III SA/Kr 426/08

SENTENCJA Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego postanawia: przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym i ustanowić dla niej radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w Krakowie. UZASADNIENIE Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się ustanowienia radcy prawnego. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła, że pozostaje w jednoosobowym gospodarstwie domowym. Określając swój majątek podała, że jest współwłaścicielką w udziale wynoszącym ¼ części domu gdzie zamieszkuje. Nie ma żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego skarżąca oszacowała na łączną kwotę 738 zł otrzymywanych zasiłków okresowego i celowych. Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że nie jest w stanie ponieść kosztów pomocy prawnej, kwalifikowanego pełnomocnika którego pomoc jest jej potrzebna po wyroku tutejszego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Podniosła, że utrzymując się z zasiłków pochodzących z pomocy społecznej nie miała możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności ani też zaciągnięcia zobowiązania finansowego. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny a nadto złoży zapewnienie iż nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Oświadczenie strony stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący. Takie jest bowiem rozumienie wyrażenia "wykazać" oparte na regułach semantycznych języka polskiego, które oznacza 1. «udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający; pokazać, unaocznić» (...) 2. «dać czemuś wyraz; przejawić, pokazać, uzewnętrznić» (...) 3. «ujawnić, stwierdzić coś» wykazać się — wykazywać się «udowodnić, że ma się kwalifikacje, umiejętności, uprawnienia do czegoś; okazać dokumenty coś stwierdzające; wylegitymować się». (por. Słownik języka polskiego PWN, opracowany autorsko przez Redakcję Słowników Języka Polskiego PWN wydany w latach 1978-1981 pod redakcją naukową prof. Mieczysława Szymczaka.). Odnosząc te uwagi do realiów niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżąca złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa wskazując na swój stan rodzinny, posiadany majątek, aktualną wysokość i źródło dochodów. Oświadczenie to jest wystarczające dla oceny aktualnych możliwości płatniczych skarżącej. Twierdzenia skarżącej co do wysokości i źródeł swego dochodu znajdują bowiem potwierdzenie w zalegających na kartach pomocniczych akt administracyjnych dokumentach źródłowych które należy ocenić jako obiektywne świadectwo przedstawionych w nich danych. Zarazem uwidaczniają one, że skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, w domu którego jest współwłaścicielką użytkuje jeden pokój, łazienkę oraz kuchnię, z opłat cyklicznych reguluje tylko rachunki za energię elektryczną, z płatnościami innych bywa, że miewa trudności, boryka się z problemem bezrobocia, korzysta z różnych form wsparcia oferowanych przez ośrodek pomocy społecznej (vide: protokoły wywiadów środowiskowych). Oświadczenia skarżącej korespondują zresztą także z oświadczeniami jakie jej syn J. W. składał w postępowaniach zapisanych m.in. do sygn. [...] oraz [...]. Sytuację skarżącej można określić jaką trudną. Tak bowiem należy postrzegać osobę bezrobotną ze znikomym majątkiem, która zmuszona jest korzystać z pomocy i wsparcia oferowanego przez ośrodki pomocy społecznej. Okoliczność, że do skarżącej należy majątek w postaci cząstkowego udziału w domu gdzie zamieszkuje nie może być w realiach tego przypadku rozstrzygająca na niekorzyść skarżącej. Okolicznością prawdopodobną w stopniu graniczącym z pewnością pozostaje bowiem, że skarżąca nie posiada istotnej dla banków czy SKOK-ów zdolności bieżącego regulowania zaciągniętych zobowiązań czyli tzw. zdolności kredytowej. Trudno zaś przymuszać skarżącą do korzystania z usług finansowych oferowanych przez innych przedsiębiorców parających się zarobkowym udzielaniem pożyczek (np. lombardy) znając choćby pobieżnie warunki i realia zawierania takich umów. Konieczność sprzedaży posiadanego udziału w celu zdobycia środków na opłacenie kwalifikowanego zastępcy procesowego wiązałoby się z kolei z ryzykiem wywołania takich perturbacji, które w istocie stanowiłyby pozbawienie skarżącej koniecznego utrzymania (por. orzeczen. SN z 6.11. 1953 r., IC 1427/53 OSN 54/2/52). Należy też zgodzić się ze skarżącą, że przy dochodach o wiele niższych od przeciętnych zarobków pracowników zatrudnionych w gospodarce nie miała możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności (por. postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Cywilna i Administracyjna z dnia 14 października 1983 r. I CZ 151/83 OSNCP 1984/5 poz. 82 Monitor Prawniczy - Zestawienie Tez 2000/8 str. 526 Wszystko to razem wzięte prowadzi do logicznej konkluzji, że skarżąca nie jest w stanie bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie opłacić kosztów pełnomocnika z wyboru w związku z czym należało przyznać jej w takim zakresie wnioskowaną pomoc o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.