VII SA/Wa 1469/13
Административные суды2013-12-30
Номер дела
VII SA/Wa 1469/13
Суд
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Дата решения
2013-12-30
Тип
Wyrok WSA w Warszawie
Судьи
Joanna Gierak-PodsiadłyMariola Kowalska.Mirosława Pindelska
Резолютивная часть
Oddalono skargę
Текст решения
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, , Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), Sędzia WSA Mirosława Pindelska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2013 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy I. skargę oddala, II. przyznaje ze środków Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. K. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy).
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...]marca 2013 r., znak: [...], Starosta [...], na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej "K.p.a.", i art. 10 ust. 1 w związku z art. 8 ust. 1 pkt 7 lit. a oraz art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. Nr 30 poz. 151 ze zm.), zwanej dalej "u.k.p.", odmówił wydania prawa jazdy kategorii [...]P. J..
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że w dniu [...] marca 2013 r. do urzędu wpłynął wniosek o wydanie prawa jazdy wraz z pozytywnym wynikiem egzaminu na kategorie [...] i [...], orzeczenie lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami nr [...] oraz zaświadczenie o ukończeniu kursu na prawo jazdy kategorii [...] i [...] nr [...].
Organ I instancji wyjaśnił, że od [...]stycznia 2013 r. obowiązuje nowy stan prawny odnośnie wydawania praw jazdy, regulowany przez przepisy ustawy o kierujących pojazdami.
Przywołując treść art. 8 ust. 1 pkt 7 lit. a i art. 11 ust. 1 u.k.p. oraz analizując akta sprawy, Starosta [...]stwierdził, że wnioskodawca urodził się [...]października 1994 r. Wnioskodawca ma zatem ukończone [...]lat, podczas gdy minimalny wiek do ubiegania się o kategorię [...] wynosi [...]lata, co wynika z treści ww. przepisów.
W ocenie organu I instancji, w niniejszej sprawie prawo jazdy kategorii [...] nie może zostać wydane, gdyż P. J. nie spełnił łącznie wszystkich przesłanek określonych w art. 11 ust. 1 u.k.p., a w szczególności wymogu określonego w punkcie 1, tj. nie osiągnął minimalnego wieku wymaganego do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii.
W przedmiotowej sprawie za istotną okoliczność organ uznał fakt, że wniosek o wydanie prawa jazdy kategorii [...] i [...] był rozpatrywany po dniu [...]stycznia 2013 r., tj. po dniu, w którym weszła w życie ustawa o kierujących pojazdami. Pomimo, że egzamin na kategorię [...] odbył się [...]października 2012 r. a na kategorię [...] w dniu [...]lutego 2013 r., dokumenty łącznie wpłynęły do organu w dniu [...] marca 2013 r.
Ponadto organ I instancji wyjaśnił, że dla skutecznego ubiegania się o wydanie prawa jazdy kategorii [...] przez osoby, które w dniu wejścia w życie ustawy nie spełniały odpowiednio minimalnego wieku, niezbędne było złożenie wniosku w terminie do [...]stycznia 2013 r. włącznie, tj. do ostatniego dnia obowiązywania przepisów dotyczących wydania prawa jazdy, zawartych w ustawie Prawo o ruchu drogowym.
Organ I instancji wskazał, że w dniu [...] marca 2013 r. zostało wszczęte postępowanie w sprawie wydania prawa jazdy kategorii [...] i [...]. Zgodnie z art. 10 § 1 K.p.a. stronę poinformowano o możliwości uczestniczenia w postępowaniu. W dniu [...]marca 2013 r. P. J. zapoznał się z aktami sprawy składając stosowne oświadczenie.
Odwołanie od ww. decyzji złożył P. J., podnosząc, że egzamin na prawo jazdy kat. [...] zdał w dniu [...]października 2012 r. a w dniu egzaminu państwowego obowiązywała ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym, wedle której posiadał uprawnienia wiekowe do otrzymania prawa jazdy kat. [...], które zgodnie z ustawą – Prawo o ruchu drogowym powinno być wydane.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2013 r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, zwane dalej "SKO", w [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., po rozpatrzeniu ww. odwołania, utrzymało w mocy ww. decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji w procesie decyzyjnym nie dopuścił się naruszenia prawa a wniesione odwołanie niemoże skutkować zmianę zaskarżonej decyzji.
Jako niesporne SKO uznało to, że strona skarżąca składała egzaminy łącznie na prawo jazdy kat. [...] i kat. [...]., przy czym egzamin na kat. [...]złożyła z wynikiem pozytywnym w dniu [...]października 2012 r. a na kat. [...]końcowy egzamin stron złożyła w dniu [...]lutego 2013 r. oraz to, że stosowna dokumentacja wpłynęła do starostwa w dniu [...]marca 2013 r., tj. po dniu wejścia w życie ustawy o kierujących pojazdami.
SKO wyjaśniło, że organ I instancji w dniu [...]marca 2013 r. dokonał wydania prawa jazdy kat. [...], zaś kwestionowaną decyzją dokonał odmowy wydania prawa jazdy kat. [...].
Organ odwoławczy wskazał, że stosownie do wymogów przepisów vide art. 8 u.k.p., minimalny wiek do kierowania pojazdami wynosi [...]lata dla pojazdów określonych w prawie jazdy kat. [...]– jeżeli osoba nie posiadała co najmniej przez 2 lata kat. [...]– co nie zachodzi w danym przypadku.
Ponadto SKO wyjaśniło, że ustawą z dnia 4 stycznia 2013 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2013 r., poz. 82), która weszła w życie w dniu 18 stycznia 2013 r., dokonał nowelizacji ustawy o kierujących pojazdami, dodając w treści art. 134 przepisy przejściowe regulujące prawa osób, które w dniu wejścia w życie nie spełniają warunku wiekowego (obecne wymogu ukończenia [...]lat).
Organ odwoławczy wyjaśnił, że znowelizowane przepisy przewidują (wedle uzasadnienia projektu nowelizacji), że osoby pomiędzy [...]a [...]rokiem życia, które ukończyły szkolenie w zakresie prawa jazdy kat., będą mogły przystąpić do egzaminu w zakresie kat. [...], a następnie bez konieczności dodatkowego szkolenia będą mogły po spełnieniu ustawowych warunków przystąpić do egzaminu w zakresie prawa jazdy
kat. [...]. Wedle zamierzeń ustawodawcy zaproponowane rozwiązanie pozwoli uniknąć niezadowolenia społecznego związanego z brakiem możliwości (w stanie prawnym bez nowelizacji) uzyskania prawa jazdy kat. [...].
W świetle okoliczności faktycznych rozpatrywanej sprawy oraz przy uwzględnieniu obowiązującego stanu prawnego, SKO w [...]stwierdziło, że nie można uznać stanowiska organu I instancji za bezzasadne a wydany akt administracyjny w postaci decyzji administracyjnej jako wadliwy.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjego w Warszawie złożył P. J., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 6 i art. 8 K.p.a., poprzez dokonanie niewłaściwej interpretacji przepisów majacych zastosowanie do ustalonego stanu faktycznego oraz naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego i wynikającej z niej zasady zaufania obywateli do państwa i prawa.
Skarżący, powołując się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego oraz wskazując na brak przepisu przejsciowego w ustawie o kierujących pojazdami, odbierającego kierowcy uprawnienia nabyte pod rządami starej ustawy, wskazał, że w jego ocenie zgodnie z zasadą państwa prawnego zasadne jest w rozpatrywanym przypadku stosowanie ustawy wzgledniejszej. Dlatego organy w niniejszej sprawie winny zastosować art. 90 ust. 1 i 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym.
W odpowiedzi na skargę SKO w [...]podtrzymało dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.
W piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2013 r. ustanowiony w sprawie dla skarżącego pełnomocnik z urzędu podtrzymał skargę oraz wniósł o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Ponadto w piśmie tym zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie konstytucyjnych zasad, tj. ochrony praw nabytych, lex retro non agit i równości wobec prawa. Ponadto, przywołując treść art. 134 ust. 1-3 u.k.p., pełnomocnik skarżącego wskazał, że brak jest przepisu, ktróry wprost wskazywałby, że osoby, które zdały egzamin pod rządami starej ustawy i nie złożyły wniosku do czasu wejścia w życie ustawy nowej, tracą prawo do otrzymania prawa jazdy, jeśli w myśl nowej ustawy nie legitymują się odpowiednim wiekiem.
W ocenie pełnomocnika skarżącego, wydane w niniejszej sprawie decyzję są sprzeczne z art. 7 K.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ w niniejszej sprawie organy administracyjne obu instancji prawidłowo oceniły, że zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o kierujących pojazdami skarżący P. J. nie spełnił wymogu określonego w art. 11 ust. 1 pkt 1 u.k.p., tj. nie osiągnął minimalnego wieku wymaganego do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii.
W pierwszej kolejności ustalenia wymaga, z jaką okolicznością obowiązujące przepisy wiążą nadawanie uprawnień do kierowania pojazdami osobie, która ubiega się o takie uprawnienia.
Aktualnie kwestia ta została uregulowana w ustawie o kierujących pojazdami w rozdziale 3, pt. "Wydawanie praw jazdy". Jak wynika z przepisów tego rozdziału, nadanie uprawnień do kierowania pojazdami następuje poprzez wydanie prawa jazdy lub pozwolenia w drodze decyzji administracyjnej (por. W. Kotowski, Komentarz do art. 10 ustawy o kierujących pojazdami [w:] Ustawa o kierujących pojazdami. Komentarz. Opublikowano: LEX 2013, Numer: 135171). Jest to również ugruntowane stanowisko w orzecznictwie sądów administracyjnych. Zgodnie z tym stanowiskiem przyznanie stronie prawa jazdy, tj. uprawnienia do kierowania pojazdem lub pojazdami określonego rodzaju, jest decyzją administracyjną. Jest to bowiem oparte na przepisie powszechnie obowiązującym, władcze i jednostronne rozstrzygniecie organu administracji publicznej o prawach i obowiązkach indywidualnie wskazanego adresata, w konkretnie oznaczonej sprawie, gdzie między organem administracyjnym a stroną nie występuje ani zależność organizacyjna ani podległość służbowa (por. wyrok NSA z dnia 27 października 2011 r. sygn. akt I OSK 1881/10, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Ponadto, jak się przyjmuje w orzecznictwie sądowoadministracyjnym zwrot "wydanie prawa jazdy" może występować w dwóch znaczeniach. Może on oznaczać wydanie decyzji administracyjnej, nadającej stronie uprawnienie do kierowania pojazdem lub pojazdami określonego rodzaju (o czym stanowią przepisy rozdziału 3 ustawy o kierujących pojazdami), a także może być użyty dla określenia czynności polegającej na wydaniu dokumentu, potwierdzającego posiadanie prawa jazdy określonej kategorii. W tym drugim przypadku mamy do czynienia z czynnością materialno-techniczną a nie decyzją administracyjną (por. wyroki NSA: z dnia 20 czerwca 2006 r., sygn. I OSK 972/05, oraz z dnia 2 lutego 2007 r., sygn. akt I OSK 414/06, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
A zatem czynność materialno-techniczna wydania prawa jazdy polega na wydaniu dokumentu osobie, co do której właściwy organ uprzednio decyzją administracyjną nadał uprawnienia do kierowania pojazdami poprzez "wydanie prawa jazdy". Sporządzony na tej podstawie dokument prawa jazdy jedynie potwierdza uzyskanie uprawnienia do kierowania pojazdami (por. art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. a), co nastąpiło w drodze wydania decyzji administracyjnej (por. art. 10 ust. 1).
W niniejszej sprawie zaskarżona decyzja dotyczy kwetii nadania uprawnień, a więc "wydania prawa jazdy" nie jako czynności materialno-technicznej.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 u.k.p. "wydanie prawa jazdy", jako nadanie decyzją administracyjną uprawnień do kierowania pojazdami, następuje osobie m.in., która:
1) osiągnęła minimalny wiek wymagany do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii; 2) uzyskała orzeczenie: a) lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, b) psychologiczne o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem – nie dotyczy prawa jazdy kategorii [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]lub [...]; 3) odbyła szkolenie wymagane do uzyskania prawa jazdy danej kategorii; 4) zdała egzamin państwowy wymagany do uzyskania prawa jazdy odpowiedniej kategorii;
5) przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej przez 185 dni w każdym roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste lub zawodowe albo przedstawi zaświadczenie, że studiuje co najmniej od 6 miesięcy.
Jak wynika z powyższego, procedura nadania uprawnień do kierowania pojazdami wymaga dokonania sprawdzenia i weryfikacji określonych w art. 11 ust. 1 u.k.p. przesłanek, m.in. czy osoba osiągnęła minimalny wiek wymagany do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii i czy zdała egzamin państwowy wymagany do uzyskania prawa jazdy odpowiedniej kategorii.
W tym miejscu rozważenia wymaga, zagadnienie prawne jakie zaistniało na tle stanu faktycznego w niniejszej sprawie, a mianowicie, czy osobie, która zdała egzamin na kategorię [...]przed datą wejścia w życie ustawy o kierujących pojazdami – a więc w dacie zdania egzaminu osiągnęła minimalny wiek wymagany do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii (zgodnie z przepisami poprzednio obowiązującej ustawy
– Prawo o ruch drogowym), ale która w dacie wydania decyzji o odmowie wydania prawa jazdy, kiedy obowiązywały nowe przepisy, nie osiągnęła minimalnego wieku wymaganego do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii – przepisy obowiązującego prawa w związki z art. 10 ust. 1 nowej ustawy, umożliwiają wydanie prawa jazdy.
Rozważenie powyższego zagadnienia prawnego wymaga ustalenia w pierwszej kolejności, jak tą kwestię rozwiązują normy intertemporalne zawarte w nowo uchwalonej ustawie o kierujących pojazdami.
Jak wynika z treści art. 134 u.k.p., który zawiera w tym zakresie normy intertemporalne, ustawodawca dotyka w nim wyłącznie kwestii związanych z:
– szkoleniem osób ubiegających się o wydanie prawa jazdy,
– zaświadczeniem o ukończeniu szkolenia, egzaminem państwowym złożonym z wynikiem pozytywnym przed dniem wejścia w życie ustawy,
– wynikiem pozytywnym z części teoretycznej egzaminu państwowego w zakresie prawa jazdy kategorii [...], uzyskanym przed dniem wejścia w życie ustawy,
– osobami, które są uczestnikami kursów, ukończyły kursy lub zdały egzamin na kartę rowerową; na pozwolenie na kierowanie tramwajem; dla kandydatów na egzaminatorów osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami; dla kandydatów na instruktorów; dla kandydatów na instruktorów techniki jazdy.
W niniejszej sprawie strona skarżąca, w związku z uzyskaniem przed datą wejścia w życie ustawy o kierujących pojazdami pozytywnego wyniku z egzaminu na kategorię [...], domaga się wydania prawa jazdy, pomimo nie osiągnięcia minimalnego wieku wymaganego do kierowania pojazdami kategorii [...], tj. wieku [...]lat.
Jak wynika z przepisów intertemporalnych, przepisy ustawy o kierujących pojazdami w tym zakresie nie przewidują żadnych wyjątków.
Na taką ocenę nie ma znaczenia, że zgodnie z art. 134 ust. 3 u.k.p. egzamin państwowy złożony z wynikiem pozytywnym przed dniem wejścia w życie ustawy uznaje się za spełniający wymagania określone w ustawie. Przepis ten bowiem odnosi się wyłącznie do uznania egzaminu, który mogła zdać osoba aktualnie nie mająca minimalnego wieku wymaganego do kierowania pojazdami kategorii. W tym miejscu należy stwierdzić, że fakt złożenia pozytywnego egzaminu nie jest równoznaczny z nabyciem uprawnień do kierowania pojazdami. Wynika to z tego, że po pierwsze
– zdany egzamin stanowi wyłącznie jedną z przesłanek do wydania prawa jazdy, a po drugie – właściwy organ przed wydaniem prawa jazdy obowiązany jest dokonać weryfikacji wniosku o wydanie prawa jazdy jeszcze pod innym kątem, m.in. czy osoba wnioskująca osiągnęła minimalny wiek wymagany do kierowania pojazdami (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 24 września 2013 r., sygn. II SA/Ol 644/13, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Poza tym przepis art. 134 ust. 3 u.k.p. nie modyfikuje treści art. 8 ust. 1 tej ustawy, w tym w zakresie wymogu osiągnięcia minimalnego wieku wymaganego do kierowania pojazdami kategorii [...]. Fakt, że ustawodawca uznaje zdany egzamin przez osobę aktualnie nieposiadającą takiego wieku, nie oznacza z automatu, że pod rządami nowej ustawy takiej osobie na podstawie obecnie obowiązujących przepisów możliwe jest wydanie prawa jazdy. Takie stanowisko potwierdza również treść art. 134 ust. 3a u.k.p., który w określonym stanie faktycznym przyznaje osobom niespełniającym wymogu minimalnego wieku [...]lat wymaganego do kierowania pojazdami kategorii [...]możliwość do przytępienia do części praktycznej egzaminu w zakresie prawa jazdy kategorii [...], dla uzyskania której minimalny wymagany wiek to [...]lat. W ten sposób ustawodawca umożliwił takim osobom, które przed wejście w życie nowej ustawy zdały egzamin teoretyczny na kategorię [...]i miały ukończone [...]lat, uzyskanie prawa jazdy na kategorię [...], czyli z uwzględnieniem wyłącznie cenzusu wieku określonego w ustawie o kierujących pojazdami. Takie stanowisko potwierdza uzasadnienie do projektu ustawy z dnia 4 stycznia 2013 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami, w którym wskazano, że zaproponowane rozwiązanie pozwoli na uniknięcie niezadowolenia społecznego związanego brakiem możliwości uzyskania prawa jazdy kategorii [...] (por. Sejm RP VII kadencji Nr druku: 985). W ten sposób ustawodawca kładzie zatem duży nacisk na cenzusy wieku wynikające z obecnie obowiązującej ustawy o kierujących pojazdami.
W tym miejscu wskazania wymaga, że składowi orzekającemu w niniejszej sprawie znana jest linia orzecznicza, zgodnie z którą egzamin państwowy złożony z wynikiem pozytywnym przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. Nr 30, poz. 151 ze zm.) oznacza, że osoba która została dopuszczona do tego egzaminu i go zdała, osiągnęła minimalny wiek wymagany do kierowania pojazdami odpowiedniej kategorii w rozumieniu art. 11 ust. 1 pkt 1 tej ustawy (por. wyroki WSA w Bydgoszczy z dnia 24 września 2013 r. sygn. akt II SA/Bd 625/13, z dnia 23 września 2013 r. sygn. akt II SA/Bd 574/13; wyroki WSA w Łodzi: z dnia 16 października 2013 r. sygn. akt III SA/Łd 688/13, z dnia 11 grudnia 2013 r. sygn. akt III SA/Łd 894/13, z dnia 4 grudnia 2013 r. sygn. akt III SA/Łd 689/13, z dnia 22 listopada 2013 r. sygn. akt III SA/Łd 703/13; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 5 grudnia 2013 r., sygn. akt III SA/Wr 606/13, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Przedstawiona powyżej linia orzecznicza oparta została m.in. na stanowisku Trybunału Konstytucyjnego zgodnie, z którym "obiegowo przyjmowana teza, jakoby istniało swoiste "domniemanie" przemawiające za bezpośrednim działaniem prawa nowego jest – obecnie – znacznym konstytucyjnym uproszczeniem. Po pierwsze bowiem, konflikt nowego prawa z interesami jednostki (stosunki w toku) może być rozwiązany przez wybór zasady bezpośredniego działania prawa nowego tylko o tyle, o ile da się wskazać wyraźny ważny interes publiczny, zmuszający do przejścia do porządku dziennego nad interesem jednostki" (por. wyroki TK: z dnia 9 czerwca 2003 r. sygn. SK 12/03, publ. OTK ZU nr 6/A/2003, poz. 51, oraz z dnia 23 lipca 2013 r. sygn. P 36/12, publ. OTK – A 2013/6/81, Dz. U. z 2013 r., poz. 928).
Z powyższego wynika, że w ogólności brak normy intertemporalnej nie oznacza z automatu bezpośredniego działania nowych przepisów. W tym zakresie jest jednak wymagane wykazanie wyraźnie ważnego interesu publicznego. Dopiero wtedy może dojść do zastosowania przepisów względniejszych dla jednostki.
Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy należy wskazać, że ustawa o kierujących pojazdami, niewątpliwie zaostrzająca cenzusy wieku wymagane do kierowania pojazdami, została wprowadzona do obowiązującego porządku prawnego z uwagi na "ważny" interes publiczny. Jak wynika wprost z uzasadnienia do projektu ustawy, ustawa ta powstała jako odpowiedź na negatywne zjawiska związane z procesem uzyskiwania uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi oraz jako jeden z elementów działań na rzecz zmniejszenia liczby wypadków drogowych określonych w Programie [...]i [...]2005. Wskazano, że głównym celem ustawy jest m.in. poprawa bezpieczeństwa ruchu drogowego, przez podniesienie kwalifikacji kierujących pojazdami. Ponadto konieczność przyjęcia nowych efektywniejszych rozwiązań pozwalających na podniesienie kwalifikacji kierowców, w ocenie ustawodawcy, uzasadniają obiektywne fakty i liczby, w tym to, że najliczniejsza grupa kierowców uczestniczących w wypadkach to osoby w wieku [...]-[...]lata posiadające prawo jazdy krócej niż dwa lata – w okresie ostatnich 10 lat zaobserwowano tendencję wzrostową (o 10 %) udziału tych osób jako sprawców wypadków (por. uzasadnienie do projektu ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, Sejm RP VI kadencji, Nr druku: 2879).
Nie ulega więc żadnych wątpliwości, że z uwagi na interes publiczny, jakim jest bezpieczeństwo ruchu drogowego, zachodzą podstawy do przyjęcia, że w okolicznościach niniejszej sprawy będą działały bezpośrednio przepisy nowej ustawy.
Z tych względów nie można przyjąć, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia takich konstytucyjnych zasad jak ochrony praw nabytych, lex retro non agit i równości wobec prawa.
Ponadto wyjaśnienia wymaga, że skarżący w wyniku zdanego ezgaminu nie nabył uprawnień do kierowania pojazdami kategorii [...]. Nabycie takiego prawa następuje bowiem w wyniku wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie wydania prawa jazdy, co w niniejszej sprawie nie nastapiło (por. wyroki NSA: z dnia 20 czerwca 2006 r. sygn. akt I OSK 972/05, z dnia 2 lutego 2007 r. sygn. akt I OSK 414/06, z dnia 27 października 2011 r. sygn. akt I OSK 1881/10, z dnia 22 lutego 2008 r. sygn. akt I OSK 204/07, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Ani aktualnie obowiązujące przepisy, ani poprzednio obowiązujące – nie nadawały uprawnień do kierowania pojazdami w momencie pozytywnego zdania egzaminu. Wydanie takiego uprawnienia możliwe było dopiero po dokonaniu przez właściwy organ stosownej weryfikacji wnioskującej osoby o wydanie prawa jazdy. Kwestie tą w związku z art. 11 ust. 1 u.k.p. obecnie regulują przepisy rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 31 lipca 2012 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2012 r., poz. 1005). Zgodnie z § 9 ust. 1 pkt 2 lit. b tegoż rozporządzenia w celu wydania prawa jazdy (lub pozwolenia) przeprowadzić weryfikację złożonych dokumentów w zakresie spełnienia przesłanek określonych w ustawie odpowiednio do rozpoczęcia szkolenia oraz do wydania prawa jazdy lub pozwolenia. Zatem to na tym etapie weryfikowane jest spełnienie przez osobę ubiegającą się o uzyskanie uprawnienia przesłanki minimalnego wieku z art. 11 ust. 1 pkt. 1 u.k.p. Podobnie powyższą kwestię regulował § 7 ust. 1 pkt 1 poprzednio obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 24 poz. 215 ze zm.).
Przepis art. 11 ust. 1 u.k.p. określa warunki, jakie muszą być spełnione przez osobę ubiegającą się o prawo jazdy. Jest oczywiste, że niespełnienie choćby jednego z pięciu rodzajów wymagań uniemożliwi wydanie dokumentu (por. W. Kotowski, Komentarz do art. 11 ustawy o kierujących pojazdami [w:] Ustawa o kierujących pojazdami. Komentarz. Opublikowano: LEX 2013, Numer: 135171).
A zatem skoro w niniejszej sprawie w dacie wydania decyzji administracyjnej P. J. nie osiągnął minimalnego wieku do kierowania pojazdami kategorii [...], to w związku z obowiązującym od dnia [...]stycznia 2013 r. porządkiem prawnym, pomimo zdanego pozytywnie egzaminu państwowego, nie mógł uzyskać uprawnień do kierowania pojazdami kategorii [...]. Z tego względu zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zapadły zgodnie z obowiązującymi przepisami obowiązującymi w dniu ich wydania. W tym miejscu wskazania wymaga, że decyzja administracyjna winna zapaść na podstawie przepisów obowiązujących w dniu jej wydania. Jest to zasada postępowania administracyjnego, która może doznać wyłączenia tylko wówczas gdy na takie odstępstwo zezwalają przepisy intertemporalne, a także w sytuacji kiedy w konkretnej sprawie administracyjnej nie zachodzi skutek bezpośredniego stosowania przepisów nowej ustawy, o czym już wyżej była mowa.
Jednak jak wynika z powyższego wywodu, żadna z wymienionych powyżej sytuacji nie zaistniała w niniejszej sprawie, ponieważ brak jest normy intertemporalnej lub interesu publicznego uzasadniających nadanie P. J. prawa jazdy na starych nieobowiązujących już zasadach.
W tym miejscu wskazania wymaga, że wniosek P. J. o wydanie prawa jazdy dotyczył dwóch uprawnień do kierowania pojazdami, tj. kategorii [...]i [...]. Jak wynika z akt sprawy, P. J. uzyskał pozytywny wynik z egzaminu na kategorię [...]już w dniu [...]października 2012 r., jednak w tym zakresie nie wnioskował o przekazanie jego wniosku do właściwego organu celem nadania uprawnień do kierowania pojazdami kategorii [...]. W ten sposób skarżący pozbawił się prawa do wydania mu prawa jazdy na starych zasadach, oczekując na uzyskanie pozytywnego egzaminu na prawo jazdy kategorii [...], co nastąpiło w dniu [...]lutego 2013 r., a więc już po dacie wejścia nowych przepisów.
Z tego też względu nie można przyjąć, że w dacie wydania decyzji administracyjnej ekspektatywa w stosunku do P. J. podlegała ochronie prawnej. Zauważyć bowiem należy, że ocena dopuszczalności wyjątków od zasady szeroko rozumianej ochrony praw nabytych wymaga rozważenia, na ile oczekiwanie jednostki, że prawa uznane przez państwo będą realizowane jest usprawiedliwione. Zasada ochrony praw nabytych (i co za tym idzie także ekspektatyw maksymalnie ukształtowanych) chroni wyłącznie oczekiwania usprawiedliwione i racjonalne. Przede wszystkim należy zatem zauważyć, że skarżący spełnił wszystkie wymagania z art. 90 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu sprzed dnia 19 stycznia 2013 r., ale w okresie vacatio legis ustawy o kierujących pojazdami, który to okres trwał niemalże dwa lata – ustawa została ogłoszona we właściwym publikatorze dnia [...]lutego 2011 r. Skarżący winien zatem przewidywać zbliżającą się zmianę stanu prawnego i mieć świadomość wynikających stąd konsekwencji, w tym przede wszystkim winien wiedzieć o podwyższeniu przez ustawodawcę minimalnego wieku do kierowania pojazdami kategorii [...]do [...]lat (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Po 926/13, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Niewątpliwie skarżący miał wolę uzyskania uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii [...], jednak już takiej determinacji zabrakło mu celem uzyskania takiego uprawnienia na podstawie starych przepisów, co też obniża jego ekspektatywę pod względem ochrony praw nabytych, ponieważ miał możliwość skorzystania z takiej możliwości, jednak z niej nie skorzystał.
Z tych względów skarga, a co za tym idzie, zawarte w niej zarzuty dotyczące naruszenia art. 6, art. 7 i art. 8 K.p.a. nie zasługują na uwzględnienie.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.