II GSK 2220/13
Адміністративні суди2013-12-30
Номер справи
II GSK 2220/13
Суд
Naczelny Sąd Administracyjny
Дата рішення
2013-12-30
Тип
Wyrok NSA
Судді
Anna RobotowskaCzesława SochaZofia Przegalińska
Резолютивна частина
Oddalono skargę kasacyjną
Текст рішення
SENTENCJA
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska (spr.) Sędzia NSA Anna Robotowska Sędzia NSA Czesława Socha Protokolant Karol Sienkiewicz po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. P. Spółki akcyjnej Spółki komandytowo-akcyjnej w Z. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. W. z dnia 19 września 2013 r. sygn. akt II SA/Go 37/13 w sprawie ze skarg F. P. Spółki akcyjnej Spółki komandytowo-akcyjnej w Z. G. na pisma Zarządu Województwa L. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...], [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie projektu z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od F. P. Spółki akcyjnej Spółki komandytowo-akcyjnej w Z. G. na rzecz Zarządu Województwa L. kwotę 120 zł (sto dwadzieścia) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 19 września 2013 r., sygn. akt II SA/Go 37/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. W. oddalił skargi F. P. S.A. S.K.A. w Z. G. na pisma Zarządu Województwa L. z dnia [...] maja 2011 r. w przedmiocie negatywnej oceny projektów.
W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd I instancji przedstawił następujący
stan faktyczny sprawy.
Skarżący F. P. Spółka Akcyjna S.K.A. w Z. G. (dawniej F. S.A) w dniu [...] czerwca 2009 roku, w odpowiedzi na konkurs ogłoszony przez Zarząd Województwa L. (określanego dalej jako Instytucja Zarządzająca) w przedmiocie dofinansowania realizacji projektu w ramach L. Regionalnego Programu Operacyjnego 2007-2013 PRIORYTET II LPR "Stymulowanie wzrostu inwestycji w przedsiębiorstwach i wzmacnianie potencjału innowacyjnego" Działanie 2.1 "Mikroprzedsiębiorstwa", Działanie 2.2. "Poprawa konkurencyjności małych i średnich przedsiębiorstw poprzez innowację", złożył cztery projekty dotyczące rozbudowy firmy. Dwa z nich zostały wybrane przez Instytucję Zarządzającą do dofinansowania.
Pierwszy projekt nosił nazwę "Rozbudowa firmy "F." S.A. poprzez zakup innowacyjnej linii technologicznej do produkcji konstrukcji stalowych" i oznaczony został nr [...] (zwany dalej projektem [...]). W ramach tego projektu skarżący zamierzał kupić następujące urządzenia: wypalarkę laserową, wypalarkę tlenową, hydrauliczną prasę krawędziową, gilotynę hydrauliczną, tokarki uniwersalne, walcarkę promieniową, walcarkę hydrauliczną. Projekt ten miał być realizowany, zgodnie z wnioskiem, w hali produkcyjnej położonej w Ś. przy ulicy Ś., którą to halę wnioskodawca miał kupić w ramach tego projektu.
Drugi projekt nosił nazwę "Rozbudowa firmy "F." S.A. poprzez zakup innowacyjnej maszyny do obróbki detali wielkogabarytowych" i oznaczony został nr [...] (zwany dalej projektem [...]). Projekt ten miał być realizowany, zgodnie z wnioskiem, w hali produkcyjnej znajdującej się w Ś. przy ulicy Ł. [...], którą to halę wnioskodawca zamierzał kupić w ramach tego projektu.
Do obu projektów wnioskodawca dołączył między innymi oświadczenie o posiadaniu statusu MŚP.
Sygn. akt II GSK 2220/13
W dniu [...] września 2009 roku Zarząd Województwa L. podjął uchwałę nr 207/1586/09 w sprawie dofinansowania projektów w ramach konkursu nr LRPO/2.2/1/2009 dla działania 2.2 "Poprawa konkurencyjności małych i średnich przedsiębiorstw poprzez inwestycje" Priorytet II "Stymulowanie wzrostu inwestycji w przedsiębiorstwach i wzmacnianie potencjału inwestycyjnego" L. Regionalnego Programu Operacyjnego 2007-2013. Zgodnie z tą uchwałą wyżej opisane wnioski złożone przez firmę F. S.A. zostały przyjęte do dofinansowania
O powyższym skarżący został zawiadomiony pismem z dnia [...] września 2009 roku. W piśmie tym zobowiązano jednocześnie skarżącego do przekazania informacji dotyczących zmian w harmonogramie finansowo-rzeczowym dotyczącym obu projektów oraz dostarczenia w terminie 28 dni dodatkowych dokumentów wymienionych w tym piśmie, a niezbędnych do podpisania umowy w przedmiocie dofinansowania projektów inwestycyjnych.
W dniu [...] października 2009 roku skarżący złożył pismo, w którym zwrócił się do Instytucji Zarządzającej, tj. Zarządu Województwa L. o wyrażenie zgody na zmianę projektu nr [...] dotyczącego "Rozbudowy firmy F. S.A. poprzez zakup inwestycyjny maszyny do obróbki detali wielkogabarytowych". Zmiana miała dotyczyć miejsca, gdzie miała być realizowana powyższa inwestycja. W pierwotnym założeniu przewidywano, że będzie ona realizowana w hali produkcyjnej położonej w Ś. przy ulicy Ł.. Obecnie inwestor postanowił zrezygnować z zakupu tej hali w ramach tego programu i dobudować nową halę do hali położonej w tej samej miejscowości przy ulicy Ś., w której miała być realizowana inwestycja w ramach programu nr [...] pod nazwą "Rozbudowa firmy F. S.A. poprzez zakup innowacyjnej linii technologicznej do produkcji konstrukcji stalowych". W uzasadnieniu tego wniosku stwierdzono, że przygotowując oba projekty wnioskodawca bazował na istniejących, gotowych już obiektach. Obecnie pojawiła się możliwość dobudowania na nieruchomości położonej w Ś. przy ulicy Ś. nowej hali, na zbliżonych warunkach i kosztach, określonych przez wnioskodawcę we wniosku o nr [...]. W piśmie tym podkreślono, że jest bardzo prawdopodobne, iż w przyszłości oba te projekty ściśle się ze sobą zwiążą, stąd sąsiedztwo obu hali umożliwi łączenie działalności objętych tymi projektami, a tym samym zmniejszy koszty transportu.
Natomiast w piśmie z dnia [...] października 2009 roku firma F. S.A. zwróciła się do Zarządu Województwa L. o przedłużenie terminu do
Sygn. akt II GSK 2220/13
złożenia dokumentów niezbędnych do podpisania umowy o dofinansowanie projektów oznaczonych nr [...] i [...] do dnia [...] grudnia 2009 roku, a w szczególności projektu inwestycji, planu zagospodarowania terenu, zezwoleń na budowę. Powyższy wniosek uzasadniono zmianą usytuowania inwestycji objętej projektem nr [...] i możliwością jej usytuowania w hali, którą firma zamierza wybudować w Ś. przy ulicy Ś., czyli w sąsiedztwie hali, w której ma być realizowana inwestycja nr [...].
W związku z wątpliwościami co do niezależności obu projektów organ zlecił przeprowadzenie opinii przez niezależnych ekspertów, a następnie w piśmie z dnia [...] sierpnia 2011 roku Zarząd Województwa L. poinformował skarżącego o negatywnej ocenie projektu pod nazwą "Rozbudowa Firmy "F. SA" poprzez zakup innowacyjnej linii technologicznej do produkcji konstrukcji stalowych (oznaczonego nr [...]). W uzasadnieniu powyższej oceny podniesiono, że P. G. w chwili składania wniosku był również prezesem zarządu spółki P. S.A. Tym samym spółkę tą należało traktować jako związaną z przedsiębiorstwem F. S.A. W związku z powyższym należało do danych dotyczących przedsiębiorstwa F. SA, a decydujących o jej statusie dodać dane dotyczące przedsiębiorstwa P. S.A. Tym samym przedsiębiorstwo F. S.A. nie posiadało w chwili składania wniosku statusu średniego przedsiębiorstwa, lecz dużego. Nadto stwierdzono, że P. G. jest jedynym właścicielem i prezesem zarządu komplementariuszy tworzących spółki komandytowo-akcyjne F. Polska i P. P.. Powyższe oznacza, że P. G. de facto kontroluje działalność komplementariuszy wchodzących w skład wskazanych spółek, a w konsekwencji poprzez komplementariuszy kontroluje działalność tych spółek. Powyższa zależność wskazuje, że jedna osoba fizyczna może faktycznie wpływać na sposób prowadzenia działalności zarówno F. P. S.A. S.K.A. oraz P. P. S.A. S.K.A., łącząc potencjał ekonomiczny każdego z tych przedsiębiorstw, tworząc tym samym większy organizm gospodarczy.
W dniu [...] września 2011 roku skarżący złożył protest od powyższej negatywnej oceny projektu nr [...], zatytułowany "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa".
Pismem z dnia [...] października 2011 roku instytucja zarządzająca, w odpowiedzi na powyższe wezwanie, podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko. Podniesiono, iż skarżący nie posiada statusu małego lub średniego przedsiębiorstwa
Sygn. akt II GSK 2220/13
oraz wskazano na powiązania między F. S.A. (obecnie F. P. SA S.K.A.) z P. S.A. (obecnie P. P. SA S.KA).
Odnośnie projektu nr [...], w piśmie z dnia [...] marca 2011 roku, instytucja zarządzająca poinformowała skarżącego, że projekt ten nie może uzyskać dofinansowania z powodu braku możliwości samodzielnego osiągnięcia zakładanych celów oraz ścisłego powiązania z projektem oznaczonym nr [...]. Pismem z dnia [...] kwietnia 2011 roku instytucja zarządzająca poinformowała skarżącego, że umowa w przedmiocie dofinansowania projektu o nr [...] nie zostanie zawarta.
W piśmie z dnia [...] kwietnia 2011 roku zatytułowanym "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa" podniesiono, że początkowo oba projekty uzyskały pozytywną ocenę, oba projekty uzupełniają się, co nie oznacza, że nie są samodzielne, bowiem każdy z nich może być realizowany indywidualnie i dotyczy zupełnie innego procesu technologicznego.
Pismem z dnia [...] maja 2011 roku instytucja zarządzająca podtrzymała stanowisko zawarte w piśmie z dnia [...] marca 2011 roku, powtarzając zawartą tam argumentację uzasadniającą jej zdaniem negatywną ocenę projektu nr [...].
W złożonej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. W.. skarżący w całości zaskarżył negatywną ocenę zawartą w piśmie z dnia [...] maja 2011 roku i [...] października 2011 roku, dotyczące zarówno projektu o nr [...], jak i [...], wnosząc o stwierdzenie, że oceny projektów zostały przeprowadzone w sposób naruszający prawo i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ administracji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. W. uznał skargi za niezasadne.
Wskazał, że aby stwierdzić, że beneficjent – F. P.Spółka Akcyjna (przed dokonaniem zmiany, w dacie składania wniosku o dofinansowanie –F. S.A. a obecnie F. P. S.A. S.K.A.), nie posiadał statusu MŚP należało dowieść, że w sprawie zaistniały wszystkie przesłanki, o których mowa w art. 3 ust. 3 akapit 4 rozporządzenia Komisji 800/2008. Powiązania, o których mowa, dotyczą beneficjenta ubiegającego się o pomoc (skarżącego) z firmą P. P. S.A. S.K.A. (przed przekształceniem – P. SA), poprzez osobę P. G. oraz inne osoby zasiadające w organach obydwu spółek.
Sąd I instancji uznał, że na podstawie analizy dołączonych do akt odpisów pełnych z KRS można dopatrzeć się powiązań personalnych nie tylko poprzez osobę P. G., ale również poprzez D. P., J.
Sygn. akt II GSK 2220/13
P., M. G., R. G. i S. J. N., które to osoby zasiadały w radach nadzorczych spółek F. SA, P. SA, F. P. SA i P. Polska SA w latach 2009-2011. W wyniku tych zależności nastąpiło przekroczenie liczy pracowników i kwot finansowych spółki skarżącej. Do kategorii przedsiębiorstw, mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw należą bowiem przedsiębiorstwa, które zatrudniają mniej niż 250 pracowników i których obrót roczny nie przekracza 50 milionów Euro lub a/lub bilans roczny nie przekracza 43 milionów Euro. Z dokumentów zawartych w aktach dotyczących stanu zatrudnienia w wyżej wymienionych spółkach oraz ich obrotów wynika, że te kryteria odnośnie skarżącego, przy uwzględnieniu powyższych powiązań, zostały przekroczone. Nie jest zasadny zarzut skarżącego, że weryfikacja statusu małego lub średniego przedsiębiorstwa może nastąpić dopiero po dwóch kolejnych latach obrachunkowych.
Z uwagi na powstanie spółek, ich przekształcenie, należy mieć na uwadze treść art. 553 § 1 Kodeksu spółek handlowych, który stanowi, że spółce przekształconej przysługują wszelkie prawa i obowiązki spółki przekształcanej. Zgodnie z § 2 tegoż artykułu spółka przekształcona pozostaje podmiotem w szczególności zezwoleń, koncesji, ulg, które zostały przyznane spółce przed przekształceniem. Nadto Sąd I instancji podkreślił, że artykuł 4 Załącznika nr 1 rozporządzenia Komisji stanowi, że przepis dotyczy określenia pułapów zatrudnienia i finansowego w dwuletniej przestrzeni czasowej, a nie innych okoliczności, jak określonych w art. 4 powiązań pomiędzy innymi przedsiębiorstwami. Ponadto, prowadzenie działalności na tym samym rynku właściwym nie jest przesłanką warunkującą ustalenie powiązań, lecz jedynie dodatkową przesłanką świadczącą o powiązaniu. Zdaniem Sądu, nie ulega wątpliwości, że skarżący jest powiązany z P. P. S.A S.K.A. z tej racji, że prowadzą działalność na tym samym rynku właściwym, to jest na właściwym rynku geograficznym. Obwieszczenie Komisji w sprawie definicji rynku właściwego dla celów wspólnotowego prawa konkurencji wskazuje właściwy rynek asortymentowy i właściwy rynek geograficzny, jako dwie odrębne kategorie rynków właściwych, niewymagających w żadnym razie jakiejkolwiek koniunkcji pomiędzy nimi. Rynek właściwy to albo rynek asortymentowy, albo rynek geograficzny. Nie może budzić wątpliwości fakt, że obie spółki działają na tym samym rynku geograficznym - ich geograficzny obszar działalności jest tożsamy.
Sygn. akt II GSK 2220/13
Sąd I instancji stwierdził, że projekt nr [...] został negatywnie oceniony z uwagi na powiązania między przedsiębiorstwami i utratą przez skarżącego statusu MŚP. Natomiast projekt nr [...] z takich samych przyczyn, jak projekt nr [...] oraz z powodu braku możliwości osiągnięcia celów w nim założonych.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła firma F. P. S.A. S.K.A., zaskarżając go w części dotyczącej oddalenia skargi na pismo Zarządu Województwa L. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...], wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia we wskazanej wyżej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. W., zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucam naruszenie przepisów proceduralnych, które miały wpływ na wynik postępowania, tj.:
art. 30c ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 30c ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o
zasadach prowadzenia polityki rozwoju, poprzez oddalenie skargi pomimo tego, że
podlegała ona uwzględnieniu z uwagi na przeprowadzenie oceny projektu w sposób
naruszający prawo, tj. uznający, że spółka nie posiadała statusu MŚP pomimo faktu,
że status ten posiadała;
art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed
sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) poprzez
niedokonanie w uzasadnieniu wyjaśnienia podstawy prawnej oddalenia skargi w
zakresie wykładni Załącznika I do rozporządzenia Komisji (WE) z dnia 6 sierpnia
2008 r. nr 800/2008,
art. 3 ust.3 akapit 4 Załącznika I do rozporządzenia Komisji (WE) z dnia 6 sierpnia
2008r. nr 800/2008 poprzez uznanie, że dla istnienia powiązań za pośrednictwem
osób fizycznych nie jest wymagane działalnie na tych samych rynkach właściwych,
gdy co innego wynika wprost z przywołanego przepisu i jednocześnie
art. 3 ust.3 akapit 4 Załącznika I do rozporządzenia Komisji (WE) z dnia 6 sierpnia
2008 r. nr 800/2008 poprzez uznanie, że tożsamość rynku geograficznego jest
wystarczająca dla uznania tożsamości rynków, o której mowa w tym przepisie, a co
jest wzajemnie sprzeczne ze stanowiskiem opisanym wyżej w pkt 3.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych.
Sygn. akt II GSK2220/13
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W zaskarżonym skargą kasacyjną wyroku Sąd I instancji uznał, że w stanie faktycznym ustalonym w sprawie, skarżąca jest przedsiębiorstwem powiązanym z innym podmiotem i nie posiada statutu małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) uzasadniającego przyznanie mu dofinansowania w ramach L. Regionalnego Programu Operacyjnego. Odwołał się przy tym do treści art. 3 Załącznika I do rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz.U. UE.L z dnia 9 sierpnia 2008 r), z którego wynika, że powiązania mogą przybierać charakter "przedsiębiorstwa partnerskiego" albo "przedsiębiorstwa powiązanego". Akceptując ustalenia faktyczne dokonane w sprawie, Sąd I instancji wskazał, że już w dacie złożenia wniosku o dofinansowanie obu projektów (czerwiec 2009 r. projekt [...] i czerwiec 2009 r. projekt [...]), P. G. był Prezesem Zarządu P. S.A. oraz członkiem Rady Nadzorczej F. S.A. W dniu [...] października 2009 r. powstała nowa spółka akcyjna F. P. S.A., w której P. G. był prezesem i jedynym akcjonariuszem. Natomiast w dniu [...] września 2009 r. powstała spółka akcyjna P. P. SA, w której P. G. był członkiem Rady Nadzorczej i jedynym jej udziałowcem. P. S.A. przekształciła się w P. P. S.A. S.K.A w dniu [...] sierpnia 2010 r. i wtedy komplementariuszem tej spółki komandytowo-akcyjnej stała się spółka, która powstała rok wcześniej – P. P. S.A. w której 100% akcji posiadał P. G. F. S.A. przekształciła się w F. P. S.A. S.K.A. w dniu [...] września 2010 r. i wtedy też komplementariuszem tej spółki komandytowo-akcyjnej stała się spółka powstała rok wcześniej – F. P. SA, w której 100% akcji posiadał P. G.. W ocenie Sądu I instancji powyższe ustalenia dowodzą, że w rozpoznawanej sprawie zachodzą powiązania opisane w art. 3 ust. 3 akapit czwarty Załącznika nr 1 do rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008, co oznacza powiązanie przedsiębiorstwa z osobą fizyczną lub grupą osób fizycznych, a powiązanie to ma jedną z form, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt a-d. Nadto Sąd I instancji wskazał, że aby powiązania powyższe mogły mieć wpływ na zmianę statusu beneficjenta jako MŚP konieczne jest prowadzenie działalności lub jej części na tym samym właściwym rynku lub rynku pokrewnym. W tej ostatniej kwestii Sąd I instancji odwołał się do definicji właściwego rynku zawartej w Obwieszczeniu Komisji w sprawie definicji rynku właściwego do celów wspólnotowego prawa konkurencji (97/C
Sygn. akt II GSK 2220/13
372/03), gdzie w Rozdziale II pkt 7 i pkt 8 zawarto definicję rynku asortymentowego i rynku geograficznego, natomiast w pkt 9 stwierdzono, że właściwy rynek określony jest przez połączenie rynków asortymentowych oraz geograficznych. Jak dalej stwierdził Sąd I instancji, nie ulega wątpliwości, że skarżąca spółka jest powiązana z P.P. S.A. S.K.A. z tej racji, że prowadzą działalność na tym samym rynku właściwym, to jest na właściwym rynku geograficznym. Obwieszczenie Komisji w sprawie definicji rynku właściwego dla celów wspólnotowego prawa konkurencji wskazuje właściwy rynek asortymentowy i właściwy rynek geograficzny, jako dwie odrębne kategorie rynków właściwych, nie wymagają one w żadnym razie jakiejkolwiek koniunkcji pomiędzy nimi. Rynek właściwy, to albo rynek asortymentowy, albo rynek geograficzny. Obie spółki w ocenie Sądu I instancji działały na tym samym rynku geograficznym, gdyż ich obszar działalności jest tożsamy.
W skardze kasacyjnej poprzez przedstawione zarzuty strona skarżąca zakwestionowała ustalenia Sądu I instancji zarówno w odniesieniu do powiązania skarżącej ze spółką P. S.A. S.K.A., jak i w odniesieniu do ustaleń w zakresie - jak to określiła - działania na rynkach tożsamych i pokrewnych. Odnosząc się do powiązań osobowych, w skardze kasacyjnej wskazano, że najwcześniej o powiązaniach osobowych za pośrednictwem P. G. można mówić począwszy od dnia [...] października 2010 r., a wówczas utrata statusu MŚP mogła nastąpić dopiero po dwóch pełnych okresach obrachunkowych liczonych od momentu zmiany, tj, od 1 stycznia 2013 r., stosownie do art. 3 ust. 4 Załącznika I do rozporządzenia nr 800/2008. Natomiast w odniesieniu do działania podmiotów powiązanych na rynkach tożsamych albo rynkach pokrewnych w skardze kasacyjnej zarzucono Sądowi I instancji, że jego stanowisko jest niekonsekwentne, gdyż na stronie 19 uzasadnienia wyroku, opierając się na Rozdziale II pkt 7, pkt 8 i pkt 9 Obwieszczenia Komisji w sprawie rynku właściwego dla celów wspólnotowego prawa konkurencji (97/C 372/03), twierdzi, że rynek właściwy to połączenie rynków asortymentowych i geograficznych, zaś na stronie 23 uzasadnienia wskazuje właściwy rynek asortymentowy i właściwy rynek geograficzny, jako dwie odrębne kategorie rynków właściwych.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejsze sprawie, po rozpatrzeniu zarzutów podniesionych w skardze, uznał je za nieusprawiedliwione.
Na wstępie wskazać należy, że podstawą prawną analizy i oceny związków, jakie zachodzą między przedsiębiorstwami, które określane są jako "powiązane" jest
Sygn. akt II GSK2220/13
art. 3 ust. 3 Załącznika I do rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem z zastosowaniem art. 87 i 88 Traktatu. Zgodnie z powołanym przepisem przedsiębiorstwami powiązanymi są przedsiębiorstwa pozostające w jednym z poniższych związków:
a) przedsiębiorstwo ma większość praw głosu w innym przedsiębiorstwie w roli
udziałowca lub członka;
b) przedsiębiorstwo ma prawo wyznaczyć lub odwołać większość członków organu
administracyjnego, zarządzającego lub nadzorczego innego przedsiębiorstwa;
c) przedsiębiorstwo ma prawo wywierać dominujący wpływ na inne
przedsiębiorstwo zgodnie z umową zawartą z tym przedsiębiorstwem lub
postanowieniami w jego statucie lub umowie spółki;
d) przedsiębiorstwo będące udziałowcem/akcjonariuszem lub członkiem innego
przedsiębiorstwa kontroluje samodzielnie, zgodnie z umową z innym
udziałowcem/akcjonariuszem lub członkiem tego przedsiębiorstwa większość
praw głosu udziałowców/akcjonariuszy lub członków w tym przedsiębiorstwie.
W dalszej części tego rozporządzenia stwierdza się, że przedsiębiorstwa pozostające w jednym z tych związków przez osobę fizyczną lub grupę osób fizycznych działających wspólnie również traktuje się jak przedsiębiorstwa powiązane, jeżeli prowadzą działalność lub część działalności na tym samym rynku wewnętrznym lub rynkach pokrewnych.
Z powyższej regulacji wynika, że ich celem jest zapewnienie pomocy jedynie tym przedsiębiorstwom, które rzeczywiście potrzebują przywilejów przewidzianych dla MŚP. Stosując wykładnię funkcjonalną, trafnie Sąd I instancji uznał, że art. 3 Załącznika I do rozporządzenia Komisji nr 800/2008 wyłącza z definicji przedsiębiorstwa samodzielnego jednostki, które jedynie formalnie posiadają status podmiotów odrębnych, zaś faktycznie pozostają ze sobą w bardzo bliskim powiązaniu realizowanym za pośrednictwem osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji szczegółowo związki takie wykazał, wskazując na rolę P. G., który był jedynym akcjonariuszem albo jedynym udziałowcem bądź posiadał 100% akcji w przekształcanych firmach F. i P.
W skardze kasacyjnej przedstawiony został pogląd, że przyjęcie istnienia powiązania przedsiębiorstw poprzez osobę P. G. jest możliwe dopiero po dwóch pełnych okresach obrachunkowych, liczonych od 1 stycznia 2013 r.,
Sygn. akt II GSK 2220/13
przyjmując, że powiązania nie istniały przed przekształceniem a pojawiają się po przekształceniach, na co wskazuje treść art. 4 ust. 2 Załącznika I do rozporządzenia nr 800/2008.
Stanowisko to należy ocenić jako błędne, bowiem art. 4 ust. 2 Załącznika I do rozporządzenia nr 800/2008 odnosi się wyłącznie do pułapu zatrudnienia oraz pułapu finansowego i stanowi, że jeżeli w dniu zamknięcia ksiąg rachunkowych dane przedsiębiorstwo stwierdza, że w skali rocznej przekroczyło pułapy zatrudnienia lub pułapy finansowe określone art. 2 lub spadło poniżej tych pułapów, uzyskanie lub utrata statusu MŚP następuje tylko wówczas, gdy zjawisko to powtórzy się w ciągu dwóch kolejnych okresów obrachunkowych. Istnienie przedsiębiorstw powiązanych w rozumieniu art. 3 ust. 3 akapit 4 nie wyklucza przywilejów przewidzianych dla MŚP, jednakże okoliczność ta musi być ujawniona, dowodzi tego treść art. 6 ust. 2 Załącznika nr I do rozporządzenia nr 800/2008 stanowiący, że w przypadku przedsiębiorstwa mającego przedsiębiorstwo partnerskie lub przedsiębiorstwa powiązane dane dotyczące liczby pracowników określa się na podstawie ksiąg rachunkowych i innych danych (...). Zatem regulacja zawarta w art. 4 ust. 2 Załącznika I do rozporządzenia nr 800/2008 nie służy do wykazania nieistnienia przedsiębiorstw powiązanych.
Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela stanowiska strony skarżącej wskazującej na błąd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. W.. dotyczący działania na rynku właściwym i pokrewnym. Warunek sformułowany w końcowej części art. 3 ust. 3 Załącznika I do rozporządzenia nr 800/2008 dotyczy działania na tym samym rynku właściwym lub rynkach pokrewnych. Jak przyjął Sąd I instancji, kryterium to ma charakter posiłkowy wobec nadrzędnej okoliczności przynależności do grupy. Z tym poglądem Sądu I instancji należy się w pełni zgodzić, gdyż znaczenie tego warunku jest takie, że z badania związków gospodarczych można dowieść działania przedsiębiorstw gospodarczych na tym samym rynku właściwym lub pokrewnym. Jednakże należy pamiętać, że Obwieszczenie Komisji (97/C 372/03) zawierające definicję rynku właściwego dotyczy wspólnotowego prawa konkurencji. Jak wynika to z pkt 1.2. tego Obwieszczenia, definiowanie rynku jest narzędziem mającym na celu zidentyfikowanie oraz określenie ograniczeń konkurencji między przedsiębiorstwami. Opierając się na definicjach zawartych w pkt 7, 8 i 9 Obwieszczenia należy przyjąć, że właściwy rynek to zarówno "właściwy rynek asortymentowy", jak i "właściwy rynek geograficzny". Połączenie tych rynków ma znaczenie tylko dla oceny zagadnienia konkurencyjności. Zatem Sąd I instancji
Sygn. akt II GSK 2220/13
nie popełnił błędu cytując definicję zawarta w pkt 9 Obwieszenia. Natomiast na potrzeby niniejszej sprawy znaczenie ma wykazanie powiązań między przedsiębiorstwami a nie działania konkurencyjnego. Dlatego właściwy rynek w rozumieniu "właściwego rynku geograficznego", czyli obejmujący obszar, na którym dane przedsiębiorstwo uczestniczy w podaży i popycie na produkty lub usługi (...) jest wystarczającym punktem odniesienia dla poczynionych w sprawie rozważań.
Rację ma zatem Sąd I instancji wskazując, że skarżąca oraz powiązana z nią sporna działały w obrębie tego samego obszaru, a więc na "właściwym rynku", który może zgodnie z definicją być "właściwym rynkiem asortymentowym" bądź "właściwym rynkiem geograficznym".
W końcowej części uzasadnienia skargi kasacyjnej zostały poczynione uwagi skierowane do organu odnoszące się do kodów PKD. Sąd I instancji w kwestii tej się nie wypowiadał i nie była też ona przedstawiana jako zarzut skargi kasacyjnej. W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny nie ma możliwości odniesienia się do uwag poczynionych wobec stanowiska organu.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.