IV SA/Wr 189/10

SENTENCJA Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 31 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV wniosku adwokata M. K. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu w sprawie ze skargi R. T. na działalność Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. postanawia: 1. przyznać adwokatowi M. K. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu kwotę 146,40 zł (sto czterdzieści sześć złotych 40/100) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielnej przez adwokata z urzędu; 2. odmówić przyznania wnioskowanych kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu ponad kwotę przyznaną w pkt 1. UZASADNIENIE W sprawie, prawomocnym postanowieniem z dnia 16 września 2010 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał R. T. prawo pomocy obejmujące ustanowienie adwokata. Realizując to orzeczenie, Okręgowa Rada Adwokacka we W. wyznaczyła stronie skarżącej pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata M. K. Pismem z dnia 14 października 2010 r., uzupełnionym pismem z dnia 19 października 2010 r., wyznaczony w sprawie z urzędu adwokat wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania w postaci wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu w kwocie 120 zł wraz z należnym podatkiem VAT oraz dalszej kwoty 17 zł tytułem zwrotu niezbędnych wydatków, tj. opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa procesowego udzielonego wnioskodawcy przez R. T., a złożonego do akt sprawy. W treści wyżej wskazanych pism procesowych pełnomocnik zawarł oświadczenie, że kwoty w nich wskazane nie zostały zapłacone przez skarżącego w całości lub w części. W odpowiedzi na wezwanie adwokat M. K. przesłała do akt sprawy odpis opinii z dnia 14 października 2010 r. w przedmiocie braku podstaw do wniesienia środka odwoławczego od postanowienia Sądu z dnia 24 czerwca 2010 r. w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 14 maja 2010 r. o odrzuceniu skargi oraz kserokopię jej nadania na adres skarżącego. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 250 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163 poz. 1348 ze zm. – dalej Rozporządzenie) w § 19 wprowadziło zasadę, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5, oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Z kolei w § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a, b, c i d Rozporządzenia ustalone zostały stawki minimalne za konkretne czynności procesowe w drugiej instancji postępowania przed sądem administracyjnym. Przepis ten przewiduje odpowiednie stawki za: sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, bądź tylko udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym lub udział w postępowaniu zażaleniowym. Z kolei zgodnie z § 5 Rozporządzenia wysokość stawek minimalnych w sprawach nieokreślonych w rozporządzeniu ustala się, przyjmując za podstawę stawkę w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju. W sprawie czynnością pomocy prawnej udzielonej z urzędu, której dotyczy rozpoznawany wniosek adwokata M. K., jest sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia zażalenia. Ponieważ w uregulowaniu Rozporządzenia brak jest przepisu wyraźnie przewidującego stawkę opłaty za wykonaną z urzędu czynność sporządzenia opinii o braku podstawy do wniesienia zażalenia, referendarz sądowy, na zasadzie powołanego wyżej § 5 Rozporządzenia, zdecydował przypisać do podjętej przez adwokata w sprawie czynności pomocy prawnej z uwagi na jej charakter stawkę określoną przez prawodawcę dla postępowania zażaleniowego, tj. określoną w § 18 ust. 1 pkt 2 lit d Rozporządzenia stawkę 120 zł. Stosownie do § 2 ust. 3 Rozporządzenia w sprawach, których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Ponieważ stawka podatku od towarów i usług wynosi 22% (art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 i art. 41 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), podatek, o który podwyższeniu podlega wynagrodzenie adwokata, wynosi w sprawie 26,40 zł (22% kwoty 120zł). Reasumując, referendarz sądowy postanowił przyznać ustanowionemu z urzędu adwokatowi M. K. kwotę 146,40 zł kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, na którą składają się: wynagrodzenie - 120 zł oraz podatek od towarów i usług – 26,40 zł. Orzeczenie w tym zakresie znalazło wyraz w pkt. 1 sentencji postanowienia. Natomiast wniosek pełnomocnika strony skarżącej o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w zakresie przekraczającym wyżej wskazaną kwotę, tj. żądanie zwrotu kwoty 17 zł uiszczonej opłaty skarbowej od złożenia dokumentu pełnomocnictwa, należało ocenić jako nieuzasadniony. Mimo bezspornego uiszczenia w sprawie tej opłaty, wydatek, jaki poniósł z tego tytułu działający w sprawie pełnomocnik, nie spełnia określonej w § 19 Rozporządzenia przesłanki niezbędności. Zgodnie z art. 244 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest bowiem równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. Nie było zatem w sprawie potrzeby jego udzielenia przez stronę skarżącą ustanowionemu z urzędu adwokatowi i, w konsekwencji, uiszczenia opłaty skarbowej. Dla tych powodów referendarz sądowy odmówił przyznania wnioskowanych kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu ponad wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia zażalenia, o czym orzekł w pkt 2. sentencji postanowienia. Postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu znajduje oparcie w wyżej wskazanych przepisach prawa oraz w art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.