I SA/Kr 820/18

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas (spr.) Sędziowie: WSA Paweł Dąbek WSA Jarosław Wiśniewski Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Boczkowska po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi T. sp. z o.o. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 17 maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne - skargę oddala - UZASADNIENIE Naczelnik US [...], jako organ egzekucyjny prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanej spółki T. Sp. z o.o. na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez wierzyciela Naczelnika [...] US w K., a obejmującego należność z tytułu podatku VAT. W toku prowadzonego postępowania zawiadomieniem z dnia 11 grudnia 2017 r. organ egzekucyjny zajął rachunek bankowy zobowiązanego w Banku Z. S.A. Zawiadomienie o zajęciu wraz odpisem tytułu wykonawczego doręczono Spółce w dniu 28 grudnia 2017 r. Pismem z dnia 8 stycznia 2018 r., zobowiązana złożyła skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu rachunku bankowego. NUS postanowieniem z dnia 16 marca 2018 r. wydanym na podstawie art. 17 oraz art. 54 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postepowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2017 r. poz. 1201, ze zm., dalej: "u.p.e.a.") oddalił skargę. Po rozpatrzeniu zażalenia Spółki Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. postanowieniem z dnia 17 maja 2018 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu DIAS przywołał przepisy art. 54 §1, art. 80 u.p.e.a. i stwierdził, że z akt sprawy wynika, że zgodnie z art. 7 u.p.e.a. został zastosowany jeden ze środków egzekucyjnych przewidzianych w art. 1a pkt. 12 lit. a u.p.e.a., tj. egzekucja z rachunku bankowego. Materiał dowodowy potwierdza, że czynność egzekucyjna polegająca na zajęciu rachunku bankowego została dokonana zgodnie z obowiązującą procedurą. Stosownie do art. 80 § 3 u.p.e.a., zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego doręczone zostało Spółce w dniu 28 grudnia 2017 r. w trybie art. 44§1 pkt 2 k.p.a. Odnosząc się do zawartego w zażaleniu, jak i w skardze z dnia 8 stycznia 2018 r., zarzutu nieskuteczności doręczenia przesyłki zawierającej tytuł wykonawczy i zawiadomienie o zajęciu rachunków bankowych, organ egzekucyjny II instancji wyjaśnił, że ww. przesyłka została złożona w UMK z uwagi na niemożność doręczenia jej w siedzibie spółki. Jednocześnie organ zaznaczył, że w dniu 4 stycznia 2018 r. pełnomocnik Spółki dokonał przeglądu akt sprawy w siedzibie urzędu i wykonał fotokopię wszystkich dokumentów związanych z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym i w ustawowym terminie złożył zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji jak i skargę na czynności egzekucyjne. W przedmiotowej sprawie nie stwierdzono także uchybień formalnych w zaskarżonej czynności organu egzekucyjnego. Zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego odpowiada wzorowi ustalonemu w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1339). Organ podkreślił, że w postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne - stanowiącym fragment postępowania egzekucyjnego - ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej. W postępowaniu tym nie orzeka się ani o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia. Rozstrzygnięcie w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne co do zasady nie ma wpływu na możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Uwzględnienie skargi wywiera skutki jedynie w zakresie czynności, na którą ją wniesiono. Organ wyjaśnił również, że podniesione przez Spółkę okoliczności dotyczące przedawnienia należności czy braków w tytule wykonawczym nie mogą być rozpatrywane w postępowaniu w sprawie skargi na czynności egzekucyjne. Mogły być natomiast podstawą do złożenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Z akt sprawy wynika, że Spółka skorzystała z możliwości złożenia zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Odnosząc się do zawartego w skardze zarzutu dotyczącego uciążliwości zastosowanego środka egzekucyjnego w postaci zajęcia rachunku bankowego oraz niemożliwości jednorazowej zapłaty kwoty wskazanej w tytule wykonawczym, organ podał, że okoliczności takie nie stanowią przesłanki do uchylenia zaskarżonej czynności. W skardze na powyższe postanowienie, w którym Spółka domagała się jego uchylenia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 7 § 2 w zw. z art. 1a pkt 12 lit. a w zw. z art. 80 § 1 u.p.e.a., poprzez zastosowanie wobec strony skarżącej środka egzekucyjnego, który nie jest współmierny i nie jest najmniej uciążliwy; - art. 27 § 1 u.p.e.a., poprzez niewskazanie w tytule wykonawczym dopuszczalnych środków egzekucyjnych przydatnych do egzekucji należności pieniężnych; - art. 54 § 5 u.p.e.a., poprzez nieuwzględnienie skargi wniesionej przez skarżącą pomimo, że zachodziły przesłanki uzasadniające jej uwzględnienie w całości, co skutkować powinno uchyleniem zaskarżonej czynność egzekucyjnej; - art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257; dalej: "k.p.a."), poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia NUS z dnia 16 marca 2018 r., podczas gdy postanowienie to winno zostać uchylone przez organ II instancji, zgodnie z wnioskiem zażalenia; - art. 44 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez jego niezasadne zastosowanie i przyjęcie, że korespondencja została spółce doręczona w sposób prawidłowy, podczas gdy organ dokonał nieskutecznego doręczenia zawiadomienia z dnia 11 grudnia 2017 r.; - art. 45 K.p.a., poprzez dokonanie doręczenia korespondencji, pomimo że w spółce nie było organu ani osoby upoważnionej do odbioru korespondencji. Odpowiadają na skargę, DIAS w K. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakim jest skarga na czynności egzekucyjne, stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego. W świetle zarzutów skargi należy podkreślić, że środek ten ma charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji, czy skargę do sądu powszechnego (por. wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 2015r. sygn. akt II FSK 778/13; wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2015r. sygn. akt II FSK 1688/13; wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 października 2015r. sygn. akt III SA/Wa 3396/14, wyrok NSA z dnia 24 października 2014r. sygn. akt II GSK 1377/13, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Skargę na czynności egzekucyjne, o której mowa w § 1, wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej (art. 54 § 4). Z art. 54 § 5 u.p.e.a. wynika, że w sprawie skargi na czynności egzekucyjne, postanowienie wydaje organ egzekucyjny. Na postanowienie o oddaleniu skargi przysługuje zażalenie. Z kolei kwestię doręczania pism osobom prawnym reguluje art. 45 k.p.a., który w postępowaniu egzekucyjnym ma odpowiednie zastosowanie (art. 18 u.p.e.a.). Zgodnie więc z art. 45 k.p.a. jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis art. 44 stosuje się odpowiednio. Ten ostatni przepis stanowi natomiast, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 k.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.). Z wyżej zacytowanego art. 44 k.p.a. wynika, że nawet faktyczne nieodebranie przesyłki przez jej adresata nie niweczy skuteczności doręczenia, gdy przesyłka - doręczana za pośrednictwem operatora wyznaczonego - była przechowywana w jego placówce przez okres 14 dni, a adresat za pośrednictwem odpowiedniego zawiadomienia, które jest jednokrotnie powtarzane, był powiadomiony o możliwości jej odbioru. Aby uznać doręczenie za skuteczne istotne jest ustalenie, że spełnione zostały w czasie biegu powyższego terminu wszystkie pozostałe wymogi płynące zarówno z art. 44§ 2, jak i § 3, czyli wymogi związane z pierwszym i powtórnym zawiadomieniem o nadejściu przesyłki. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznanej sprawy, wskazać należy, że zobowiązanym jest osoba prawna prowadząca działalność gospodarczą w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Ze znajdującego się w aktach sprawy odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że siedziba Spółki znajduje się w K., przy ul. [...], lok. [...]. Ponieważ nie było możliwe doręczenie przesyłki zawierającej tytuł wykonawczy i zawiadomienie o zajęciu w siedzibie Spółki, doręczający zostawił zawiadomienie (także powtórne) o złożeniu pisma w UMK przed wejściem do siedziby Spółki w widocznym miejscu. Mimo że przesyłka nie została odebrana, pełnomocnik Spółki w dniu 4 stycznia 2018 r. dokonał przeglądnięcia akt sprawy w siedzibie urzędu i wykonał fotokopię wszystkich dokumentów związanych z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym, wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji oraz skargę na czynności egzekucyjne. Sąd stwierdza w związku z tym, że nawet ewentualne uchybienia w sposobie doręczenia przesyłki nie miały wpływu na wynik sprawy, skoro Spółka skorzystała z możliwości zaskarżenia czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu rachunku bankowego i wniesiony środek został rozpoznany. Słusznie także organ nie stwierdził uchybień formalnych w zaskarżonej czynności organu egzekucyjnego. Zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego odpowiada wzorowi ustalonemu w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1339). Jeśli natomiast chodzi o zarzut dotyczący zastosowania niewspółmiernego środka egzekucyjnego, należy podkreślić, że organ egzekucyjne zastosował środek przewidziany w u.p.e.a. Jeżeli zastosowany środek uniemożliwiał czy utrudniał stronie skarżącej prowadzenie działalności gospodarczej, to mogła ona złożyć wniosek o zwolnienie zajętego rachunku spod egzekucji, wskazując jednocześnie inny majątek, który podlega egzekucji. Okoliczności dotyczące uciążliwości zastosowanego środka egzekucyjnego nie stanowią natomiast przesłanki do uchylenia zaskarżonej czynności. Mając na uwadze ww. okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018, poz. 1302 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.