II SA/Rz 1165/10

SENTENCJA 30.12.2010 r. POSTANOWIENIE Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 30.12.2010 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku A. P o zwolnienie od całości kosztów sądowych, w sprawie ze skargi wyżej wymienionej, na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...].10.2010 r., nr [...], wydaną w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, - postanawia – 1) zwolnić skarżącą A. P od kosztów sądowych ponad wysokość 30 zł (słownie: trzydzieści złotych), 2) w pozostałym zakresie odmówić zwolnienia od kosztów sądowych. UZASADNIENIE A. P. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (zwolnienie od opłat i wydatków sądowych). Wniosek ten złożono w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 1165/10, dotyczącej skargi wyżej wymienionej na decyzję nakazującą rozbiórkę nielegalnie wzniesionego obiektu budowlanego. Należy zauważyć, iż sprawa o sygn. II SA/Rz 1165/10 nie została zakończona przed WSA. Wniesienie skargi sądowoadministracyjnej na decyzję administracyjną dotyczącą nakazu rozbiórki obiektu budowlanego wiąże się z obowiązkiem uiszczenia przez stronę wpisu sądowego w kwocie 500 zł. Sytuacja majątkowa strony została przedstawiona w treści urzędowego formularza PPF oraz w załączonych do tego formularza kopiach rachunków. Wobec tego istnieją podstawy do rozpoznania żądania strony bez potrzeby prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Z treści złożonego wniosku PPF wynika, że wnioskodawczyni żyje samotnie. Podstawę utrzymania A. P. stanowi kwota 1055,89 zł netto. Do miesięcznych wydatków gospodarstwa zalicza się koszty telefonu stacjonarnego 60,61 zł, telewizji kablowej 38,90 zł, energii elektrycznej co dwa miesiące 105 zł, oraz czynsz za lokal w kwocie 415,62 zł. Wnioskodawczyni dysponuje spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu mieszkalnego o pow. 47 m². Nie posiada oszczędności oraz nieruchomości rolnych. Stwierdzono, co następuje: Wniosek strony skarżącej dotyczy wyłącznie zwolnienia od kosztów sądowych. Ze względu na tak zakreślone granice wniosku, strona powinna udowodnić, że poniesienie kosztów sądowych w postaci opłat sądowych i wydatków sądowych, spowoduje znaczne obniżenie warunków egzystencji. Według treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 152, poz. 1270 z późn. zm., zwana dalej P.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku na poziomie utrzymania koniecznego. W aktualnej sytuacji procesowej, w jakiej znajduje się wnioskująca A. P., koszty sądowe obejmują wpis sądowy w wysokości 500 zł. Oprócz tej kwoty strona może zostać na kolejnych etapach zobowiązana do uiszczenia wpisów należnych z tytułu wniesienia zażalenia, skargi kasacyjnej czy opłaty kancelaryjnej z tytułu sporządzenia uzasadnienia wyroku WSA. Należy mieć także świadomość ewentualności wydatków wynikających z kosztu ustanowienia fachowego pełnomocnika w celu sporządzenia określonych środków odwoławczych od orzeczeń WSA. Opisana w wniosku PPF sytuacja majątkowa i rodzinna strony skarżącej ponad wszelką wątpliwość udowodnia brak możliwości pokrycia wiążących się z procesem kosztów sądowych. A. P. nie posiada zasobów majątkowych dających szanse na uiszczenie wpisu sądowego jak i pozostałych ciężarów finansowych (opłat i wydatków sądowych) prowadzonej sprawy. Wymienione na wstępie wydatki strony należą do wydatków koniecznych czyli niezbędnych dla egzystencji osoby fizycznej. Wydatki w tej wysokości pochłaniają ponad połowę osiąganego dochodu z emerytury. Pozostała po opłaceniu kosztów niezbędnych kwota dochodów oscyluje w granicach 500 zł. Może ona nie wystarczać dla zachowania bieżącego poziomu życia osoby fizycznej. Kwota 500 zł pozwala ponosić koszty życia osoby fizycznej w wysokości nie przekraczającej 16 zł dziennie. Ta wysokość jest adekwatna do utrzymania niezbędnego poziomu życia samotnie żyjącej osoby fizycznej. Aby zachować ten poziom, budżet A. P. nie może zostać dodatkowo obciążany ciężarem uiszczenia wpisu sądowego w pełnej wysokości. Na tą ocenę wpływa także aktualna pora roku, która w sposób oczywisty generuje wydatki związane ze zwiększonym zużyciem nośników energii (gaz, energia elektryczna). Wypada też przyznać, że strona wnioskująca posiada minimalną zdolność zaoszczędzenia środków pieniężnych. Rozpoznający wniosek o prawo pomocy referendarz sądowy stwierdza, że na stan utrzymania koniecznego A. P nie wpłynie obowiązek uiszczenia znacząco okrojonego wpisu sądowego w wysokości 30 zł. Tak niska kwota kosztów sądowych nie zachwieje budżetem strony, a z drugiej wypełni w pewnym stopniu jej konstytucyjny obowiązek ponoszenia ciężarów publicznych. Na zwolnienie od określonej części kosztów sądowych pozwala art. 246 § 4 p.p.s.a. Ponieważ o kontynuowaniu postępowania sądowego nie mogą decydować wyłącznie posiadane przez stronę zasoby dochodowe i majątkowe, skarżącą należy zwolnić od kosztów sądowych w części. Zwolnienie strony ponad kwotę 30 zł oznacza, że po uiszczeniu ten należności A. P. nie będzie zobowiązana do poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych w postaci wpisów oraz wydatków w sprawie o sygn. II SA/Rz 1165/10. Z przedstawionych powodów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy w części poprzez zastosowanie art. 245 § 5, art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.