I C 172/16
Суди загальної юрисдикції2017-12-29
Номер справи
I C 172/16
Дата рішення
2017-12-29
Тип
SENTENCE
Судді
Sławomira Hańczewska (PRESIDING_JUDGE)
Правова підстава
Текст рішення
<p>Sygnatura akt I C 172/16</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Poznań, dnia 29 grudnia 2017 r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Poznaniu I Wydział Cywilny w następującym składzie:</p>
<p>Przewodniczący:SSO Sławomira Hańczewska</p>
<p>Protokolant: st. sekr. sąd. Maria Kaczmarek</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2017 r. w Poznaniu</p>
<p>na rozprawie sprawy z powództwa <span class="anon-block"> Bank (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block">S. J.</span>, <span class="anon-block">K. Z. (1)</span>
</p>
<p>- o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527)">art. 527 kc</a>)</p>
<p>1.
Oddala powództwo</p>
<p>2.
Kosztami postępowania obciąża powoda i z tego tytułu zasądza od powoda na rzecz pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span> kwotę 14.417 złotych.</p>
<p>SSO Sławomira Hańczewska</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>W dniu 3 lutego 2016 r. powód <span class="anon-block"> Bank (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> wniósł do tutejszego sądu pozew przeciwko pozwanym <span class="anon-block">S. J.</span> oraz <span class="anon-block">K. Z. (1)</span>, w którym domagał się:</p>
<p>a)
uznania za bezskuteczną w stosunku do siebie czynności polegającej na przeniesieniu własności nieruchomości objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą KW nr (...)</span> przez <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> na rzecz pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span> na podstawie umowy darowizny z dnia 24 marca 2015 r. sporządzonej przez <span class="anon-block">K. S.</span>, notariusza w <span class="anon-block">P.</span>, za rep. <span class="anon-block">(...)</span>, w celu zaspokojenia (i) wierzytelności przysługującej powodowi wobec dłużnika <span class="anon-block">A. J.</span> w kwocie 2.923.428,65 zł stwierdzonej bankowym tytułem egzekucyjnym z dnia 24 sierpnia 2015 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span> wraz ze wskazanymi tam dalszymi odsetkami, któremu to bte Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span>w <span class="anon-block">P.</span>, II Wydział Cywilny postanowieniem z dnia 17 września 2015 r., sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span>, nadał klauzulę wykonalności oraz zaspokojenia (ii) wierzytelności przysługującej powodowi wobec dłużnika <span class="anon-block">J. J. (1)</span> w kwocie 2.937.553,88 zł stwierdzonej Bankowym Tytułem Egzekucyjnym z dnia 24 sierpnia 2015 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span>, wraz ze wskazanymi tam dalszymi odsetkami, któremu to bte Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span>, II Wydział Cywilny postanowieniem z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. akt:<span class="anon-block">(...)</span>nadał klauzulę wykonalności,</p>
<p>b)
uznania za bezskuteczną w stosunku do siebie czynności polegającej na przeniesieniu własności nieruchomości objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą KW nr (...)</span> przez <span class="anon-block">A. J.</span> na rzecz pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span> na podstawie umowy darowizny z dnia 24 marca 2015 r. sporządzonej przez <span class="anon-block">K. S.</span>, notariusza w <span class="anon-block">P.</span>, za rep. <span class="anon-block">(...)</span>, w celu zaspokojenia (i) wierzytelności przysługującej powodowi wobec dłużnika <span class="anon-block">A. J.</span> w kwocie 2.923.428,65 zł stwierdzonej bankowym tytułem egzekucyjnym z dnia 24 sierpnia 2015 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span> wraz ze wskazanymi tam dalszymi odsetkami, któremu to bte Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span>, II Wydział Cywilny postanowieniem z dnia 17 września 2015 r., sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span>, nadał klauzulę wykonalności;</p>
<p>c)
uznania za bezskuteczną w stosunku do siebie czynności polegającej na przeniesieniu własności nieruchomości objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą KW nr (...)</span> przez <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> na rzecz pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span> na podstawie umowy darowizny z dnia 24 marca 2015 r. sporządzonej przez <span class="anon-block">K. S.</span>, notariusza w <span class="anon-block">P.</span>, za rep. <span class="anon-block">(...)</span>, w celu zaspokojenia (i) wierzytelności przysługującej powodowi wobec dłużnika <span class="anon-block">A. J.</span> w kwocie 2.923.428,65 zł stwierdzonej bankowym tytułem egzekucyjnym z dnia 24 sierpnia 2015 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span> wraz ze wskazanymi tam dalszymi odsetkami, któremu to bte Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span>, II Wydział Cywilny postanowieniem z dnia 17 września 2015 r., sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span>, nadał klauzulę wykonalności oraz zaspokojenia (ii) wierzytelności przysługującej powodowi wobec dłużnika <span class="anon-block">J. J. (1)</span> w kwocie 2.937.553,88 zł stwierdzonej Bankowym Tytułem Egzekucyjnym z dnia 24 sierpnia 2015 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span>, wraz ze wskazanymi tam dalszymi odsetkami, któremu to bte Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span>, II Wydział Cywilny postanowieniem z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span>nadał klauzulę wykonalności,</p>
<p>d)
uznania za bezskuteczną w stosunku do siebie czynności polegającej na przeniesieniu własności nieruchomości objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą KW nr (...)</span> przez <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> na rzecz pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span> oraz obciążeniu ww. nieruchomości przez pozwaną <span class="anon-block">S. J.</span> bezpłatnym i dożywotnim prawem użytkowania na rzecz <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> na podstawie umowy darowizny z dnia 13 stycznia 2015 r., sporządzonej przez <span class="anon-block">E. H.</span>, notariusza w <span class="anon-block">P.</span>, za rep. <span class="anon-block">(...)</span> w celu zaspokojenia (i) wierzytelności przysługującej powodowi wobec dłużnika <span class="anon-block">A. J.</span> w kwocie 2.923.428,65 zł stwierdzonej bankowym tytułem egzekucyjnym z dnia 24 sierpnia 2015 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span> wraz ze wskazanymi tam dalszymi odsetkami, któremu to bte Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span>, II Wydział Cywilny postanowieniem z dnia 17 września 2015 r., sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span>, nadał klauzulę wykonalności oraz zaspokojenia (ii) wierzytelności przysługującej powodowi wobec dłużnika <span class="anon-block">J. J. (1)</span> w kwocie 2.937.553,88 zł stwierdzonej Bankowym Tytułem Egzekucyjnym z dnia 24 sierpnia 2015 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span>, wraz ze wskazanymi tam dalszymi odsetkami, któremu to bte Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span> II Wydział Cywilny postanowieniem z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span>nadał klauzulę wykonalności,</p>
<p>e)
uznania za bezskuteczną w stosunku do siebie czynności polegającej na ustanowieniu przez pozwaną <span class="anon-block">S. J.</span> na nieruchomości objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą KW nr (...)</span> hipoteki umownej do kwoty 1.500.000 zł na rzecz pozwanego <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> na podstawie oświadczenia o ustanowieniu hipoteki z dnia 11 maja 2015 r. sporządzonego przez <span class="anon-block">A. S.</span>, notariusza w <span class="anon-block">P.</span>, za Rep. <span class="anon-block">(...)</span> w celu zaspokojenia (i) wierzytelności przysługującej powodowi wobec dłużnika <span class="anon-block">A. J.</span> w kwocie 2.923.428,65 zł stwierdzonej bankowym tytułem egzekucyjnym z dnia 24 sierpnia 2015 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span> wraz ze wskazanymi tam dalszymi odsetkami, któremu to bte Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span>, II Wydział Cywilny postanowieniem z dnia 17 września 2015 r., sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span>, nadał klauzulę wykonalności oraz zaspokojenia (ii) wierzytelności przysługującej powodowi wobec dłużnika <span class="anon-block">J. J. (1)</span> w kwocie 2.937.553,88 zł stwierdzonej Bankowym Tytułem Egzekucyjnym z dnia 24 sierpnia 2015 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span>, wraz ze wskazanymi tam dalszymi odsetkami, któremu to bte Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span>, II Wydział Cywilny postanowieniem z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span>nadał klauzulę wykonalności,</p>
<p>Powód wniósł także o zwrot kosztów procesu.</p>
<p>W uzasadnieniu powód podał, że pozwana <span class="anon-block">S. J.</span> jest córką dłużników <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span>. Dalej powód wyjaśnił, że w dniu 23 kwietnia 2013 r. powód zawarł z <span class="anon-block">A. J.</span> <span class="anon-block">umowę nr (...)</span> kredytu giełdowego na zakup papierów wartościowych (dalej jako „umowa kredytu”). Powód podał, że kredyt został udzielony jako kredyt giełdowy w formie linii kredytowej na okres od 23 kwietnia 2013 r. do 20 kwietnia 2016 r. w celu zakupu papierów wartościowych za pośrednictwem <span class="anon-block"> (...)</span> powoda ( w obrocie zorganizowanym oraz w obrocie pierwotnym lub w pierwszej ofercie publicznej) lub refinansowania zakupu wcześniej zakupionych papierów wartościowych za środki własne. Powód podał, że zgodnie z umową kredytu <span class="anon-block">A. J.</span> mógł się zadłużać w rachunku kredytowym nr <span class="anon-block"> (...)</span>; a) od dnia 23 kwietnia 2013 r. do 21 kwietnia 2014 r. do kwoty w wysokości 2.980.000 zł, b0 od dnia 22 kwietnia 2014 r. od dnia 20 kwietnia 2016 r. do kwoty w wysokości 3.000.000 zł. Powód podał, że spłata zadłużenia miała nastąpić najpóźniej w dniu 20 kwietnia 2016 r., a zabezpieczeniem należności wynikających z umowy kredytu by weksel własny <em>
<!-- -->
in blanco</em> wystawiony przez <span class="anon-block">A. J.</span> i poręczony przez jego żonę <span class="anon-block">J. J. (1)</span>. Powód podał, że w związku z niedotrzymaniem warunków umowy kredytu przez <span class="anon-block">A. J.</span> pismem z dnia 18 czerwca 2015 r. wypowiedział umowę kredytu <span class="anon-block">A. J.</span>. Dalej powód wyjaśnił, że w związku z nieuregulowaniem należności wynikających z umowy kredytu wystawił w dniu 24 sierpnia 2015 r. bankowy tytuł egzekucyjny nr <span class="anon-block"> (...)</span> przeciwko <span class="anon-block">A. J.</span> a zgodnie z treścią tego bte wymagalne zobowiązanie powoda wynikające z umowy kredytu wynosiło łącznie na dzień 24 sierpnia 2015 r. kwotę 2.923.428,65 zł przy czym – od dnia wystawienia bte powodowi należą się dalsze odsetki karne. Powód podał, że w dniu 11 września 2015 r. wypełnił weksel <em>
<!-- -->
in blanco</em> wystawiony przez <span class="anon-block">A. J.</span> i poręczony przez <span class="anon-block">J. J. (1)</span> i pismami z dnia 11 września 2015 r. zawiadomił <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> o wypełnieniu weksla poprzez m.in. wpisanie sumy wekslowej w kwocie 2.937.553,88 zł wraz z przedstawieniem go do zapłaty i wezwaniem do dobrowolnego spełnienia świadczenia. Powód podał, że termin zapłaty został wyznaczony na dzień 22 września 2015 r. Powód wyjaśnił również, że w dniu 23 września 2015 r. wystawił bte również przeciwko <span class="anon-block">J. J. (1)</span>, nr <span class="anon-block"> (...)</span> i zgodnie z treścią tego bte zobowiązanie <span class="anon-block">J. J. (1)</span> wyniosło łącznie na dzień 23 września 2015 r. kwotę 2.937.553,88 zł przy czym od dnia wystawienia bte powodowi należne są odsetki karne. Powód wskazał, że postanowieniem z dnia 17 września 2015 r. Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span>, II Wydział Cywilny, sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span> nadał klauzulę wykonalności bte z dnia 24 sierpnia 2015 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> wydanemu przeciwko <span class="anon-block">A. J.</span>, a postanowieniem z dnia 25 listopada 2015 r. Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span>, II Wydział Cywilny, sygn. akt:<span class="anon-block">(...)</span>nadał klauzulę wykonalności bte z dnia 23 września 2015 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span> wydanemu przeciwko <span class="anon-block">J. J. (1)</span>. Wnioskami z dnia 7 i 21 grudnia 2015 r. powód wszczął postępowanie egzekucyjne przeciwko <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span>. Powód podał, że postępowanie egzekucyjne przeciwko <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> prowadził Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym <span class="anon-block">P. (...)</span>w <span class="anon-block">P.</span> <span class="anon-block">D. P.</span> pod sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span>. Powód podał jednocześnie, że te postępowania egzekucyjne jedynie w nieznacznej części doprowadziły do zaspokojenia roszczeń powoda, komornik sądowy nie ustalił znaczących składników majątkowych dłużników z których egzekucja mogłaby zaspokoić roszczenia powoda w całości. Dalej powód podał, że w toku postępowania egzekucyjnego komornik sądowy ustalił, że <span class="anon-block">A. J.</span> wraz ze swoją żoną <span class="anon-block">J. J. (1)</span> zbył istotną część ich majątku. Zdaniem powoda dokonanie tych czynności spowodowało, że <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> stali się mniej wypłacalni niż byli przed ich dokonaniem. Powód wskazał, że na podstawie umowy darowizny z dnia 24 marca 2015 r. sporządzonej przez <span class="anon-block">K. S.</span>, notariusza w <span class="anon-block">P.</span>, za rep <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">A. J.</span> oraz <span class="anon-block">J. J. (1)</span> przenieśli prawo własności nieruchomości objętych <span class="anon-block">księgą wieczystą KW (...)</span> (dalej jako „nieruchomość 1”) oraz KW nr <span class="anon-block"> (...)</span> (dalej jako „nieruchomość 2”) na rzecz pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span>. Powód wskazał nadto, że na podstawie tej samej umowy darowizny <span class="anon-block">A. J.</span> przeniósł także na pozwaną <span class="anon-block">S. J.</span> prawo własności nieruchomości objętej KW nr <span class="anon-block"> (...)</span> (dalej jako „nieruchomość nr 3”). Ponadto na podstawie umowy darowizny z dnia 13 stycznia 2015 r. rep. <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">A. J.</span> oraz jego żona <span class="anon-block">J. J. (1)</span> dokonali darowizny nieruchomości zabudowanej domem znajdującej się w miejscowości <span class="anon-block">S.</span>, objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą KW nr (...)</span> (dalej jako nieruchomości nr 4”)na rzecz pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span>. Powód wskazał, że jednocześnie ze zbyciem nieruchomości nr 4 doszło do ustanowienia bezpłatnego i dożywotniego prawa użytkowania na rzecz <span class="anon-block">A. J.</span> i jego żony <span class="anon-block">J. J. (1)</span>. Zdaniem powoda zawarcie wskazanych powyżej umów darowizny przez pozwaną <span class="anon-block">S. J.</span> oraz <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> w sytuacji, w której są oni dłużnikami powoda stanowi klasyczny przypadek działania w celu pokrzywdzenia wierzyciela (powoda). W wyniku zawarcia ww. umów doszło do przeniesienia prawa własności nieruchomości 1, nieruchomości 2, nieruchomości 3 oraz nieruchomości 4 na pozwaną <span class="anon-block">S. J.</span>, a w przypadku darowizny zawartej w dniu 13 stycznia 2015 r. także do jednoczesnego ustanowienia przez pozwaną <span class="anon-block">S. J.</span> bezpłatnego i dożywotniego prawa użytkowania na rzecz <span class="anon-block">A. J.</span> i jego żony <span class="anon-block">J. J. (1)</span>. Powód podał, że kwestionuje ww. czynności i wnosi i uznanie ich za bezskuteczne w stosunku do niego. Dalej powód wskazał, że pozwana <span class="anon-block">S. J.</span> na podstawie oświadczenia z dnia 11 maja 2015 r. rep <span class="anon-block">(...)</span> ustanowiła na nieruchomości 4 hipotekę na kwotę 1.500.000,00 zł na rzecz pozwanego <span class="anon-block">K. Z. (1)</span>, a wierzytelność zabezpieczona hipoteką ma rzekomo wynikać z przedwstępnej umowy sprzedaży z dnia 11 marca 2015 r. Zdaniem powoda czynność ta stanowi dalsze rozporządzenie nieruchomością 4 w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 531;art. 531 § 2)">art. 531 §2 k.c.</a>, a ustanowienie hipoteki na nieruchomości nr 4 powoduje, że pomimo ewentualnego uznania za bezskuteczną czynności dokonanej pomiędzy pozwaną <span class="anon-block">S. J.</span> a dłużnikami <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> – powód nie będzie mógł w całości zaspokoić swoich roszczeń z nieruchomości 4. Powód podniósł, że ustanawiając hipotekę na nieruchomości 4 na rzecz pozwanego <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> pozwana <span class="anon-block">S. J.</span> zdawała sobie sprawę z faktu, że jej rodzice <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> nie będą w stanie spłacić należności na rzecz powoda z tytułu umowy kredytu. Powód podał, że te okoliczności były znane także pozwanemu <span class="anon-block">K. Z. (1)</span>, gdyż pomiędzy rodziną pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span> i rodziną pozwanego <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> istnieją wzajemne powiązania biznesowe. Powód podał, że pozwany <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> jest bratem <span class="anon-block">K. Z. (2)</span> będącego w bliskich relacjach biznesowych z <span class="anon-block">A. J.</span>, a ponadto pozwana <span class="anon-block">S. J.</span> jest m.in. <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> komplementariusza <span class="anon-block"> spółki (...) sp. z o.o.</span> SKA na rzecz której <span class="anon-block">K. Z. (2)</span> dokonał zbycia udziałów w <span class="anon-block"> spółce (...) sp. z o.o.</span> Powód podał również, że żona <span class="anon-block">K. V.</span> <span class="anon-block">Z.</span> była członkiem zarządu <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span>, a <span class="anon-block">K. Z. (2)</span> jest również dłużnikiem powoda, który podobnie jak dłużnicy nie regulował należności wobec powoda wynikających z kredytu giełdowego. W ocenie powoda fakt, że nieruchomości 4 została obciążona na rzecz osoby powiązanej z rodziną pozwanej daje podstawy do przypuszczenia, że ustanowienie hipoteki – podobnie jak obciążenie nieruchomości 4 bezpłatnym i dożywotnim prawem użytkowania – miały jedynie na celu zniechęcenie wierzycieli <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span>, w tym w szczególności powoda, do poszukiwania zaspokojenia swoich roszczeń z nieruchomości 4. Powód podał, że nieruchomość 4 jest zabudowana domem jednorodzinnym, a powód ma wszelkie podstawy by przypuszczać, że ustanowienie hipoteki na nieruchomości 4 miało charakter czynności pozornej. Zdaniem powoda w niniejszej sprawie zostały spełnione wszelkie przesłanki dochodzenia roszczenia o uznanie umów darowizny oraz ustanowienia hipoteki na nieruchomości 4 za bezskuteczne w stosunku do powoda. (k. 2- 16)</p>
<p>W odpowiedzi na pozew pozwana <span class="anon-block">S. J.</span> wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zwrot kosztów procesu.</p>
<p>W uzasadnieniu pozwana podniosła, że łącząca powoda z dłużnikami <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A. J.</span> umowa kredytu z dnia 23 kwietnia 2013 r. została przez strony dwukrotnie aneksowana: po raz pierwszy w dniu 18 kwietnia 2014 r., a następnie w dniu 17 kwietnia 2015 r. Pozwana podniosła, że zgodnie z treścią § 4 ust. 2 Regulaminu udzielenia przez <span class="anon-block"> Bank (...) S.A.</span> kredytów giełdowych na zakup papierów wartościowych okres kredytowania wynosi 12 miesięcy od dnia zawarcia umowy kredytu, natomiast stosownie do treści §10 ust. 1 regulaminu po upływie obowiązującego okresu trwania przedmiotowej umowy kredytu powód mógł ją przedłużyć na dalsze okresy, z tym jednak, że kredytobiorca przed przedłużeniem umowy kredytu musiał najpierw złożyć szereg dokumentów uzasadniających jego zdolność kredytową, które to dokumenty w rzeczywistości stanowiły ponowną weryfikację zdolności kredytowej i ewentualnej wypłacalności dłużników. Pozwana podniosła, że przed zawarciem drugiego aneksu do przedmiotowej umowy, tj. przed dniem 17 kwietnia 2015 r. powód ponownie weryfikował stan majątkowy dłużników <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A. J.</span>, którzy w przedłożonych powodowi oświadczeniach tzw. kartach informacyjnych klienta jednoznacznie wskazali co wchodzi w skład posiadanego przez nich majątku. Pozwana podniosła, że dłużnicy wśród posiadanego przez nich majątku wskazali jedynie akcje (papiery wartościowe), które w przypadku <span class="anon-block">A. J.</span> wskazywały wartość 9.111.000 zł, natomiast w przypadku <span class="anon-block">J. J. (1)</span> wartość 7.628.000 zł. Pozwana podniosła, że dłużnicy nie powoływali się na to, aby byli właścicielami jakichkolwiek nieruchomości, a powód mimo to ocenił ich zdolność kredytową i w dniu 17 kwietnia 2015 r., po spełnieniu przez <span class="anon-block">A. J.</span> warunków pozwalających na udzielenie mu kredytu, zawarł z <span class="anon-block">A. J.</span> kolejny aneks do umowy, którym przedłużony został okres trwania umowy kredytu giełdowego na kolejny rok, tj. do 20 kwietnia 2016 r. Zdaniem pozwanego wobec powyższego należy uznać, że w momencie przedłużania dłużnikom przez powoda kredytu giełdowego na zakup papierów wartościowych powód doskonale zdawał sobie sprawę z tego, że dłużnicy nie są właścicielami nieruchomości dla których prowadzone są <span class="anon-block">księgi wieczyste (...)</span>. Nadto pozwana podniosła, że w momencie udzielania <span class="anon-block">A. J.</span> przez powoda dalszego kredytu, <span class="anon-block">A. J.</span> dysponował na rachunku bankowym środkami własnymi w kwocie 2.300.000 zł, a wartość papierów wartościowych, które stanowić miały zabezpieczenie przedmiotowego kredytu wynosiła 8.717.653,70 zł na co dłużnik <span class="anon-block">A. J.</span> przedstawił wyciąg z rachunku bankowego na dzień 20 kwietnia 2015 r. Stąd też, w ocenie pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span> uznać trzeba, że godząc się na zaciągnięcie przez dłużnika zobowiązania powód miał pełną wiedzę na temat stanu majątkowego dłużników, a co za tym idzie – miał możliwość dokładnego zweryfikowania ich stanu majątkowego pod kątem ewentualnej niewypłacalności. Tym samym, zdaniem pozwanej, trudno zgodzić się z argumentacją powoda, jakoby dłużnicy <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> dokonując czynności darowizn w datach 13 stycznia 2015 r. i 24 marca 2015 r., a więc przed przystąpieniem przez powoda oraz tych osób do negocjacji co do dalszego trwania przedmiotowej umowy kredytu działali ze świadomością pokrzywdzenia powoda. Nadto pozwana podniosła, że dokonanie przez <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A. J.</span> darowizn nieruchomości na rzecz ich córki <span class="anon-block">S. J.</span> nie miało na celu pokrzywdzenia wierzyciela (który wiedział, że dłużnicy nie mają innego majątku poza ujawnionymi akcjami), lecz spowodowane było potrzebą uporządkowania przez te osoby spraw związanych z dziedziczeniem w sytuacji ewentualnego niepowodzenia przez <span class="anon-block">J. J. (1)</span> walki z chorobą nowotworową oraz z uwagi na problemy kardiologiczne. Ustosunkowując się do stanowiska powoda dotyczącego ustanowienia przez pozwaną <span class="anon-block">S. J.</span> na rzecz pozwanego <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> hipoteki przymusowej na nieruchomości położonej w <span class="anon-block">S.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, dla której prowadzona jest KW nr <span class="anon-block"> (...)</span>, pozwana podniosła, że czynności tej dokonała nie dla pozoru, lecz w związku z zawartą pomiędzy stronami w dniu 11 marca 2015 r. umową przedwstępną sprzedaży 1.670.000 akcji w <span class="anon-block"> spółce (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">Z.</span>. (k. 191 – 208)</p>
<p>W piśmie przygotowawczym z dnia 24 marca 2017 r. powód podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Jednocześnie powód wniósł o zasądzenie od pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span> oraz od pozwanego <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> solidarnie kosztów procesu. (k. 327 – 332)</p>
<p>W odpowiedzi na pozew z dnia 5 lipca 2017 r. pozwany <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zwrot kosztów procesu.</p>
<p>W uzasadnieniu pozwany podniósł, iż w związku z dokonaniem przez powoda w dniu 9 czerwca 2017 r. przelewu wierzytelności wynikającej z łączącej <span class="anon-block">A. J.</span> z <span class="anon-block"> Bankiem (...) S.A.</span> umowy kredytu giełdowego na zakup papierów wartościowych nr <span class="anon-block"> (...)</span> na rzecz <span class="anon-block"> (...)</span> Niestandaryzowanego <span class="anon-block">S.</span> Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> oraz w związku z doręczeniem pozwanemu <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> odpisu pozwu w niniejszej sprawie dopiero w dniu 21 czerwca 2017 r., powód utracił legitymację procesową w zakresie dochodzenia roszczeń objętych niniejszym postępowaniem w stosunku do <span class="anon-block">K. Z. (1)</span>.</p>
<p>Dalej pozwany podniósł, że <span class="anon-block">S. J.</span> dokonała czynności rozporządzającej na nieruchomości położonej w <span class="anon-block">S.</span> dla której prowadzona jest KW nr <span class="anon-block"> (...)</span> poprzez ustanowienie na niej hipoteki umownej do wysokości kwoty 1.500.000 zł na rzec pozwanego <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> nie dla pozoru, lecz w związku z zawartą pomiędzy stronami w dniu 11 marca 2015 r. przedwstępną umową sprzedaży 1.670.000 akcji w <span class="anon-block"> spółce (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">Z.</span>. Odnosząc się do łączącej powoda z dłużnikami <span class="anon-block">A. J.</span> oraz <span class="anon-block">J. J. (1)</span> umowy kredytu giełdowego z dnia 23 kwietnia 2013 r., pozwany <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> podniósł, że powód weryfikując stan majątkowy dłużników <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A. J.</span> przed udzieleniem im kolejnego aneksu na dalsze kredytowanie, doskonale zdawał sobie sprawę z tego, co wchodzi w skład posiadanego przez te osoby majątku. Pozwany podniósł, że przedłożonych powodowi oświadczeniach, tzw. kartach informacyjnych klienta, <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> jednoznacznie wskazali bowiem, że do posiadanego przez nich majątku wchodziły jedynie akcje (papiery wartościowe), które w przypadku <span class="anon-block">A. J.</span> wskazywały wartość 9.111.000 zł, natomiast w przypadku <span class="anon-block">J. J. (1)</span> 7.628.000 zł. Pozwany podniósł, że dłużnicy nie powoływali się na to, aby byli właścicielami jakichkolwiek nieruchomości, a mimo to powód pozytywnie ocenił ich zdolność kredytową i w dniu 17 kwietnia 2015 r., po spełnieniu przez <span class="anon-block">A. J.</span> warunków pozwalających na udzielenie mu dalszego kredytu, zawarł z <span class="anon-block">A. J.</span> kolejny aneks do umowy, którym przedłużony został okres trwania przedmiotowej umowy kredytu giełdowego na kolejny rok, tj. do dnia 20 kwietnia 2016 r. Tym samym zdaniem pozwanego trzeba uznać, iż w momencie przedłużania dłużnikom przez powoda kredytu giełdowego na zakup papierów wartościowych, powód doskonale zdawał sobie sprawę z tego, że dłużnicy nie są właścicielami nieruchomości, dla których prowadzone są księgi wieczyste: <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> (...)</span> i <span class="anon-block"> (...)</span>. Nadto pozwany <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> podkreślił, że w momencie udzielania <span class="anon-block">A. J.</span> przez powoda dalszego kredytu, <span class="anon-block">A. J.</span> dysponował na rachunku bankowym środkami własnymi w kwocie 2.300.000 zł, natomiast wartość papierów wartościowych, które stanowić miały zabezpieczenie tego kredytu wynosiła 8.717.653,70 zł na co dłużnik <span class="anon-block">A. J.</span> przedstawił powodowi wyciąg z rachunku bankowego w <span class="anon-block"> (...) Banku (...)</span> na dzień 20 kwietnia 2015 r. Stąd też zdaniem pozwanego uznać trzeba, że godząc się na zaciągnięcie przez dłużnika dalszego zobowiązania powód miał pełną wiedzę na temat stanu majątkowego dłużników, a co za tym idzie – miał możliwość dokładnego zweryfikowania ich stanu majątkowego pod kątem ewentualnej niewypłacalności. (k. 422 – 439)</p>
<p>W piśmie z dnia 27 lipca 2017 r. powód poinformował, że w dniu 9 czerwca 2017 r. na podstawie umowy sprzedaży wierzytelności, której skuteczność nastąpiła w dniu 22 czerwca 2017 r. <span class="anon-block"> Bank (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> dokonał przelewu wierzytelności przysługujących <span class="anon-block"> Bankowi (...) S.A.</span> wobec <span class="anon-block">A. J.</span> z tytułu umowy kredytu giełdowego na zakup papierów wartościowych nr <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 23 kwietnia 2013 r., która zmieniona została aneksem nr 1 z dnia 18 kwietnia 2014 r. oraz aneksem nr 2 z dnia 17 kwietnia 2015 r. wraz ze wszelkimi zabezpieczeniami (m.in. z tytułu poręczenia wekslowego jakiego udzieliła <span class="anon-block">J. J. (1)</span>) na rzecz <span class="anon-block"> (...)</span> Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>, a przelane wierzytelności są przedmiotem ochrony w niniejszym postępowaniu. (k. 455)</p>
<p>W piśmie z dnia 28 sierpnia 2017 r. powód ustosunkował się do stanowiska wyrażonego przez pozwanego <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> w odpowiedzi na pozew.</p>
<p>Powód podniósł, że wbrew twierdzeniom pozwanego zmiana wierzyciela wywołana umową przelewu nie spowodowała utraty legitymacji procesowej powoda względem pozwanego, gdyż do przelewu wierzytelności doszło dopiero w dniu 22 czerwca 2017 r. i dopiero od tej daty można mówić o skutecznej zmianie wierzyciela. Nadto powód w pełni podtrzymał swoje twierdzenia co do charakteru czynności prawnej w postaci ustanowienia hipoteki do kwoty 1.500.000 zł na nieruchomości na rzecz pozwanego <span class="anon-block">K. Z. (1)</span>. (k. 459 – 463)</p>
<p>Pozwana <span class="anon-block">S. J.</span> przedstawiła swoje stanowisko w piśmie z dnia 5 września 2017 r. (k. 474 – 486)</p>
<p>Powód przedstawił swoje stanowisko w piśmie z dnia 5 października 2017 r. (k. 498 – 499)</p>
<p>Na rozprawie w dniu 25 października 2017 r. Sąd postanowił, że <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> nie wstępuje do procesu w miejsce strony powodowej. (k. 570v.)</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>Pozwana <span class="anon-block">S. J.</span> jest córką <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span>. <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> jest bratem <span class="anon-block">J. J. (1)</span>.</p>
<p>W dniu 23 kwietnia 2013 r. powód zawarł z <span class="anon-block">A. J.</span> <span class="anon-block">umowę nr (...)</span> kredytu giełdowego na zakup papierów wartościowych (dalej jako „umowa kredytu”). Kredyt został udzielony jako kredyt giełdowy w formie linii kredytowej na okres od 23 kwietnia 2013 r. do 20 kwietnia 2016 r. w celu zakupu papierów wartościowych za pośrednictwem <span class="anon-block"> (...)</span> powoda ( w obrocie zorganizowanym oraz w obrocie pierwotnym lub w pierwszej ofercie publicznej) lub refinansowania zakupu wcześniej zakupionych papierów wartościowych za środki własne. Zgodnie z umową kredytu <span class="anon-block">A. J.</span> mógł się zadłużać w rachunku kredytowym nr <span class="anon-block"> (...)</span>; a) od dnia 23 kwietnia 2013 r. do 21 kwietnia 2014 r. do kwoty w wysokości 2.980.000 zł, b) od dnia 22 kwietnia 2014 r. od dnia 20 kwietnia 2016 r. do kwoty w wysokości 3.000.000 zł. Spłata zadłużenia miała nastąpić najpóźniej w dniu 20 kwietnia 2016 r., a zabezpieczeniem należności wynikających z umowy kredytu by weksel własny <em>
<!-- -->in blanco</em> wystawiony przez <span class="anon-block">A. J.</span> i poręczony przez jego żonę <span class="anon-block">J. J. (1)</span>.</p>
<p>Łącząca powoda z dłużnikami <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A. J.</span> umowa kredytu z dnia 23 kwietnia 2013 r. została przez strony dwukrotnie aneksowana: po raz pierwszy w dniu 18 kwietnia 2014 r., a następnie w dniu 17 kwietnia 2015 r. Zgodnie z treścią § 4 ust. 2 Regulaminu udzielenia przez <span class="anon-block"> Bank (...) S.A.</span> kredytów giełdowych na zakup papierów wartościowych okres kredytowania wynosi 12 miesięcy od dnia zawarcia umowy kredytu, natomiast stosownie do treści §10 ust. 1 regulaminu po upływie obowiązującego okresu trwania przedmiotowej umowy kredytu powód mógł ją przedłużyć na dalsze okresy, z tym jednak, że kredytobiorca przed przedłużeniem umowy kredytu musiał najpierw złożyć szereg dokumentów uzasadniających jego zdolność kredytową, które to dokumenty w rzeczywistości stanowiły ponowną weryfikację zdolności kredytowej i ewentualnej wypłacalności dłużników. Przed zawarciem drugiego aneksu do przedmiotowej umowy, tj. przed dniem 17 kwietnia 2015 r. powód ponownie weryfikował stan majątkowy dłużników <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A. J.</span>, którzy w przedłożonych powodowi oświadczeniach tzw. kartach informacyjnych klienta jednoznacznie wskazali co wchodzi w skład posiadanego przez nich majątku. <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> wśród posiadanego przez nich majątku wskazali wówczas jedynie akcje (papiery wartościowe), które w przypadku <span class="anon-block">A. J.</span> wskazywały wartość 9.111.000 zł, natomiast w przypadku <span class="anon-block">J. J. (1)</span> wartość 7.628.000 zł. Dłużnicy nie powoływali się na to, aby byli właścicielami jakichkolwiek nieruchomości, a powód mimo to ocenił ich zdolność kredytową i w dniu 17 kwietnia 2015 r., po spełnieniu przez <span class="anon-block">A. J.</span> warunków pozwalających na udzielenie mu kredytu, zawarł z <span class="anon-block">A. J.</span> kolejny aneks do umowy, którym przedłużony został okres trwania umowy kredytu giełdowego na kolejny rok, tj. do 20 kwietnia 2016 r. Nadto, w momencie udzielania <span class="anon-block">A. J.</span> przez powoda dalszego kredytu, środki własne pod kredyt na rachunku <span class="anon-block">A. J.</span> w <span class="anon-block"> (...)</span> powoda wynosiły 2.300.841,31 zł, a wartość papierów wartościowych wskazanych na tym rachunku wynosiła 8.717.653,70 zł.</p>
<p>
<em>
<!-- -->dowód: umowa kredytu wraz z aneksami i załącznikami (k. 27 – 60), wniosek o udzielenie kredytu giełdowego na zakup papierów wartościowych (k. 226 - 227), karty informacyjne klienta (k. 339 - 348), regulamin udzielania przez powoda kredytów giełdowych na zakup papierów wartościowych (k. 212 – 225), wyciąg z rachunku (k. 238), bankowe raporty monitorujące (k. 349 – 357), zeznania świadka <span class="anon-block">A. J.</span> (k. 389v. – 390v.), zeznania świadek <span class="anon-block">J. J. (1)</span> (k. 488 – 489)</em>
</p>
<p>W związku z niedotrzymaniem warunków umowy kredytu przez <span class="anon-block">A. J.</span> pismem z dnia 18 czerwca 2015 r. powód wypowiedział umowę kredytu <span class="anon-block">A. J.</span>. Powód wielokrotnie informował dłużników <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span>, że w przypadku braku zapłaty przez nich zadłużenia wynikającego z umowy kredytu wystawi przeciwko nim bankowy tytuł egzekucyjny i wystąpi na drogę postępowania sądowego w celu wyegzekwowania swoich roszczeń.</p>
<p>
<em>
<!-- -->dowód: pismo z dnia 18 października 2015 r. – wypowiedzenie umowy wraz z potwierdzeniem odbioru (k. 61 – 64), wezwania do zapłaty wraz z potwierdzeniami odbioru (k. 65 – 78), zeznania świadek <span class="anon-block">D. R.</span> (k. 389v), zeznania świadka <span class="anon-block">A. J.</span> (k. 389v. – 390v.), zeznania świadek <span class="anon-block">J. J. (1)</span> (k. 488 – 489)</em>
</p>
<p>W związku z nieuregulowaniem należności wynikających z umowy kredytu powód wystawił w dniu 24 sierpnia 2015 r. bankowy tytuł egzekucyjny nr <span class="anon-block"> (...)</span> przeciwko <span class="anon-block">A. J.</span>. Zgodnie z treścią tego bte wymagalne zobowiązanie powoda wynikające z umowy kredytu wynosiło łącznie na dzień 24 sierpnia 2015 r. kwotę 2.923.428,65 zł przy czym – od dnia wystawienia bte powodowi należą się dalsze odsetki karne.</p>
<p>W dniu 11 września 2015 r. wypełnił weksel <em>
<!-- -->in blanco</em> wystawiony przez <span class="anon-block">A. J.</span> i poręczony przez <span class="anon-block">J. J. (1)</span> i pismami z dnia 11 września 2015 r. zawiadomił <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> o wypełnieniu weksla poprzez m.in. wpisanie sumy wekslowej w kwocie 2.937.553,88 zł wraz z przedstawieniem go do zapłaty i wezwaniem do dobrowolnego spełnienia świadczenia. Termin zapłaty został wyznaczony na dzień 22 września 2015 r.</p>
<p>W dniu 23 września 2015 r. wystawił bte również przeciwko <span class="anon-block">J. J. (1)</span>, nr <span class="anon-block"> (...)</span>. Zgodnie z treścią tego bte zobowiązanie <span class="anon-block">J. J. (1)</span> wyniosło łącznie na dzień 23 września 2015 r. kwotę 2.937.553,88 zł przy czym od dnia wystawienia bte powodowi należne są odsetki karne.</p>
<p>Postanowieniem z dnia 17 września 2015 r. Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span> w Poznaniu, II Wydział Cywilny, sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span> nadał klauzulę wykonalności bte z dnia 24 sierpnia 2015 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> wydanemu przeciwko <span class="anon-block">A. J.</span>, a postanowieniem z dnia 25 listopada 2015 r. Sąd Rejonowy <span class="anon-block">P. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span>, II Wydział Cywilny, sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span>nadał klauzulę wykonalności bte z dnia 23 września 2015 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span> wydanemu przeciwko <span class="anon-block">J. J. (1)</span>.</p>
<p>Wnioskami z dnia 7 i 21 grudnia 2015 r. powód wszczął postępowania egzekucyjne przeciwko <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span>, które to postępowania egzekucyjne prowadził Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym <span class="anon-block">P. (...)</span>w <span class="anon-block">P.</span> <span class="anon-block">D. P.</span> pod sygn. akt: <span class="anon-block">(...)</span>. Te postępowania egzekucyjne jedynie w nieznacznej części doprowadziły do zaspokojenia roszczeń powoda, komornik sądowy nie ustalił znaczących składników majątkowych dłużników z których egzekucja mogłaby zaspokoić roszczenia powoda w całości. W toku postępowania egzekucyjnego komornik sądowy ustalił, że <span class="anon-block">A. J.</span> wraz ze swoją żoną <span class="anon-block">J. J. (1)</span> zbył istotną część ich majątku.</p>
<p>
<em>
<!-- -->dowód: zawiadomienia o wypełnieniu weksla (k. 79 – 89), bankowe tytuły egzekucyjne (k. 89 – 90), wnioski o nadanie klauzuli wykonalności na bte (k. 91 – 94), postanowienia o nadaniu bte klauzuli wykonalności (k. 95 – 99), wnioski wszczęcie postępowania egzekucyjnego (k. 100 – 106), informacja o stanie postępowania egzekucyjnego (k. 138), zeznania świadek <span class="anon-block">J. J. (1)</span> (k. 488 – 489)</em>
</p>
<p>Na podstawie umowy darowizny z dnia 24 marca 2015 r. sporządzonej przez <span class="anon-block">K. S.</span>, notariusza w <span class="anon-block">P.</span>, za rep. <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">A. J.</span> oraz <span class="anon-block">J. J. (1)</span> przenieśli prawo własności nieruchomości objętych <span class="anon-block">księgą wieczystą KW (...)</span> ( „nieruchomość 1”) oraz KW nr <span class="anon-block"> (...)</span> ( „nieruchomość 2”) na rzecz pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span>. Na podstawie tej samej umowy darowizny <span class="anon-block">A. J.</span> przeniósł także na pozwaną <span class="anon-block">S. J.</span> prawo własności nieruchomości objętej KW nr <span class="anon-block"> (...)</span> („nieruchomość nr 3”).</p>
<p>Ponadto na podstawie umowy darowizny z dnia 13 stycznia 2015 r. rep. <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">A. J.</span> oraz jego żona <span class="anon-block">J. J. (1)</span> dokonali darowizny nieruchomości zabudowanej domem znajdującej się w miejscowości <span class="anon-block">S.</span>, objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą KW nr (...)</span> („nieruchomość nr 4”) na rzecz pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span>. Jednocześnie ze zbyciem nieruchomości nr 4 doszło do ustanowienia bezpłatnego i dożywotniego prawa użytkowania na rzecz <span class="anon-block">A. J.</span> i jego żony <span class="anon-block">J. J. (1)</span>.</p>
<p>Pozwana <span class="anon-block">S. J.</span> na podstawie oświadczenia z dnia 11 marca 2015 r. rep. <span class="anon-block">(...)</span> ustanowiła na nieruchomości 4 hipotekę na kwotę 1.500.000,00 zł na rzecz pozwanego <span class="anon-block">K. Z. (1)</span>, a wierzytelność zabezpieczona hipoteką wynikała z przedwstępnej umowy sprzedaży 1.670.000 akcji w <span class="anon-block"> spółce (...) S.A.</span> z dnia 11 marca 2015 r. W ramach tej przedwstępnej umowy sprzedaży akcji, strony tej umowy uzgodniły, że umowa przyrzeczona zostanie zawarta w terminie do dnia 11 marca 2016 r. W dniu 11 marca 2015 r. (w dniu zawarcia umowy) pozwany <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> przelał na konto pozwanej <span class="anon-block">S.</span> <span class="anon-block">Z.</span> kwotę 1.200.000 zł, która to kwota stanowiła zaliczkę na poczet zakupu akcji (§ 3 ust. 3.3 umowy sprzedaży akcji). W przypadku niezawarcia umowy przyrzeczonej wpłacona kwota zaliczki podlegać miała natychmiastowemu zwrotowi na jego rachunek bankowy, nie później jednak niż w ciągu 2 dni roboczych od upływu terminu do zawarcia umowy przyrzeczonej. Jednocześnie celem zabezpieczenia ewentualnego zwrotu przez pozwaną zaliczki, w sytuacji gdyby nie doszło do zawarcia umowy przyrzeczonej w umówionym terminie, strony postanowiły, że <span class="anon-block">S. J.</span> ustanowi hipotekę umowną do kwoty 1.500.000 zł wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi na nieruchomości dla której prowadzona jest <span class="anon-block">księga wieczysta nr (...)</span>
<em>
<!-- -->
. </em>W związku z tym w dniu 11 maja 2015 r. pozwana <span class="anon-block">S. J.</span> złożyła oświadczenie o ustanowieniu hipoteki.</p>
<p>
<em>
<!-- -->dowód: odpis zupełny <span class="anon-block">księgi wieczystej (...)</span> (k. 107 – 110), odpis zupełny <span class="anon-block">księgi wieczystej (...)</span> (k. 121 -125), odpis zupełny <span class="anon-block">księgi wieczystej (...)</span> (k. 117 – 120), odpis zupełny <span class="anon-block">księgi wieczystej (...)</span> (k. 111 – 115), umowa darowizny z dnia 13 stycznia 2015 r. (k. 251 – 254), umowa darowizny z dnia 24 marca 2015 r. (k. 255 – 258), przedwstępna umowa sprzedaży (k. 259- 260), potwierdzenie transakcji (k. 261), oświadczenie o ustanowieniu hipoteki (k. 262 – 264), zeznania świadka <span class="anon-block">A. J.</span> (k. 389v. – 390v.), zeznania świadek <span class="anon-block">J. J. (1)</span> (k. 488 – 489)</em>
</p>
<p>Pozwana <span class="anon-block">S. J.</span> jest córką <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span>. <span class="anon-block">K. Z. (1)</span> jest bratem <span class="anon-block">J. J. (1)</span> i bratem <span class="anon-block">K. Z. (2)</span>.</p>
<p>Pozwana <span class="anon-block">S. J.</span> była wspólnikiem oraz członkiem zarządu <span class="anon-block"> spółki (...) sp. z o.o.</span>, w której drugim wspólnikiem oraz członkiem zarządu była <span class="anon-block">V. Z.</span> (ciotka pozwanej), a spółka była i jest komplementariuszem <span class="anon-block"> spółki (...) sp. z o.o.</span> S.K.A, na rzecz której <span class="anon-block">K. Z. (2)</span> – mąż <span class="anon-block">V. Z.</span> zbył posiadane udziały w <span class="anon-block"> spółce (...) sp. z o.o.</span>
</p>
<p>
<span class="anon-block">K. Z. (2)</span> był największym akcjonariuszem <span class="anon-block"> spółki (...) S.A.</span>, której to akcje stanowiły główny składnik portfela inwestycyjnego <span class="anon-block">A. J.</span>. <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> byli znaczącymi akcjonariuszami <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> <span class="anon-block">J. Z.</span> – syn <span class="anon-block">K.</span> i <span class="anon-block">V. Z.</span> – był znaczącym akcjonariuszem <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> oraz członkiem rady nadzorczej <span class="anon-block"> spółki (...) S.A.</span> do dnia 17 września 2015 r. <span class="anon-block">K. J.</span> był znaczącym akcjonariuszem <span class="anon-block"> spółki (...) S.A.</span>, a także członkiem zarządu tej spółki w okresie od 13 marca 2015 r. do 30 marca 2015 r. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> było znaczącym akcjonariuszem <span class="anon-block"> spółki (...) S.A.</span>
</p>
<p>
<span class="anon-block">K. Z. (2)</span>, jako główny udziałowiec <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>, dokonał w dniu 6 marca 2015 r. darowizny na rzecz swojej córki <span class="anon-block">D. Z.</span> lokalu mieszkalnego opisanego w <span class="anon-block">księdze wieczystej KW (...)</span> położonego w <span class="anon-block">W.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> 4m92 oraz miejsca postojowego opisanego w <span class="anon-block">księdze wieczystej KW (...)</span> położonego w tym samym budynku.</p>
<p>Pozwana <span class="anon-block">S. J.</span> posiadała udziały lub pełniła funkcje związane z uczestnictwem w wielu spółkach.</p>
<p>
<span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> mieli inne zobowiązania od 2011 r. korzystał z kredytu giełdowego odnawialnego na kwotę około 2.000.000 zł <span class="anon-block"> (...) Bank</span>. Termin wygaśnięcia tego kredytu giełdowego to 7 kwietnia 2015 r.</p>
<p>
<em>
<!-- -->
dowód: odpisy KRS <span class="anon-block"> spółek (...) sp. z o.o.</span> oraz <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> S.K.A (k. 131 - 137), wydruk z <span class="anon-block"> (...)</span> nr <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 30 czerwca 2015 r. (k. 358), wydruk z rachunku maklerskiego z dnia 1 kwietnia 2015 r. (k. 359 ), pismo <span class="anon-block">N. (...)</span> <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 17 maja 2016 r. (k.360 ) wydruki raportów bieżących <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> (k.361 – 366, 370 - 371), wydruk z <span class="anon-block">księgi wieczystej KW (...)</span> (k. 367 – 369), zestawienie podmiotów w których występowała pozwana (k. 501), wydruki z <span class="anon-block"> (...)</span> (k. 502 – 504), wydruk z KRS dla <span class="anon-block"> spółki (...) sp. z o.o.</span> (k. 505 – 506), zeznania świadka <span class="anon-block">A. Z.</span> (k. 390) zeznania świadek <span class="anon-block">J. J. (1)</span>
</em>
</p>
<p>
<span class="anon-block">J. J. (1)</span> w spornym okresie leczyła się ze względu na guzy w piersiach, podejrzenie nowotworu płuc oraz ze względu na zaburzenia kardiologiczne.</p>
<p>
<em>
<!-- -->dokumentacja medyczna (k. 239 – 250), zeznania świadka <span class="anon-block">A. Z.</span> (k. 390) zeznania świadek <span class="anon-block">J. J. (1)</span>
</em>
</p>
<p>Powyższy stan faktyczny sąd ustalił na podstawie zgromadzonych w stanie faktycznym, a wyszczególnionych powyżej dokumentów oraz zeznań świadków.</p>
<p>Dokumenty, które Sąd uczynił podstawą ustaleń faktycznych nie były kwestionowane przez żadną ze stron a i Sąd nie znalazł podstaw by odmówić im przymiotu wiarygodności i wobec tego nadał im znaczenie jakie wynika z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 244;art. 245)">art. 244 i 245 k.p.c.</a>
</p>
<p>Zeznania świadków były spójne i logiczne, korespondowały z treścią zgromadzonych w sprawie dokumentów i wobec tego Sąd również uczynił je podstawą ustaleń faktycznych w sprawie.</p>
<p>Na rozprawie w dniu 25 października 2017 r. Sąd, wobec nieobecności pozwanych na rozprawie, pominął dowód z przesłuchania strony pozwanej. Jednocześnie Sąd dopuścił dowód z załączonych do akt sprawy dokumentów oraz oddalił pozostałe nierozpoznane wnioski dowodowe jako nieprzydatne dla sprawy.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527;art. 527 § 1)">art. 527 §1 k.c.</a> gdy wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową, każdy z wierzycieli może żądać uznania tej czynności za bezskuteczną w stosunku do niego, jeżeli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć. Zgodnie natomiast z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527 § 2)">§ 2</a> przywołanego przepisu czynność prawna dłużnika jest dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli, jeżeli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu niż był przed dokonaniem czynności. Oparta na tym przepisie skarga pauliańska ma na celu ochronę wierzyciela przed krzywdzącym go działaniem dłużnika. Przyznaje ona wierzycielowi uprawnienie do zaskarżenia czynności dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli, czego konsekwencją może być uznanie tych czynności za bezskuteczne wobec skarżącego.</p>
<p>Na podstawie powołanego przepisu, który powód uczynił podstawą prawną wywiedzionego powództwa, można wyróżnić następujące przesłanki warunkujące możliwość skorzystania przez uprawnionego z ochrony pauliańskiej: (1) istnienie godnego ochrony interesu wierzyciela w postaci wierzytelności, (2) dokonanie przez dłużnika czynności prawnej z osobą trzecią, (3) pokrzywdzenie wierzyciela wskutek czynności prawnej dokonanej przez dłużnika, (4) dokonanie przez dłużnika czynności ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela, (5) uzyskanie wskutek tej czynności korzyści majątkowej przez osobę trzecią, (6) działanie osoby trzeciej w złej wierze. Dla skutecznego skorzystania ze skargi pauliańskiej wszystkie wymienione przesłanki muszą wystąpić łącznie, a ciężar ich udowodnienia - zgodnie z regułą dowodową wynikającą z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> - obciąża wierzyciela.</p>
<p>Bezspornym między stronami było, że powodowi w niniejszej sprawie przysługiwały wierzytelności względem dłużników <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> – wierzytelności te zostały stwierdzone bankowymi tytułami egzekucyjnymi z dnia 24 sierpnia 2015 r. (nr <span class="anon-block"> (...)</span> oraz nr <span class="anon-block"> (...)</span>), które następnie zostały zaopatrzone w klauzule wykonalności na mocy postanowień Sądu Rejonowego <span class="anon-block">P. (...)</span>w <span class="anon-block">P.</span>. Bezspornym było także dokonanie przez dłużników czynności prawnych z osobą trzecią – pozwani nie kwestionowali dokonania zaskarżonych przez powoda czynności prawnych.</p>
<p>Jeśli chodzi o trzecią z wyżej wymienionych przesłanek, to należy zauważyć, że <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527;art. 527 § 2)">art. 527 § 2 k.c.</a> wskazuje, że czynność prawna jest dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli, jeżeli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności</p>
<p>Między stronami bezsporne było, że powoda łączyła z <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> umowa kredytu giełdowego na zakup papierów wartościowych nr <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 23 kwietnia 2013 r. Umowa ta została przez strony dwukrotnie aneksowana: po raz pierwszy w dniu 18 kwietnia 2014 r., a następnie w dniu 17 kwietnia 2015 r. Zgodnie z treścią § 4 ust. 2 Regulaminu udzielenia przez <span class="anon-block"> Bank (...) S.A.</span> kredytów giełdowych na zakup papierów wartościowych okres kredytowania wynosi 12 miesięcy od dnia zawarcia umowy kredytu, natomiast stosownie do treści §10 ust. 1 regulaminu po upływie obowiązującego okresu trwania przedmiotowej umowy kredytu powód mógł ją przedłużyć na dalsze okresy, z tym jednak, że kredytobiorca przed przedłużeniem umowy kredytu musiał najpierw złożyć szereg dokumentów uzasadniających jego zdolność kredytową, które to dokumenty w rzeczywistości stanowiły ponowną weryfikację zdolności kredytowej i ewentualnej wypłacalności dłużników. Przed zawarciem drugiego aneksu do przedmiotowej umowy, tj. przed dniem 17 kwietnia 2015 r. powód ponownie weryfikował stan majątkowy dłużników <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">A. J.</span>, którzy w przedłożonych powodowi oświadczeniach tzw. kartach informacyjnych klienta jednoznacznie wskazali co wchodzi w skład posiadanego przez nich majątku. <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> wśród posiadanego przez nich majątku wskazali wówczas jedynie akcje (papiery wartościowe), które w przypadku <span class="anon-block">A. J.</span> wskazywały wartość 9.111.000 zł, natomiast w przypadku <span class="anon-block">J. J. (1)</span> wartość 7.628.000 zł. Nadto, w momencie udzielania <span class="anon-block">A. J.</span> przez powoda dalszego kredytu, środki własne pod kredyt na rachunku <span class="anon-block">A. J.</span> w <span class="anon-block"> (...)</span> powoda wynosiły 2.300.841,31 zł, a wartość papierów wartościowych wskazanych na tym rachunku wynosiła 8.717.653,70 zł. <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> nie powoływali się na to, aby byli właścicielami jakichkolwiek nieruchomości, a powód mimo to ocenił ich zdolność kredytową i w dniu 17 kwietnia 2015 r., po spełnieniu przez <span class="anon-block">A. J.</span> warunków pozwalających na udzielenie mu kredytu, zawarł z <span class="anon-block">A. J.</span> kolejny aneks do umowy, którym przedłużony został okres trwania umowy kredytu giełdowego na kolejny rok, tj. do 20 kwietnia 2016 r. Wynika z tego, że w momencie przedłużania dłużnikom przez powoda kredytu giełdowego na zakup papierów wartościowych nr <span class="anon-block"> (...)</span>, powód zdawał sobie sprawę z tego, że dłużnicy nie są właścicielami nieruchomości dla których prowadzone są <span class="anon-block">księgi wieczyste (...)</span>. Godząc się na przedłużenie <span class="anon-block">A. J.</span> umowy kredytu powód miał możliwość dokładnego zweryfikowania stanu majątkowego dłużników pod kątem ich ewentualnej niewypłacalności i miał pełną wiedzę na temat stanu majątkowego dłużników. W tych okolicznościach nie można było uznać, że <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> dokonując czynności darowizn w dniu 13 stycznia 2015 r. oraz w dniu 24 marca 2015 r., a więc przed przystąpieniem przez powoda oraz <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> do negocjacji co do dalszego trwania przedmiotowej umowy kredytu, działali ze świadomością pokrzywdzenia powoda.</p>
<p>Ponadto w ocenie Sądu należało uznać, że dłużnicy w momencie dokonywania kwestionowanych czynności prawnych nie byli niewypłacalni ani nie pogłębili stanu swojej niewypłacalności. Za takim wnioskiem przemawia to, że powód zawarł z dłużnikami aneks do umowy kredytu pozwalający <span class="anon-block">A. J.</span> na dalsze korzystanie z tego kredytu w dniu 17 kwietnia 2015 r., a więc po dokonaniu przez <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> darowizn na rzecz pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span>. Powód przed zawarciem tego aneksu oceniał sytuację majątkową <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span>. W momencie zawierania aneksu powód wiedział, że pozwani nie są właścicielami przedmiotowych nieruchomości i nie będzie mógł uzyskać z tych nieruchomości jakiegokolwiek zabezpieczenia. Skoro powód w tym czasie sam uznał <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> za mających zdolność kredytową i udzielił im kredytu, to nie można uznać, że byli oni wówczas niewypłacalni. Nadto wniosek ten jest również uzasadniony w świetle wartości innych deklarowanych przez dłużników w momencie dokonywania w kwietniu 2015 r. pozytywnej oceny zdolności kredytowej oraz oceny jakości i realnej wartości ustanowionego zabezpieczenia spłaty kredytu wartości majątkowych (posiadane papiery wartościowe). Wartość papierów wartościowych posiadanych wówczas przez <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">J. J. (1)</span> przekraczała łącznie kwotę kilkunastu milionów złotych. Mając to na uwadze nie można było uznać, że dokonując spornych czynności prawnych dłużnicy stali się niewypłacalni lub pogłębili stan swojej niewypłacalności.</p>
<p>Z uwagi na powyższe Sąd powództwo oddalił – pkt 1 wyroku.</p>
<p>O kosztach procesu w pkt. 2 wyroku Sąd orzekł zgodnie z wyrażoną w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> zasadą odpowiedzialności za wynik procesu i z tego tytułu zasądził od powoda na rzecz pozwanej <span class="anon-block">S. J.</span> kwotę 14.417 zł, w tym kwota 14.400 zł tytułem kosztów zastępstwa radcy prawnego obliczona na podstawie § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 r. w brzmieniu obowiązującym do dnia 26 października 2016 r.) oraz kwota 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.</p>
<p>SSO Sławomira Hańczewska</p>
</div>