II SA/Go 902/11

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.S.-S. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi M.S.-S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia przywrócić terminu do wniesienia skargi. UZASADNIENIE Pismem z dnia [...] listopada 2011r. (data nadania w urzędzie pocztowym) M.S.-S. reprezentowana przez pełnomocnika – adwokat I.R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, skargę dotyczącą decyzji w/w organu z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Wraz ze skargą skarżąca złożyła do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia w/w skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, iż zaskarżona decyzja wysłana została przez organ na adres ul. [...], ale pomimo prawidłowo zabezpieczonej oddawczej skrzynki pocztowej, skarżąca nie znalazła w jej wnętrzu zawiadomień informujących ją o próbach doręczenia jej decyzji przez doręczyciela. Skarżąca podała, iż zaniepokojona długim okresem rozpoznawania jej odwołania przez organ sama zwróciła się do organu o informację. Wówczas dopiero tj. dnia 28 października 2011 r. zapoznała się z decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. wydaną w jej sprawie i dowiedziała się, że przesyłka zawierająca w/w decyzję adresowana do niej pomimo podwójnego awizowania została zwrócona, co wywołało skutek doręczenia. Z uwagi na powyższe skarżąca skierowała do Poczty Polskiej wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego w stosunku do osoby pełniącej funkcję listonosza w jej rejonie (na dowód powyższego skarżąca załączyła odpis pisma z dowodem jego nadania skierowanym do Urzędu Pocztowego). Wskazując na powyższe okoliczności skarżąca zwróciła się do Sądu o przywrócenie jej terminu do wniesienia przedmiotowej skargi zwracając uwagę, iż uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy oraz że zachowany został przez nią tygodniowy termin do złożenia niniejszego wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm.) -zwanej dalej p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Wyjątek od w/w zasady przewiduje art. 86 § 1 p.p.s.a. w myśl, którego jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do treści przepisu art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a., aby w/w wniosek był skuteczny spełnione muszą zostać określone wymogi. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Należy podkreślić, iż brak winy po stronie podmiotu dokonującego czy zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej (o którym mowa w art. 86 § 1 p.p.s.a.) stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Komentatorzy (Komentarz, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, T.Woś, H.Knysiak-Molczyk, M.Romańska, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2007) zwracają uwagę, iż art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu. Daje to sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne (por. postanowienie SN z 22 lipca 1999 r., I PKN 273/99, OSNAP 2000, nr 20, poz. 757). Orzecznictwo sądów wskazuje, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (por. postanowienie SN z 14 stycznia 1972 r., III CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144; postanowienie SN z 29 października 1999 r., I CKN 556/98; postanowienie SN z 12 stycznia 1999 r., II UKN 667/98, OSNAP 2000, nr 12, poz. 6). Potwierdził to również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu wydanym w dniu 15 grudnia 2004 r., OZ 809/2004. Należy mieć na uwadze, iż przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowieniu WSA w Warszawie z 21 lutego 2006 r., I SAB/Wa 78/2005, Lex nr 192260). Powyższe oznacza, iż o braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do dokonania czynności procesowej można zatem mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody niedającej się przezwyciężyć. Konieczne jest zatem wskazanie we wniosku o przywrócenie terminu takich okoliczności, których wystąpienie nie leżało po stronie wnioskodawcy, a uniemożliwiło dopełnienie mu czynności procesowej w terminie. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję SKO z dnia [...] sierpnia 2011 r. Przesyłka zawierająca w/w decyzję adresowana do skarżącej była podwójnie awizowana i zwrócona organowi z adnotacją ,,zwrot nie podjęto w terminie". Pierwszy raz przesyłka była awizowana w dniu 29 sierpnia 2011 r., stąd zgodnie z art. 44 kpa organ uznał, iż została ona skutecznie doręczona z dniem 12 września 2011 r. Zatem przyjąć należy, iż termin do wniesienia skargi od w/w decyzji upłynął w dniu 12 października 2011 r. Nie ulega więc wątpliwości, iż skarżąca wnosząc skargę w dniu 3 listopada 2011 r. uchybiła terminowi do jej wniesienia. Wskazaną przez skarżącą okolicznością uzasadniająca przywrócenie terminu do wniesienia skargi stanowi fakt, iż braku w skrzynce listowej skarżącej wymaganych zawiadomień doręczyciela o pozostawieniu przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję SKO adresowaną do skarżącej w placówce Urzędu Pocztowego. Przyczyna uchybienia, jak wskazała skarżąca, ustała dopiero w dniu 28 października 2011 r. kiedy uzyskała ona informację o wydaniu w/w decyzji i zapoznała się z jej treścią. Należy zatem uznać, iż zachowany został przez skarżącą wymagany przez treść przepisu art. 87 § 1 p.p.s.a. termin siedmiodniowy na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności, której wniosek dotyczy, co uzasadnia dalsze merytoryczne rozpoznanie wniosku. Zdaniem Sądu wniosek skarżącej należało uwzględnić. Zawarta w art. 44 § 4 kpa konstrukcja umożliwiająca pozostawienie w aktach przesyłek (podwójnie awizowanych i zwróconych przez doręczyciela) ze skutkiem doręczenia, jest fikcją prawną doręczenia opartą tylko na domniemaniu. Domniemanie to strona może obalić wskazując na nieprawidłowości przy dokonywaniu przez doręczyciela czynności w sposób niezgodny z treścią art. 44 kpa, tym bardziej że domniemanie to wywołuje poważne dla strony postępowania administracyjnego skutki prawne. W przedmiotowej sprawie okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu przez skarżącą terminu do wniesienia skargi od decyzji SKO z dnia [...] sierpnia 2011 r. Sąd uznał za uprawdopodobnione. Skarżąca podała, iż nie znalazła w swojej skrzynce listowej zawiadomień doręczyciela o pozostawieniu do odbioru w placówce pocztowej przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję. Dodatkowo w związku z powyższym zainicjowała ona postępowanie dyscyplinarne w stosunku do osoby pełniącej funkcję listonosza w jej rejonie pocztowym. Zauważyć należy, iż postępowanie odwoławcze przed SKO toczyło się z wniosku skarżącej i była ona żywotnie zainteresowana jego wynikiem, co też spowodowało że nie otrzymując informacji o przebiegu postępowania od organu sama zasięgnęła w SKO informacji, wówczas też dowiadując się o wydaniu decyzji w dniu [...] sierpnia 2011 r. Wobec powyższego zgodnie z treścią art. 86 § 1 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.