III Ca 1148/14

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt III Ca 1148/14</strong> </p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Wyrokiem z dnia 14 maja 2014 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi oddalił powództwo <span class="anon-block">J. K.</span> przeciwko <span class="anon-block">W. K.</span> o ochronę naruszonego posiadania nieruchomości położonej w <span class="anon-block">Ł.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, stanowiącej działkę gruntu oznaczoną w ewidencji gruntów Nr 235/5, dla której w Sądzie Rejonowym dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi prowadzona jest <span class="anon-block">księga wieczysta Nr (...)</span>, oraz zasądził od powoda na rzecz pozwanego zwrot kosztów procesu w wysokości 373,00 zł.</p> <p>W ramach ustaleń faktycznych Sąd I instancji stwierdził, iż przedmiotowa nieruchomość nie jest ogrodzona, ani też nie są podejmowane w tym kierunku żadne czynności. Pozwany nie prowadzi też żadnych prac zmierzających do usunięcia pryzmy piachu z nieruchomości.</p> <p>Orzekając o żądaniu Sąd zaznaczył, że musi ograniczyć zakres swojego orzekania do zakresu żądania pozwu, do czego obliguje go <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 321)">art. 321 k.p.c.</a>, co oznacza, że władny jest rozstrzygać jedynie o roszczeniu zmierzającym do nakazania pozwanemu zaniechania działań mających na celu ogrodzenie przedmiotowej nieruchomości i usunięcie znajdującej się tam pryzmy piachu. Zważywszy, że w toku postępowania dowodowego okazało się, że żadne działania <span class="anon-block">W. K.</span> nie zmierzają ani do ogrodzenia działki, ani też do usunięcia pryzmy piachu, która nadal znajduje się na nieruchomości, Sąd uznał, że powództwo nie może zostać uwzględnione w świetle przesłanek z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 344)">art. 344 k.c.</a>, jako że nie doszło do opisanego w <em> <!-- -->petitum </em>pozwu naruszenia posiadania powoda. Zaznaczył też, że roszczenie posesoryjne jako takie nie chroni posiadacza przed obawami, że ze strony innych osób dojdzie do zakłóceń posiadania, a z zajmowanego przez <span class="anon-block">J. K.</span> stanowiska wynika, że powód szuka na drodze sądowej ochrony właśnie przed tego rodzaju obawami. O kosztach procesu orzeczono zgodnie z zasadą odpowiedzialności za rezultat postępowania wynikającą z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> </p> <p>Apelację od tego wyroku złożył powód, zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 344)">art. 344 k.c.</a> poprzez jego błędne zastosowanie i oddalenie powództwa o zaniechanie naruszania posiadania przedmiotowej nieruchomości przez powoda, a to z uwagi na to, iż treść tego artykułu uprawnia posiadacza nieruchomości do ochrony stanu posiadania poprzez przyznanie zarówno roszczenia o przywrócenie stanu poprzedniego, jak i roszczenia o zaniechanie naruszeń, przy czym w niniejszej sprawie naruszenie posiadania polegało na tym, że pozwany podjął działania zmierzające do usunięcia pryzmy piachu z gruntu w ten sposób, iż wystąpił pisemnie z żądaniem jej usunięcia z zagrożeniem, iż podejmie czynności celem jej usunięcia. Powyższe działania ewidentnie przekraczają fazę zamiaru i zmierzają bezpośrednio do realizacji czynności naruszenia posiadania. Z tego też względu powodowi przysługuje ochrona posiadania w postaci roszczenia o zaniechanie naruszeń z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 344)">art. 344 k.c.</a>, gdyż działania pozwanego zmierzają bezpośrednio do realizacji czynu naruszenia posiadania, chronionego treścią wskazanego przepisu.</p> <p>W konkluzji apelujący zażądał zmiany wyroku drogą nakazania pozwanemu zaniechania naruszania posiadania powoda oraz przyznania zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.</p> <p>Na rozprawie apelacyjnej odbytej dnia 11 grudnia 2014 r. pełnomocnik pozwanego wystąpił o oddalenie apelacji oraz zasądzenie kosztów postępowania odwoławczego.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja jako bezzasadna podlegała oddaleniu.</p> <p>Przedmiotowa sprawa została należycie i trafnie rozstrzygnięta, gdyż w istocie rzeczy zgłoszone przez powoda roszczenie, w kształcie nadanym mu w pozwie, nie nadawało się do uwzględnienia. Sąd Rejonowy bezbłędnie zastosował też właściwe przepisy prawa materialnego, a dokonując analizy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 344)">art. 344 k.c.</a> nie dopuścił się żadnych uchybień ani wadliwości, które wymagałaby skorygowania drogą ingerencji w treść wyroku. Ustalenia faktyczne dokonane przez ten Sąd były w zasadzie bezsporne między stronami, a Sąd odwoławczy przyjmuje je w całości i uznaje za własne.</p> <p>Osią sporu pomiędzy stronami jest to czy doszło do samowolnego naruszenia przez pozwanego posiadania powoda w odniesieniu do nieruchomości położonej w <span class="anon-block">Ł.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, stanowiącej <span class="anon-block">działkę gruntu nr (...)</span>. W tym zakresie udzielić trzeba negatywnej odpowiedzi, co oznacza, że Sąd Okręgowy przychyla się do stanowiska zajętego przez Sąd niższego rzędu. Treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 344)">art. 344 k.c.</a> pozwala na stwierdzenie, że naruszenie cudzego posiadania może przybrać dwojaką postać: pozbawienia posiadania, bądź też zakłócenia posiadania, nieskutkującego jednakże wyzuciem z władania rzeczą. Przez pozbawienie posiadania należy rozumieć takie działanie, którego skutkiem jest utrata przez posiadacza władztwa nad rzeczą, natomiast przez zakłócenie posiadania rozumie się wtargnięcie w sferę władztwa posiadacza, które jednak go tego władztwa nad rzeczą nie pozbawia, np. przejeżdżanie przez cudzą nieruchomość. W razie naruszenia posiadania powstaje dla posiadacza roszczenie o ochronę posiadania. Zależnie zaś od występującej postaci naruszenia posiadania, posiadacz może żądać przywrócenia stanu poprzedniego przez wydanie rzeczy lub zaniechania naruszeń przez wydanie pozwanemu odpowiednich zakazów i nakazów, o ile istnieje realne zagrożenie ich wystąpienia. Jak wynika z powyższego, rodzaj przysługujących posiadaczowi roszczeń będzie inny w zależności od tego, czy naruszenie miało postać wyzucia z posiadania, czy też wyrażało się w zakłóceniu korzystania z rzeczy przez posiadacza nieskutkującego jednakże wyzuciem z posiadania. Z całością stanowczością trzeba przy tym podkreślić, że nie uzasadnia roszczenia posesoryjnego sporadyczne zakłócenie cudzego posiadania, jeżeli według istniejących okoliczności można wykluczyć <em> <!-- -->pro futuro</em> zagrożenie wystąpienia dalszych zakłóceń. Sąd odwoławczy nie ma wątpliwości, że – choć co do zasady zakłócenie posiadania następuje zwykle wskutek fizycznej ingerencji we władztwo posiadacza – to jednak nie można wykluczyć zaistnienia samowolnego naruszenia posiadania innego rodzaju, a mianowicie polegającego na uporczywym zakłócaniu spokoju posiadacza. Jednak podkreślić trzeba, że aby mówić w tym kontekście o zakłócaniu posiadania podlegającym ochronie prawnej w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 344)">art. 344 k.c.</a>, stwierdzić trzeba w toku postępowania dowodowego wyrażanie przez pozwanego konsekwentnych i bezpośrednich deklaracji, z których wynikałoby, że prędzej czy później doprowadzi <em> <!-- -->per fas et nefas</em> do pozbawienia władztwa dotychczasowego posiadania, popartych nachodzeniem posiadacza, zakłócaniem jego spokoju, awanturami, co uniemożliwiałoby – jako przejaw nękania czy szykanowania posiadacza - spokojne wykonywanie władztwa nad rzeczą. Podkreślić należy z całą mocą, że o zakłóceniu nie można mówić w sytuacji, kiedy właściciel rzeczy skieruje do posiadacza wezwanie (nawet ponowione) do usunięcia pryzmy piachu z jego nieruchomości; zajęcie takiego stanowiska prowadziłoby do dość absurdalnego wniosku, że ochronie posesoryjnej podlega również zakłócenie spokojnego posiadania polegające na wytoczeniu powództwa windykacyjnego i doręczeniu posiadaczowi odpisu pozwu. Tymczasem – jak wynika z okoliczności rozpoznawanej sprawy – w istocie rzeczy pozwany ograniczył się jedynie do przesłania powodowi dwóch listów zawierających wezwanie do usunięcia pryzmy piachu, które były wyważone i stonowane, a w ich treści zostały zachowane stosowne zwroty grzecznościowe; co więcej – w ślad za tymi listami nie poszły żadne dalsze działania ze strony <span class="anon-block">W. K.</span>. Sama tylko możliwość naruszenia posiadania w przyszłości - a tym bardziej subiektywna obawa posiadacza co do naruszenia – nie pozwala na sięgnięcie do ochrony posesoryjnej. Działania pozwanego nie przekroczyły z pewnością żadnych rozsądnych granic, wyznaczonych zarówno przez normy prawne, jak i też reguły określające zasady współżycia między ludźmi, w szczególności niepoparte żadnymi argumentami jest zawarte w apelacji twierdzenie skarżącego, że ewidentnie przekraczają one fazę zamiaru odzyskania władania nieruchomością. Można nawet powiedzieć, że <span class="anon-block">W. K.</span> był wyjątkowo cierpliwy i bardzo długo tolerował niekorzystny dla siebie stan rzeczy. Przypomnieć należy, iż pozwany nabył własność nieruchomości w drodze zasiedzenia, a mimo to wciąż pozwalał korzystać z niej powodowi, który w sferze posiadania nie napotykał żadnych przeszkód ani utrudnień, czego wyrazem był jego bezproblemowy dostęp do własnej nieruchomości.</p> <p>Konkludując, skoro na chwilę orzekania przez Sądy I i II instancji ewentualne posiadanie powoda nie było w żaden sposób naruszone – ani poprzez pozbawienie władztwa na rzeczą, ani drogą innych zakłóceń – to zarówno powództwo, jak i apelacja nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Nie ma bowiem podstawy faktycznej do uwzględnienia roszczenia wywodzonego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 344)">art. 344 k.c.</a>, ponieważ nie stwierdzono, aby zachodził stan naruszenia posiadania, co jest warunkiem koniecznym zaktualizowania się ochrony posesoryjnej. Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a>, oddalił apelację jako nieuzasadnioną.</p> <p>O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd orzekł stosując zasadę odpowiedzialności za wynik sporu, tj. oparł się o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> i zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 78,00 zł w ramach zwrotu kosztów zastępstwa procesowego pozwanego w postępowaniu apelacyjnym. Wysokość wynagrodzenia pełnomocnika wynikała z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98 § 13;art. 98 § 13 ust. 1;art. 98 § 13 ust. 1 pkt. 1)">§ 13 ust. 1 pkt 1</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 (§ 8;§ 8 pkt. 4)">§ 8 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu</a> (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 461).</p> </div>