnienia, na co <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">Kodeks pracy</a> pozwala. Pozwany podniósł, że wyższe wynagrodzenie pielęgniarek lepiej wykształconych rekompensuje także większy wysiłek, które włożyły one w proces kształcenia, aniżeli pielęgniarki, które na taki proces się nie zdecydowały pomimo, że nie było ku temu przeszkód. Podniósł, że podnoszenie poziomu wykształcenia, a co za tym idzie wiedzy i jakości pracy pielęgniarek odbywa się z korzyścią dla pacjentów i pracodawcy. Pozwany zauważył, że celem ww. ustawy było podniesienie poziomu wykształcenia personelu medycznego, brak zróżnicowania wynagrodzenia ze względu na wykształcenie czyni to wykształcenie bezcelowym, a to z kolei prowadzi do obniżenia poziomu wykształcenia personelu medycznego powodując obniżenie jakości leczenia, czyli ewidentną szkodę dla społeczeństwa, gdzie zdrowie, rodzina i praca to najwyżej cenione wartości. Pozwany wskazał także, że w wyroku z dnia 22 września 2023 r. w sprawie IV P 10/22 w sprawie tożsamej, jak przedmiotowa, Sąd Okręgowy w Kielcach oddalając powództwo w całości nie dopatrzył się nierównego traktowania pielęgniarek ze względu na różne wykształcenie w przełożeniu na wynagrodzenie. Pozwany wyjaśnił, że skoro powódki twierdzą, że nie zarzucają pozwanemu dyskryminacji płacowej, ale tylko „zwykłe" nierówne traktowanie, to należy wyjaśnić powódkom, że na tle przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">kodeksu pracy</a> dozwolone jest nierówne traktowanie w świetle okoliczności powołanych przez przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a> (3c) i z przyczyn uwzględnionych przez pozwanego, a odnoszących się do powódek. W ocenie pozwanego nie zachodzi sprzeczność pomiędzy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a> (3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">Kodeksu pracy</a> z tabelą stanowiącą załącznik do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnianych w podmiotach leczniczych. Ustawodawca jasno przyjął, iż kryterium różnicującym pielęgniarki w kontekście ich wynagrodzeń jest ich wykształcenie, co należy rozumieć wprost jako kryterium uprawniające do innego wynagrodzenia, Ustawa ta nie prowadzi do sprzeczności w kontekście wspomnianego <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a> (3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">Kodeksu pracy</a>, ponieważ w odniesieniu do personelu medycznego ustanawia jedynie kryteria rozróżnienia, na co <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">Kodeks pracy</a> pozwala. W ocenie pozwanego to twierdzenia powódek w jasny sposób naruszają zasadę równego traktowania podmiotów prawa w takich samych okolicznościach, skoro powódki traktować równo względem wynagrodzenia w kontekście nieprawidłowej interpretacji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">Kodeksu pracy</a> na tle lepiej wykształconych koleżanek, to dlaczego nie przyjąć odwrotnego myślenia w odniesieniu do pielęgniarek, które podjęły wysiłek zdobycia wyższego wykształcenia licząc na wyższą pensję. Pozwany wniósł ponadto w odpowiedzi na pozew o przypozwanie do niniejszego postępowania Narodowego Funduszu Zdrowia w A. - (...) Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w U., na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 84)">art. 84 k.p.c.</a>, z uwagi na fakt, że w razie rozstrzygnięcia sprawy na niekorzyść pozwanego, pozwanemu będzie przysługiwało roszczenie do Narodowego Funduszu Zdrowia w A. - (...) Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w U. o podwyższenie wartości umowy jaką pozwany zawarł z ww. o wartość zasądzenia w niniejszej sprawie, wynagrodzenia personelu pozwanego stanowią część składową wartości umowy pomiędzy pozwanym a NFZ, pozwany dla celów ustalenia wartości wynagrodzeń pielęgniarek raportował do NFZ informacje na temat m.in. przypisania poszczególnych pielęgniarek do właściwej grupy według załącznika do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnianych w podmiotach leczniczych, co w bezpośredni sposób rzutowało na wartość umowy pomiędzy pozwanym a NFZ, jako że w skali kraju pojawiają się wyroki zarówno na niekorzyść pozwanego, np. wyrok Sądu Rejonowego w Sandomierzu w sprawie szpitala w O., jak i na korzyść pozwanego, np. wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 22 września 2023 r. w sprawie IV P 10/22 w sprawie Wojewódzkiego Szpitala (...) w E. oraz wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie, pozwany musi rozważyć ryzyko procesowe w tej mierze, dlatego też przypozwanie NFZ jest uzasadnione. (odpowiedzi na pozew k. 52-79v; pisma pełn. pozwanego datowane na: 17.04.2025 r. wraz z zał. zestawieniem k. 523-527, 28.04.2025 r. k. 556-v, 16.06.2025 r. – k. 603-604; ostateczne stanowisko w formie załącznika do protokołu rozprawy z 18.11.2025 r. k. 645-648) Wniosek o przypozwanie został zwrócony zarządzenie przewodniczącego z 15.01.2024 r. (zarządzenie k. 312). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powódki: H. M., H. V., E. P. (1), C. P. (1), T. P. (1), M. H., G. Ł. (1), były zatrudnione przez pozwany Wojewódzki Szpital (...) w X. na podstawie umów o pracę na czas nieokreślony, w tym w okresie objętym powództwem, w pełnym wymiarze czasu pracy. Powódki H. V., E. P. (1), C. P. (1), T. P. (1), M. H., G. Ł. (1) – na stanowisku starszej pielęgniarki, a powódka H. M. – na stanowisku zastępcy pielęgniarki oddziałowej. Swoje obowiązki pracownicze powódki wykonywały jako pielęgniarki w Oddziale (...)z Pododdziałem (...), z tym, że powódki H. V. i C. P. w niżej wymienionych okresach mieszczących się w okresie objętym powództwem (tj. od 1.07.2021 r. do 30.06.2023 r.), pracowały w innych jednostkach pozwanego aniżeli ww. Oddział (...) z Pododdziałem (...) i tak: - powódka H. V. – w okresie od 10.04.2020 r. do 31.03.2022 r., tj. w okresie trwania stanu epidemii, wykonywała pracę w Oddziale Ratunkowym pozwanego, tzw. Buforowym, a - powódka C. P. – w okresie od 6.02.2023 r. i nadal wykonywała pracę w przyszpitalnej Poradni (...) pozwanego. Z dniem 28.08.2023 r. powódka H. V. przeszła na emeryturę, w związku z czym na jej wniosek stosunek pracy został rozwiązany za porozumieniem stron. W lipcu 2024 r. na emeryturę przeszła także powódka M. H., w związku z czym na jej wniosek stosunek pracy został rozwiązany za porozumieniem stron, przy czym powódka M. H. powróciła do pracy w pozwanym na część etatu. Pozostałe powódki kontynuują zatrudnienie. Zgodnie z treścią stosunków pracy łączących strony każda z powódek była zatrudniona w pozwanym szpitalu, nie - w konkretnym oddziale, w związku z czym mogła być jednostronną decyzją pracodawcy skierowana do pracy w innym oddziale pozwanego lub przyszpitalnej poradni prowadzonej przez pozwanego. Takich przesunięć personelu pielęgniarskiego pozwany zmuszony był dokonywać w szczególności z uwagi na braki kadrowe personelu pielęgniarskiego w pozwanym szpitalu, absencje chorobowe lub urlopowe tego personelu, w szczególności w okresach świątecznych. Przesunięcia takie dot. także powódek. W okresie od 1.07.2021 r. do 30.06.2023 r. powódka H. M. była przesuwana do pracy na bloku operacyjnym pozwanego, gdzie zastępowała instrumentariuszki w razie ich absencji. Powódka H. V. została przesunięta do pracy w Oddziale Ratunkowym pozwanego, tzw. (...) i pracowała tam nieprzerwanie w okresie od 10.04.2020 r. do 31.03.2022 r., powódka E. P. była przesunięta do pracy w Oddziale (...) powódka C. P. od 6.02.2023 r. została przesunięta do pracy w Przyszpitalnej Poradni (...), powódka T. P. była przesunięta do pracy w Oddziale (...) (bezsporne; zestawienie k. 524-525, 605-606; nadto dowód: akta osobowe powódek zał. do akt sprawy, w tym karty obowiązków, odpowiedzialności i uprawnień pracownika; grafiki - rozkłady pracy pielęgniarek k. 225-257; zeznania powódek złożone w charakterze strony: H. M. na rozprawie 21.10.2025 r. – zapis od 01:36:34 do 02:24:35, od 02:26:25 do 02:53:12, pisemny protokół skrócony k. 626v-628, C. P. na rozprawie 28.10.2025 r. – zapis od 02:30:40 do 04:03:14, pisemny protokół skrócony k. 638-640v; H. V. na rozprawie 28.10.2025 r., zapis od 00:06:32 do 01:19:19, pisemny protokół skrócony k. 632v-635v, E. P. na rozprawie 28.10.2025 r. – zapis od do 02:29:09, pisemny protokół skrócony k. 635v-638, T. P. na rozprawie 28.10.2025 r. – zapis od 04:05:17 do 05:18:46, pisemny protokół skrócony k. 640v-643v, (...) H. na rozprawie 21.10.2025 r. – zapis od 00:18:38 do 01:34:06, pisemny protokół skrócony k. 625-626v, G. Ł. na rozprawie 18.11.2025 r. – zapis od 00:02:16 do 00:55:31, pisemny protokół skrócony k. 649-653; zeznania świadkini C. C. złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 03:09:01 do 03:48:43, pisemny protokół skrócony k. 536-537v; zeznania świadka G. A. złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 04:03:08 do 04:29:28, pisemny protokół skrócony k. 538-538v, zeznania świadkini T. V. złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 04:30:32 do do 04:53:43, pisemny protokół skrócony k. 539-539v, zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. , zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v; karty obowiązków, odpowiedzialności i uprawnień pracownika k. 127- 128v, 145-146v, 150-151v, 153-155, 168-169, 184-185v, 189-190v, 198-199v, 202-203v, 211-212v, 215, 223-224v; arkusz oceny powódki C. P. k. 381-382) Zgodnie z Regulaminem pracy (załącznikiem do Regulaminu w postaci wymagań kwalifikacyjnych) każda z powódek po 5 latach pracy w pozwanym została starszą pielęgniarką. (bezsporne; nadto dowód - Regulamin pracy z zał. k. 86-96; akta osobowe powódek zał. do akt sprawy, w tych karty obowiązków, odpowiedzialności i uprawnień pracownika) Powódka H. M. , urodzona (...), została zatrudniona przez pozwanego w pełnym wymiarze czasy pracy na stanowisku starszej pielęgniarki od 1.09.2009 r. – na czas określony i od 1.01.2014 r. – na czas nieokreślony. W latach 1990 – 2009 powódka pracowała jako pielęgniarka w innym niż pozwany szpitalu – w Oddziale (...)Powódka w pozwanym wykonywała pracę pielęgniarki zabiegowej-instrumentariuszki w Oddziale U.. Powódka ukończyła Liceum Medyczne w 1990 r. W 2008 r. powódka ukończyła studia I stopnia na kierunku pielęgniarstwo, uzyskując tytuł zawodowy licencjata pielęgniarstwa. W 2009 r. powódka H. M. ukończyła kurs specjalistyczny w zakresie szczepień ochronnych, a w 2010 r. - sześciomiesięczny kurs kwalifikacyjny w dziedzinie pielęgniarstwa operacyjnego. Powódka H. M. nie uzyskała jakiejkolwiek specjalizacji w dziedzinie pielęgniarstwa lub w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia. Po ukończeniu kursu kwalifikacyjnego w dziedzinie pielęgniarstwa operacyjnego w 2010 r. powódka H. M. otrzymała od pozwanego dodatek za pracę na sali operacyjnej w Oddziale, w takiej samej wysokości, co powódka M. H.. Od 1.11.2018 r. powódka H. M. przejęła od powódki C. P. funkcję zastępcy pielęgniarki oddziałowej, w związku z czym otrzymała dodatek funkcyjny w wysokości 10% wynagrodzenia zasadniczego. W 2021 r., związku z nieobecnością oddziałowej P. R. spowodowaną chorobą, powódka H. M. przejęła obowiązki oddziałowej, w związku z czym od marca 2021 r. otrzymała dodatek funkcyjny oddziałowej w wysokości odpowiadającej 20% wynagrodzenia zasadniczego. Funkcję oddziałowej powódka H. M. pełniła do momentu przejścia do pracy w Oddziale (...)pielęgniarki M. F., która od kwietnia 2023 r. do grudnia 2023 r. pełniła obowiązki oddziałowej Oddziału (...), od tego momentu powódka H. M. była zastępczynią oddziałowej. Dodatek funkcyjny, który otrzymywała powódka w lipcu i sierpniu 2021 r. wynosił 865 zł, we wrześniu i październiku 2021 r., oraz od grudnia 2021 do lutego 2022 r i od kwietnia do czerwca 2022 r. - 432,50 zł, w listopadzie 2021 r. - 389,25 zł, w marcu 2022 r. – 374,83 zł, od lipca do grudnia 2022 r. – 532,30 zł i od stycznia do czerwca 2023 r. – 1064,60 zł. Powódka H. M. w okresie, w którym obowiązki oddziałowej pełniła M. F., była także pielęgniarką opatrunkową, funkcję tą przejęła po powódce C. P., która od 6.02.2023 r. przeszła do pracy w Przyszpitalnej Poradni (...). W okresie od 1.07.2021 r. do 30.06.2023 r., podobnie jak od początku zatrudnienia, powódka H. M. pracowała w systemie „rankowym”, tj. od godz. 7.00 do godz. 14.35. Zdarzało się, że w tym okresie powódka zastępowała instrumentariuszki przy pracy na bloku operacyjnym pozwanego, w razie potrzeby wywołanej absencją tych instrumentariuszek. Od 1 lipca 2021 r. powódka H. M. otrzymywała wynagrodzenie zasadnicze wg kat. IV stawki uposażenia zasadniczego, określonej zgodnie z regulaminem wynagradzania, w kwocie 4325 zł miesięcznie, a od 1 lipca 2022 r. – wynagrodzenie zasadnicze wg kategorii zaszeregowania V w kwocie 5323 zł miesięcznie. Pozwany w lipcu 2021 r. zaliczył powódkę do 8 grupy zawodowej określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, w lipcu 2022 r. poinformował powódkę H. M., jako zastępcę pielęgniarki oddziałowej Pododdziału (...), że jej stanowisko pracy zaliczył do 6 grupy zawodowej, określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, na podstawie art. 5a tej ustawy. Taką samą informację powódka otrzymała w lipcu 2023 r. Jednomiesięczne wynagrodzenie powódki H. M. w listopadzie 2023 r., liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy, wyniosło 7810 zł. (bezsporne; nadto zestawienie sporządzone przez pozwanego k. 524-525, 605-606; nadto dowód: dokumentacja zgromadzona w aktach osobowych powódki prowadzonych przez pozwanego zał. do akt sprawy; zeznania świadkini M. F. – złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 01:50:51 do 03:08:21, pisemny protokół skrócony k. 533v-536; zeznania powódki H. M. złożone w charakterze strony na rozprawie 21.10.2025 r. – zapis od 01:36:34 do 02:24:35, od 02:26:25 do 02:53:12, pisemny protokół skrócony k. 626v-628; karta wynagrodzeń powódki H. M. za 2021 i 2022 r. k. 26-v; zaświadczenie pozwanego k. 97; dyplom licencjata k.343; zaświadczenie o ukończeniu kursu kwalifikacyjnego w dziedzinie pielęgniarstw operacyjnego k. 344; arkusz oceny pracy za 2021-2022k. 375-376; grafiki - rozkłady pracy pielęgniarek k. 225-257) Powódka H. V. , urodzona (...), została zatrudniona przez pozwanego na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony w pełnym wymiarze czasy pracy na stanowisku pielęgniarki w dniu 8.08.1983 r. Powódka pracowała jako pielęgniarka zmianowa - odcinkowa na Oddziale U. z Pododdziałem (...). Powódka ukończyła Liceum Medyczne w 1983 r. W 2008 r. powódka H. V. ukończyła kurs specjalistyczny w zakresie resuscytacji krążeniowo – oddechowej. W 2015 r. powódka H. V. ukończyła dwuletnią specjalizację w dziedzinie pielęgniarstwa chirurgicznego, uzyskując – po złożeniu egzaminu państwowego - tytuł pielęgniarki specjalistki. Od 10.04.2020 r. do 31.03.2022 r., w okresie trwania stanu epidemii, powódka została przesunięta przez pozwanego z Oddziału (...) z Pododdziałem (...) Szczękowo-Twarzowej do pracy w innym oddziale - Oddziale Ratunkowym pozwanego, tzw. (...) i w tym oddziale nieprzerwanie wykonywała pracę na stanowisku pielęgniarki zmianowej – odcinkowej. Powódka H. V. pracowała w systemie zmianowym, to jest na dwie zmiany od godz. 7.00 do godz. 19.00 i od godz. 19.00 do godz. 7.00. Od 1 lipca 2021 r. powódka H. V. otrzymywała wynagrodzenie zasadnicze wg kat. IV stawki uposażenia zasadniczego, określonej zgodnie z regulaminem wynagradzania, w kwocie 4215 zł brutto miesięcznie, a od 1 lipca 2022 r. – wynagrodzenie zasadnicze wg kategorii zaszeregowania IV w kwocie 5776 zł brutto miesięcznie. Z dniem 29.08.2022 r. pozwany przyznał powódce wynagrodzenie wg kat IV stawki uposażenia zasadniczego w kwocie 6353,60 zł – zgodnie z § 3 ust. 7 Regulaminu. Z dniem 1.07.2023 r. pozwany przyznał powódce wynagrodzenie zasadnicze wg kategorii zaszeregowania IV w kwocie 6474 zł brutto. Pozwany w lipcu 2021 zaliczył powódkę do 8 grupy zawodowej określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, w lipcu 2022 r. poinformował powódkę H. V., jako starszą pielęgniarkę oddziału (...), że jej stanowisko pracy zaliczył do 5 grupy zawodowej, określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, na podstawie art. 5a tej ustawy. Taką samą informację powódka H. V. otrzymała w lipcu 2023 r. Jej jednomiesięczne wynagrodzenie w listopadzie 2023 r., liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy, wyniosło 12 005,86 zł. 17.08.2022 r. powódka H. V. zwróciła się z wnioskiem o rozwiązanie umowy o pracę z dniem 28.08.2023 r. za porozumieniem stron w związku z przejściem na emeryturę oraz podwyższenie wynagrodzenia zasadniczego o 10% zgodnie z § 7 ust 3 regulaminu wynagradzania, na co pozwany wyraził zgodę. Jej stosunek pracy został rozwiązany za porozumieniem stron z 28.08.2024 r. (okoliczności bezsporne; nadto zestawienie sporządzone przez pozwanego k. 524-525, 605-606; nadto dowód: zeznania powódki H. V. złożone w charakterze strony na rozprawie 28.10.2025 r., zapis od 00:06:32 do 01:19:19, pisemny protokół skrócony k. 632v-635v; dokumentacja pracownicza zgromadzona w aktach osobowych powódki prowadzonych przez pozwanego zał. do akt sprawy; karta wynagrodzeń powódki H. V. za 2022 i 2021 r. k. 28-v; zaświadczenie k. 98; arkusz oceny pracy k. 377-378; grafiki - rozkłady pracy pielęgniarek k. 225-257, zaświadczenie k. 345)  Powódka E. P. (1) , urodzona (...), została zatrudniona przez pozwanego na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony w pełnym wymiarze czasy pracy na stanowisku pielęgniarki odcinkowej w dniu 1.02.1990 r. Powódka rozpoczęła pracę na oddziale (...) a następnie pracowała w oddziałach: (...), (...) (...), (...) ponownie – (...), a następnie – od 1999 r. - na Oddziale (...)z Pododdziałem (...) W związku z zatrudnieniem powódka otrzymała od pozwanego stypendium, z obowiązku zwrotu tego stypendium została zwolniona w związku z przyjęciem jej na studia na Uniwersytecie H. E. w I.. Powódka ukończyła Liceum Medyczne i uzyskała świadectwo dojrzałości w 1989 r. Powódka E. P. nie uzyskała jakiejkolwiek specjalizacji w dziedzinie pielęgniarstwa lub w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia. Powódka E. P. pracowała w systemie zmianowym, to jest na dwie zmiany od godz. 7.00 do godz. 19.00 i od godz. 19.00 do godz. 7.00. Od 1 lipca 2021 r. powódka E. P. otrzymuje wynagrodzenie zasadnicze wg kat. IV stawki uposażenia zasadniczego, określonej zgodnie z regulaminem wynagradzania, w kwocie 4165 zł miesięcznie, a od 1 lipca 2022 r. – wynagrodzenie zasadnicze wg kategorii zaszeregowania IV w kwocie 5323 zł miesięcznie. Z dniem 1.07.2023 r. pozwany przyznał powódce wynagrodzenie zasadnicze wg. kategorii zaszeregowania IV w kwocie 5996 zł. Pozwany w lipcu 2021 r. zaliczył powódkę do 9 grupy zawodowej określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, w lipcu 2022 r. poinformował powódkę, jako starszą pielęgniarkę oddziału (...), że jej stanowisko pracy zaliczył do 6 grupy zawodowej, określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, na podstawie art. 5a tej ustawy. Taką samą informację powódka otrzymała w lipcu 2023 r. Jednomiesięczne wynagrodzenie powódki E. P. w listopadzie 2023 r., liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy, wyniosło 11 086,96 zł. (okoliczności bezsporne; nadto zestawienie sporządzone przez pozwanego k. 524-525, 605-606; nadto dowód: zeznania powódki E. P. złożone w charakterze strony na rozprawie 28.10.2025 r. – zapis od 01:20:54 do 02:29:09, pisemny protokół skrócony k. 635v-638; karta wynagrodzeń powódki E. P. za 2021 i 2022 r. k. 30-v; zaświadczenie k. 99; arkusz oceny pracy za 2021-2022 k. 379-380; grafiki - rozkłady pracy pielęgniarek k. 225-257) Powódka C. P. (1) , urodzona (...), została zatrudniona przez pozwanego na podstawie umowy o pracę od 2.11.1992 r., początkowo na czas określony, a następnie - od 1.07.1993 r.- na czas nieokreślony, w pełnym wymiarze czasy pracy w systemie jednozmianowym, to jest od godz. 7.00 do godz. 14.35, na stanowisku pielęgniarki odcinkowej w oddziale (...)pełniła tam również funkcję pielęgniarki opatrunkowej, od 1.03.2013 r. do 1.11.2018 r., tj. do jej rezygnacji, pełniła funkcję zastępcy pielęgniarki oddziałowej, za co otrzymywała dodatek funkcyjny początkowo w wysokości 5% wynagrodzenia zasadniczego, a następnie – od 1.10.2017 r. –10%, od 1.04.2018 r. – 15%, a od 7.08.2018 r. - 25%. Powódka ukończyła Liceum Medyczne w 1992 r. W 2015 r. powódka C. P. ukończyła dwuletnią specjalizację w dziedzinie pielęgniarstwa chirurgicznego, uzyskując – po złożeniu egzaminu państwowego - tytuł pielęgniarki specjalistki. W 2016 r. powódka C. P. uzyskała umiarkowany stopień niepełnosprawności, w związku z czym jej dobowy czas pracy został obniżony z 7 godzin i 35 minut do 7 godzin. Od 6.02.2023 r. powódka, na swój wniosek złożony pod presją ze strony nowego ordynatora, który od stycznia 2023 r. na tym stanowisku zastąpił jej męża H. P., przeszła z Oddziału (...)pozwanego do pracy w Przyszpitalnej Poradni (...) pozwanego, także w systemie „rankowym”. Od 1 lipca 2021 r. powódka C. P. otrzymuje wynagrodzenie zasadnicze wg kat. IV stawki uposażenia zasadniczego, określonej zgodnie z regulaminem wynagradzania, w kwocie 4186 zł miesięcznie, a od 1 lipca 2022 r. – wynagrodzenie zasadnicze wg kategorii zaszeregowania IV w kwocie 5776 zł miesięcznie. Z 1.10.2022 r. pozwany przyznał powódce wynagrodzenie zasadnicze wg kat IV uposażenia w kwocie 5826 zł – zgodnie z regulaminem wynagradzania §3 ust 8. Pozwany w lipcu 2022 r. poinformował powódkę, jako starszą pielęgniarkę oddziału otolaryngologicznego, że jej stanowisko pracy zaliczył do 5 grupy zawodowej, określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, na podstawie art. 5a tej ustawy. Taką samą informację powódka C. P. otrzymała w lipcu 2023 r. Jednomiesięczne wynagrodzenie powódki C. P., liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy, w listopadzie 2023 r. wyniosło 7768,80 zł. (okoliczności bezsporne; nadto zestawienie sporządzone przez pozwanego k. 524-525, 605-606; nadto dowód: zeznania powódki C. P. złożone w charakterze strony na rozprawie 28.10.2025 r. – zapis od 02:30:40 do 04:03:14, pisemny protokół skrócony k. 638-640v; karta wynagrodzeń powódki C. P. za 2021 i 2022 r. k. 32-v; zaświadczenie k. 100; arkusz oceny pracy za 2021-2022 k. 381-382; grafiki - rozkłady pracy pielęgniarek k. 225-257)  Powódka T. P. (1) , urodzona (...), została zatrudniona przez pozwanego w pełnym wymiarze czasy pracy na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony na stanowisku pielęgniarki w dniu 2.11.1988 r. Początkowo powódka pracowała na stanowisku pielęgniarki w Oddziale(...) a następnie – od 1990 r. – na stanowisku pielęgniarki zmianowej - odcinkowej w Oddziale U. z Pododdziałem Chirurgii (...)W 2001 r. powódka T. P. wykonywała pracę na stanowisku pielęgniarki na Oddziale (...) II. Powódka ukończyła Liceum Medyczne w 1987 r. W 2006 r. ukończyła miesięczny kurs specjalistyczny w zakresie endoskopii. W 2013 r. powódka ukończyła dwusemestralne studia I stopnia na kierunku pielęgniarstwo w ramach studiów pomostowych, uzyskując tytuł zawodowy licencjata pielęgniarstwa. Powódka T. P. nie uzyskała jakiejkolwiek specjalizacji w dziedzinie pielęgniarstwa lub w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia. W okresie od 1.07.2021 r. do 30.06.2023 r., powódka T. P. pracowała w systemie zmianowym, to jest na dwie zmiany od godz. 7.00 do godz. 19.00 i od godz. 19.00 do godz. 7.00. Od 1 lipca 2021 r. powódka T. P. otrzymuje wynagrodzenie zasadnicze wg kat. IV stawki uposażenia zasadniczego, określonej zgodnie z regulaminem wynagradzania, w kwocie 4186 zł miesięcznie, a od 1 lipca 2022 r. – wynagrodzenie zasadnicze wg kategorii zaszeregowania IV w kwocie 5323 zł miesięcznie. Pozwany w lipcu 2021 r. zaliczył powódkę do 8 grupy zawodowej określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, w lipcu 2022 r. poinformował powódkę T. P., jako starszą pielęgniarkę pododdziału chirurgii (...) że jej stanowisko pracy zaliczył do 6 grupy zawodowej, określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, na podstawie art. 5a tej ustawy. Taką samą informację powódka T. P. otrzymała w lipcu 2023 r. Jednomiesięczne wynagrodzenie powódki T. P., w listopadzie 2023 r., liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy wyniosło 11 339,99 zł. (bezsporne; nadto zestawienie sporządzone przez pozwanego k. 524-525, 605-606; nadto dowód: akta osobowe powódki zał. do akt sprawy; zeznania powódki T. P. złożone w charakterze strony na rozprawie 28.10.2025 r. – zapis od 04:05:17 do 05:18:46, pisemny protokół skrócony k. 640v-643v, zaświadczenie pozwanego k. 101; karta wynagrodzeń powódki T. P. za 2022 i 2021 k. 34-v; arkusz oceny pracy za 2021-2022 k. 383-384; grafiki i rozkłady pracy pielęgniarek k. 225-257) Powódka M. H. , urodzona (...), została zatrudniona przez pozwanego na podstawie umowy o pracę od 3.09.1984 r. na stanowisku pielęgniarki, do 1988 r. wykonywała pracę na stanowisku pielęgniarki instrumentariuszki na bloku operacyjnym pozwanego. Następnie, do 31.12.2000 r. powódka pracowała na stanowisku pielęgniarki w (...) Zakładzie (...). W dniu 16.07.2001 r. powódka została ponownie zatrudniona przez pozwanego na stanowisku starszej pielęgniarki, wykonywała pracę pielęgniarki instrumentariuszki w sali operacyjnej Oddziału (...) z Pododdziałem (...) początkowo na podstawie umów o pracę na czas określony, a następnie – od 1.01.2003 r. - na czas nieokreślony. Powódka M. H. ukończyła Medyczne Studium Zawodowe w 1984 r. W 2002 r. ukończyła sześciomiesięczny kurs kwalifikacyjny w dziedzinie pielęgniarstwa operacyjnego. W 2007 r. powódka ukończyła studia I stopnia na kierunku pielęgniarstwo w ramach studiów pomostowych, uzyskując tytuł zawodowy licencjata pielęgniarstwa. Powódka (...) H. nie uzyskała jakiejkolwiek specjalizacji w dziedzinie pielęgniarstwa lub w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia. W okresie od 1.07.2021 r. do 30.06.2023 r., podobnie jak od początku zatrudnienia, powódka M. H. pracowała w systemie „rankowym”, tj. od godz. 7.00 do godz. 14.35. Od 1 lipca 2021 r. powódka M. H. otrzymuje wynagrodzenie zasadnicze wg kat. IV stawki uposażenia zasadniczego, określonej zgodnie z regulaminem wynagradzania, w kwocie 4186 zł miesięcznie, a od 1 lipca 2022 r. – wynagrodzenie zasadnicze wg kategorii zaszeregowania IV w kwocie 5323 zł miesięcznie. Pozwany w lipcu 2021 r. zaliczył powódkę do 8 grupy zawodowej określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, w lipcu 2022 r. poinformował powódkę M. H., jako starszą pielęgniarkę Sali zabiegowej (...)że jej stanowisko pracy zaliczył do 6 grupy zawodowej, określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, na podstawie art. 5a tej ustawy. Taką samą informację powódka M. H. otrzymała w lipcu 2023 r. Jednomiesięczne wynagrodzenie powódki B. H., w listopadzie 2023 r., liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy wyniosło 9137,84 zł. Powódka M. H. otrzymywała od pozwanego dodatek za pracę na sali operacyjnej w takiej samej wysokości, co powódka H. M., a później – po tym, jak powódka H. M. zaprzestała pracy w Sali operacyjnej Oddziału - w takiej samej wysokości, co pielęgniarka zabiegowa, instrumentariuszka, T. V.. W dniu 17.08.2023 r. powódka złożyła wniosek o rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron w związku z przejściem na emeryturę z 26.08.2024 r. oraz podwyższenie wynagrodzenia zasadniczego o 10% zgodnie z § 7 ust 3 regulaminu wynagradzania, na co pozwany wyraził zgodę. Jej stosunek pracy z pozwanym rozwiązał się w 2024 r., po czym powódka powróciła do pracy w pozwanym na część etatu. (bezsporne; zestawienie sporządzone przez pozwanego k. 524-525, 605-606; nadto dowód: akta osobowe powódki zał. do akt sprawy; zeznania powódki B. H. złożone w charakterze strony na rozprawie 21.10.2025 r. – zapis od 00:18:38 do 01:34:06, pisemny protokół skrócony k. 625-626v; zaświadczenie pozwanego k. 102; karta wynagrodzeń powódki B. H. za 2021 i 2022 r. k. 36-v; arkusz oceny pracy za 2021-2022 k. 387-388; grafiki i rozkłady pracy pielęgniarek k. 225-257) Powódka G. Ł. (2) , urodzona (...), została zatrudniona przez pozwanego na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony w pełnym wymiarze czasy pracy na stanowisku pielęgniarki w dniu 16.05.1989 r., do pracy w pozwanym powódka przeszła w ramach porozumienia pomiędzy zakładami pracy - przed zatrudnieniem przez pozwanego powódka wykonywała pracę pielęgniarki w Specjalistycznym (...) Zespole Opieki Zdrowotnej w U. przez niespełna 7 miesięcy. Powódka rozpoczęła pracę w Oddziale U., pracowała jako pielęgniarka odcinkowa – zmianowa. Powódka ukończyła Medyczne Studium Zawodowe w 1988 r. Powódka w 2009 r. ukończyła kurs specjalistyczny w zakresie szczepień ochronnych, a w 2014 r. ukończyła kurs specjalistyczny w zakresie kompleksowej pielęgniarskiej opieki nad pacjentem z najczęstszymi schorzeniami wieku podeszłego. Powódka nie uzyskała jakiejkolwiek specjalizacji w dziedzinie pielęgniarstwa lub w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia. Powódka G. Ł. pracowała w systemie zmianowym, to jest na dwie zmiany od godz. 7.00 do godz. 19.00 i od godz. 19.00 do godz. 7.00. Od 1 lipca 2021 r. powódka G. Ł. otrzymuje wynagrodzenie zasadnicze wg kat. IV stawki uposażenia zasadniczego, określonej zgodnie z regulaminem wynagradzania, w kwocie 4186 zł miesięcznie, a od 1 lipca 2022 r. – wynagrodzenie zasadnicze wg kategorii zaszeregowania IV w kwocie 5323 zł miesięcznie. Z dniem 1.07.2023 r. pozwany przyznał powódce wynagrodzenie zasadnicze wg. kategorii zaszeregowania IV w kwocie 5996 zł. Pozwany w lipcu 2021 r. zaliczył powódkę do 9 grupy zawodowej określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, w lipcu 2022 r. poinformował powódkę, jako starszą pielęgniarkę oddziału (...), że jej stanowisko pracy zaliczył do 6 grupy zawodowej, określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, na podstawie art. 5a tej ustawy. Taką samą informację powódka otrzymała w lipcu 2023 r. Jednomiesięczne wynagrodzenie powódki G. Ł., liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy, w listopadzie 2023 r. wyniosło 10 793,50 zł. W dniu 31.01.2023 r. powódka otrzymała nagrodę jubileuszową za 40 lat pracy w wysokości 300% miesięcznego wynagrodzenia. (bezsporne; zestawienie k. 524-525, 605-606; nadto dowód: zeznania powódki G. Ł. złożone w charakterze strony na rozprawie 18.11.2025 r. – zapis od 00:02:16 do 00:55:31, pisemny protokół skrócony k. 649-653; akta osobowe powódki prowadzone przez pozwanego zał. do akt sprawy ; karta wynagrodzeń powódki G. Ł. za 2022 i 2021 r. k. 38-v; zaświadczenie k. 103, zaświadczenie k. 362, 363; grafiki i rozkłady pracy pielęgniarek k. 225-257; zaświadczenia k. 362, 363) Pozwany jest szpitalem specjalistycznym, samodzielnym publicznym zakładem opieki zdrowotnej, wpisanym do rejestru tych zakładów pod nr. KRS (...), w ramach którego funkcjonują oddziały specjalistyczne oraz poradnie specjalistyczne. Jak chodzi o oddziały są to: Ginekologiczny, Wewnętrzny, Izba Przyjęć, Szpitalny Oddział Ratunkowy, Blok Operacyjny, Dział (...) Medycznego, Oddział (...) i (...), Oddział (...) z Pododdziałem (...)Oddział (...) Onkologicznej z Pododdziałem (...) Oddział (...) – Ortopedycznej, I Oddział (...) z Pododdziałem Gastroenterologicznym, Kliniczny II Oddział (...) z Pododdziałem (...)Pododdziałem (...) i Pododdziałem Nefrologicznym, Oddział Dermatologiczny, Oddział (...)-(...), Oddział Intensywnego (...) (...), Oddział (...) z Pododdziałem (...) Oddział (...) D. i (...) Kręgosłupa, Oddział (...) Pododdziałem (...), Oddział D.,(...) i (...) im. (...), Oddział (...), Oddział (...) z Pododdziałem (...) Oddział Dzienny (...) Oddział (...) z Pododdziałem (...), Oddział (...) Oddział (...) Nocna i świąteczna opieka zdrowotna. Jak chodzi o poradnie specjalistyczne są to: Ośrodek (...), Poradnia (...), Poradnia (...), Poradnia (...), Poradnia (...), Poradnia (...), Poradnia (...), Poradnia (...), Poradnia (...), Poradnia (...) z Pracownią (...), Poradnia (...), Przyszpitalna Poradnia (...), Przyszpitalna Poradnia (...), Poradnia (...), Poradnia (...), Poradnia (...). Od 2000 r. pozwany jest placówką akredytowaną, certyfikat otrzymuje od Ministra Zdrowia na podstawie oceny dokonywanej okresowo przez zewnętrznych wizytatorów Centrum Monitorowania Jakości w Ochronie Zdrowia – jednostki Ministerstwa Zdrowia, jedynej placówki uprawnionej do rekomendacji w procesie akredytacji szpitali w Polsce. (bezsporne co do statusu pozwanego; nadto dowód: zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r., zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v; zeznania świadkini M. F. – złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 01:50:51 do 03:08:21, pisemny protokół skrócony k. 533v-536; rejestr podmiotów wykonujących działalność leczniczą - https://rpwdl2.ezdrowie.gov.pl/wyszukiwarka; odpis z KRS k. 81-83) W okresie od 1.07.2021 r. do 30.06.2023 r. w Oddziale (...)z Pododdziałem (...) pozwanego było zatrudnionych od 17 do 23 pielęgniarek, spośród których wyższe wykształcenie magisterskie z pielęgniarstwa oraz specjalizację z pielęgniarstwa posiadały: P. R. – pielęgniarka oddziałowa do kwietnia 2023 r. - do chwili jej śmierci, M. F. – pielęgniarka pełniąca funkcję pielęgniarki oddziałowej od kwietnia 2023 r. do końca grudnia 2023 r., która przeszła z Oddziału (...) z Pododdziałem D. (...)pozwanego, T. V. – pielęgniarka zabiegowa w Oddziale oraz starsze pielęgniarki odcinkowe – zmianowe: C. C., X. E. (2), N. H., X. E. (1), T. C., Ś. E. (zatrudniona do 7.02.2022 r.). Każda z tych pielęgniarek, posiadających wykształcenie wyższe magisterskie z pielęgniarstwa oraz specjalizację z pielęgniarstwa, poza T. C. (zatrudnioną od 2.11.2020 r.), miała wieloletni zakładowy staż pracy: pielęgniarka oddziałowa P. R. była zatrudniona przez pozwanego nieprzerwanie od 1.09.1988 r., pełniąca funkcję oddziałowej M. F.  - od 20.01.1993 r., X. E. – od 1.07.1988 r., C. C. – od 1.07.1988 r., N. H. – od 2.09.1991 r., X. E. – od 28.10.1996 r., T. V. – od 7.05.2018 r., Ś. E. – od 13.11.2011 r. Pielęgniarki posiadające wyższe wykształcenie magisterskie z pielęgniarstwa oraz specjalizację z pielęgniarstwa: D. R., M. F., X. E., C. C., N. H., X. E. i T. V., wykształcenie wyższe magisterskie z pielęgniarstwa oraz specjalizację z pielęgniarstwa, zdobyły w trakcie zatrudnienia w pozwanym. (...) specjalizację z pielęgniarstwa chirurgicznego ukończyła w 2010 r., a studia magisterskie z pielęgniarstwa - w 2018 r., X. E. specjalizację z pielęgniarstwa chirurgicznego ukończyła w 2013 r., a studia magisterskie z pielęgniarstwa - w 2011 r., N. H. – specjalizację z pielęgniarstwa chirurgicznego ukończyła w 2019 r., a studnia magisterskie z pielęgniarstwa ze specjalizacją z pielęgniarstwa chirurgicznego i pediatrycznego – w 2019 r., E. E. – specjalizację z pielęgniarstwa chirurgicznego ukończyła w 2015 r., a studia magisterskie z pielęgniarstwa ze specjalizacją z pielęgniarstwa chirurgicznego i pediatrycznego w 2019 r., T. V. specjalizację z pielęgniarstwa operacyjnego ukończyła w 2022 r., a studia magisterskie z pielęgniarstwa - w 2020 r., M. F. – specjalizację z pielęgniarstwa pediatrycznego ukończyła w 2008 r., a studia magisterskie z pielęgniarstwa - w 2014 r., C. C. specjalizację z pielęgniarstwa chirurgicznego ukończyła w 2013 r., a wykształcenie wyższe magisterskie z pielęgniarstwa - w 2011 r. Wynagrodzenie zasadnicze p.o. oddziałowej M. F. od 1.07.2021 r. wynosiło 5478 zł, a od 1.07. 2022 r. – 7305 zł. Wynagrodzenie zasadnicze pielęgniarek odcinkowych - zmianowych z wyższym wykształceniem magisterskim z pielęgniarstwa i specjalizacją z pielęgniarstwa X. E., X. E., N. H., C. C. w 2021 wynosiło 5478 zł, a w 2022 – 7305 zł, a wynagrodzenie zasadnicze pielęgniarki zabiegowej T. V. od 1.07.2021 r. wynosiło 4186 zł (czyli tyle samo, co powódek C. P., T. P. i M. H., a nawet mniej niż powódek H. M. i H. V.), od 1.07.2022 r. – 5776 zł (czyli tyle samo, co powódek H. V. i C. P.), a od 1.12.2022 r. – 7305 zł. Pozwany zatrudnione przez siebie pielęgniarki z wyższym wykształceniem magisterskim z pielęgniarstwa i specjalizacją z pielęgniarstwa, w tym M. F., C. C., X. E., zaliczył w lipcu 2021 r. do 7 grupy zawodowej określonej w załączniku do ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, a w lipcu 2022 r. – do 2 grupy zawodowej. Pielęgniarkę zabiegową T. V. pozwany zaliczył w lipcu 2021 r. do 8 grupy zawodowej, od 1.07.2022 r. do 5 grupy zawodowej, a od 1.12.2022 r., z uwagi na uzyskanie przez nią 8.11.2022 r. tytułu specjalisty z pielęgniarstwa operacyjnego, do 2 grupy zawodowej. (bezsporne w zakresie sporządzonej przez pozwanego listy pracowników Oddziału k. 123-124 oraz zestawienia k. 524-525 po jego uzupełnieniu 605-606; nadto dowód: dokumentacja pracownicza pielęgniarek zatrudnionych w oddziale: karty wynagrodzeń za 2021-2022 k. 104-122; karty wynagrodzeń powódek zał. do pozwu k. 26-v, 28-v, 30-v, 34-v, 36-v, 38-v, umowy o pracę k. 144, 167, 183, 197, 210, powierzenie obowiązków pielęgniarki oddziałowej M. F. k. 149, informacje o zaszeregowaniu k. 147-148, 171-172, 186, 213, 200, wypowiedzenia zmieniające k. 126, 152, 174, 175-176v, 188, 201, 214, karty obowiązków, odpowiedzialności i uprawnień pracownika k. 127- 128v, 145-146v, 150-151v, 153-155, 168-169, 184-185v, 189-190v, 198-199v, 202-203v, 211-212v, 215, 223-224v, arkusze oceny pielęgniarki i położnej k. 129-132, 156-159, 177-180, 191-194, 204-207, 217-222, dyplomy k. 142, 143, 170, 173, 181-182, 195-196, 208-209, grafiki i rozkłady pracy k. 225-257) Z uwagi na specyfikę pracy Oddziału (...) z Pododdziałem (...) (...) który specjalizuje się w leczeniu chorób uszu, nosa, gardła, krtani, zatok, głowy i szyi, nie tylko przy zastosowaniu metod zachowawczych ale głównie zabiegów operacyjnych, tzw. oddziału zabiegowego, w oddziale funkcjonuje organizacja pracy polegająca na tym, że pielęgniarki są podzielone na: - pielęgniarki zmianowe – odcinkowe, pracujące na zmiany od godz. 7.00 do godz. 19.00 i od godz. 19.00 do godz. 7.00, które zajmują się całościową opieką nad pacjentem, jego pielęgnacją, przygotowywaniem i podawaniem zleconych leków, doprowadzają i odprowadzają pacjentów na badania diagnostyczne; - pielęgniarki zabiegowe – wykonujące pracę instrumentariuszek przy zabiegach operacyjnych na dwóch salach operacyjnych w Oddziale, w charakterze pielęgnarki „czystej” oraz „brudnej”, inaczej „lotnej”, tj. takiej, która jedynie przygotowuje salę, obsługuje salę podczas zabiegu, wypełnia dokumentację, nie uczestnicząc bezpośrednio przy zabiegach w taki sposób, jak pielęgniarka „czysta”, wykonujące pracę wyłącznie w systemie „rankowym”, tj. od godz. 7 do godz. 14.35; - pielęgniarkę opatrunkową, asystującą lekarzowi przy zmianie opatrunków, świadczącą pracę wyłącznie w systemie „rankowym”, tj. od godz. 7 do godz. 14.35. Powódki H. V., E. P., T. P. i G. Ł. były pielęgniarkami zmianowymi – odcinkowymi. Pielęgniarkami zmianowymi – odcinkowymi były także C. C., X. E., X. E.. Natomiast powódki (...) H. oraz pielęgniarka T. V. były pielęgniarkami zabiegowymi. Powódka H. M., obok pełnionych przez siebie funkcji z-cy oddziałowej i p.o. oddziałowej, wykonywała także pracę pielęgniarki zabiegowej do lutego 2023 r., do chwili przejścia powódki C. P. do pracy w Przyszpitalnej Poradni (...), a następnie została pielęgniarką opatrunkową. Powódka C. P. była pielęgniarką opatrunkową do 6.02.2023 r., to jest do chwili jej przejścia do pracy w innej jednostce pozwanego – w Przyszpitalnej Poradni (...). Pielęgniarki wykonujące pracę w systemie „rankowym”, tj. zabiegowe i opatrunkowa, w razie możliwości i potrzeb uzupełniały pracę pielęgniarek zmianowych - odcinkowych, co jednak w przypadku pielęgniarek zabiegowych, zdarzało się rzadko – z uwagi na to, że zabiegi operacyjne były zaplanowane i rzadko zdarzało się, aby były one odwoływane, przeciwnie - zdarzało się, że planowany czas trwania tych zabiegów przedłużał się. W czasie dyżurów, w nagłych przypadkach, jeżeli zachodziła konieczność przeprowadzenia zabiegu operacyjnego, a pielęgniarki zabiegowe była nieobecna w pracy, to zdarzało się, że do zabiegów stawały pielęgniarki zmianowe - odcinkowe, w tym także nie posiadające takich uprawnień, pomimo tego, że był wyraźny zakaz dyrekcji szpitala stawania do zabiegów operacyjnych przez pielęgniarki zmianowe - odcinkowe. Przy dokonywaniu jednej z ocen przez wizytatorów Centrum Monitorowania (...) w procesie akredytacji uczestniczenie w zabiegach operacyjnych przez pielęgniarki odcinkowe- zmianowe zostało wytknięte pozwanemu jako błąd. Oddziałowa P. R. zwracała pielęgniarkom odcinkowym – zmianowym uwagę, aby nie stawały do zabiegów operacyjnych jako instrumentariuszki w trakcie dyżurów, nawet na polecenie lekarza. (dowód: zeznania powódek złożone w charakterze strony: H. M. na rozprawie 21.10.2025 r. – zapis od 01:36:34 do 02:24:35, od 02:26:25 do 02:53:12, pisemny protokół skrócony k. 626v-628, C. P. na rozprawie 28.10.2025 r. – zapis od 02:30:40 do 04:03:14, pisemny protokół skrócony k. 638-640v; H. V. na rozprawie 28.10.2025 r., zapis od 00:06:32 do 01:19:19, pisemny protokół skrócony k. 632v-635v, E. P. na rozprawie 28.10.2025 r. – zapis od do 02:29:09, pisemny protokół skrócony k. 635v-638, T. P. na rozprawie 28.10.2025 r. – zapis od 04:05:17 do 05:18:46, pisemny protokół skrócony k. 640v-643v, M. H. na rozprawie 21.10.2025 r. – zapis od 00:18:38 do 01:34:06, pisemny protokół skrócony k. 625-626v, G. Ł. na rozprawie 18.11.2025 r. – zapis od 00:02:16 do 00:55:31, pisemny protokół skrócony k. 649-653; zeznania świadkini C. C. złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 03:09:01 do 03:48:43, pisemny protokół skrócony k. 536-537v; zeznania świadka G. A. złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 04:03:08 do 04:29:28, pisemny protokół skrócony k. 538-538v, zeznania świadkini T. V. złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 04:30:32 do do 04:53:43, pisemny protokół skrócony k. 539-539v, zeznania świadka F. T. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. – zapis od 00:03:39 do 00:39:58, pisemny protokół skrócony k. 545v-547; zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r., zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v; powierzenie obowiązków (...) k. 149) Z reguły do zabiegów operacyjnych spośród ww. pielęgniarek zabiegowych w Oddziale (...) asystowała pielęgniarka T. V., ponadto zabiegi, do których asystowała były cięższe niż te, przy których asystowała powódka M. H.. (dowód: zeznania świadka F. T. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. – zapis od 00:03:39 do 00:39:58, pisemny protokół skrócony k. 545v-547) Dla pielęgniarek sporządzany był grafik – rozkład pracy na okres jednego miesiąca z wyprzedzeniem. Grafiki były sporządzane przez pielęgniarkę X. E.. Zasadą w pozwanym było, że na pielęgniarkę wiodącą wyznaczana miała być pielęgniarka z wyższym wykształceniem magisterskim i specjalizacją z pielęgniarstwa lub co najmniej ze specjalizacją, jednakże - z uwagi na brak dostatecznej ilości kadry pielęgniarskiej z wymaganym wykształceniem w Oddziale – na pielęgniarki wiodące wyznaczane były także pielęgniarki nie posiadające takiego wykształcenia, w tym powódki wykonujące pracę w systemie zmianowym, wyjąwszy pielęgniarki wykonujące pracę w systemie „rankowym”, tj. powódki H. M., C. P. i M. H.. Pracę pielęgniarek organizowała oraz nadzorowała pielęgniarka oddziałowa, a nie - lekarze. Lekarze nie mieli wpływu na to, z jaką pielęgniarką współpracowali, nie nadzorowali ani nie oceniali ich pracy. Po zmianie na stanowisku ordynatora Oddziału od stycznia 2023 r., kiedy ordynatora lekarza H. P. zastąpił prof. E. U., nowy ordynator wyraźnie zaznaczył, że nadzór nad personelem pielęgniarskim sprawuje oddziałowa i ordynator. (dowód: zeznania świadka F. T. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. – zapis od 00:03:39 do 00:39:58, pisemny protokół skrócony k. 545v-547; zeznania świadka G. A. złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 04:03:08 do 04:29:28, pisemny protokół skrócony k. 538-538v; zeznania świadkini M. F. – złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 01:50:51 do 03:08:21, pisemny protokół skrócony k. 533v-536; zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. , zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v; arkusze ocen pielęgniarek: C. C. k. 129-132, T. C. k. 140-141, N. K. k. 165-166, 177-180, M. F. k. 156-159, X. E. k. 217-222, N. H. k. 204-207, X. E. k. 191-194;, arkusze ocen powódek: H. M. k. 375-376, H. V. k. 377-378, E. P. k. 379-380, C. P. k. 381-382, T. P. k. 383-384, M. H. k. 385-386; grafiki i rozkłady pracy pielęgniarek k. 225-257) Proces leczenia pacjenta to praca zespołowa głównie lekarzy i pielęgniarek. Pielęgniarki w Oddziale (...)z Pododdziałem (...) (...)są bliżej pacjentów niż lekarze, jest ich w Oddziale więcej aniżeli lekarzy, spędzają z pacjentami większą ilość czasu aniżeli lekarze, mają możliwość i obowiązek obserwacji pacjentów, zgłaszania lekarzom swoich spostrzeżeń dot. ich stanu zdrowia, w tym psychicznego, co ma istotne znaczenie dla ich procesu leczenia, zdrowia, a w sytuacjach kryzysowych - także dla ich życia. (dowód: zeznania świadka F. T. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. – zapis od 00:03:39 do 00:39:58, pisemny protokół skrócony k. 545v-547; zeznania świadka G. A. złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 04:03:08 do 04:29:28, pisemny protokół skrócony k. 538-538v; zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. , zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v; zeznania powódki H. V. złożone w charakterze strony na rozprawie 28.10.2025 r., zapis od 00:06:32 do 01:19:19, pisemny protokół skrócony k. 632v-635v; zeznania powódki E. P. złożone w charakterze strony na rozprawie 28.10.2025 r. – zapis od do 02:29:09, pisemny protokół skrócony k. 635v-638 ) W oddziale (...) często pacjentami są pacjenci onkologiczni, co do których zastosowanie znajduje leczenie operacyjne, jak np. usunięcie krtani. (dowód: zeznania powódki C. P. złożone w charakterze strony na rozprawie 28.10.2025 r. – zapis od 02:30:40 do 04:03:14, pisemny protokół skrócony k. 638-640v) Z tego powodu szczególnie przydatna jest wiedza dot. leczenia onkologicznego nabyta w trakcie studiów z pielęgniarstwa II stopnia. (dowód: zeznania świadkini M. F. – złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 01:50:51 do 03:08:21, pisemny protokół skrócony k. 533v-536) Pozwany, zgodnie z regulaminem wynagradzania, wynagradza doświadczenie zawodowe zdobyte w trakcie pracy w szczególności poprzez dodatek stażowy oraz nagrody jubileuszowe. Dodatek stażowy przysługuje w wysokości 5% miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego po 5 latach pracy i wzrasta o 1% za każdy dalszy rok pracy, aż do osiągnięcia 20% miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego (§8 Regulaminu). Ponadto pielęgniarki otrzymują dodatek w wysokości 50 zł za każde kolejne 5 lat zatrudnienia, poczynając od osiągnięcia stażu pięcioletniego aż do osiągnięcia 30 lat pracy - wówczas otrzymują 300 zł dodatku. Nagrody jubileuszowe przysługują za długoletnią pracę: po 20 latach pracy - w wysokości 75% miesięcznego wynagrodzenia i następnie co pięć lat, aż do osiągnięcia 40-letniego stażu pracy, w wysokości 100 % miesięcznego wynagrodzenia po 25 latach pracy, wysokość kolejnych nagród jest podwyższana o 50% wynagrodzenia (§12 Regulaminu). Ponadto na rok przed osiągnięciem wieku emerytalnego, w przypadku złożenia wniosku o rozwiązanie stosunku pracy w zw. z przejściem na emeryturę, wynagrodzenie zasadnicze – zgodnie z §3 ust. 7 Regulaminu wynagradzania - wzrasta o 10%. Taki wzrost wynagrodzenia zasadniczego miał miejsce w przypadku powódek M. H. oraz H. V.. Każda z powódek otrzymuje – zgodnie z regulaminem wynagradzania obowiązującym w pozwanym szpitalu – maksymalny dodatek stażowy do wynagrodzenia - w wysokości 20% wynagrodzenia zasadniczego za staż pracy przekraczający 20 lat pracy, ponadto - nagrody jubileuszowe zgodnie z regulaminem wynagradzania. Zgodnie z regulaminem wynagradzania obowiązującym w pozwanym szpitalu za uzyskanie tytułu specjalisty lub tytułu magistra w kierunku zgodnym z wykonywanym zawodem pielęgniarki, pielęgniarze otrzymują podwyżkę wynagrodzenia zasadniczego o 50 zł (§3 ust. 4 Regulaminu). Po wejściu w życie ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnianych w podmiotach leczniczych pozwany podzielił pracowników na grupy zawodowe określone w załączniku do ustawy uwzględniając wykształcenie posiadane przez poszczególne pielęgniarki, pielęgniarzy, przyjmując, że kryterium posiadanego wykształcenia nie narusza ich prawa do równego traktowania. Każda z tych grup ma odmienny współczynnik pracy zgodnie z załącznikiem do ww. ustawy. Najniższe wynagrodzenie zasadnicze jest określane jako iloczyn współczynnika pracy oraz kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym ustalenie, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej (...) i corocznie waloryzowane w przypadku wzrostu tej kwoty, zgodnie z ww. ustawą. (bezsporne; nadto Regulamin wynagradzania pozwanego k. 86-96; zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. , zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v; karty wynagrodzeń powódek zał. do pozwu k. 26-v, 28-v, 30-v, 34-v, 36-v, 38-v, karty wynagrodzeń pielęgniarek k. 104-122) Było to akceptowane przez personel pielęgniarski, w tym przez powódki. Dopiero wzrost wielkości różnicy pomiędzy pielęgniarką z wykształceniem wyższym magisterskim ze specjalizacją a pielęgniarką ze specjalizacją lub pielęgniarką z wykształceniem średnim czy licencjackim w 2022 r. doprowadził do niezadowolenia tych osób spośród tego personelu, które nie posiadały tytułu magistra pielęgniarstwa i specjalizacji. Sposób podwyższania wynagrodzenia zasadniczego zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych w pozwanym szpitalu został ustalony w drodze zarządzenia dyrektorki naczelnej pozwanego X. F., porozumienie pomiędzy stronami uprawnionymi do zawarcia zakładowego układu pracy nie zostało zawarte. Wynagrodzenie zasadnicze pielęgniarek, które posiadały tytuł zawodowy magister pielęgniarstwa oraz specjalizację z pielęgniarstwa od lipca 2021 r. wynosiło w pozwanym 5478 zł, od lipca 2022 r. – 7305 zł. W lipcu 2022 r. i w lipcu 2023 – pozwany poinformował te pielęgniarki, na podstawie art. 5a ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, że ich stanowiska pracy zaliczył do 2 grupy zawodowej, w skład której wchodziły pielęgniarka z tytułem magistra z pielęgniarstwa i specjalizacją, określonej w załączniku do ww. ustawy z 8 czerwca 2017 r. Wynagrodzenie zasadnicze pielęgniarek, które posiadały tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, albo tytuł zawodowy licencjat albo magister pielęgniarstwa wynosiło od lipca 2021 r. 4186 zł. Wynagrodzenie zasadnicze pielęgniarek, które posiadały tytuł specjalisty wynosiło od lipca 2022 r. – 5776 zł. W lipcu 2022 r. i w lipcu 2023 – pozwany poinformował te pielęgniarki, na podstawie art. 5a ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, że ich stanowiska pracy zaliczył do 5 grupy zawodowej, w skład której wchodziły pielęgniarka z tytułem magistra z pielęgniarstwa, a także pielęgniarka ze specjalizacją, określonej w załączniku do ww. ustawy. Wynagrodzenie zasadnicze pielęgniarek, które posiadały wykształcenie średnie od lipca 2021 r. wynosiło w pozwanym 4165 zł, od lipca 2022 r. w tym również pielęgniarek z tytułem zawodowym licencjat pielęgniarstwa – 5323 zł. W lipcu 2022 r. i w lipcu 2023 – pozwany poinformował te pielęgniarki, na podstawie art. 5a ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, że ich stanowiska pracy zaliczył do 6 grupy zawodowej, w skład której wchodziły pielęgniarka z wykształceniem średnim oraz wykształceniem na poziomie studiów I stopnia, nie posiadające tytułu specjalisty, określonej w załączniku do ww. ustawy. (bezsporne; zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. , zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v; informacje o zaszeregowaniu: T. C. k. 137, 139, M. F. k. 147, 148, N. (...) k. 164, T. V. k. 171-172, (...) k. 213, N. H. k. 200, X. E. k. 186-v; informacje o zaszeregowaniu powódek w aktach osobowych powódek zał. do akt sprawy; karty wynagrodzeń k. 104-117; karty wynagrodzeń powódek zał. do pozwu k. 26-v, 28-v, 30-v, 34-v, 36-v, 38-v, karty wynagrodzeń pielęgniarek k. 104-122) Pozwany w celu zapewnienia jak najwyższej jakości świadczonych usług oraz bezpieczeństwa pacjentów dąży do posiadania personelu pielęgniarskiego z najwyższymi kwalifikacjami zawodowymi, tj. wykształceniem wyższym magisterskim z pielęgniarstwa oraz specjalizacjami z pielęgniarstwa, z uwagi na to, że posiadane wykształcenie ma znaczenie dla jakości wykonywanej przez pielęgniarki, pielęgniarza pracy, zakresu ich uprawnień, a co za tym idzie – zakresu odpowiedzialności. Zgodnie z ustawą regulującą zasady wykonywania zawodu pielęgniarki – <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111741039" title="Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej - Dz. U. z 2011 r. Nr 174, poz. 1039 ()">Ustawą z 15.07.2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej</a> - zawód pielęgniarki jest zawodem samodzielnym, pielęgniarka jest obowiązana, zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami zawodowymi, do udzielenia pomocy w każdym przypadku, gdy zwłoka w jej udzieleniu mogłaby spowodować stan nagłego zagrożenia zdrowotnego, pielęgniarka może odmówić wykonania zlecenia lekarskiego oraz wykonania innego świadczenia zdrowotnego niezgodnego z jej sumieniem lub z zakresem posiadanych kwalifikacji. Pozwany kładzie nacisk na odejście od historycznego, nie znajdujące oparcia w obowiązujących obecnie przepisach, modelu podległości pielęgniarki lekarzowi. Wykształcenie pielęgniarki jest tym bardziej istotne, że medycyna jest dziedziną stale się rozwijającą. W tym celu pozwany, jeszcze przed wejściem w życie ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych wprowadził zapisy w regulaminie wynagradzania przewidujące podwyżkę 50 zł wynagrodzenia zasadniczego za uzyskanie tytułu specjalisty lub magistra pielęgniarstwa, a także urlopy szkoleniowe, stypendia, dofinansowanie do studiów i innych form kształcenia oraz ustalił grupy zawodowe według załącznika do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych uwzględniając wykształcenie posiadane przez pielęgniarki, pielęgniarzy. Ten sposób utrzymał także po zmianie załącznika do powyższej ustawy w 2022 r. Narodowy Fundusz Zdrowia wymagał od pozwanego informacji o poziomie wykształcenia personelu pielęgniarskiego. W lipcu 2021 r. pozwany na żądanie Narodowego Funduszu Zdrowia przekazał Narodowemu Funduszowi Zdrowia imienne wykazy zatrudnionych przez niego pielęgniarek i pielęgniarzy ze wskazaniem posiadanego przez nich wykształcenia oraz określonego przez pozwanego adekwatnie do tego wykształcenia współczynnika pracy. Wyższy poziom wykształcenia personelu pozwanego szpitala, w tym personelu pielęgniarskiego, przekłada się na wyższą ilość punktów uzyskiwanych w procesie akredytacji szpitali prowadzonym przez Centrum Monitorowania Jakości w Ochronie Zdrowia ((...)) - centralną jednostką resortu zdrowia, powołaną przez Ministra Zdrowia. (dowód: zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. , zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v; zeznania świadkini M. F. – złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 01:50:51 do 03:08:21, pisemny protokół skrócony k. 533v-536; regulamin wynagradzania pozwanego k. 86-96) W lipcu 2023 r. powódki, podobnie jak cały personel pielęgniarski szpitala, otrzymały wypowiedzenia zmieniające co do ich zakresu obowiązków. w pisemnym wypowiedzeniu zmieniającym pozwany wskazał, że przyczyną wypowiedzenia jest dostosowanie zakresu obowiązków, odpowiedzialności i uprawnień do posiadanych kwalifikacji zawodowych popartych wykształceniem. Nowe zakresy obowiązków zostały opracowywane w pozwanym przez dyrektorkę ds. pielęgniarstwa pozwanego M. C., prace trwały od początku roku 2023 r., zostały podjęte w związku z narastającym niezadowoleniem pielęgniarek gorzej wykształconych i zakwalifikowanych do niższych grup zawodowych, nie posiadających tytułu magistra pielęgniarstwa i specjalizacji. Żadna z powódek nie złożyła oświadczenia o odmowie przyjęcia nowych warunków określonych w wypowiedzeniu zmieniającym. Zakresy obowiązków uwzględniały poziom zdobytego przez pielęgniarki wykształcenia, pielęgniarki posiadające tytuł magistra lub specjalisty otrzymały dodatkowe obowiązki, które odzwierciedlały poziom zdobytego przez nie wykształcenia. Nowe zakresy obowiązków obowiązywać zaczęły po upływie okresu wypowiedzenia, to jest po 31.10.2023 r. Jedną ze zmian było zastrzeżenie funkcji pielęgniarki wiodącej dla pielęgniarek ze specjalizacją lub tytułem magistra pielęgniarstwa i specjalizacją, co wcześniej miało miejsce w praktyce, pielęgniarkom z tytułem magistra powierzono udział w postępowaniach przetargowych, opiekę nad studentami oraz udział w badaniach naukowych. (bezsporne; nadto dowód: zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. , zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v; zeznania świadkini M. F. – złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 01:50:51 do 03:08:21, pisemny protokół skrócony k. 533v-536; wypowiedzenia zmieniające z kartami obowiązków, uprawnień i odpowiedzialności pracownika w aktach osobowych powódek, wypowiedzenia zmieniające z kartami obowiązków, uprawnień i odpowiedzialności pracownika dot.: X. E. k. 188-190v, N. H. k. 201-203v, X. E. k. 214-215ACzemerys k. 174-176v, M. F. k. 152-155, C. C. k. 126-128, T. C. – k. 135-136) Z końcem ubiegłego wieku zmienił się system kształcenia pielęgniarek, pielęgniarzy w Polsce. Z uwagi na konieczność ujednolicenia systemów kształcenia pielęgniarek, pielęgniarzy z systemami obowiązującymi w krajach Unii Europejskiej zostały zlikwidowane licea medyczne, a następnie studium medyczne. Od 2003 r. prawo do wykonywania zawodu pielęgniarki można nabyć wyłącznie kończąc studia wyższe co najmniej l stopnia. Wcześniej uprawnienia do pracy pielęgniarki nabywały absolwentki liceów medycznych pięcioletnich na podbudowie szkoły podstawowej, przy czym nie było konieczne złożenie przez nie egzaminu maturalnego, lub studium medycznego na podbudowie liceum ogólnokształcącego, bez konieczności uprzedniego złożenia egzaminu maturalnego. W związku z tą zmianą w systemie kształcenia wprowadzono kształcenie pomostowe, które pozwalało zdobyć wykształcenie wyższe pierwszego stopnia w krótszym cyklu kształcenia. Z takiej formy kształcenia skorzystały powódki M. H., T. P. i H. M., kończąc w trakcie zatrudnienia w pozwanym studia z zakresu pielęgniarstwa I stopnia i zdobywając tytuł licencjata. Pozwany ułatwiał zatrudnionym przez niego pielęgniarkom i pielęgniarzom zdobywanie wykształcenia. Pozwany wspierał zatrudniony przez niego personel w podnoszeniu kwalifikacji organizując także szkolenia i kursy wewnątrzzakładowe. Wśród form kształcenia podyplomowego pielęgniarek wyróżnia się w szczególności: specjalizację – dwuletnią, zakończoną egzaminem państwowym, z różnych dziedzin pielęgniarstwa, w tym m.in. z pielęgniarstwa operacyjnego, pielęgniarstwa chirurgicznego, kursy kwalifikacyjne – sześciomiesięczne oraz kursy specjalistyczne. Minimalnym wymogiem do pracy pielęgniarki operacyjnej na sali operacyjnej jest ukończenie sześciomiesięcznego kursu kwalifikacyjnego z pielęgniarstwa operacyjnego. Uprawnienia do pracy pielęgniarki operacyjnej daje ukończenie specjalizacji z pielęgniarstwa operacyjnego. (bezsporne; nadto dowód zeznania świadkini M. F. – złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 01:50:51 do 03:08:21, pisemny protokół skrócony k. 533v-536; zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. , zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v; zeznania powódki H. M. złożone w charakterze strony na rozprawie 21.10.2025 r. – zapis od 01:36:34 do 02:24:35, od 02:26:25 do 02:53:12, pisemny protokół skrócony k. 626v-628; zeznania powódki C. P. złożone w charakterze strony na rozprawie 28.10.2025 r. – zapis od 02:30:40 do 04:03:14, pisemny protokół skrócony k. 638-640v) Zakres wiedzy nabytej w toku studiów pielęgniarskich drugiego stopnia – magisterskich jest o wiele szerszy aniżeli nabyty w toku kształcenia w liceum medycznym, czy studium medycznym, czy studiów wyższych pierwszego stopnia, w szczególności jak chodzi o zaawansowaną praktykę pielęgniarską, leczenie onkologiczne, diabetologiczne, psychologię i psychologię kliniczną, farmację kliniczną, leczenie bólu, zarządzanie w ochronie zdrowia. (dowód: suplementy do dyplomu k. 258-263, nadto dowód zeznania świadkini M. F. – złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 01:50:51 do 03:08:21, pisemny protokół skrócony k. 533v-536; zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. , zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v) Pielęgniarki z wyższym wykształceniem magisterskim mają szersze uprawienia do wykonywania specjalistycznych czynności, świadczeń zapobiegawczych, diagnostycznych i leczniczych samodzielnie, bez zlecenia lekarskiego, których powódki jako pielęgniarki bez tego wykształcenia nie mają. Tylko pielęgniarka z wyższym wykształceniem magisterskim może być opiekunką praktyk studenckich na podstawie umów podpisanych z uczelniami przez pozwanego, może wypisywać recepty na wybrane leki i na badania diagnostyczne, kierować na rehabilitację psychiatryczną, wykonać endoskopię, spirometrię, rozpoznać izolację społeczną pacjenta, ma możność ordynowania i modyfikowania leków i wyrobów medycznych. Biorąc pod uwagę, że każda z powódek jest zgodnie z treścią stosunku pracy łączącego ją z pozwanym szpitalem, zatrudniona przez szpital i może zostać przesunięta do innego oddziału, czy poradni, pozwanego, co ma i miało miejsce do tej pory, to te uprawnienia mogą być tam wykorzystane. (bezsporne; nadto dowód: nadto dowód zeznania świadkini M. F. – złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 01:50:51 do 03:08:21, pisemny protokół skrócony k. 533v-536; zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. , zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v) Pielęgniarki mają ustawowy obowiązek stałego aktualizowania swojej wiedzy i umiejętności zawodowych oraz prawo do doskonalenia zawodowego w różnych rodzajach kształcenia podyplomowego, co wiąże się z zapewnieniem przez ustawę urlopu szkoleniowego. (bezsporne) Po wejściu w życie ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych pielęgniarki i pielęgniarze zatrudnieni przez pozwanego zaczęli masowo podnosić wykształcenie. Jeszcze przed wejściem w życie tej ustawy w środowisku zawodowym pielęgniarek, pielęgniarzy wiadomo było, że wynagrodzenie będzie uzależnione od poziomu posiadanego przez pielęgniarkę, pielęgniarza wykształcenia. (bezsporne; nadto dowód: nadto dowód zeznania świadkini M. F. – złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 01:50:51 do 03:08:21, pisemny protokół skrócony k. 533v-536; zeznania świadkini M. C. złożone na rozprawie 25.04.2025 r. , zapis od 00:43:11 do 02:59:00, 03:01:29 do 03:35:45, pisemny protokół skrócony k. 547-550v; zeznania świadkini T. V. złożone na rozprawie 22.04.2025 r. – zapis od 04:30:32 do 04:53:43, pisemny protokół skrócony k. 539-539v; zeznania powódki H. V. złożone w charakterze strony na rozprawie 28.10.2025 r., zapis od 00:06:32 do 01:19:19, pisemny protokół skrócony k. 632v-635v) Każda z powódek, pismem z 20.06.2023 r., które zostało doręczone pozwanemu 21.06.2023 r. wezwała pozwanego do wypłacenia wyrównania wynagrodzenia za okres od lipca 2021 r. do kwietnia 2023 r. w szczegółowo określonych kwotach, a pismem z 14.09.2023 r., które pozwany otrzymał 15.09.2023 r. – wyrównania wynagrodzenia za okres maja i czerwca 2023 r. Po otrzymaniu wezwania pozwany - w piśmie skierowanym do pełnomocnika powódek i innych pielęgniarek zatrudnionych w pozwanym datowanym na 4.7.2023 r. - nie uznał zgłoszonych roszczeń i odmówił zapłaty, uzasadniając, że nie doszło do naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 1)">§ 1 Kodeksu pracy</a> poprzez zróżnicowanie ich wynagrodzenia względem pielęgniarek posiadających wyższe kwalifikacje zawodowe albowiem pozwany Szpital zrealizował zapisy ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, która w załączniku do niej wprost różnicuje wynagrodzenia pracownicze w zależności od posiadanych kwalifikacji zawodowych. Pozwany wskazał także, że problem zgodności z prawem zróżnicowania wynagrodzeń pracowników na tle wskazanej ustawy rozstrzygnął prawomocnym wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2021 r. w sprawie VII Pa 86/20 Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie, jako sąd II instancji, gdzie Sąd stwierdził wręcz, że przejawem dyskryminacji byłoby równe wynagradzanie pracowników o wyższych kwalifikacjach zawodowych z pracownikami o niższych kwalifikacjach. (bezsporne; nadto – wezwania złożone przez pełnomocnika powódek z potwierdzeniem nadania: w imieniu powódki H. M. k. 25 - 25v, w imieniu powódki H. V. k. 27-v, E. P. k. 29-v, C. P. k. 31-v, O. P. k. 33-v, M. H. k. 35-v, G. Ł. k. 37-v; wezwanie datowane na 14.08.2023 r. z potwierdzeniem nadania k. 40-v; pisemna odpowiedź pozwanego na wezwania z 4.7.2023 r. k 39-v) Sąd zważył, co następuje: Powództwa jako bezzasadne nie zasługiwały na uwzględnienie. Bezsporne pomiędzy stronami pozostawało, że pozwany wysokość wynagrodzenia zasadniczego powódek, jako pracownic wykonujących zawód medyczny, winien określić stosując przepisy ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych (t.j. Dz.U. z 2022 r., póz. 2139, zw. dalej także Ustawą), jako iloczyn kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym ustalenie, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej (...), oraz współczynnika określonego w załączniku do tej ustawy. W ocenie sądu pozwany ustalając wynagrodzenie zasadnicze powódkom oraz pielęgniarkom, do których pracy powódki porównywały swoją pracę (powódki w pozwie wskazały, że były to pielęgniarki: M. F., C. C., X. E. i T. V.), działał zgodnie z przepisami prawa, to jest zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1801, z 2022 r. poz. 1352, zwanej dalej także Ustawą). Prawidłowo stosując załącznik do ww. ustawy zaliczył powódki i ww. pielęgniarki do odpowiednich grup zawodowych z uwzględnieniem posiadanych przez nie kwalifikacji. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ww. ustawy do dnia 1 lipca 2022 r. (a wcześniej przed zmianą zdania wstępnego art. 3 ust 1 ustawy przez art. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 26 maja 2022 r. (Dz.U.2022.1352) zmieniającej ustawę z dniem 29 czerwca 2022 r. – do dnia 1 lipca 2021 r.), podmiot leczniczy dokonuje podwyższenia wynagrodzenia zasadniczego pracownika wykonującego zawód medyczny oraz pracownika działalności podstawowej, innego niż pracownik wykonujący zawód medyczny, którego wynagrodzenie zasadnicze jest niższe od najniższego wynagrodzenia zasadniczego, ustalonego jako iloczyn współczynnika pracy określonego w załączniku do ustawy i kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym ustalenie, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej (...), do wysokości nie niższej niż najniższe wynagrodzenie zasadnicze, z uwzględnieniem następujących warunków: 1) sposób podwyższania wynagrodzenia zasadniczego ustalają, w drodze porozumienia, strony uprawnione w danym podmiocie leczniczym do zawarcia zakładowego układu zbiorowego pracy, zwanego dalej "porozumieniem"; 2) podmiot leczniczy, u którego nie działa zakładowa organizacja związkowa, zawiera porozumienie z pracownikiem wybranym przez pracowników podmiotu leczniczego do reprezentowania ich interesów; 3) jeżeli porozumienie nie zostanie zawarte, sposób podwyższania wynagrodzenia zasadniczego ustala w drodze zarządzenia w sprawie podwyższenia wynagrodzenia, zwanego dalej "zarządzeniem": a) kierownik podmiotu leczniczego, b) podmiot tworzący, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111120654" title="Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej - Dz. U. z 2011 r. Nr 112, poz. 654 (art. 4;art. 4 pkt. 1)">art. 4 pkt 1</a> - w przypadku podmiotów leczniczych działających w formie jednostek budżetowych i jednostek wojskowych, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111120654" title="Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej - Dz. U. z 2011 r. Nr 112, poz. 654 (art. 4;art. 4 ust. 1;art. 4 ust. 1 pkt. 3;art. 4 ust. 1 pkt. 7)">art. 4 ust. 1 pkt 3 i 7 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej</a>; 4) ustalony w drodze porozumienia albo zarządzenia sposób podwyższenia wynagrodzenia zasadniczego zapewnia proporcjonalny dla każdej z grup zawodowych średni wzrost tego wynagrodzenia. W myśl art. 3 ust. 2 ww. ustawy, pracownikowi wykonującemu zawód medyczny oraz pracownikowi działalności podstawowej, innemu niż pracownik wykonujący zawód medyczny, zatrudnionym w niepełnym wymiarze czasu pracy najniższe wynagrodzenie zasadnicze oblicza się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy określonego w ramach stosunku pracy. W związku z powyższym wynagrodzenie zasadnicze pracownika wykonującego zawód medyczny, do której to grupy zalicza się każda z powódek, oraz pracownika działalności podstawowej, innego niż pracownik wykonujący zawód medyczny, nie może być niższe niż najniższe wynagrodzenie zasadnicze ustalone w sposób określony w art. 3 ust. 1 Ustawy. Zgodnie z załącznikiem do powyższej ustawy, przyjmującym formę tabeli określającej: liczbę porządkową, grupy zawodowe według kwalifikacji wymaganych na zajmowanym stanowisku i przypisany im współczynnik pracy, w brzmieniu obowiązującym od 29 czerwca 2022 r., po zmianie ww. Ustawy Ustawą z dnia 26 maja 2022 r. o zmianie ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2022.1352 z dnia 2022.06.28), która - zgodnie z jej art. 6 - weszła w życie następnego dnia po ogłoszeniu: - do grupy 6 (ze współczynnikiem pracy 0,94) został przypisany: fizjoterapeuta, pielęgniarka, położna, ratownik medyczny, technik elektroradiolog, inny pracownik wykonujący zawód medyczny inny niż określony w lp. 1-5 z wymaganym wyższym wykształceniem na poziomie studiów I stopnia; fizjoterapeuta, ratownik medyczny, technik analityki medycznej, technik elektroradiolog z wymaganym średnim wykształceniem albo pielęgniarka albo położna z wymaganym średnim wykształceniem, która nie posiada tytułu specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, - do grupy 5 (współczynnik pracy 1,02) został przypisany: farmaceuta, fizjoterapeuta, diagnosta laboratoryjny, pielęgniarka, położna, technik elektroradiolog, psycholog, inny pracownik wykonujący zawód medyczny inny niż określony w lp. 1-4 z wymaganym wyższym wykształceniem na poziomie magisterskim; pielęgniarka, położna z wymaganym wyższym wykształceniem (studia I stopnia) i specjalizacją, albo pielęgniarka, położna ze średnim wykształceniem i specjalizacją, - do grupy 4 (współczynnik pracy 0,95) został przypisany: stażysta, - do grupy 3 (współczynnik pracy 1,19) został przypisany: lekarz albo lekarz dentysta, bez specjalizacji, - do grupy 2 (współczynnik pracy 1,29) został przypisany: farmaceuta, fizjoterapeuta, diagnosta laboratoryjny, psycholog kliniczny, inny pracownik wykonujący zawód medyczny inny niż określony w lp. 1, 3 i 4 z wymaganym wyższym wykształceniem na poziomie magisterskim i specjalizacją, pielęgniarka z tytułem zawodowym magister pielęgniarstwa albo położna z tytułem magister położnictwa z wymaganą specjalizacją w dziedzinie pielęgniarstwa lub w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, - do grupy 1 (współczynnik pracy 1,45) został przypisany: lekarz albo lekarz dentysta ze specjalizacją. W ustawie z dnia 8 czerwca 2017 r. i załączniku do tej ustawy ustawodawca odwołał się do kategorii wykształcenia „wymaganego" na danym stanowisku. Przed opisaną wyżej zmianą ustawy, zgodnie z obowiązującym wówczas załącznikiem, który również miał formę tabeli j.w., w brzmieniu wprowadzonym Ustawą z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2021.1104, obowiązującym od 22.06.221 r. zgodnie z art. 5 tej ustawy): - do grupy 1 (współczynnik 1,31) został przypisany: lekarz albo lekarz dentysta, który uzyskał specjalizację drugiego stopnia lub tytuł specjalisty w określonej dziedzinie medycyny, - do grupy 2 (współczynnik 1,2): lekarz albo lekarz dentysta, który uzyskał specjalizację pierwszego stopnia w określonej dziedzinie medycyny, - do grupy 3 (współczynnik 1,06): lekarz albo lekarz dentysta, bez specjalizacji, - do grupy 4 (współczynnik 0,81): lekarz stażysta albo lekarz dentysta stażysta, - do grupy 5 (współczynnik 1,06): farmaceuta, fizjoterapeuta, diagnosta laboratoryjny albo inny pracownik wykonujący zawód medyczny inny niż określony w lp. 1-4, wymagający wyższego wykształcenia i specjalizacji, - do grupy 6 (współczynnik 0,81): farmaceuta, fizjoterapeuta, diagnosta laboratoryjny albo inny pracownik wykonujący zawód medyczny inny niż określony w lp. 1-5 albo pracownik działalności podstawowej, inny niż pracownik wykonujący zawód medyczny, wymagający wyższego wykształcenia, bez specjalizacji, - do grupy 7 (współczynnik 1,06): pielęgniarka z tytułem zawodowym magister pielęgniarstwa albo położna z tytułem zawodowym magister położnictwa, która uzyskała tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, - do grupy 8 (współczynnik 0,81): pielęgniarka albo położna, która uzyskała tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, albo pielęgniarka z tytułem zawodowym licencjat albo magister pielęgniarstwa albo położna z tytułem zawodowym licencjat albo magister położnictwa, - do grupy 9 (współczynnik 0,73): pielęgniarka albo położna inna niż określona w lp. 7 i 8, która nie posiada tytułu specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia. Dokonując wykładni przepisów powołanej ustawy należy zauważyć, że „wymagany" oznacza niezbędny, potrzebny (Słownik języka polskiego (...) https://sjp.pwn.pl/slowniki/wymagany.html). Wynik wykładni językowej nie daje jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, jakie wykształcenie i przez kogo wymagane winien uwzględnić pracodawca – podmiot leczniczy ustalając wysokość wynagrodzenia. Z tej przyczyny należało sięgnąć do wykładni systemowej i celowościowej. W uzasadnieniu ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. wskazano, że „Projektowana ustawa będzie służyć zwiększeniu zainteresowania kształceniem w zawodach medycznych, promowaniu podejmowania zatrudnienia na terenie kraju oraz zachęceniu już zatrudnionej kadry do podwyższania kwalifikacji zawodowych w drodze specjalizacji. W efekcie proces ten będzie miał przełożenie na liczbę i profesjonalność zatrudnionej w podmiotach leczniczych kadry medycznej, a tym samym skutkować będzie wyższym poziomem bezpieczeństwa zdrowotnego poprzez poprawę jakości i dostępności świadczeń zdrowotnych oraz wyższym poziomem bezpieczeństwa sanitarnego” (https://sip.lex.pl/#/act-(...)?unitId=justification&pit). Z uzasadnienia projektu ww. ustawy wynika zatem, że jej celem było promowanie kształcenia w zawodach medycznych i podnoszenia kwalifikacji zatrudnionej w nich kadry pracowników medycznych. W świetle tego stwierdzenia, w ocenie sądu, jasne jest, że przewidziany system gratyfikacji - zwiększający wynagrodzenie wraz ze wzrostem kwalifikacji - powinien być wykładany w ten sposób, że istotne są kwalifikacje posiadane, nie zaś wymagane przez konkretnego pracodawcę. Te ostatnie mogłyby być bowiem celowo ustalane, w większości wypadków zapewne dla zmniejszenia wydatków, na poziomie minimalnym. Stałoby to jednak w jawnej sprzeczności z postulatem wspierania pracowników ochrony zdrowia, w tym pielęgniarek i pielęgniarzy, w podnoszeniu ich kwalifikacji zawodowych. Ponadto zaszeregowanie pracownika do dalszej grupy wynagradzania, pomimo posiadanego wykształcenia uzasadniającego zakwalifikowanie do wyższej grupy zawodowej, podważałoby zaufanie do państwa i stanowionego przezeń prawa. Podkreślić należy, że powszechnie obowiązujące przepisy zawierają regulacje odnośnie kwalifikacji wymaganych na stanowisku pielęgniarki specjalisty i starszej pielęgniarki. Stosownie do treści obowiązującego do 4 sierpnia 2023 r., a zatem w okresie objętym powództwem, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111510896" title="Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 lipca 2011 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami - Dz. U. z 2011 r. Nr 151, poz. 896 ()">rozporządzenia Ministra Zdrowia z 20 lipca 2011 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami</a> i stanowiącego jego integralną część Załącznika do ww. aktu prawnego określającego kwalifikacje wymagane od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych (Dz.U.2011.151.896), wydanego na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111120654" title="Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej - Dz. U. z 2011 r. Nr 112, poz. 654 (art. 50;art. 50 ust. 5)">art. 50 ust. 5 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej</a> (Dz. U. z 2023 r. poz. 991, które obecnie zostało zastąpione przez, wydane na podstawie tego samego upoważnienia ustawowego, przepisy Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 10 lipca 2023 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami - Dz.U.2023.1515) dla pracownika zatrudnionego na stanowisku specjalista pielęgniarka (L.p. 32) wymagany jest: - tytuł magistra na kierunku pielęgniarstwo i tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej, lub organizacji i zarządzania, lub w innej dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, - tytuł zawodowy magistra w zawodzie, w którym może być uzyskiwany tytuł specjalisty w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, i licencjat pielęgniarstwa lub średnie wykształcenie medyczne w zawodzie pielęgniarka i tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej, lub organizacji i zarządzania, lub w innej dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, - licencjat pielęgniarstwa i tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej, lub organizacji i zarządzania, - średnie wykształcenie medyczne w zawodzie pielęgniarka i tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej, lub organizacji i zarządzania i dwuletni staż pracy w zawodzie. Natomiast dla pracownika zatrudnionego na stanowisku starsza pielęgniarka (L.p. 34) wymagany jest: - tytuł magistra na kierunku pielęgniarstwo i jednoroczny staż pracy w zawodzie, - tytuł zawodowy magistra w zawodzie, w którym może być uzyskiwany tytuł specjalisty w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, i licencjat pielęgniarstwa lub średnie wykształcenie medyczne w zawodzie pielęgniarka i jednoroczny staż pracy w zawodzie, - licencjat pielęgniarstwa i trzyletni staż pracy w zawodzie, - średnie wykształcenie medyczne w zawodzie pielęgniarka i pięcioletni staż pracy w zawodzie. Zdaniem Sądu, zważywszy na budowę tych kolumn tabeli polegającej na tym, że rodzaje wykształcenia podane są od kolejnych tiret, rozdzielone przecinkami, trzeba stwierdzić, że wymienione są one alternatywnie. Wystarczy zatem posiadanie jednego z podanych rodzajów wykształcenia. Wszystkie przywołane na wstępie akty normatywne pozostają częścią jednego systemu prawnego. W związku z tym, uzasadniona staje się ich wykładnia systemowa, która zakłada interpretację poszczególnych sformułowań użytych w jednym akcie w świetle treści innego aktu. Skoro w ustawie z 8 czerwca 2017 r. ustawodawca odwołuje się do kategorii wykształcenia „wymaganego", to należy to interpretować w świetle rozporządzenia z 20 lipca 2011 r. Racjonalny ustawodawca odnosi się do pojęć istniejących, a jeżeli chciałby nadać tym pojęciom nowe znaczenie, to zdefiniowałby je w art. 2 ustawy zawierającym zbiór definicji legalnych. Takiemu odniesieniu nie stoi na przeszkodzie fakt, że rozporządzenie ma niższą rangę niż ustawa, skoro nie dochodzi tutaj do kolizji obu aktów, a raczej do doprecyzowania treści ustawy rozporządzeniem. Należy zauważyć, że ustawa nie precyzuje przez kogo dane kwalifikacje mają być wymagane - przez pracodawcę czy prawodawcę. Zważywszy na fakt, że akty powszechnie obowiązujące mogą ograniczać autonomię woli poszczególnych jednostek należy przyjąć, że chodzi o prawodawcę. W konsekwencji nie ma znaczenia, jakie wymagania stawia swoim pracownikom strona pozwana; istotne będą wymagania prawodawcy. Powyższą argumentację wzmacnia uzasadnienie ustawy z 8 czerwca 2017 r., gdzie wskazano, że jej celem jest wspieranie podnoszenia kwalifikacji zawodowych przez pracowników ochrony zdrowia. W świetle tego stwierdzenia jasne jest, zdaniem sądu, że przewidziany system gratyfikacji - zwiększający wynagrodzenie wraz ze wzrostem kwalifikacji - powinien być wykładany w ten sposób, że istotne są kwalifikacje posiadane, mieszczące się w granicach wyznaczonych rozporządzeniem z dnia 20 lipca 2011 r., nie zaś wymagane przez konkretnego pracodawcę na konkretnym stanowisku pracy. Gdyby przyjąć odmienną interpretację, to wymagania mogłyby być celowo ustalane przez pracodawcę na poziomie minimalnym tak, aby doprowadzić do zmniejszenia wydatków. Stałoby to jednak w jawnej sprzeczności z postulatem wspierania pracowników ochrony zdrowia, w tym pielęgniarek, w podnoszeniu ich kwalifikacji zawodowych. Ponadto byłoby działaniem nieuczciwym, skoro pracownicy medyczni - działając w zaufaniu do obowiązujących od 2017 r. przepisów prawa – podnosili swoje kwalifikacje, co znalazło potwierdzenie w zeznaniach M. C. i T. V., a także zeznania powódek E. P. i H. V.. (...) takiej wykładni padłyby również powódki posiadające specjalizację z pielęgniarstwa: C. P., H. V., bo pracodawca nie naruszyłby prawa kwalifikując je wraz ze wszystkimi innymi pielęgniarkami od 1.07.2022 r. do 6 grupy zawodowej, argumentując, że nie wymagał specjalizacji, pomimo tego że korzystał ze zdobytej przez nie w toku specjalizacji z pielęgniarstwa chirurgicznego wiedzy i umiejętności. Zaszeregowanie pielęgniarek do dalszej grupy wynagradzania w oderwaniu od posiadanych przez nie kwalifikacji i poziomu wykształcenia, w ocenie sądu, podważałoby zaufanie do państwa i stanowionego przezeń prawa. Pozwany podnosił także, co znalazło odzwierciedlenie w zeznaniach powódek i świadkini – dyrektorki ds. pielęgniarstwa pozwanego M. C., że wprowadzenie przez niego wymagań co do najwyższego wykształcenia (magister pielęgniarstwa oraz specjalizacja z pielęgniarstwa) nie byłoby możliwe, a to z uwagi na brak dostatecznej ilości pielęgniarek na rynku pracy. Na braki kadrowe personelu pielęgniarskiego w pozwanym wskazały w swoich zeznania także powódki C. P. oraz T. P.. Faktem powszechnie znanym jest, że Polska jest krajem z najniższą liczbą pielęgniarek w przeliczeniu na liczbę ludności w całej Unii Europejskiej i taki stan utrzymywał się od lat, a wręcz pogłębiał się. Ustawa z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego pracowników wykonujących zawody medyczne zatrudnionych w podmiotach leczniczych miała na celu zmianę tego stanu poprzez promowanie kształcenia pracowników ochrony zdrowia. Należało także uwzględnić pozostającą częścią systemu prawnego <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111741039" title="Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej - Dz. U. z 2011 r. Nr 174, poz. 1039 ()">ustawę z 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej</a> (t.j. Dz.U. 2024.814). Ustawa ta, określając zasady wykonywania zawodów pielęgniarki i położnej i ich odpowiedzialności, odwołuje się do posiadanych kwalifikacji. Zgodnie z art. 12 ust. 1 ww. ustawy „Pielęgniarka i położna są obowiązane, zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami zawodowymi, do udzielenia pomocy w każdym przypadku, gdy zwłoka w jej udzieleniu mogłaby spowodować stan nagłego zagrożenia zdrowotnego, a zgodnie z art. 12 ust 2 „Pielęgniarka i położna mogą odmówić wykonania zlecenia lekarskiego oraz wykonania innego świadczenia zdrowotnego niezgodnego z ich sumieniem lub z zakresem posiadanych kwalifikacji, podając niezwłocznie przyczynę odmowy na piśmie przełożonemu lub osobie zlecającej, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w ust. 1”. W ocenie sądu powołane przepisy powinny być interpretowane łącznie, z uwzględnieniem okoliczności, iż stanowią integralną część systemu organizacji ochrony zdrowia. Zatem należy uznać, że kwalifikacje wymagane, o których mowa w obowiązującym od 29 czerwca 2022 r. załączniku do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. , podobnie jak w załączniku obowiązującym przed tą datą, to kwalifikacje zgodne z wyżej powołanym Rozporządzeniem, posiadane przez danego pracownika medycznego. Wobec tego kwalifikacje posiadane przez powódki oraz pozostałe pielęgniarki zatrudnione przez pozwanego należy uznać za wymagane na zajmowanym przez nie stanowisku w rozumieniu załącznika do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. i jako takie winny stanowić podstawę do zaliczenia powódek od 1.07.2022 r. do nast. grup: grupy 5 (powódki C. P. i H. V.) i 6 (pozostałe powódki), a od 1.07.2021 r. do nast. grup: grupy 8 (powódki H. M., H. V., C. P., T. P., M. H.) i do grupy 9 (powódki E. P. i G. Ł.). Można było przyjąć, że skoro pracodawca od lipca 2022 r. zaliczył pielęgniarki ze specjalizacją do 5 grupy zawodowej (a wcześniej do 8 grupy), a pielęgniarki z tytułem magistra pielęgniarstwa i specjalizacją do 2 grupy zawodowej (a wcześniej do 7 grupy zawodowej), to znaczy, że wymagał takich kwalifikacji. Przed wejściem w życie nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 26 maja 2022 r. o zmianie ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2022.1352 z dnia 2022.06.28), strona pozwana w pełni uznawała wszystkie kwalifikacje zawodowe powódek i innych pielęgniarek, pielęgniarzy zatrudnionych przez niego, w tym wykształcenie, także wykształcenie na poziomie wyższym magisterskim ze specjalizacją oraz specjalizację z pielęgniarstwa. Znajdowało to odzwierciedlenie w wysokości wypłacanego wynagrodzenia zasadniczego, zmiany wysokości wynagrodzenia po osiągnięciu specjalizacji, ukończenia studiów magisterskich z pielęgniarstwa, a także w treści zgłoszenia pielęgniarek do NFZ celem pozyskania środków na podwyższenie ich wynagrodzeń. Wobec powyższego nie można było stwierdzić, że działania pozwanego jak chodzi o zaszeregowanie powódek oraz pozostałych pielęgniarek, w tym także tych, do których pracy powódki się porównywały (powódki w pozwie wskazały, że były to pielęgniarki: M. F., C. C., X. E. i T. V.) do poszczególnych grup zawodowych określonych w załączniku do ww. ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych były sprzeczne z prawem. Na tle literalnego brzmienia zapisów Ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, odnoszących się do kwalifikacji wymaganych na zajmowanym stanowisku, doszło do powstania problemów interpretacyjnych, co w konsekwencji doprowadziło do sporów w materii zaszeregowania pielęgniarek i położnych do odpowiedniej grupy zawodowej. Po zmianie Ustawy z 8 czerwca 2017 r. i zmianie jej załącznika poprzez ponowne określenie grup zawodowych według kwalifikacji wymaganych na zajmowanym stanowisku (Dz.U.2022.1352 z dnia 2022.06.28) część szpitali - pracodawców zastosowała zmienione przepisy w sposób literalny, przyjmując, że należy je interpretować w taki sposób, że chodzi o kwalifikacje wymagane przez pracodawcę, dochodziło do skrajnych sytuacji, w których pielęgniarka z tytułem zawodowym magistra pielęgniarstwa albo położna z tytułem zawodowym magistra położnictwa, która uzyskała tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, była zaszeregowana przez swojego pracodawcę do grupy 5 lub 6 ze względu na wymagane przez pracodawcę kwalifikacje a nie faktycznie posiadane, konsekwencją czego było przypisanie jej niższego współczynnika pracy. Takie praktyki zostały jednakże ocenione negatywnie w toku postępowań sądowych z odwołań pielęgniarek lub położnych z tytułem zawodowym magistra pielęgniarstwa i specjalizacją z pielęgniarstwa lub z dziedziny mającej zastosowanie w ochronie zdrowia. W orzecznictwie sądów powszechnych utrwalił się pogląd, że przywołane przepisy nakazują pracodawcom wypłacanie wynagrodzeń według kwalifikacji posiadanych przez pracowników, a nie wymaganych przez danego pracodawcę. W piśmiennictwie zauważono, że pogląd ten został również wyrażony przez Ministerstwo Zdrowia oraz Narodowy Fundusz Zdrowia, który przekazał na rzecz podmiotów leczniczych zwiększone środki celem pokrycia podwyżek. „Ministerstwo nie chciało dowolnego ustalania wynagrodzeń dla pielęgniarek i położnych oraz pozostałego personelu medycznego. Ministerstwo Zdrowia oraz NFZ wiążą wynagrodzenie pracowników z ich wykształceniem (zob.: pismo podsekretarza stanu z 17.6.2022 r.; https://nipip.pl/wp-content/uploads/(...)-do-NIPiP.pdf, dostęp 7.6.2024 r.), a ponadto środki finansowe na ten cel zostały faktycznie przekazane szpitalom. Pracodawca nie może zmieniać wymaganych kwalifikacji od 1.7.2022 r. tylko po to, by płacić pracownikom medycznym mniej." (T. Ś., Wynagrodzenia pielęgniarek i położnych zatrudnionych w podmiotach leczniczych po 1.7.2022 r. – komentarz praktyczny, G., 2024-08-05). Sąd Najwyższy w wyroku z 23.04.2025 r., sygn. akt I (...) 3/25 (opublik.: OSNP 2025 nr 10, poz. 98; G. nr (...)) po rozpoznaniu skargi kasacyjnej pozwanego szpitala wyraził pogląd, że „od dnia 1 lipca 2022 r. cechą kwalifikującą do grupy zawodowej nr 2, o której mowa w załączniku do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2139 ze zm.), było legitymowanie się pielęgniarki tytułem zawodowym magister pielęgniarstwa albo położnej tytułem magister położnictwa, z wymaganą specjalizacją w dziedzinie pielęgniarstwa lub w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, a także wykonywanie pracy na stanowiskach, na których wymagane były takie kwalifikacje zawodowe, przy czym determinantem podstawowym było adekwatne wykształcenie i specjalizacja. Wykładnia prokonstytucyjna, funkcjonalna, celowościowa oraz historyczna, mimo braku pełnej jasności wykładni językowej, uzasadniają ustalenie dla pielęgniarki lub położnej wskaźnika pracy w wysokości 1,29, jeżeli pracodawca nie dostosował struktury zatrudnienia ani zakładowego regulaminu wynagradzania od dnia 1 lipca 2022 r. do grup zawodowych według kwalifikacji wymaganych na zajmowanym stanowisku stosownie do załącznika do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. a pracownik faktycznie wykonuje zadania służbowe, mając wykształcenie i kwalifikacje określone w punkcie 2 tego załącznika. Ustalenie przez pracodawcę na podstawie art. 5a ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. wskaźnika pracy pielęgniarki poniżej 1,29 mogło podlegać weryfikacji w postępowaniu odwoławczym od wypowiedzenia zmieniającego warunki płacowe. Powołanie się przez pracodawcę w uzasadnieniu wypowiedzenia warunków płacy tylko na konieczność wykonania art. 5a ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. w związku z art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 26 maja 2022 r. o zmianie ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2022 r. poz. 1352) było niewystarczające i z przyczyn formalnych mogło implikować uwzględnienie odwołań pracowników (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 30;art. 30 § 4)">art. 30 § 4 KP</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 42;art. 42 § 1;art. 45;art. 45 § 1)">art. 42 § 1 i art. 45 § 1 KP</a>)”. Wskazał ponadto, że „Poza funkcją tych przepisów (powołanej wyżej ustawy z 8 czerwca 2017 r.) zapewnienia odpowiedniej kadry medycznej przede wszystkim w szpitalach (uniknięcia emigracji zarobkowej wykształconych pracowników medycznych), perspektywicznym celem omawianych unormowań było także zachęcenie młodych ludzi do podejmowania kształcenia w zawodach medycznych i stopniowego zastępowania starszych pracowników, co możliwe było tylko przy zapewnieniu odpowiednio wysokich wynagrodzeń wykształconych pracowników. Sąd Najwyższy uznał, że jeśli ustawodawca ze względów społecznych zdecydował się na ograniczenie swobody kształtowania wysokości wynagrodzenia w zawodach związanych ze służbą zdrowia, wówczas wykładnia prokonstytucyjna i funkcjonalna wymaga, aby limitowanie dolnego progu wynagrodzeń było jednoznaczne, łatwe do stosowania przez pracowników, pracodawców oraz finalnie - przez sąd. Już z samego brzmienia ustawy osoba zainteresowana powinna ustalić, czy jej wynagrodzenie odpowiada najniższemu wynagradzaniu ustawowemu. W tym kontekście ustalanie dolnego limitu wynagrodzenia zasadniczego pielęgniarek nie mogło więc podlegać arbitralnej decyzji pracodawcy lub takiego ustalenia struktury organizacyjnej jednostki służby zdrowia, aby żadna pielęgniarka nie mogła się ubiegać o wynagrodzenie z wyższej grupy załącznika do analizowanej ustawy.”. Podobny pogląd SN wyraził w uzasadnieniu postanowienia z dnia 17 listopada 2025 r., sygn. akt III PSK 73/25 (opubl.: www.sn.pl, G. nr (...)) oraz postanowienia z 7 lipca 2025 r., sygn. akt I PSK 23/25 (opubl.: www.sn.pl, G. nr (...)). Sąd orzekający przedstawione wyżej poglądy Sądu Najwyższego podziela. Powódki swoje żądania opierały na twierdzeniu, że doszło wobec nich do naruszenia przez pozwanego zasady równego traktowania w zatrudnieniu, o której mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 11(2))">art. 11(2) k.p.</a>, nie spowodowanego dyskryminacją, naruszono ich prawo do równego wynagrodzenia za jednakową pracę z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a> W ocenie powódek w przypadku naruszenia przez pozwanego wobec nich prawa do równego traktowania w zatrudnieniu powstała po stronie pozwanej odpowiedzialność odszkodowawcza pracodawcy na ogólnych zasadach odpowiedzialności kontraktowej oraz nastąpiły skutki określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18;art. 18 § 3)">art. 18 § 3 k.p.</a>, tj. postanowienia umowy naruszające zasadę równego traktowania są nieważne i zamiast nich stosować należy odpowiednie przepisy prawa pracy, a w razie braku takich przepisów - postanowienia te należy zastąpić odpowiednimi postanowieniami niemającymi charakteru dyskryminacyjnego, skoro zatem pozwany pracodawca wypłacał powódkom wynagrodzenie w zaniżonej wysokości, to w sposób nienależyty wykonywał umowę łączącą go z powódkami, a tym samym zastosowanie znaleźć winien <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 472)">art. 472 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 300)">art. 300 k.p.</a> Sporne pomiędzy stronami pozostawało, czy pozwany dopuścił się wobec powódek naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu – jej egzemplifikacji w postaci zasady równej płacy za równą pracę - poprzez ustalenie wynagrodzenia powódek w sposób odmienny (w związku z zaliczeniem ich do grupy zawodowej 5 i 6, a przed lipcem 2022 r. do 8 i 9) aniżeli uczynił to wobec pielęgniarek z wyższym wykształceniem magisterskim z pielęgniarstwa i specjalizacją (w związku z zaliczeniem ich do grupy zawodowej 2, a przed lipcem 2022 r. – do 7 grupy zawodowej - z wyższym współczynnikiem pracy). Powódki stały na stanowisku, że z uwagi na to, że wykonują jednakową pracę, co pielęgniarki z wyższym wykształceniem i specjalizacją, winny być zaliczone do tej samej, co one, grupy zawodowej, to jest od lipca 2022 r. – 2, a od lipca 2021 r. do lipca 2022 r. - 7. W konsekwencji ich współczynnik pracy winien być od lipca 2022 r. wyższy aniżeli współczynnik pracy lekarza bez specjalizacji (3 grupa zawodowa), ich wynagrodzenie zasadnicze winno być ustalone w wyższej wysokości aniżeli wynagrodzenie lekarza bez specjalizacji. Pozwany stał na stanowisku, że nie doszło do naruszenia ww. zasady, nie doszło do dyskryminacji płacowej powódek, dokonał podziału personelu pielęgniarskiego na grupy określone w załączniku do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, uwzględniając posiadane przez poszczególne osoby z tego personelu wykształcenie albowiem zachodzą różnice w pracy wykonywanej przez powódki względem pielęgniarek z wyższym wykształceniem mgr pielęgniarstwa i specjalizacją, pielęgniarki z mgr pielęgniarstwa i specjalizacją posiadają większą wiedzę, umiejętności, kompetencje i uprawnienia aniżeli powódki, a co za tym idzie i większą odpowiedzialność, wyższy poziom wykształcenia przekłada się na większą jakość pracy, a pozwany dąży do posiadania personelu pielęgniarskiego z jak najwyższymi kwalifikacjami celem zapewnienia najwyższego poziomu świadczonych przez niego usług, bezpieczeństwa pacjentów i utrzymania certyfikatu zdobytego w procesie akredytacji szpitali przeprowadzanym cyklicznie przez Centrum(...) Podstawę prawną żądania strony powodowej zawierają przepisy określające zasadę równego traktowania w zatrudnieniu (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 11(2))">art. 11(2) k.p.</a>), jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub pracę o jednakowej wartości (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a>). Konsekwencje naruszenia zasad równego traktowania w zatrudnieniu określają przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3d) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a> – jest to prawo do odszkodowania. Powódki określiły odszkodowanie jako wyrównanie miesięcznych wynagrodzeń zasadniczych wraz z dodatkami stażowymi, za godziny nocne i pracę w niedzielę i święta - za okres od 1 lipca 2021 r. do 30 czerwca 2023 r., a powódki T. P. – w okresie od 1.7.2021 r. do 30.4.2023 r., a powódka G. Ł. – w okresie od 1.07.2021 r. do 31.01.2023 r. (str. 14 pozwu – k. 17 akt sprawy). Obowiązek równego traktowania pracowników, którzy jednakowo wypełniają takie same obowiązki jest obowiązkiem pracodawcy wynikającym ze stosunku pracy. Jego naruszenie może powodować odpowiedzialność odszkodowawczą pracodawcy na ogólnych zasadach odpowiedzialności kontraktowej. W razie umieszczenia w umowie o pracę postanowienia sprzecznego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 11(2))">art. 11(2) k.p.</a>, następują skutki określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18;art. 18 § 3)">art. 18 § 3 k.p.</a>, czyli postanowienia umowy naruszające zasadę równego traktowania są nieważne i zamiast nich stosuje się odpowiednie przepisy prawa pracy, a w razie braku takich przepisów - postanowienia te należy zastąpić odpowiednimi postanowieniami niemającymi charakteru dyskryminacyjnego. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 11(2))">art. 11(2) k.p.</a> pracownicy mają równe prawa z tytułu jednakowego wypełniania takich samych obowiązków (zasada równego traktowania pracowników), przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 11(2))">art. 11(2) k.p.</a> wyraża zasadę równych praw wszystkich pracowników z tytułu jednakowego wypełniania takich samych obowiązków. Zasadę tą konkretyzuje przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 3)">§3 k.p.</a>, zgodnie z którym pracownicy mają prawo do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości, a więc prawo do równej płacy za równą pracę. Nakaz równego traktowania pracowników odnosi się do pracowników pozostających w takiej samej sytuacji. Pracodawca narusza ten nakaz, jeżeli traktuje pracownika inaczej (gorzej), niż potraktowałby inną osobę znajdującą się w takiej samej sytuacji (zob. wyrok SN z dnia 22 lutego 2018 r. w sprawie II PK 112/17, LEX 2488060). Zakres normowania przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a> odnosi się do dwóch alternatywnych stanów, tj. „pracy jednakowej” i „pracy jednakowej wartości”, jako odrębnych sytuacji faktycznych. Ustawodawca nie wykluczył więc takiej sytuacji, że „praca jednakowa” nie jest „pracą jednakowej wartości". Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3a) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 1)">§1 k.p.</a> pracownicy powinni być równo traktowani w zakresie nawiązania i rozwiązania stosunku pracy, warunków zatrudnienia, awansowania oraz dostępu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych, w szczególności bez względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, a także bez względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony albo w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy. Równe traktowanie w zatrudnieniu oznacza niedyskryminowanie w jakikolwiek sposób, bezpośrednio lub pośrednio, z przyczyn określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 1)">§ 1</a>, zaś dyskryminowanie bezpośrednie istnieje wtedy, gdy pracownik z jednej lub z kilku przyczyn określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 1)">§ 1</a> był, jest lub mógłby być traktowany w porównywalnej sytuacji mniej korzystnie niż inni pracownicy (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3a) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 2;§ 3)">§2 i 3 k.p.</a>). Ustawodawca wskazał, że za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu uważa się różnicowanie przez pracodawcę sytuacji pracownika z jednej lub kilku przyczyn określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3a) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 1)">§1 k.p.</a>, którego skutkiem jest w szczególności niekorzystne ukształtowanie wynagrodzenia za pracę lub innych warunków zatrudnienia albo pominięcie przy awansowaniu lub przyznawaniu innych świadczeń związanych z pracą - chyba że pracodawca udowodni, że kierował się obiektywnymi powodami (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3b) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 1;§ 1 pkt. 2)">§1 pkt 2 k.p.</a>). Ustawodawca jako szczególną sytuację naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu unormował dyskryminację płacową, wskazując w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a>, że pracownicy mają prawo do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 1)">§ 1</a>). Wynagrodzenie w rozumieniu przywołanego przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a> obejmuje wszystkie składniki wynagrodzenia, bez względu na ich nazwę i charakter, a także inne świadczenia związane z pracą, przyznawane pracownikom w formie pieniężnej lub w innej formie niż pieniężna (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a> § 2). Pracami o jednakowej wartości są prace, których wykonywanie wymaga od pracowników porównywalnych kwalifikacji zawodowych, potwierdzonych dokumentami przewidzianymi w odrębnych przepisach lub praktyką i doświadczeniem zawodowym, a także porównywalnej odpowiedzialności i wysiłku (§ 3). (tak też Sąd Apelacyjny w Krakowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 marca 2025 r., sygn. akt III APa 20/23, opubl.: www.orzeczenia.ms.gov.pl, G. nr (...)). Mając na uwadze powyższe unormowania należy stwierdzić, że co do zasady różnicowanie wynagrodzeń pracowników zatrudnionych na tożsamych stanowiskach jest dopuszczalne. Z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a> wynika, że pracownicy mają prawo do jednakowego wynagrodzenia nie tylko za pracę o „jednakowej wartości" (tj. za pracę taką samą pod względem faktycznych obowiązków i obciążenia nimi), lecz także za pracę „jednakową" (tj. za pracę tożsamą pod względem sposobu i obiektywnej jakości jej wykonania i tym samym przydatności dla pracodawcy). Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a>, pracami o jednakowej wartości są prace, których wykonywanie wymaga od pracowników porównywalnych kwalifikacji zawodowych, potwierdzonych dokumentami przewidzianymi w odrębnych przepisach lub praktyką i doświadczeniem zawodowym, a także porównywalnej odpowiedzialności i wysiłku. Prace jednakowe to z kolei prace takie same pod względem rodzaju, kwalifikacji koniecznych do ich wykonywania, warunków, w jakich są świadczone, a także ich ilości i jakości. Prace tożsame pod względem rodzaju i kwalifikacji wymaganych do ich wykonywania na tych samych stanowiskach pracy funkcjonujących u danego pracodawcy mogą różnić się co do ilości i jakości, a wówczas nie są pracami jednakowymi w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a> (3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 1)">§ 1 k.p.</a> (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 7 marca 2012 r., II PK 161/11, OSNP 2013/3-4/33). Sama redakcja przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a> wskazuje, że istnieją dopuszczalne przyczyny zróżnicowania sytuacji płacowej pracowników i są nimi rodzaj wykonywanej pracy oraz jej jakość (wartość). Wykładnia przepisów o dyskryminacji płacowej powinna być dokonywana także z uwzględnieniem treści przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 78;art. 78 § 1)">art. 78 § 1 k.p.</a>, stosownie do którego wynagrodzenie za pracę powinno być tak ustalone, aby odpowiadało w szczególności rodzajowi wykonywanej pracy i kwalifikacjom wymaganym przy jej wykonywaniu, a także uwzględniało ilość i jakość świadczonej pracy. Przywołany przepis wskazuje szereg kryteriów umożliwiających zróżnicowanie płac w ramach jednego zakładu pracy prowadzonego przez tego samego pracodawcę. Możliwe jest odmienne potraktowanie pracowników w zakresie wynagrodzenia również z innych przyczyn, niż wskazane w przytoczonych przepisach, o ile wynika to z uzasadnionej potrzeby i jest motywowane obiektywnymi względami, niesprzecznymi z zasadami współżycia społecznego i przepisami prawa pracy. „W świetle utrwalonej w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka ((...)) wykładni (…) przepisu” (art. 14 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w C. w dniu 4 listopada 1950 r., Dz.U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.), „dyskryminacją jest taka różnica w traktowaniu podmiotów prawa, która nie ma obiektywnego i rozsądnego uzasadnienia, a więc nie realizuje uprawnionego celu oraz nie istnieje rozsądna proporcja między zastosowanymi środkami i tym celem (por. orzeczenie (...) z 21 lutego 1997 r. o sprawie B. przeciwko Holandii, skarga nr (...), z 27 marca 1998 r. w sprawie R. przeciwko Austrii, skarga nr (...), z 18 lutego 1999 r. w sprawie G. przeciwko Cyprowi, skarga nr (...) i z 6 kwietnia 2000 r. w sprawie I. przeciwko Grecji, skarga nr (...)).” (tak SN w uzasadnieniu wyroku z 07.04.2011 r., I PK 232/10, G. nr 432297). Pracownik dochodzący odszkodowania z tytułu naruszenia przez pracodawcę zasady równego traktowania pracowników w zakresie wynagrodzenia za pracę – zgodnie z rozkładem ciężaru dowodu (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 300)">art. 300 k.p.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 k.p.c.</a>) - powinien wykazać, że wykonywał jednakową pracę lub pracę o jednakowej wartości co pracownik wynagradzany korzystniej (tak też Sąd Najwyższy, przykładowo w wyroku z 15 września 2006 r., I PK 97/06, OSNP 2007/17-18/251). Innymi słowy - zgodnie z rozkładem ciężaru dowodu – pracownik dochodzący odszkodowania z tytułu naruszenia zasady równego traktowania musi najpierw wykazać, że był w zatrudnieniu nierówno traktowany, a dopiero następnie pozwanego pracodawcę obciąża dowód, że przy różnicowaniu pracowników kierował się obiektywnymi przesłankami. Pracownik dochodzący wyrównania wynagrodzenia (odszkodowania na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3d) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">k.p.</a>), powinien wykazać, że wykonywał jednakową pracę lub pracę o jednakowej wartości co pracownik wynagradzany korzystniej, a pracodawca może udowadniać, że kierował się w tym zakresie obiektywnymi powodami. (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z 29.8.2017 r., sygn. akt I PK 269/16, G. nr (...) oraz wyroku z 13.2.2024 r., I PSKP (...) , LEX nr (...). Możliwe jest bowiem odmienne potraktowanie pracowników w zakresie zatrudnienia, w tym wynagradzania, musi ono jednak wynikać z uzasadnionej potrzeby, dla której dopuszcza się taką dyferencjację, taką potrzebą jest m.in. niewątpliwie realizacja konkretnej polityki zatrudnienia, a przede wszystkim lepszy podział dostępu do rynku pracy i instrumentów tego rynku nakierowanych na podnoszenie kwalifikacji zawodowych dla ludzi młodych. (tak SN w wyroku z 07.04.2011 r., I PK 232/10, G. nr 432297). Przyjęcie przez pracodawcę poziomu posiadanego przez pracownika wykształcenia jako kryterium różnicującego wysokość wynagrodzenia może służyć zachęceniu pracowników zatrudnionych na tym stanowisku do dalszego kształcenia i poszerzania kompetencji (tak Sąd Okręgowy w Zielonej Górze w uzasadnieniu wyroku z 26.11.2025 r., sygn. akt IV Pa 112/25, LEX nr (...), jako mająca ma znaczenie choćby z perspektywy potencjalnego rozwoju pracodawcy (wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z 07.04.2021 r., sygn. akt VII Pa 86/20, LEX nr (...) Okoliczność legitymowania się przez pracownika wykształceniem wyższym ma znaczenie choćby z perspektywy potencjalnego rozwoju pracodawcy (tak Sąd Okręgowy Warszawa-R. w Warszawie w wyroku z 07.04.2021 r., sygn. akt VII Pa 86/20, w odniesieniu do fizjoterapeutów). Podobnie rzecz się ma w przypadku środowiska nauczycielskiego – różnicowanie wynagrodzeń w zależności od posiadanego przez nauczycieli wykształcenia nie może być uznane za dyskryminację płacową. Przykładowo w wyroku z dnia 20 lipca 2017 roku sygn. akt I PK 216/16 Sąd Najwyższy uznał, że mogło nastąpić różnicowane wynagrodzenia nauczycieli akademickich z uwagi na różne kwalifikacje, potencjalnie pożądane na rynku pracy i dające wydziałowi uczelni korzyści organizacyjno-prestiżowe. Istota ciężaru dowodu sprowadza się do ryzyka poniesienia przez stronę ujemnych konsekwencji braku wywiązania się z powinności przedstawienia dowodów. Skutkiem braku wykazania przez stronę prawdziwości twierdzeń o faktach istotnych dla sprawy jest to, że twierdzenia takie zasadniczo nie będą mogły leżeć u podstaw sądowego rozstrzygnięcia. Strona, która nie udowodni przytoczonych twierdzeń, utraci korzyści, jakie uzyskałaby aktywnym działaniem ((...). (...), ”Ciężar dowodu w polskim procesie cywilnym”, s. 51, 83, 118-119, Wyd. Prawnicze, Warszawa 1998). Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> określa reguły dowodzenia, tj. przedmiot dowodu oraz osobę, na której spoczywa ciężar udowodnienia faktów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia. Sąd nie ma obowiązku dążenia do wszechstronnego zbadania wszystkich okoliczności sprawy oraz nie jest zobowiązany do zarządzania dochodzenia w celu uzupełnienia lub wyjaśnienia twierdzeń stron i wykrycia środków dowodowych pozwalających na ich udowodnienie. Nie ma też obowiązku przeprowadzenia z urzędu dowodów zmierzających do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 k.p.c.</a>). Obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 3)">art. 3 k.p.c.</a>), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 227)">art. 227 k.p.c.</a>) spoczywa na tej stronie, która z tych faktów wywodzi skutki prawne (por. przykładowo wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 1996 r., sygn. akt I CKU 45/96, OSNC 1997/6-7/poz. 76). W ocenie sądu, stosownie do brzmienia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 1;§ 2)">§ 1 i 2 k.p.</a> zastrzec należy, że wynagrodzenie w rozumieniu tego przepisu obejmuje wszystkie składniki wynagrodzenia, bez względu na ich nazwę i charakter, a także inne świadczenia związane z pracą, przyznawane pracownikom w formie pieniężnej lub w innej formie niż pieniężna (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 2)">§ 2 k.p.</a>). Nie jest zatem zasadne porównywanie, w kontekście prawa do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 1)">§ 1 k.p.</a>), wyłącznie wynagrodzeń zasadniczych z pominięciem pozostałych składników wynagrodzenia. Nawet jednak gdyby przyjąć założenie przeciwne, to należy zauważyć, że porównanie wynagrodzenia zasadniczego powódek do wynagrodzenia zasadniczego pielęgniarki zabiegowej T. V. prowadzi do wniosków, że dopiero od 1.12.2022 r. odbiegało ono od wynagrodzenia wszystkich powódek. Od 1.07.2021 r. do 30.06.2022 r. wynagrodzenie zasadnicze pielęgniarki T. V. wynosiło bowiem 4186 zł, a zatem tyle samo, co powódek C. P., T. P. i B. H., a nawet mniej niż powódek H. M. i H. V. i jedynie o 21 zł więcej od wynagrodzenia zasadniczego powódek G. Ł. i E. P., od 1.07.2022 r. – 5776 zł, zatem tyle samo, co powódek H. V. i C. P., a o 453 zł więcej niż powódek – G. Ł., B. H., T. P., E. P. i H. M., a dopiero od 1.12.2022 r. – 7305 zł. Pielęgniarka T. V. została zaliczona do tych samych co ww. powódki grup zawodowych adekwatnie do posiadanego wykształcenia, dopiero od 1.12.2022 r., po uzyskaniu przez nią tytułu specjalisty z pielęgniarstwa operacyjnego, została zaliczona przez pozwanego do 2 grupy zawodowej. Jednocześnie powódki otrzymywały maksymalny dodatek stażowy 20% wynagrodzenia zasadniczego, nagrody jubileuszowe, a pielęgniarka T. V. nie otrzymywała w ogóle dodatku stażowego do maja 2023 r., od czerwca 2023 r. otrzymała jedynie 5% dodatek stażowy w kwocie 367,75 zł miesięcznie, nie otrzymywała także nagród jubileuszowych. Jak wynika z zestawienia kart wynagrodzeń powódki B. H. (k. 36-v) oraz pielęgniarki T. V. (k. 121-122) to otrzymywały one w zasadzie takie same dodatki za pracę na Sali operacyjnej Oddziału (...)pozwanego. W judykaturze przyjmuje się, że prace jednakowe to prace takie same pod względem rodzaju, kwalifikacji koniecznych do ich wykonywania, warunków, w jakich są świadczone, a także - ilości i jakości (por. wyrok SN 18 września 2008 r., II PK 27/08, OSNP 2010, Nr 3-4, poz. 41). Stanowisko pracy może stanowić kryterium porównawcze w ramach ustalania „jednakowej pracy", ale nie jest ono wyłączne. Prace tożsame pod względem rodzaju i kwalifikacji wymaganych do ich wykonywania na tych samych stanowiskach pracy funkcjonujących u danego pracodawcy mogą się bowiem różnić co do ilości i jakości, a wówczas nie są pracami jednakowymi w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3c) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 1)">§1 k.p.</a> Nie narusza zasady równości usprawiedliwione i racjonalne zróżnicowanie (dyferencjacja) sytuacji prawnej podmiotów ze względu na różniącą je cechę istotną, relewantną (zob.m.in. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 23 października 1996 r., I PRN (...) OSNAPiUS 1997 Nr 8, poz. 131; z dnia 10 września 1997 r., I PKN (...) OSNAPiUS 1998 Nr 12, poz. 360; z dnia 16 listopada 2001 r., I PKN (...), OSNP 2003 Nr 20, poz. 486; z dnia 12 grudnia 2001 r., I PKN (...) OSP 2002 Nr 11, poz. 150; z dnia 23 listopada 2004 r., I PK (...) OSNP 2005 Nr 13, poz. 185; z dnia 11 stycznia 2006 r., II UK 51/05, (...) 2006 nr 9, s. 34; z dnia 14 lutego 2006 r., III PK 109/05, OSNP 2007 nr 1-2, poz. 5; z dnia 14 lutego 2006 r., III UK 150/05,LEX nr 272551; z dnia 14 stycznia 2008 r., II PK 102/07, Monitor Prawa Pracy 2008 nr 8, s. 440). Dyskryminacją w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 11(3))">art. 11(3) k.p.</a> nie jest nierówne traktowanie pracowników z jakiejkolwiek przyczyny, ale ich różnicowanie ze względu na odrębności, które ten przepis wymienia, a które nie powinny i nie mogą być przyczyną odmiennego traktowania. Tak rozumiana zasada niedyskryminacji oznacza zatem zakaz gorszego traktowania pewnych osób lub grup ze względów prawnie uznanych za dyskryminujące, w szczególności ze względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony, zatrudnienie w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy. Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy należy zauważyć, iż strona powodowa opierając swoje roszczenia na przepisach nakazujących równe traktowanie w zatrudnieniu, nie podnosząc zarzutu dyskryminacji, zobowiązana była udowodnić, że powódki wykonywały pracę jednakową, pracę o jednakowej wartości, co pracownice wynagradzane korzystniej – pielęgniarki z tytułem zawodowym magistra pielęgniarstwa oraz specjalizacją z pielęgniarstwa, które pozwany zaliczył do 7 (ze współczynnikiem 1,06), a następnie, po zmianie ustawy, od lipca 2022 r., do 2 grupy zawodowej (ze współczynnikiem 1,29). W ocenie sądu powódki nie wykazały, że wykonywały pracę jednakową i pracę o jednakowej wartości, co wskazywane przez nie pracownice wynagradzane lepiej niż one, które zostały przez pozwanego zaliczone do 2 grupy zawodowej określonej w załączniku do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych (od lipca 2022 r., a od lipca 2021 r. – do 7 grupy zawodowej) z uwagi na posiadanie przez nie wyższego wykształcenia magisterskiego z pielęgniarstwa i specjalizację z pielęgniarstwa. W pozwie powódki wymieniły: M. F., C. C., X. E. i T. V.. Jak już wskazano wyżej porównanie wynagrodzenia powódek z wynagrodzeniem T. V. nie wypada na niekorzyść powódek do 1.12.2022 r. Postępowanie dowodowe nie doprowadziło do ustalenia, że powódki i pielęgniarki z tytułem zawodowym magistra pielęgniarstwa oraz specjalizacją, w szczególności wskazane przez powódki: M. F., C. C., X. E. i T. V., w okresie objętym pozwem wykonywały jednakową pracę w rozumieniu przedstawionym powyżej i pracę o jednakowej wartości. Należy zauważyć, że dwie spośród powódek nie wykonywały pracy w Oddziale (...)z (...)przez cały okres objęty powództwem, to jest powódki H. V. i C. P.. Powódka H. V. w okresie od 10.04.2020 r. do 31.03.2022 r., nieprzerwanie, wykonywała pracę w Oddziale (...)pozwanego tzw. Oddziale (...)a zatem przez nieco ponad 9 miesięcy z 24 miesięcy objętych powództwem. Podobnie powódka C. P., która od 6.02.2023 r. została przeniesiona do pracy w Przyszpitalnej Poradni (...) i od tego momentu nie wykonywała już pracy w Oddziale (...), zatem przez nieomal 6 miesięcy z 24 miesięcy objętych powództwem. Wynikało to już tylko z zeznań powódki H. V. i powódki C. P., nadto znalazło potwierdzenie w dokumentacji pracowniczej zgromadzonej w sprawie, w szczególności w aktach osobowych powódek prowadzonych przez pozwanego, załączonych do akt sprawy, a ponadto w grafikach i rozkładach pracy pielęgniarek (k. 225-257). Pomimo to strona powodowa nie przedstawiła jakiegokolwiek dowodu, który zmierzałby do wykazania, że praca wykonywana przez powódkę H. V. przez 9 miesięcy spośród 24 miesięcy objętych powództwem w Oddziale (...) a przez powódkę C. P. przez nieomal 6 z 24 miesięcy w Przyszpitalnej Poradni (...), była pracą jednakową i takiej samej wartości, jakości, co praca pielęgniarek M. F., C. C., X. E. i T. V.. Brak było jakichkolwiek podstaw do ustalenia jaką pracę, jakiej wartości, ilości, powódki H. V. i C. P. wykonywały, odpowiednio, w Oddziale (...) i w Przyszpitalnej Poradni (...) przez, odpowiednio, 9 z 24 miesięcy objętych powództwem i nieomal 6 z 24 miesięcy objętych powództwem. W ocenie sądu brakło dowodów co do tego, że praca powódek była pracą jednakową, co pielęgniarek z magistrem pielęgniarstwa i specjalizacją wymienionych w pozwie. Już z twierdzeń powódek, a także dokumentacji pracowniczej znajdującej się w aktach osobowych powódek i jak chodzi o pielęgniarki z tytułem magistra pielęgniarstwa i specjalizacją w aktach sprawy przedłożonych przez pozwanego na wniosek powódek i załączonych do akt sprawy: M. F., C. C., X. E. i T. V., wynikało, że powódki i pielęgniarki M. F., C. C., X. E. i T. V. nie wykonywały pracy jednakowej, pomimo tego, że każda z nich była starszą pielęgniarką zatrudnioną przez pozwanego. Zarówno świadkowie, jak i powódki w swoich zeznaniach, wskazały, że w Oddziale U. z Pododdziałem (...) (...) jako oddziale tzw. „zabiegowym”, występowało rozróżnienie na pielęgniarki: zabiegowe, opatrunkową (które pracowały wyłącznie w systemie „rankowym”, tj. od godz. 7 do godz. 14.35, nie dyżurowały w systemie zmianowym od godz. 7 do godz. 19 i od godz. 19 do godz. 7, a w konsekwencji nie były „wiodącymi”) oraz odcinkowe - zmianowe. Wniosek taki potwierdza przedłożona przez pozwanego dokumentacja w postaci rozkładów i grafików pracy pielęgniarek (k. 225-257), w której wyraźnie wyróżnia się pielęgniarki „rankowe”, wśród których były m.in. M. F., T. V. oraz powódki H. M., M. H. i C. P. (do lutego 2023 r.) oraz zmianowe, wśród których były pozostałe powódki (wyjąwszy powódkę H. V. w okresie od początku okresu objętego powództwem do 31.03.2022 r. – z uwagi na jej pracę w innym niż U. oddziale pozwanego) oraz C. C., X. E.. Wprawdzie pielęgniarki w Oddziale zastępowały się, ale działało to w zasadzie w jedną stronę, tzn. pielęgniarki opatrunkowa i zabiegowe mogły zastąpić, czy uzupełnić, pracę pielęgniarek odcinkowych (świadkinie M. F. i T. V. zeznały, że T. V. zastępowała pielęgniarkę opatrunkową), natomiast w drugą stronę taka sytuacja co do zasady nie mogła mieć miejsca. Powódka G. Ł. zeznała, że w okresie objętym powództwem dwu lub trzykrotnie brała udział w zabiegach pozaplanowych, w nagłych wypadkach, kiedy była wiodącą na dyżurze, pomimo tego, że nie miała do tego uprawnień. Podobnie powódki H. V., T. P. (w weekendy). Świadkowie G. A. (lekarz - chirurg szczękowy zatrudniony w Oddziale Otolaryngologicznym pozwanego od 2006 r. i nadal), M. C., T. V. zeznali, że był wyraźny zakaz dyrekcji, podyktowany obawą o odpowiedzialność pozwanego związaną z udziałem w zabiegu pracownika medycznego – pielęgniarki nie posiadającej do tego uprawnień, to jest co najmniej kursu kwalifikacyjnego z pielęgniarstwa operacyjnego lub specjalizacji z tej dziedziny pielęgniarstwa, stawania do zabiegów przez pielęgniarki odcinkowe – zmianowe i było tak „od zawsze” (zeznania T. V.). Świadek G. A. zeznał, że „pielęgniarki tylko zabiegowe mogą asystować” (protokół rozprawy 22.04.2025 r. – zapis 04:13:31 – 04:13:40), od kilku lat jest zarządzenie dyrekcji, aby do asysty nie prosić odcinkowych. Powódka T. P. zeznała, że oddziałowa P. R. zwracała na to uwagę pielęgniarkom zmianowym – odcinkowym. Powódka C. P. zeznała, że w trakcie procesu akredytacji wizytatorzy wytknęli pozwanemu jako błąd stawanie przez pielęgniarki bez uprawnień (kursu kwalifikacyjnego z pielęgniarstwa operacyjnego lub specjalizacji z tej dziedziny). Świadek F. T. (lekarz zatrudniony w Oddziale (...) pozwanego od 2011 r. do 2024 r., jednocześnie zastępca ordynatora) zeznał, że pielęgniarki w oddziale nie wykonywały takiej samej pracy, od wielu lat był podział zadań (zapis rozprawy 25.04.2025 r. po 00:22:00). Świadek F. T. na pytanie pełnomocnika powódek, czy pielęgniarki instrumentariuszki w Oddziale, tj. powódka M. H. i pielęgniarka T. V. wykonywały takie same obowiązki, czy był jakiś podział, zeznał, że „był tam podział, z reguły do zabiegów stawała pani U., nie wiem, czy ze względu na wiek, czy wykształcenie ale w tym ostatnim okresie była ona częściej przy samej asyście zabiegowej”, „jak pamiętam moją pracę w oddziale, to przy tych zabiegach, do których była potrzebna instrumentariuszka raczej przy stole, czyli tę pracę cięższą, stojącą, asystując do zabiegów, raczej była wykonywana przez R.”, „R. M. H. rzadziej ale na pewno asystowała do zabiegów” (protokół rozprawy 25.04.2025 r. zapis m-dzy 00:19:09 a 00:21:27). W arkuszach ocen jako stanowisko ocenianej pielęgniarki osoba dokonująca oceny (czyli powódka H. M., a jak chodzi o pielęgniarkę M. F., to jej oceny dokonała oddziałowa Oddziału (...) natomiast powódkę H. M. oceniała przełożona pielęgniarek pozwanego) wskazała jak chodzi o powódki T. P., E. P., C. P. i G. Ł. - „pielęgniarka” (k. 377, 379, 381, 387, 383), a jak chodzi o powódkę M. H. i pielęgniarkę T. V. - „pielęgniarka instrumentariuszka” (k. 177,180, 385). Stanowisko pracy powódki H. M. zostało określone natomiast jako „pielęgniarka zast. piel. oddziałowej” (k. 375). Podobnie w informacjach o zaszeregowaniu stanowisko powódki H. M. zostało określone jako zastępca pielęgniarki oddziałowej, powódki H. V. , E. P., C. P. i G. Ł. – starsza pielęgniarka Oddziału (...) powódki T. P. – starsza pielęgniarka Pododdziału (...) Szczękowo-Twarzowej, B. H. – starsza pielęgniarka Sali zabiegowej otolaryngologicznej (w aktach osobowych każdej z powódek), T. V. – starsza pielęgniarka sala zabiegowa otolaryngologiczna w oddziale (k. 171, 172), a X. E. (k. 186, 187), X. E. (k. 213) , N. H. (k. 200) – starsza pielęgniarka oddział otolaryngologiczny. Nie znalazły zatem potwierdzenia w materiale dowodowym twierdzenia pozwu, że każda z pielęgniarek w Oddziale (...) wykonywała jednakową pracę, a ponadto, ze w praktyce nie było czynności, których nie mogły wykonywać powódki a mogłyby wykonywać pielęgniarki z magistrem i specjalizacją. Materiał dowodowy dał podstawę do dokonania ustaleń przeciwnych tym twierdzeniom. Powódki na dowód faktów składających się na podstawę faktyczną powództwa powołały dowód z zeznań świadkin – swoich koleżanek z Oddziału (...)z Pododdziałem (...) C. C., M. F. (co do X. E., to wniosek dowodowy ją obejmujący został cofnięty przez pełnomocnika powódek na rozprawie 21.10.2025 r. – zapis m-dzy 00:04:21 a 00:10:12, pisemny protokół skrócony k. 624v) oraz lekarzy wykonujących pracę w ww. Oddziale: G. A. i F. T.. Świadkowie G. A. i F. T. – pracujący w Oddziale (...) lekarze, przy czym G. A. od 2006 r. i nadal, a F. T. – od 2011 r. do 2024 r., zeznali, że w Oddziale (...) pozwanego lekarze nie mieli i nie mają wpływu na organizację pracy personelu pielęgniarskiego, nie nadzorują ich pracy, nie decydują, która z pielęgniarek wykonuje ich zlecenia, staje do zabiegu, o tym decydowała oddziałowa, nie nadzorują i nie oceniają ich pracy. Świadek F. T. zeznał, że nie jest w stanie się wypowiedzieć co do ilości i sposobu wykonywania pracy przez poszczególne pielęgniarki w oddziale (zeznania T. T. – protokół rozprawy 24.04.25 r. zapis po 00:15:57). Potwierdza to dokumentacja pracownicza przedłożona przez pozwanego do akt sprawy w postaci arkuszy ocen pracy pielęgniarek, zarówno powódek (k. 375-386), jak i pozostałych pielęgniarek Oddziału (...) z Pododdziałem (...) (k. 129-132, 156-159, 177-180, 191-194, 204-207, 217-222). Wszystkie oceny pielęgniarek z Oddziału (...) zostały sporządzone przez pielęgniarki, jak chodzi o powódki H. V., C. P., E. P., T. P., G. Ł., M. H. – przez powódkę H. M. jako zastępcę pielęgniarki oddziałowej, a jak chodzi o powódkę H. M. - przez przełożoną pielęgniarek A. Ł.. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na to, że w arkuszach oceny pracy pielęgniarki i położnej wyróżnione zostały przez pozwanego cztery grupy kryteriów oceny pracownika. Były to: 1. Kwalifikacje, wśród których wyróżniono „kwalifikacje niezbędne do wykonywania powierzonych obowiązków” (1.1), 2. Efektywność, 3. Kryteria behawioralne i 4. Kryteria osobowościowe. Arkusze zawierały również podsumowanie. Jak chodzi o kwalifikacje niezbędne do wykonywania powierzonych obowiązków, to powódka H. M. jako zastępca oddziałowej oceniła w arkuszach ocen tą pozycję jak chodzi o pielęgniarki z wykształceniem wyższym magisterskim i specjalizacją oceną najwyższą z możliwych ocen ( tj. na (...) w skali od „A” jako najniższej do (...) jako najwyższej), jedynie jak chodzi o pielęgniarkę C. C., to jej ocena z (...) w arkuszu za lata pracy 2021 – 2022 zmieniła się z (...) na (...), przy czym nie zostało to w żaden sposób uzasadnione. Jak chodzi o pielęgniarkę T. V. to wystawiona przez powódkę H. M. ocena za lata 2021-2022 w porównaniu do oceny za lata 2019-2020 wzrosła z (...) do najwyższej – (...), co miało miejsce po ukończeniu przez pielęgniarkę (...) V. studiów magisterskich z pielęgniarstwa (w 2020 r.) i specjalizacji (w 2022). Natomiast jak chodzi o powódki, to powódka H. M. dokonując oceny ich kwalifikacji niezbędnych do wykonywania powierzonych obowiązków oceniała je na niższe oceny: (...)C” – jak chodzi o powódki E. P. (k. 379), T. P. (k. 383) i (...) – jak chodzi o powódki H. V. (k. 377), G. Ł. (k. 387), M. H. (k. 385), jedynie kwalifikacje powódki C. P. zostały przez powódkę H. M. ocenione na (...) (k. 381), bez podania uzasadnienia. W arkuszu oceny pracy powódki H. M. ocena kwalifikacji niezbędnych do wykonywania powierzonych obowiązków została przez przełożoną pielęgniarek dokonana na (...) (k. 375). Jak zatem wynika z opisanych wyżej arkuszy ocen pracy pielęgniarek, to kwalifikacje posiadane przez pielęgniarki, w tym powódki, w kontekście kwalifikacji niezbędnych do wykonywania powierzonych obowiązków, były oceniane jako istotny element wpływający na ocenę ich pracy. Pielęgniarki posiadające wykształcenie wyższe magisterskie z pielęgniarstwa i specjalizację z pielęgniarstwa były oceniane co do zasady najwyżej, a ocenia pielęgniarki T. V. po ukończeniu przez nią specjalizacji wzrosła z (...) do najwyższej – (...). Sąd nie dał wiary zeznaniom powódek w tych częściach, w których twierdziły one, że wykonują one pracę jednakową, o takiej samej wartości, co pielęgniarki z oddziału z wyższym wykształceniem magisterskim z pielęgniarstwa i specjalizacją z pielęgniarstwa. Należy zauważyć, że nie ma podstaw do porównywania pracy powódek do pracy pielęgniarek z tytułem magistra bez doświadczenia, osób młodych, zaraz po studiach. Po pierwsze z tej przyczyny, że do drugiej grupy zawodowej pozwany (a od lipca 2021 r. do lipca 2022 r. do siódmej) - zgodnie z załącznikiem do Ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych - zaliczył pielęgniarki, które nie tylko posiadały tytuł zawodowy magistra pielęgniarstwa ale także dwuletnią specjalizację z pielęgniarstwa, którą przecież zdobywa się podczas zatrudnienia, jest ona zwieńczona egzaminem państwowym, zatem siłą rzeczy nie mogły być to pielęgniarki pozbawione doświadczenia skoro specjalizacja trwa dwa lata i kończy się złożeniem egzaminu państwowego, a dodatkowo jest poprzedzona okresem zatrudnienia. Po drugie wszystkie pielęgniarki, do których pracy porównywały się powódki były pielęgniarkami posiadającymi duży zakładowy staż pracy, doświadczenie, jak chodzi o pielęgniarki M. F., C. C. i X. E. – porównywalne do powódek. Co do pielęgniarki T. V., to współpracujący z nią świadek - lekarz F. T. ocenił ją jako doświadczoną pielęgniarkę w ostatnim okresie. Powódki były ponadto niekonsekwentne jak chodzi o ocenę przydatności podnoszenia poziomu wykształcenia na zajmowanych przez nie stanowiskach pracy, dostrzegając znaczenie specjalizacji, czyli wykształcenia, które zdobyły w trakcie zatrudnienia powódki C. P. i H. V. bądź innych form doskonalenia zawodowego, t.j. kursów, czy nawet szkoleń, w tym nawet organizowanych dla wszystkich pracowników przez pozwanego, czy też przez firmy prywatne funkcjonujące w branży medycznej (certyfikat powódek H. V. i C. P. uczestnictwa w szkoleniu „Akademia (...) czyli praktyczne aspekty żywienia, leczenia ran i rehabilitacji” zorganizowanym przez firmę (...) k. 346, k. 357, zaświadczenie powódki C. P. o 5,5 godz. kursie dokształcającym „Kaniulacja żył obwodowych i terapia płynami infuzyjnymi” zorganizowanym przez firmę (...) k. 348, certyfikat powódki C. P. uczestnictwa w spotkaniu edukacyjnym firmy (...) sp. z o.o. (...) – uszkodzenia skór spowodowane przylepcami” k. 351, dyplom powódki C. P. ukończenia szkolenia przeprowadzonego przez firmę (...) sp. z o.o. k. 354), a negując znaczenie studiów magisterskich, których nie ukończyły. Nawet gdyby przyjąć, że powódki wykonujące pracę pielęgniarek zmianowych – odcinkowych w Oddziale wykonywały jednakową pracę, co pielęgniarki odcinkowe – zmianowe X. E. i C. C., X. E. (w zeznaniach świadkiń M. F. i C. C. znalazły się stwierdzenia, że ich czynności na „odcinku” były takie same), to konieczne było wykazanie, że wykonywały one pracę o jednakowej wartości. Nie sposób przyjąć, jak chciały powódki, że doświadczenie zawodowe jest ważniejsze od wykształcenia, czy też, że je zastępuje. Wybrzmiało to wyraźnie w zeznaniach świadka F. T. – lekarza z wieloletnim doświadczeniem, który stwierdził, że doświadczenie pielęgniarki nie zastępuje jej wiedzy. Twierdzenie, że doświadczenie zawodowe jest ważniejsze od wykształcenia jest sprzeczne z zasadami doświadczenia zawodowego oraz przepisami prawa. Należy zauważyć, że <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111510896" title="Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 lipca 2011 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami - Dz. U. z 2011 r. Nr 151, poz. 896 ()">rozporządzenie Ministra Zdrowia z 20 lipca 2011 r.</a> w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk w podmiotach leczniczych nie będących przedsiębiorcami (Dz.U.2011.151.896), obowiązujące w okresie objętym pozwem, wymienia wśród wymagań nie tylko wykształcenie ale także doświadczenie zawodowe. Zgodnie z przywołanymi przepisami do zatrudnienia na poszczególnych stanowiskach przy niższym poziomie wykształcenia wymaga się większego doświadczenia. Tak jest w szczególności co do stanowiska starszej pielęgniarki, jak to wskazano powyżej, a także co do stanowisk zastępcy kierownika do spraw pielęgniarstwa (położnictwa): podmiotu leczniczego, jednostki organizacyjnej przedsiębiorstwa podmiotu leczniczego, naczelnej pielęgniarki, naczelnej położnej. Zgodnie z przepisami <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111741039" title="Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej - Dz. U. z 2011 r. Nr 174, poz. 1039 ()">Ustawy z 15.07.2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej</a> (Dz.U. 2011 Nr 174, poz. 1039, t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 15) wykonywanie zawodu pielęgniarki polega na udzielaniu świadczeń zdrowotnych, w szczególności na rozpoznawaniu warunków i potrzeb zdrowotnych pacjenta, rozpoznawaniu problemów pielęgnacyjnych pacjenta, planowaniu i sprawowaniu opieki pielęgnacyjnej nad pacjentem, samodzielnym udzielaniu w określonym zakresie świadczeń zapobiegawczych, diagnostycznych, leczniczych i rehabilitacyjnych oraz medycznych czynności ratunkowych, realizacji zleceń lekarskich w procesie diagnostyki, leczenia i rehabilitacji, orzekaniu o rodzaju i zakresie świadczeń opiekuńczo-pielęgnacyjnych, edukacji zdrowotnej i promocji zdrowia, stwierdzaniu zgonu, do którego doszło podczas akcji medycznej, o której mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20061911410" title="Ustawa z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym - Dz. U. z 2006 r. Nr 191, poz. 1410 (art. 40;art. 40 ust. 1)">art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym</a> (Dz.U. z 2025 r. poz. 91 i 637), jak również nauczaniu zawodu pielęgniarki lub położnej, wykonywaniu pracy na rzecz doskonalenia zawodowego pielęgniarek i położnych lub nauczaniu innych zawodów medycznych, których programy kształcenia wymagają współudziału pielęgniarki lub położnej, prowadzenie prac naukowo-badawczych w zakresie pielęgniarstwa, kierowaniu i zarządzaniu zespołami pielęgniarek lub położnych (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111741039" title="Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej - Dz. U. z 2011 r. Nr 174, poz. 1039 (art. 4;art. 4 ust. 1;art. 4 ust. 2)">art. 4 ust. 1 i 2</a>). W ocenie sądu dla wykonywania tego zawodu, zwłaszcza jego elementów w postaci rozpoznawania warunków i potrzeb zdrowotnych pacjenta, rozpoznawania problemów pielęgnacyjnych pacjenta, planowania i sprawowania opieki pielęgnacyjnej nad pacjentem, samodzielnym udzielaniu w określonym zakresie świadczeń zapobiegawczych, diagnostycznych, leczniczych i rehabilitacyjnych oraz medycznych czynności ratunkowych, realizacji zleceń lekarskich w procesie diagnostyki, leczenia i rehabilitacji, orzekaniu o rodzaju i zakresie świadczeń opiekuńczo-pielęgnacyjnych, edukacji zdrowotnej i promocji zdrowia, istotne jest wykształcenie posiadane przez pielęgniarkę, pielęgniarza. Zresztą sama <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111741039" title="Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej - Dz. U. z 2011 r. Nr 174, poz. 1039 ()">Ustawa z 15.07.2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej</a> w swoich przepisach odwołuje się do wykształcenia posiadanego oraz aktualnej wiedzy medycznej. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111741039" title="Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej - Dz. U. z 2011 r. Nr 174, poz. 1039 (art. 11)">art. 11</a> pielęgniarka wykonuje zawód, z należytą starannością, zgodnie z zasadami etyki zawodowej, poszanowaniem praw pacjenta, dbałością o jego bezpieczeństwo, wykorzystując wskazania aktualnej wiedzy medycznej. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111741039" title="Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej - Dz. U. z 2011 r. Nr 174, poz. 1039 (art. 12;art. 12 ust. 1;art. 12 ust. 2)">art. 12 ust. 1 i 2</a> pielęgniarka jest obowiązana, zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami zawodowymi, do udzielenia pomocy w każdym przypadku, gdy zwłoka w jej udzieleniu mogłaby spowodować stan nagłego zagrożenia zdrowotnego, pielęgniarka może odmówić wykonania zlecenia lekarskiego oraz wykonania innego świadczenia zdrowotnego niezgodnego z jej sumieniem lub z zakresem posiadanych kwalifikacji, podając niezwłocznie przyczynę odmowy na piśmie przełożonemu lub osobie zlecającej, chyba że zwloką w działaniu pielęgniarki mogłaby spowodować stan nagłego zagrożenia zdrowotnego. Prawo pielęgniarki, pielęgniarza do oceny stanu pacjenta i udzielenia mu pomocy w każdym przypadku, gdy zwłoka w jej udzieleniu mogłaby spowodować stan nagłego zagrożenia zdrowotnego oraz prawo do odmowy realizacji zlecenia lekarskiego wprost zależą od poziomu posiadanych kwalifikacji (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111741039" title="Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej - Dz. U. z 2011 r. Nr 174, poz. 1039 (art. 12;art. 12 ust. 1;art. 12 ust. 2)">art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej</a>). Wniosek stąd, że im wyższy poziom posiadanego wykształcenia, tym szerszy zakres prawa do oceny stanu pacjenta i udzielenia mu pomocy w sytuacji, gdy zwłoka w jej udzieleniu mogłaby spowodować stan nagłego zagrożenia zdrowotnego pacjenta i szerszy zakres prawa do odmowy realizacji zlecenia lekarskiego, co w bezpośredni sposób przekłada się na większe bezpieczeństwo pacjenta. W świetle przywołanych przepisów nie sposób sprowadzić zawodu pielęgniarki wyłącznie do roli wykonawcy poleceń lekarza oraz czynności opiekuńczo-pielęgnacyjnych. Świadkowie G. A. i M. C. zeznali, że proces leczenia pacjenta to praca zespołowa lekarza i pielęgniarki, przy czym to pielęgniarka jest bliżej pacjenta i przez większą ilość czasu aniżeli lekarz i to od jej obserwacji i spostrzeżeń zależy proces leczenia, pewne czynności wykonuje ona sama, pewne wspólnie z lekarzem, przy czym w Oddziale jest ograniczona liczba lekarzy. Świadek F. T. zeznał, że pielęgniarka przekazuje swoje obserwacje lekarzowi. Podobnie powódka C. P. zeznała, że w Oddziale jest ograniczona liczba lekarzy, a powódki H. V. i E. P., że obserwacja pacjenta, jego stanu należy do obowiązków pielęgniarki. W ocenie sądu, zdolność dokonania stosownych obserwacji, jak uczą zasady doświadczenia życiowego, jest adekwatna do posiadanego doświadczenia oraz wykształcenia, zatem im wyższe wykształcenie posiadają przebywające w pobliżu pacjentów, opiekujące się nimi, pielęgniarki, tym wyższe jest bezpieczeństwo pacjentów. Należy także podkreślić, że pielęgniarki z wyższym wykształceniem magisterskim z pielęgniarstwa i specjalizacją posiadają szerszy zakres uprawnień aniżeli pielęgniarki, które – tak jak powódki – takiego wykształcenia nie posiadają. Wynika to z treści przepisów obowiązującego prawa, w szczególności przepisów Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 28 lutego 2017 r. w sprawie rodzaju i zakresu świadczeń zapobiegawczych, diagnostycznych, leczniczych i rehabilitacyjnych udzielanych przez pielęgniarkę albo położną samodzielnie bez zlecenia lekarskiego (Dz.U. z 2017 r., poz. 497), wydanego na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111741039" title="Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej - Dz. U. z 2011 r. Nr 174, poz. 1039 (art. 6)">art. 6 ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej</a>. Zgodnie z § 2 ww. Rozporządzenia pielęgniarka może udzielać samodzielnie bez zlecenia lekarskiego świadczeń zapobiegawczych, diagnostycznych, leczniczych i rehabilitacyjnych, zgodnie z posiadaną wiedzą i umiejętnościami nabytymi po ukończeniu szkoły pielęgniarskiej lub szkoły położnych, z tym zastrzeżeniem, że – zgodnie z § 3 Rozporządzenia - pielęgniarka jest uprawniona do wykonywania samodzielnie bez zlecenia lekarskiego: 1) świadczeń zapobiegawczych obejmujących: a) psychoedukację pacjentów z zaburzeniami psychicznymi i uzależnieniami oraz ich rodzin, jeżeli ukończyła kurs specjalistyczny w tym zakresie lub kurs kwalifikacyjny w dziedzinie pielęgniarstwa psychiatrycznego, lub posiada tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa psychiatrycznego, lub posiada tytuł magistra pielęgniarstwa, b) prowadzenie edukacji osób chorych na cukrzycę i ich rodzin, jeżeli ukończyła kurs specjalistyczny lub kurs kwalifikacyjny lub posiada tytuł specjalisty w dziedzicznie pielęgniarstwa, jeżeli program kursu lub specjalizacji obejmowały treści kształcenia z tego zakresu, lub posiada tytuł magistra pielęgniarstwa; 2) świadczeń diagnostycznych obejmujących: a) wykonywanie badania fizykalnego, jeżeli ukończyła kurs specjalistyczny lub posiada tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa uzyskany po 2001 r., lub ukończyła studia pierwszego stopnia na kierunku pielęgniarstwo, które rozpoczęły się w roku akademickim 2012/2013, lub posiada zaświadczenie o ukończeniu kursu z zakresu badania fizykalnego T. T., b) wykonywanie standardowego, spoczynkowego badania elektrokardiograficznego i rozpoznanie cech elektrokardiograficznych stanów chorobowych w stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego, jeżeli ukończyła kurs specjalistyczny w tym zakresie, c) wykonywanie gazometrii z krwi tętniczej pobranej przez kaniulę założoną uprzednio przez lekarza w stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego, jeżeli ukończyła kurs kwalifikacyjny lub posiada tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa, jeżeli program kursu lub specjalizacji obejmowały treści kształcenia z tego zakresu, d) ocenę i monitorowanie poziomu znieczulenia pacjenta oraz poziomu zwiotczenia w trakcie znieczulenia ogólnego, jeżeli ukończyła kurs kwalifikacyjny w dziedzinie pielęgniarstwa anestezjologicznego i intensywnej opieki lub posiada tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa anestezjologicznego i intensywnej opieki; 3) świadczeń leczniczych obejmujących: a) dobór sposobów leczenia ran, jeżeli ukończyła kurs specjalistyczny lub kurs kwalifikacyjny lub posiada tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa, jeżeli program kursu lub specjalizacji obejmowały treści kształcenia z tego zakresu, lub posiada tytuł magistra pielęgniarstwa, b) doraźną modyfikację dawki leczniczej produktu leczniczego przeciwbólowego i produktów leczniczych stosowanych w celu łagodzenia bólu u osób objętych opieką paliatywną, jeżeli ukończyła kurs specjalistyczny lub kurs kwalifikacyjny lub posiada tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa, jeżeli program kursu lub specjalizacji obejmowały treści kształcenia z tego zakresu, c) przygotowanie pacjenta leczonego metodami: Ciągła Ambulatoryjna Dializa U. ((...)), Automatyczna Dializa Otrzewnowa ((...)) i hemodializa oraz hiperalimentacja oraz jego rodziny - do współudziału w prowadzonym leczeniu, jeżeli ukończyła kurs specjalistyczny lub kurs kwalifikacyjny lub posiada tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa, jeżeli program kursu lub specjalizacji obejmowały treści kształcenia z tego zakresu, lub posiada tytuł magistra pielęgniarstwa, d) wykonywanie intubacji dotchawiczej w stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego, jeżeli ukończyła kurs kwalifikacyjny lub posiada tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa, jeżeli program kursu lub specjalizacji obejmowały treści kształcenia z tego zakresu, e) podawanie produktów krwiopochodnych, rekombinowanych koncentratów czynników krzepnięcia oraz desmopresyny, w stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego; 4) świadczeń rehabilitacyjnych obejmujących rehabilitację pacjentów z zaburzeniami psychicznymi, jeżeli ukończyła kurs specjalistyczny w tym zakresie lub kurs kwalifikacyjny w dziedzinie pielęgniarstwa psychiatrycznego lub posiada tytuł specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa, jeżeli program kursu lub specjalizacji obejmowały treści kształcenia z tego zakresu, lub posiada tytuł magistra pielęgniarstwa. W Oddziale Otolaryngologicznym, jak wynikało z zeznań świadków M. F., jak i powódek, w szczególności C. P., pacjentami są często osoby chorujące na choroby onkologiczne, w związku z czym wiedza z zakresu leczenia pacjenta onkologicznego poszerzona na studiach magisterskich II stopnia jest tam szczególnie przydatna. Zwróciła na to uwagę świadkini M. F.. Biorąc pod uwagę, że pielęgniarki, w tym powódki, były zatrudnione przez pozwanego w całym szpitalu, a nie tylko w danym oddziale, jak to wynikało z zeznań świadków i samych powódek oraz treści dokumentacji pracowniczej powódek i pielęgniarek zatrudnionych przez pozwanego (kart obowiązków, odpowiedzialności i uprawnień pracownika, stosownie do zapisów których „pielęgniarka może być przesunięta do pracy w innym oddziale, jeżeli zachodzi taka potrzeba ze względu na dobro pacjenta i organizację pracy”, przy czym zapis taki znajdował się wa ww. kartach powódek i in. pielęgniarek zarówno po wprowadzeniu wypowiedzeń zmieniających w 2023 r., jak i przed tym, od początku zatrudnienia powódek), to uprawnienia te mogły okazać się przydatne w pracy na innych oddziałach. Powódki były delegowane do pracy w innych oddziałach, powódka H. V. nieprzerwanie w okresie od 10.04.2020 r. do 31.03.2022 r. wykonywała pracę w oddziale buforowym, covidowym, a powódka C. P. została przesunięta do pracy w (...) Poradni (...) od 6.02.2023 r. W ocenie sądu już tylko sama możliwość wykorzystania dodatkowych uprawnień, chociażby nawet o marginalnym znaczeniu, powoduje, że praca pielęgniarki z tytułem zawodowym magistra i specjalizacją jest pracą o większej wartości. Zasadne zatem okazało się być twierdzenie pozwanego, że praca pielęgniarki lepiej wykształconej, tj. posiadającej tytuł mgr pielęgniarstwa i specjalizację z pielęgniarstwa, jest pracą o większej wartości dla niego jako pracodawcy. Taka pielęgniarka jest dla niego pielęgniarką bardziej elastyczną, przy organizacji pracy jej kompetencje, wiedzę i uprawnienia może wykorzystać także do pracy w innych oddziałach, czy w poradniach funkcjonujących w jego strukturze. Uprawnienia i kompetencje pielęgniarek z wyższym wykształceniem magisterskim z pielęgniarstwa i specjalizacją, znaczenie ich pracy dla pozwanego oraz podmiotów leczniczych, opisała w swoich zeznaniach świadkini M. C. – dyrektorka pozwanego ds. pielęgniarstwa, a także świadkini M. F. – pełniąca obowiązki oddziałowej w Oddziale (...)w okresie od kwietnia do grudnia 2023 r., jednocześnie koordynatorka od 2019 r. kierunku pielęgniarstwo i położnictwo (...) uczeni wyższej Akademia (...), oraz pełnomocniczka rektora ds. centrum dydaktyki i symulacji medycznej. Świadkini M. F. zeznała, że program studiów II stopnia, magisterskich obejmuje rozszerzony zakres, aniżeli program kształcenia na studiach pierwszego stopnia, czy uzyskiwany w zlikwidowanych już liceach medycznych, czy studium, występują przedmioty, których w liceum medycznym nie było, są to psychologia, psychoonkologia, która uczy postępowania, zachowania, rozmowy z pacjentem, kompetencji społecznych, zakażenia szpitalne, przy czym wykształcenie to ma znaczenie dla pacjenta, jego bezpieczeństwa, procesu leczenia, kończąc studia magisterskie pielęgniarka jest bardziej świadoma pewnych zagrożeń, czynników, powikłań i skutków niepożądanych dla pacjenta, wie jak rozmawiać z pacjentem, pielęgniarki po uzyskaniu tytułu magistra mają większe kompetencje społeczne i zawodowe. Wniosek o znaczeniu wyższego wykształcenia magisterskiego z pielęgniarstwa i specjalizacji z pielęgniarstwa można również wywieść z treści zeznań świadkini C. C. (pielęgniarki z wykształceniem wyższym magisterskim z pielęgniarstwa i specjalizacją z pielęgniarstwa, do której pracy powódki porównywały swoją pracę, o pielęgniarskim stażu pracy porównywalnym do powódek). Zeznała ona, że „poszerzenie wiedzy … później przekłada się na pracę, no bo więcej wiem, mogę się podzielić wiedzą” (protokół rozprawy z 22.04.2025 r., zapis m-dzy po 03:12:00 a 03:12:20), „szybciej myślę” (protokół rozprawy z 22.04.2025 r. zapis po 03:12:39), wpłynęło to pozytywnie na jej pracę zawodową. W ocenie sądu wyższe wykształcenie magisterskie z pielęgniarstwa oraz specjalizacje z pielęgniarstwa mają istotne znaczenie dla pracy pielęgniarek. Jak wskazano powyżej wykształcenie to poszerza znacząco nie tylko wiedzę pielęgniarek ale także uprawnienia pielęgniarek do wykonywania czynności specjalistycznych samodzielnie bez zlecenia lekarskiego. Należy zauważyć, że zawód pielęgniarki jest zawodem samodzielnym, komplementarnym do zawodu lekarza, regulowanym przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111741039" title="Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej - Dz. U. z 2011 r. Nr 174, poz. 1039 ()">ustawę z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej</a>. Zgodnie z art. 2 tej ustawy zawód pielęgniarki jest samodzielnym zawodem medycznym. „Przepisy … ustawy i aktów wykonawczych precyzują granice kompetencji pielęgniarek do samodzielnego dokonywania określonych czynności zawodowych bez zlecenia lekarskiego, co oznacza, że pielęgniarki i położne są wolne w wykonywaniu czynności zawodowych, ale w granicach wyznaczonych przez prawo, aktualny stan wiedzy i praktyki medycznej oraz etyczne i deontologiczne zasady wykonywania zawodu. Dlatego też w doktrynie prawa dominuje pogląd, że samodzielność wykonywania zawodów pielęgniarki i położnej powinna być rozumiana bardziej jako „niezależność intelektualna” w granicach posiadanej wiedzy przy spełnieniu formalnego wymogu przygotowania teoretycznego i praktycznego niż niekontrolowana wolność wykonywania zawodu. … „niezależność intelektualną” pielęgniarki i położnej należałoby rozumieć jako niepodporządkowanie nikomu w wykonywaniu czynności zawodowych w oparciu o posiadaną wiedzę i umiejętności nabyte podczas kształcenia zawodowego oraz własnych doświadczeń. Jednocześnie należy zwrócić uwagę na fakt, że ustawodawca nie określił w komentowanej ustawie, że pielęgniarki i położne przy wykonywaniu czynności zawodowych są niezależne, co oznacza, że swoboda ich decydowania jest ograniczona obowiązkiem wykonywania zleceń lekarskich. Owo ograniczenie nie ma jednak charakteru bezwzględnego. Przede wszystkim zlecenie lekarskie może wykonać taka pielęgniarka lub położna, która w zakresie zleconego działania medycznego posiada wymagane kwalifikacje i umiejętności (a contrario art. 12 ust. 2 u.z.p.p.). Stąd pielęgniarka i położna mają prawo odmówić wykonania zlecenia lekarskiego oraz wykonania innego świadczenia zdrowotnego niezgodnego z ich sumieniem lub z zakresem posiadanych kwalifikacji (art. 12 ust. 2 u.z.p.p.). W świetle powyższych uwag intencje prawodawcy można odczytać jako udzielające osobom wykonującym zawody pielęgniarki i położnej upoważnienia do samodzielnego decydowania o sposobie wykonywania zawodu w granicach określonych normą prawną. Samodzielność ta nakłada na położną i pielęgniarkę obowiązek analizowania pod kątem zasadności każdego swojego działania zawodowego. Pielęgniarka i położna nie mogą działać automatycznie, bez zastanowienia, nawet wtedy, gdy realizują zlecenie lekarskie. Za każdym razem podejmując się czynności zawodowej, muszą w ramach swojego doświadczenia i kwalifikacji poddać ocenie pod kątem zasadności każde ze swoich działań i odpowiednio zareagować w przypadku stwierdzenia błędu w decyzji o jego podjęciu lub sposobie jego realizacji. (M. Sadowska [w:] W. Lis, M. Sadowska, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111741039" title="Ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej - Dz. U. z 2011 r. Nr 174, poz. 1039 ()">Ustawa o zawodach pielęgniarki i położnej</a>. Komentarz, Warszawa 2019, do art. 2, https://sip.lex.pl/#(...)-wojciech-sadowska-monika-ustawa-o-zawodach-pielegniarki-i-poloznej-komentarz?cm=(...)). Pielęgniarka nie wykonuje prostych czynności pielęgnacyjnych czy czynności technicznych. Czynności pielęgnacyjne zostały przyporządkowane nowemu, stosunkowo, zawodowi – opiekuna medycznego. Obecnie zawód opiekuna medycznego jest objęty klasyfikacją zawodów i specjalności na potrzeby rynku pracy objętą w Rozporządzeniu Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 7 listopada 2016 r. (Dz. U. 2016 poz. 1876, t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 227) i uregulowany przepisami ustawy z dnia 17 sierpnia 2023 r. o niektórych zawodach medycznych (Dz.U. poz. 1972). W konsekwencji brak jest podstaw do twierdzenia, że wyższe wykształcenie magisterskie z pielęgniarstwa oraz specjalizacja z pielęgniarstwa na stanowiskach zajmowanych przez powódki oraz pielęgniarki, do których pracy się one porównywały, było wykształceniem nadmiarowym. Jak wskazano wyżej, w orzecznictwie dostrzeżono, że okoliczność legitymowania się wykształceniem wyższym przez pracownika ma znaczenie choćby z perspektywy potencjalnego rozwoju pracodawcy i jako taka może być przyczyną relewantną uzasadniającą zróżnicowanie wynagrodzenia (zob. wyrok SO w Warszawie z 07.04.2021 r., VII Pa 86/20, G. nr (...), sprawa dot. wynagrodzenia fizjoterapeutów). Z treści załączników do pisma pełn. powódek datowanego na 31.05.2025 r. (k. 588-597) wynika, że środowisko pielęgniarskie i osoby odpowiedzialne za funkcjonowanie i rozwój systemu ochrony zdrowia zauważają, że wykorzystanie i wdrożenie systemowe samodzielnych kompetencji zawodowych pielęgniarek i położnych jest środkiem do osiągnięcia celu w postaci zwiększenia dostępności oraz poprawy jakości świadczeń zdrowotnych w wybranych obszarach usług zdrowotnych (z uzasadnienia pisma datowanego na 20.12.2023 r. kierowanego przez (...) Towarzystwo (...) do Ministry Zdrowia k. 592), zatem rozwoju podmiotów leczniczych. Należy zauważyć, że grupa zawodowa pielęgniarek zauważa, że wykształcenie posiadane przez pielęgniarki ma znaczenie przy wykonywaniu przez nie pracy, skoro w uzasadnieniu projektu ustawy o zmianie ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, przedłożonym przez pozwanego, domaga się wprowadzenia do ustawy obowiązku ustalania przez pracodawcę grupy zawodowej bezpośrednio po pozyskaniu takiego wykształcenia, wskazując, że pracodawca już wówczas z niego korzysta. (przedłożony do akt przez pozwanego projekt ustawy o zmianie ustawy wraz z uzasadnieniem – zał. do pisma pełnomocn. Komitetu Inicjatywy Ustawodawczej … z 23.05.2023 r. skierowanego do H. Sejmu k. 273 - 282). W ocenie sądu powyższy wniosek potwierdza wprowadzenie do Ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej ustawowego obowiązku stałego aktualizowania swojej wiedzy i umiejętności zawodowych oraz prawa do doskonalenia zawodowego w różnych rodzajach kształcenia podyplomowego (art. 61). Formy kształcenia podyplomowego określa przepis art. 66 tej ustawy. Przepisy przywołanego wyżej Rozporządzenia Ministra Zdrowia z 28 lutego 2017 r. w sprawie rodzaju i zakresu świadczeń … , wyraźnie uzależniają uprawnienia do konkretnych, istotnych czynności specjalistycznych, od poziomu wykształcenia. Szersze uprawnienia od pielęgniarek z „podstawowym”, czyli z wyższym wykształceniem pierwszego stopnia lub po liceum medycznym czy medycznym studium zawodowym, posiada pielęgniarka z wyższym wykształceniem magisterskim z pielęgniarstwa, a także pielęgniarka ze specjalizacją z pielęgniarstwa, czy kursami kwalifikacyjnymi z pielęgniarstwa. Powódki nie posiadając takiego wykształcenia nie posiadają uprawnień do wykonywania określonych czynności, istotnych dla pozwanego i leczonych w jego strukturach pacjentów, czynności te wymienia w szczególności §3 i 4 w zw. z § 5 ww. Rozporządzenia. Wśród tych czynności są tak istotne dla zdrowia i życia pacjentów czynności jak medyczne czynności ratunkowe, w szczególności wykonywanie intubacji dotchawiczej w nagłym zatrzymaniu krążenia. Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111120654" title="Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej - Dz. U. z 2011 r. Nr 112, poz. 654 (art. 95;art. 96)">art. 95 i 96 ustawy z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej</a> (Dz.U.2025.450 t.j.) pielęgniarka z wyższym wykształceniem ma szerszy zakres obowiązków i uprawnień od personelu medycznego nie posiadającego tytułu zawodowego magistra. Pielęgniarki posiadające wyższe wykształcenie mogą być zobowiązane do pełnienia dyżuru medycznego, a także aby ich praca planowana była w zakresie przekraczającym 37 godzin i 55 minut, ponadto, po wyrażeniu na to zgody na piśmie, zobowiązane są do pracy w wymiarze przekraczającym przeciętnie 48 godzin na tydzień w przyjętym okresie rozliczeniowym. Sąd dostrzegł, że świadkowie – zatrudnieni w oddziale lekarze oraz pełniąca obowiązki oddziałowej M. F. zeznali, odpowiadając na pytania pełnomocnika powódek, czy lekarze prosili o pomoc pielęgniarki z wyższym wykształceniem magisterskim lub specjalizacją, że tak nie było. Jednakże świadkowie – lekarze wskazali przy tym, że nie decydowali w ogóle o tym, z jaką pielęgniarką będą pracować, za organizację pracy odpowiadała oddziałowa, a nie lekarze. Stąd też ta okoliczność nie miała znaczenia dla oceny wartości pracy powódek i pielęgniarek z tytułem zawodowym magistra pielęgniarstwa i specjalizacją. Świadkini M. F. odpowiadając na takie pytanie pełnomocnika powódek zeznała, że takie sytuacje w jej przypadku miały miejsce, kiedy wykonywała pracę w Oddziale Pediatrycznym. Mając na uwadze powyższe rozważania nie można było ustalić, ze powódki wykonywały jednakową pracę oraz pracę o takiej samej wartości, co pielęgniarki posiadające tytuł magistra z pielęgniarstwa i specjalizację z pielęgniarstwa, do których pracy powódki porównywały się w pozwie. Powódki nie złożyły wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu pielęgniarstwa, który byłby w stanie porównać wartość pracy powódek z wartością pracy pielęgniarek zatrudnionych w oddziale z tytułem zawodowym magistra pielęgniarstwa i specjalizacją. Nie sposób było przyjąć, że zastosowane przez pozwanego kryterium wykształcenia było kryterium dyskryminującym. Powódki zresztą nie zarzucały pozwanemu dyskryminacji. W ocenie sądu było to kryterium obiektywne, usprawiedliwiające zróżnicowanie wynagrodzeń pracowników. Zgromadzony materiał dowodowy uzasadnia twierdzenie, że uzyskanie przez pielęgniarki dodatkowych kwalifikacji (wyższego wykształcenia magisterskiego z pielęgniarstwa, szkolenia podyplomowego – specjalizacji), wpływać może na różny sposób wykonywania pracy, co przekładać się może na większą jakość wykonywanej przez pielęgniarki pracy, szersze uprawnienia, a co za tym idzie – szerszą odpowiedzialność. Kryterium wykształcenia odnosiło się do zadań realizowanych przez pracowników i potrzeb pracodawcy. Należy zauważyć, że wprawdzie lista kryteriów dyskryminacyjnych z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 18)">art. 18</a>(3a) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (§ 1)">§ 1 k.p.</a> ma charakter otwarty, to jednak w orzecznictwie kryterium kwalifikacji pracowników nie zostało dotąd wymienione jako niedozwolone. Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 78;art. 78 § 1)">art. 78 § 1 k.p.</a> wprost jako przesłankę ustalenia wysokości wynagrodzenia za pracę wymienia kwalifikacje wymagane przy jej wykonywaniu. Należy zauważyć, że „wysokość wynagrodzenia determinowana posiadanym wykształceniem ma również miejsce w przypadku chociażby nauczycieli” (T. Ś., Wynagrodzenia  pielęgniarek i położnych zatrudnionych w podmiotach leczniczych  po 1.7.2022 r. – komentarz praktyczny, G.), czy nauczycieli akademickich. Sąd orzekający podziela pogląd Sądu Apelacyjnego w Krakowie wyrażony w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 marca 2025 r., sygn. akt III APa 20/23 (opubl.: www.orzeczenia.ms.gov.pl, G. nr (...)), że „Wykształcenie wyższe magisterskie w zakresie pielęgniarstwa oraz specjalizacja z tej dziedziny, jako czynnik przedkładający się na jakość świadczonej pracy, stanowi zasadne kryterium uprawniające pracodawcę do odmiennego ustalenia wynagrodzeń pielęgniarek a dokonane zróżnicowanie jest obiektywnie uzasadnione i nie stanowi niedozwolonego kryterium dyferencjacji.". Sąd Apelacyjny zauważył, że „choć w istocie wyższe wykształcenie nie jest wymagane w przypadku osób, które zgodnie z uprzednio obowiązującymi przepisami uzyskały prawo do wykonywania zawodu pielęgniarki, to już na chwilę obecną możliwość przystąpienia do tego zawodu zastrzeżono wyłącznie dla osób posiadających studia wyższe z zakresu pielęgniarstwa, co w sposób jednoznaczny wskazuje na oczekiwanie również ze strony samego ustawodawcy, że osoby zatrudnione w tym zawodzie zaufania publicznego będą charakteryzowały się odpowiednio wysokim poziomem wykształcenia. Niesporym jest przy tym, że stosowne wykształcenie formalne można nabyć również w ramach kształcenia ustawicznego, szczególnie oczekiwanego przez pracodawców z uwagi na fakt, iż medycyna należy do jednej z najszybciej rozwijających się dziedzin nauki. Z samego założenia nie budzi wątpliwości, że zarówno nabywanie wiedzy z tej dziedziny, jak też jej poszerzanie, w sposób bezpośredni przekłada się na wyższy poziom posiadanych kwalifikacji i zakres związanych z tą dyscypliną umiejętności. Kwestionowanie przy wykonywaniu zawodu pielęgniarki znaczenia (wagi) kwalifikacji formalnych, w wyniku których poszerza się wiedzę medyczną i doskonali umiejętności praktyczne, co wydaje się sugerować strona powodowa, a jedynie koncentrowanie się na doświadczeniu zawodowym, …, oznaczałoby bowiem wprost, że proces kształcenia w szkołach pielęgniarskich i przekazywana w jego ramach wiedza medyczna nie jest istotna, albowiem zawód ten może wykonywać każdy, kto w praktyce zdobył określone umiejętności, z czym bez wątpienia trudno się zgodzić. Oczywistym jest bowiem, że odpowiedni poziom wiedzy ogólnej - powiązanej z wiedzą zawodową, w tym przypadku wiedzą medyczną - przyczynia się do podniesienia poziomu umiejętności zawodowych absolwentów szkół medycznych, w tym zwłaszcza szkół wyższych.”. Każda z powódek miała możliwość uzupełnienia swojego wykształcenia. W związku ze zmianą systemu kształcenia pielęgniarek organizowane były studia pomostowe. Pozwany ułatwiał podnoszenie wykształcenia poprzez jego dofinansowanie, udzielanie urlopów szkoleniowych, z czego skorzystała w szczególności powódka M. H. i H. M.. Powódka E. P., jak to wynika z jej akt osobowych, otrzymała od pozwanego bezzwrotne stypendium w związku z podjęciem przez nią studiów wyższych. Pielęgniarki, do których powódki porównują swoją pracę, także uzyskały wyższe kwalifikacje w okresie zatrudnienia w pozwanym, przy czym C. C., X. E. i M. F. – zarówno wyższe wykształcenie magisterskie z pielęgniarstwa i specjalizację, a T. V. - specjalizację. (...) ustalania wysokości wynagrodzenia zasadniczego w zależności od posiadanego wykształcenia był jasny, jego wprowadzenie było w środowisku pielęgniarskim od dawna zapowiadane, w związku z czym powódki mogły się spodziewać, że wysokość ich wynagrodzenia będzie zależała od zdobytego przez nie wykształcenia i skorzystać z możliwości podniesienia wykształcenia na warunkach dogodniejszych aniżeli mogły to uczynić osoby, które dopiero zamierzały zdobyć zawód pielęgniarki. Podkreśliła to w swoich zeznaniach nie tylko świadkini M. C. ale także T. V.. W sprawie C (...) P. (...) stwierdził, że wykształcenie i kwalifikacje mogą stanowić kryterium wartościowania wynagrodzeń, o ile obie porównywalne grupy mają zapewniony taki sam dostęp do podwyższania kwalifikacji, zdobywania wykształcenia oraz o ile kwalifikacje/wykształcenie mają znaczenie dla wykonywania określonej pracy (pkt 23 wyroku (...) z 17 października 1989 r. K.-og E. S. I P. v P. T., acting on behalf of P., C-109/88 , Zb. U.. z 1989 I- (...)). Taka sytuacja, w ocenie sądu, zachodziła w przedmiotowej sprawie. Abstrahując zatem od oceny, czy w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z pracą jednakowego charakteru, czy jednakowej wartości w sensie prawnym, a także nie rozważając czy wynagrodzenie porównywalne powinno obejmować wszystkie składniki wynagrodzenia, a nie tylko wynagrodzenie zasadnicze, to pozwany uzasadnił w sposób logiczny i jasny, powołując się na politykę zatrudnienia prowadzoną przez państwo i przez niego samego, dlaczego odmiennie wynagradza pielęgniarki posiadające wyższe wykształcenie magisterskie z pielęgniarstwa i specjalizację z pielęgniarstwa, pielęgniarki ze specjalizacją z pielęgniarstwa i pielęgniarki bez takiego wykształcenia. Jak wynikało z zeznań świadkini M. C. to pozwany dąży do posiadania personelu, w tym pielęgniarskiego z jak najwyższym wykształceniem w celu zapewnienia najwyższego poziomu usług, a także utrzymania akredytacji. Na takie znaczenie wyższego wykształcenia magisterskiego i specjalizacji z pielęgniarstwa personelu pielęgniarskiego wskazała także świadkini M. F.. Funkcją przepisów Ustawy z 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych było zapewnienie odpowiedniej kadry medycznej przede wszystkim w szpitalach (uniknięcia emigracji zarobkowej wykształconych pracowników medycznych), a perspektywicznym celem omawianych unormowań było także zachęcenie młodych ludzi do podejmowania kształcenia w zawodach medycznych i stopniowego zastępowania starszych pracowników, co możliwe było tylko przy zapewnieniu odpowiednio wysokich wynagrodzeń wykształconych pracowników (tak SN w uzasadnieniu postanowienia z 7.7.2025r., I PSK 23/25, LEX nr 3888401). Sąd orzekający podziela pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w wyroku z 7.4.2011 r., sygn. akt I PK 232/10, że realizacja konkretnej polityki zatrudnienia stanowi uzasadnioną potrzebę, dla której dyferencjacja wynagrodzenia jest dopuszczalna, możliwe jest odmienne potraktowanie pracowników w zakresie wynagradzania, musi ono wynikać z uzasadnionej potrzeby, dla której dopuszcza się taką dyferencjację, taką potrzebą jest niewątpliwie realizacja konkretnej polityki zatrudnienia, a przede wszystkim lepszy podział dostępu do rynku pracy i instrumentów tego rynku nakierowanych na podnoszenie kwalifikacji zawodowych dla ludzi młodych (https://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/(...)I%20PK%20232-10-1.pdf.). O kosztach procesu sąd orzekł, odstępując od zasady odpowiedzialności za wynik procesu wyrażonej przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a> , na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> uwzględniając skomplikowany pod względem prawnym charakter sprawy, fakt, że powódki są wieloletnimi pracownicami pozwanego, a ponadto, że – pomimo tego, że w pozwanym funkcjonują organizacje związkowe pielęgniarek – nie doszło do wypracowania pomiędzy stronami uprawnionymi do zawarcia zakładowego układu pracy porozumienia, które mogłoby doprowadzić do zaspokojenia oczekiwań pielęgniarek z wykształceniem „podstawowym”. Pozwany nie starał się nawet wykazać, że za brak takiego porozumienia nie ponosi odpowiedzialności. </div>