I Ca 268/14
Суди загальної юрисдикції2014-12-31
Номер справи
I Ca 268/14
Дата рішення
2014-12-31
Тип
DECISION
Судді
Cezary OlszewskiDariusz Małkiński (PRESIDING_JUDGE)Mirosław Kowalewski
Текст рішення
<p>Sygn. aktI.Ca 268/14</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->Dnia 31 grudnia 2014 roku</strong>
</p>
<p>Sąd Okręgowy w Suwałkach I Wydział Cywilny w składzie następującym:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="167"/>
<col width="430"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->Przewodniczący:</strong>
</p>
</td>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->SSO Dariusz Małkiński</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->Sędziowie</strong>
</p>
</td>
<td>
<p>SO Cezary Olszewski (spr.)</p>
<p>SO Mirosław Kowalewski</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->Protokolant :</strong>
</p>
</td>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->sekr. sądowy Ewa Andryszczyk</strong>
</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2014 roku w Suwałkach</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy z wniosku<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- --> <span class="anon-block">P. P.</span> i <span class="anon-block">K. P. (1)</span> </em>
</strong>
</p>
<p>z udziałem <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z/s w <span class="anon-block">L.</span>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->ustanowienie służebności przesyłu</em>
</strong>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->na skutek apelacji wnioskodawców <span class="anon-block">P. P.</span> i <span class="anon-block">K. P. (1)</span> </em>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->od postanowienia Sądu Rejonowego w Olecku </em>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->z dnia 30 stycznia 2014r., sygn. akt I Ns 2975/12 </em>
</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->p o s t a n a w i a:</span>
</p>
<p>1.
Oddalić apelację;</p>
<p>2.
Zasądzić od wnioskodawców <span class="anon-block">P. P.</span> i <span class="anon-block">K. P. (1)</span> na rzecz uczestnika postępowania <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z/s w <span class="anon-block">L.</span> kwotę 600 zł (sześćset złotych) tytułem kosztów zastępstwa prawnego przed Sądem II – giej instancji.</p>
<p>Sygn. akt: I. Ca. 268/14</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Wnioskodawcy <span class="anon-block">K. P. (2)</span> i <span class="anon-block">K. P. (1)</span> wnieśli o ustanowienie służebności przesyłu obciążającej nieruchomość, stanowiącą <span class="anon-block">działkę ewidencyjną nr (...)</span>, położoną w miejscowości <span class="anon-block">K.</span>, gmina <span class="anon-block">Ś.</span>, obręb <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">K.</span>, o powierzchni 28,13 ha, dla której Sąd Rejonowy w Olecku IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span> - na rzecz przedsiębiorcy <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span>, której treścią jest prawo wstępu, używania i korzystania z pasa gruntu o szerokości oraz miejscu wskazanym przez biegłego, a także na prawie dostępu służb eksploatacyjnych <span class="anon-block"> (...)</span> w celu wykonywania czynności związanych z eksploatacją, konserwacją, naprawą, modernizacją, rozbudową linii niskiego napięcia, znajdującej się na tym pasie gruntu oraz zasądzenie jednorazowego wynagrodzenia za ustanowienie służebności w kwocie wyliczonej przez biegłego i zasądzenie kosztów postępowania. Cofnęli natomiast pierwotnie zgłoszony, analogiczny wniosek odnośnie <span class="anon-block">działek nr (...)</span> i zrzekli się roszczenia w tym zakresie, z uwagi na sprzedaż w/w działek w toku przedmiotowego postępowania.</p>
<p>Uczestnik postępowania <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span> wniósł o oddalenie powyższego wniosku w zakresie <span class="anon-block">działki nr (...)</span> podnosząc zarzut zasiedzenia prawa służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu z dniem 10.06.1996 r.</p>
<p>Postanowieniem z dnia 30 stycznia 2014 r. w sprawie o sygn. akt: I. Ns. 2975/12 Sąd Rejonowy w Olecku oddalił wniosek o ustanowienie służebności przesyłu, umorzył postępowanie w zakresie działek o nr ewidencyjnym <span class="anon-block">(...)</span> i <span class="anon-block">(...)</span>, nakazał pobrać od wnioskodawców solidarnie na rzecz Skarbu Państwa kasy Sądu Rejonowego w Olecku kwotę 1104,33 zł tytułem zwrotu wydatków poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa oraz zasądził od wnioskodawców solidarnie na rzecz uczestnika postępowania kwotę 2.434,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.</p>
<p>Z ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd Rejonowy wynika, że <span class="anon-block">P. P.</span> od dnia 19.10.2007 r. jest właścicielem nieruchomości, położonej w miejscowości <span class="anon-block">K.</span> stanowiącej <span class="anon-block">działkę ewidencyjną nr (...)</span>, położoną w miejscowości <span class="anon-block">K.</span>, gmina <span class="anon-block">Ś.</span>, obręb <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">K.</span>, o powierzchni 28,13 ha, dla której Sąd Rejonowy w Olecku IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr OLI <span class="anon-block"> (...)</span>. Od dnia 31.12.2003 r. m. in. w/w działka, znajdowała się w jego dzierżawie na podstawie <span class="anon-block">umowy nr (...)</span>. Przed wnioskodawcą, do dnia 19.10.2007 r. właścicielem nieruchomości o nr <span class="anon-block">(...)</span> był Skarb Państwa Agencja Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w <span class="anon-block">O.</span>.</p>
<p>Około 2002 r. własnym kosztem, zgodnie z projektem technicznym z września 2002 r. oraz w oparciu o warunki zabudowy i zagospodarowania terenu i zgodę <span class="anon-block"> Zakładu (...)</span> w <span class="anon-block">E.</span>, wnioskodawca wybudował linię napowietrzną niskiego napięcia z przyłączem kablowym zasilającą działkę o nr ewidencyjnym 201. Trasa linii przebiega przez <span class="anon-block">działki (...)</span>, przekazując ją, po wybudowaniu i połączeniu do sieci zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami na rzecz <span class="anon-block"> Zakładu (...)</span>. Pismem z dnia 09.08.2010 r. oraz z dnia 16.02.2011 r. wnioskodawcy zwracali się do <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">B.</span> o zawarcie umowy ustanowienia odpłatnej służebności przesyłu na co uczestnik nie wyraził zgody.</p>
<p>Dnia 8 grudnia 1973 r. Prezydium Powiatowej Rady Narodowej zatwierdziło plan realizacyjny usytuowania obiektu budowlanego - 4 stacji transformatorowych oraz przebiegu linii SN i NN m. in. dla kolonii <span class="anon-block">K.</span> I i II w granicach wyznaczonych na dołączonych dokumentach. Projekt został sporządzony w ramach akcji elektryfikacji wsi <span class="anon-block">K.</span> <span class="anon-block">K.</span> I i II, gmina <span class="anon-block">Ś.</span>, powiat <span class="anon-block">O.</span>. Do odbioru w/w urządzeń doszło w dniu 10.06.1976 r.</p>
<p>Linia niskiego napięcia na <span class="anon-block">działce nr (...)</span> została wybudowana i oddana do użytku w dniu 10.06.1976 r. Została ona wykonana przez <span class="anon-block"> przedsiębiorstwo państwowe (...)</span> w ramach powszechnej elektryfikacji terenów wiejskich, po rozpoznaniu wniosku <span class="anon-block"> (...) Przedsiębiorstwa (...)</span> i <span class="anon-block">W.</span>. Na <span class="anon-block">działce nr (...)</span> znajdują się 4 słupy. Rozpoczyna ona bieg od stacji transformatorowej <span class="anon-block">(...)</span>, posadowionej poza <span class="anon-block">działką nr (...)</span>. Słupy znajdują się na odcinku od a do b. Przebieg w/w linii nn oraz jej przyłączenie do stacji trafo wynika z mapy, sporządzonej w 1973 r. Po dokonaniu w/w budowy pracownicy <span class="anon-block"> Zakładu (...)</span> m. in. <span class="anon-block">J. S.</span>, w sposób swobodny i nie utrudniany przez właścicieli <span class="anon-block">działki nr (...)</span>, przez którą przebiega przedmiotowa linia w okresach co 5 lat dokonywali przeglądu technicznego w/w linii i sieci, konserwowali ją. Przebieg w/w linii jest niezmienny do chwili obecnej.</p>
<p>W dniu 14.11.2013 r. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> Odział <span class="anon-block">B.</span> Rejon Energetyczny <span class="anon-block">E.</span> posterunek energetyczny <span class="anon-block">O.</span> zobowiązał się wobec <span class="anon-block">P. P.</span> do uprzątnięcia gałęzi, drzew wyciętych przez siebie w związku z istniejącym ryzykiem porażenia, po uprzednim ustaleniu wjazdu na działkę z jej właścicielem.</p>
<p>Przeniesienie własności urządzeń przez Skarb Państwa na rzecz <span class="anon-block"> (...)</span> Przedsiębiorstwo Państwowe, w związku z uchyleniem w 1989 r. zasady jednolitego funduszu własności ogólnonarodowej (państwowej), którą wyrażał <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 128)">art. 128 k.c.</a>, nastąpiło na podstawie art. 1 pkt. 9 ustawy z dnia 20.12.1990 r. o zmianie ustawy o przedsiębiorstwach państwowych. Na mocy zarządzenia Ministra Przemysłu i Handlu nr <span class="anon-block">(...)</span>z dnia 09.07.1993r. podzielono <span class="anon-block"> przedsiębiorstwo państwowe Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span> oraz przekształcono je w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa pod nazwą <span class="anon-block"> Zakład (...) Spółka Akcyjna</span> w <span class="anon-block">B.</span>. W treści zarządzenia zawarto zapis (§ 1 pkt. 1.2.), iż wykaz składników majątkowych oraz tryb ich przekazania zawiera załącznik do zarządzenia. Załącznikiem do w/w zarządzenia był wykaz składników majątkowych, który w przypadku <span class="anon-block"> Zakładu (...)</span> wymieniał m. in. stację <span class="anon-block">E.</span> <span class="anon-block">(...)</span>, w granicach szczegółowo opisanych w protokole zdawczo - odbiorczym. Na skutek w/w zarządzenia <span class="anon-block"> (...)</span> dnia 12.07.1993 r. sporządzono akt przekształcenia, którego treść była następnie sprostowana aktem notarialnym z dnia 28.07.2003 r. Dnia 30.06.2007 r. wniesiono aportem do <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">B.</span> składniki majątkowe dotychczasowego podmiotu - <span class="anon-block"> Zakładu (...) S.A.</span> W 2008 r. doszło do zmiany nazwy tegoż podmiotu na <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">B.</span>, a następnie do jej przejęcia przez wnioskodawczynię. Dnia 11 września 2008 r. <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">B.</span> Sp. o.o. na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Białymstoku XII Wydział Gospodarczy KRS zmieniło nazwę na <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> ostatecznie na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 492;art. 492 § 1;art. 492 § 1 pkt. 1)">art. 492 § 1 pkt. 1 k.s.h.</a>, w wyniku połączenia przez przejęcie <span class="anon-block"> spółki (...) Sp. z o.o.</span> przeszła na rzecz <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> własność urządzeń wraz ze związanymi z nimi prawami. Zgodnie natomiast z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 494)">art. 494 k.s.h.</a> <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span> z dniem połączenia wstąpiła z mocy ustawy we wszystkie prawa i obowiązki spółki przejmowanej — <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> w ramach sukcesji uniwersalnej.</p>
<p>W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy wskazał, że posadowienie 4 słupów wraz z odcinkiem linii napowietrznej wraz z odcinkiem linii napowietrznej nN nastąpiło na skutek <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19500280256" title="Ustawa z dnia 28 czerwca 1950 r. o powszechnej elektryfikacji wsi i osiedli - Dz. U. z 1950 r. Nr 28, poz. 256 ()">ustawy z dnia 28 czerwca 1950 roku o powszechnej elektryfikacji wsi i osiedli</a> (Dz. U. z 1954 r., Nr 32, póz. 135 ze zm.). Obowiązujące wówczas regulacje prawne nie wymagały zgody właściciela nieruchomości, na której miały zostać postawione słupy energetyczne i miała przebiegać linia energetyczna. Ustawa ta stanowiła również podstawę do późniejszego korzystania z urządzeń elektroenergetycznych oraz ich konserwacji. Posiadanie to jest posiadaniem w dobrej wierze, które przechodzi na następcę prawnego Skarbu Państwa.</p>
<p>Sąd I instancji wskazał, że poprzednik prawny uczestnika postępowania był posiadaczem służebności gruntowej odpowiadającej służebności przesyłu w dobrej wierze. Wybudowanie urządzeń przesyłowych zostało dokonane przed dniem 10.06.1976 r., gdyż w tej dacie dokonano ich faktycznego odbioru i przekazania do eksploatacji. W tej dacie bieg terminu zasiedzenia służebności rozpoczął się, gdyż przedsiębiorca przesyłowy uzyskał uprawnienie do korzystania z cudzej nieruchomości w zakresie odpowiadającym treści służebności przesyłu. Ponadto konieczną przesłanką faktycznego władztwa, oprócz samego zachowania się posiadacza jest odpowiednie zachowanie się osób trzecich, wyrażające się w tym, że władztwo posiadacza nie spotyka się z ich strony ze skutecznym oporem, w wyniku którego mogłaby nastąpić utrata władztwa przez posiadacza.</p>
<p>Sąd Rejonowy zwrócił uwagę, że zakres uprawnień właściciela urządzeń elektroenergetycznych odpowiadał służebności gruntowej określonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 285;art. 285 § 1)">art. 285 § 1 k.c.</a> Korzystając z prawa do wybudowania, a następnie późniejszej eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych, właściciel urządzeń elektroenergetycznych faktycznie korzystał z nieruchomości, będącej obecnie własnością uczestniczki, w zakresie odpowiadającym treści służebności gruntowej, będąc tym samym - zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 352;art. 352 § 1)">art. 352 § 1 k.c.</a> - posiadaczem tej służebności w dobrej wierze.</p>
<p>Powołując się na poglądy Sądu Najwyższego, Sąd Rejonowy wskazał, że osoba prawna, która przed dniem 1 lutego 1989 r., mając status państwowej osoby prawnej, nie mogła nabyć własności nieruchomości ( odpowiednio służebności), może do czasu samoistnego posiadania wykonywanego po dniu 01.02.1989 r. zaliczyć okres posiadania Skarbu Państwa sprzed tej daty, jeżeli nastąpiło przeniesienie posiadania.</p>
<p>Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19810240122" title="Ustawa z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych - Dz. U. z 1981 r. Nr 24, poz. 122 (art. 67;art. 67 ust. 2)">art. 67 ust. 2 ustawy z dnia 25.09.1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych</a> podmioty gospodarcze, wpisane w dniu wejścia w życie ustawy (01.10.1981 r.) do rejestru przedsiębiorstw państwowych, stały się z mocą prawa przedsiębiorstwami państwowymi. Z uwagi, iż na danym terenie mogło istnieć tylko jedno państwowe przedsiębiorstwo energetyczne, można domniemywać, że sieć elektroenergetyczną w 1980 r. przejął podmiot, który po wejściu z życie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19810240122" title="Ustawa z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych - Dz. U. z 1981 r. Nr 24, poz. 122 ()">ustawy o przedsiębiorstwach państwowych</a> w 1981 r. przekształcił się z mocy ustawy w <span class="anon-block"> Zakład (...)</span>, który jest poprzednikiem prawnym uczestnika postępowania. Odwołując się do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172;art. 172 § 1)">art. 172 § 1 k.c.</a> Sąd Rejonowy wskazał, że termin zasiedzenia dla posiadaczy w dobrej wierze wynosił lat 20 i w okolicznościach sprawy upłynął z dniem 10.06.1996 r. Zdaniem Sądu Rejonowego, w tej dacie z urządzeń przesyłowych wzniesionych na przedmiotowej nieruchomości korzystał poprzednik uczestnika postępowania - jednoosobowa spółkę Skarbu Państwa pod nazwą <span class="anon-block"> Zakład (...) Spółka Akcyjna</span> w <span class="anon-block">B.</span>. Biorąc pod uwagę powyższe na moc <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 176)">art. 176 k.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 292)">art. 292 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(1))">art. 305<sup>
<!-- -->1</sup> k.c.</a> Sąd I instancji uwzględnił zarzut zasiedzenia prawa służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu z dniem 10.06.1996 r. podniesiony przez uczestnika postępowania, co skutkowało oddaleniem wniosku o ustanowienie służebności przesyłu. Powyższe stało się również powodem oddalenia wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego sądowego na okoliczność wyliczenia wynagrodzenia z tytułu ustanowienia w/w służebności jako zbędnego.</p>
<p>Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 512)">art. 512 k.p.c.</a> Sąd Rejonowy umorzył postępowanie odnośnie <span class="anon-block">działek ewidencyjnych nr (...)</span>, a o kosztach postępowania rozstrzygnął na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 2)">art. 520 § 2 k.p.c.</a> O brakujących kosztach sądowych Sąd Rejonowy orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 113;art. 113 pkt. 4)">art. 113 pkt 4 ustawy z dnia 28.07.2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a>, mając na uwadze koszty opinii biegłego wypłacone tymczasowo ze Skarbu Państwa kasy Sądu Rejonowego w Olecku.</p>
<p>Powyższe postanowienie zaskarżyli wnioskodawcy <span class="anon-block">P. P.</span> i <span class="anon-block">K. P. (1)</span>, zarzucając Sądowi I instancji:</p>
<p>1) rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 292)">art.292 k.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172;art. 172 § 1)">art. 172 § 1 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 285;art. 285 § 1;art. 285 § 2)">art. 285 § 1 i 2 k.c.</a> w zw. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 64;art. 64 ust. 3)">art. 64 ust. 3</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 31;art. 31 ust. 3)">art. 31 ust. 3 Konstytucji RP</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 64;art. 64 ust. 2)">art. 64 ust. 2</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 32;art. 32 ust. 1)">art. 32 ust. 1 Konstytucji RP</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 21;art. 21 ust. 1)">art. 21 ust. 1 Konstytucji RP</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 2)">art. 2 Konstytucji RP</a>, poprzez uznanie, że przed 3 sierpnia 2008 r. można było zasiedzieć służebność przesyłu lub służebność gruntową w treści tożsamą ze służebnością przesyłu, a także, że przed dniem 3 sierpnia 2008 r. płynął okres posiadania niezbędny do uwzględnienia zasiedzenia służebności przesyłu lub służebność gruntowej w treści tożsamej ze służebnością przesyłu, a także rażące naruszenie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172;art. 176)">art. 172 i 176 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 292)">art. 292 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(4))">art. 305<sup>
<!-- -->4</sup> k.c.</a> poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie podniesionego przez uczestnika zarzutu przedawnienia;</p>
<p>2) rażące naruszenie treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 177)">art. 177 k.c.</a> w brzmieniu przed 1.10.1990 r. oraz treści art. 10 ustawy z dnia 28.07.1990 r. o zmianie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">ustawy kodeks cywilny</a> polegające na niezastosowaniu treści tychże przepisów i uznanie, że przed 1990 r. można było zasiedzieć nieruchomość Skarbu Państwa i ewentualnie mógł rozpocząć bieg okres zasiedzenia;</p>
<p>3) błędne ustalenie stanu faktycznego poprzez przyjęcie dobrej wiary przedsiębiorstwa przesyłowego w zakresie zasiedzenia,</p>
<p>4) błędne ustalenie stanu faktycznego, ze przedsiębiorstwo państwowe było samoistnym posiadaczem a nie dzierżycielem,</p>
<p>5) błędne ustalenie stanu faktycznego, że doszło do przeniesienia posiadania wykonywania służebności przesyłu (lub służebności w treści tożsamej ze służebnością przesytu) z państwowej osoby prawnej na spółkę,</p>
<p>6) naruszenie przepisów postępowania, mających wpływ na treść rozstrzygnięcia w sprawie, a to <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 129)">art. 129 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 308)">art. 308 k.p.c.</a> w zw. z 228 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> poprzez oparcie się w ustalonym stanie faktycznym na dowody (mapka 1; mapka 2; protokół zdawczo-odbiorczy z 16.IX.1976 r.; protokół z 10.06.1976 r.(Krzywe I); protokół z 10.06.1976 r. (Krzywe II); decyzja z dnia 8.12.1973 r.; projekt elektryfikacji wsi z dnia 10.12.1973 r. wraz z załącznikami (pkt 1-18); zarządzenie MS dnia 9.<span class="anon-block">V.</span>.l993 r. wraz z załącznikiem; protokół zdawczo-odbiorczy z czerwca 1993 r. wraz z załącznikami; akt przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego w spółkę akcyjną z dnia 12.07.1993 r.; wyciąg z aktu notarialnego (Rep. A 5516/2007)), nie stanowiących oryginałów dokumentów, wbrew żądaniu złożonym przez uczestnika w piśmie z dnia 11 kwietnia 2014 r. przedstawienia ich w oryginale, jednocześnie bez dopuszczenia tychże fotokopii jako dowodów w formie przez przepisy postępowania przewidziane,</p>
<p>7) uzasadnieniu postanowienia zarzucili ustalenie, że do zasiedzenia doszło z dniem 10.06.1996 r., poprzez rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 177)">art. 177 k.c.</a> w brzmieniu przed 1.10.1990 r. oraz treści art. 10 ustawy z dnia 28.07.1990 r. o zmianie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">ustawy kodeks cywilny</a> polegające na niezastosowaniu treści tychże przepisów;</p>
<p>8) zażaleniu wydanemu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2014 r. zarzucili naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 277)">art. 277 k.p.c.</a> poprzez oddalenie na rozprawie ich wniosków dowodowych, celem ustalenia zakresu służebności oraz wysokości wynagrodzenia.</p>
<p>Mając na względzie powyższe, apelujący wnieśli o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz powierzenie temu Sądowi orzeczenia o kosztach postępowania apelacyjnego, ewentualnie o zmianę zaskarżonego postanowienia i uwzględnienie ich wniosku w całości (zgodnie z żądaniem zgłoszonym przed Sądem I instancji) wraz z ustawowymi odsetkami i kosztami procesu.</p>
<p>W odpowiedzi, uczestnik postępowania <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span> wniósł o oddalenie apelacji oraz zasądzenie od wnioskodawców na jego rzecz kosztów postępowania apelacyjnego.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie, chociaż należy zgodzić się ze skarżącymi, że pisemne motywy uzasadnienia Sądu Rejonowego były opatrzone błędem. Ocena ta nie zmienia jednak faktu, że treść zaskarżonego postanowienia jest trafna.</p>
<p>W niniejszej sprawie zarzuty apelacji sprowadzały się faktycznie do zakwestionowania ustalenia, że doszło do zasiedzenia służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu na rzecz uczestnika postępowania <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span>. Skarżący podnieśli, że przed dniem 1 października 1990 r. nie mógł rozpocząć się bieg terminu zasiedzenia, albowiem do 2007 r. nieruchomość, na której usytuowane są słupy elektroenergetyczne, stanowiła własność Skarbu Państwa.</p>
<p>Istotnie, jak wynika z ustaleń Sądu Okręgowego, <span class="anon-block">działka nr (...)</span> stanowiła własność Państwowego Gospodarstwa Rolnego w <span class="anon-block">Ś.</span>, natomiast w momencie jego likwidacji w dniu 27 listopada 1992 r. grunty zostały przekazane dla Agencji Nieruchomości Rolnej Skarbu Państwa. W 2007 r. Agencja Nieruchomości Rolnych po podziale sprzedała działkę oznaczoną <span class="anon-block">numerami geodezyjnymi (...)</span> dla <span class="anon-block">K. P. (2)</span> oraz <span class="anon-block">K. P. (1)</span> i są ich własnością do chwili obecnej (k. 437).</p>
<p>W kontekście powyższych zarzutów i ustalonego stanu faktycznego wpierw trzeba wyjaśnić, że gdy zarówno właścicielem nieruchomości obciążonej jak i posiadaczem służebności gruntowej oraz właścicielem nieruchomości władnącej był Skarb Państwa, nie mogło w ogóle dojść do zasiedzenia służebności przesyłu, gdyż właściciel nie może nabyć przez zasiedzenie służebności gruntowej na nieruchomości stanowiącej jego własność. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 285)">art. 285 k.c.</a> służebność gruntowa obciąża jedną nieruchomość na rzecz każdoczesnego właściciela innej nieruchomości, przy czym chodzi o dwie różne nieruchomości w znaczeniu prawnorzeczowym, a więc należące do różnych właścicieli. W związku z tym nieruchomość władnąca i nieruchomość obciążona nie mogą być własnością (pozostawać w użytkowaniu wieczystym) tej samej osoby. Służebność gruntowa jest prawem na rzeczy cudzej, a zatem właściciel nieruchomości nie może nabyć przez zasiedzenie służebności na swojej (własnej) nieruchomości (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2009 r., II CSK 103/09, LEX nr 530696).</p>
<p>W okresie obowiązywania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 128)">art. 128 k.c.</a>, wyrażającego konstrukcję jednolitej własności państwowej, zasiedzenie własności przez przedsiębiorstwo państwowe na swoją rzecz, także w odniesieniu do działek stanowiących własność osób fizycznych, było niedopuszczalne (por. np. uchwalę Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2009 r., III CZP 70/09, OSNC 2010, Nr 5, poz. 64 i postanowienie SN z dnia 20 stycznia 1993 r., II CRN 146/92). Wprawdzie przepis ten został znowelizowany <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19890030011" title="Ustawa z dnia 31 stycznia 1989 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1989 r. Nr 3, poz. 11 ()">ustawą z dnia 31 stycznia 1989 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny</a> (Dz. U. Nr 3, poz. 11), a następnie ustawą dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">ustawy - Kodeks cywilny</a> (Dz. U. Nr 55, poz. 321) uchylony, to jednak zmiany te nie miały mocy wstecznej (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKU 38/96, Prok. i Pr.-wkł. 1997, nr 4, s. 27).</p>
<p>Z chwilą wejścia w życie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19890030011" title="Ustawa z dnia 31 stycznia 1989 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1989 r. Nr 3, poz. 11 ()">ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny</a> zniesiona została zasada, że jedynie Skarbowi Państwa może przysługiwać prawo własności mienia państwowego, w wyniku czego państwowe osoby prawne uzyskały zdolność prawną w zakresie nabywania składników majątkowych na własność. Zmiana <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 128)">art. 128 k.c.</a> dokonana tą ustawą nie spowodowała jednak przekształcenia przysługujących państwowym osobom prawnym - z mocy przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> i ustaw szczególnych - uprawnień do części mienia ogólnonarodowego, pozostających w ich zarządzie w dniu wejścia w życie tej ustawy. Dopiero w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19900790464" title="Ustawa z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - Dz. U. z 1990 r. Nr 79, poz. 464 (art. 2;art. 2 ust. 1)">art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości</a> (Dz. U. Nr 79, poz. 464) uregulowano, że: „grunty stanowiące własność Skarbu Państwa lub własność gminy (związku międzygminnego), z wyjątkiem gruntów Państwowego Funduszu Ziemi, będące w dniu wejścia w życie ustawy w zarządzie państwowych osób prawnych innych niż Skarb Państwa, stają się z tym dniem z mocy prawa przedmiotem użytkowania wieczystego; nie narusza to praw osób trzecich; uprawnienia państwowych gospodarstw rolnych do będących w dniu wejścia w życie ustawy w ich zarządzie gruntów stanowiących własność Państwa reguluje odrębna ustawa”.</p>
<p>Prawo zarządu istniejące w dniu 5 grudnia 1990 r. po stronie państwowych osób prawnych w stosunku do gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa lub własność gminy (z wyjątkiem gruntów <span class="anon-block"> (...)</span>) przekształciło się więc z mocy prawa z tym dniem w prawo użytkowania wieczystego w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a>, natomiast w odniesieniu do budynków, innych urządzeń i lokali znajdujących się na tych gruntach - w prawo własności (tak uchwała składu siedmiu sędziów - zasada prawna - Sądu Najwyższego z dnia 18 czerwca 1991 r., III CZP 38/91, OSNC 1991, nr 10-12, poz. 118 i z dnia 11 października 1990 r. <span class="anon-block"> (...)</span> 13/90).</p>
<p>Skoro w okresie od dnia 1 lutego 1989 r. do dnia 1 października 1990 r. (utrata mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 128)">art. 128 k.c.</a>) <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w dalszym ciągu tylko miał w zarządzie przedmiotowe urządzenia energetyczne, to nie był ich posiadaczem i we wskazanym okresie nie mógł biec termin zasiedzenia. W tym czasie termin zasiedzenia nie mógł też biec na rzecz Skarbu Państwa, skoro był on właścicielem przedmiotowych urządzeń energetycznych oraz właścicielem <span class="anon-block">działki nr (...)</span> (poprzednio nr <span class="anon-block">(...)</span>). Uwłaszczenie jednak majątkiem nieruchomym <span class="anon-block"> Zakładu (...)</span> nastąpiło w dniu 5 grudnia 1990 r. i jego skutkiem było przekształcenie jego zarządu w odniesieniu do urządzeń energetycznych w posiadanie odpowiadające treści użytkowania wieczystego oraz w zakresie władztwa <span class="anon-block">działki nr (...)</span> w posiadanie odpowiadające treści służebności przesyłu, tj. w posiadanie zależne nadające się do zasiedzenia służebności.</p>
<p>W judykaturze jest już utrwalony pogląd, że możliwe jest nabycie przez zasiedzenie nawet przed wejściem w życie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 305(1))">art. 305<sup>
<!-- -->1</sup>
</a>- 305<sup>
<!-- -->4</sup> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a> (przed dniem 3 sierpnia 2008 r.) służebności o treści odpowiadającej służebności przesyłu, ustanawianej nie na rzecz każdoczesnego właściciela nieruchomości władnącej, ale na rzecz przedsiębiorcy przemysłowego (por. np. uchwały Sądu Najwyższego z dnia 7 października 2008 r., III CZP 89/08, <span class="anon-block">B. (...)</span>, nr <span class="anon-block">(...)</span>, z dnia 27 czerwca 2013 r., III CZP 31/13, OSNC 2014, Nr 2, poz. 11 i z dnia 22 maja 2013 r., III CZP 18/13, OSNC 2013, nr 12., poz. 139).</p>
<p>Odstąpienie w drodze wykładni od konieczności określenia w orzeczeniu nieruchomości władnącej na rzecz której nastąpił ex lege skutek zasiedzenia, nastąpiło w rezultacie odwołania się do pojęcia przedsiębiorstwa w ujęciu przedmiotowym i przyjęcia domniemania, że składnikiem przedsiębiorstwa przesyłowego jest zawsze taka nieruchomość (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 września 2006 r., II CSK 112/06, Mon. Praw. 2006 r. nr 19, s.<span class="anon-block"> (...)</span>). Przy tego rodzaju koncepcji brak określenia nieruchomości władnącej jest tylko technicznym uproszczeniem służącym przyspieszeniu postępowania i nie świadczy o braku wystąpienia przesłanki merytorycznej w postaci nieruchomości władnącej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 stycznia 2013 r., II CSK 289/12, LEX nr 1288634; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lipca 2014 r., II CSK 551/13, LEX nr 1504752)).</p>
<p>Wyjaśnić również trzeba, że <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19930160069" title="Ustawa z dnia 5 lutego 1993 r. o przekształceniach własnościowych niektórych przedsiębiorstw państwowych o szczególnym znaczeniu dla gospodarki państwa - Dz. U. z 1993 r. Nr 16, poz. 69 ()">ustawa z dnia 5 lutego 1993 r. o przekształceniach własnościowych niektórych przedsiębiorstw państwowych o szczególnym znaczeniu dla gospodarki państwa</a> określała zakres następstwa prawnego spółek akcyjnych powstałych w wyniku przekształcenia przedsiębiorstw państwowych, wyznaczając w ten sposób także treść i skutki aktów administracyjnych w postaci zarządzeń Ministra Przemysłu i Handlu, wydawanych na podstawie art. 2 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 2 oraz art. 5 ust. 3. Przekształcenia na jej podstawie dokonywane były, z wyjątkami wskazanymi w ustawie, na zasadach i w trybie określonym w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19900510298" title="Ustawa z dnia 13 lipca 1990 r. o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych - Dz. U. z 1990 r. Nr 51, poz. 298 ()">ustawie z dnia 13 lipca 1990 r. o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych</a> (Dz. U. Nr 51, poz. 498 ze zm.) Nie ulega wątpliwości, że następstwem prywatyzacji państwowych przedsiębiorstw energetycznych, dokonanej na podstawie wskazanych aktów prawnych, a polegającej na powstaniu w miejsce przedsiębiorstw państwowych jednoosobowych spółek akcyjnych Skarbu Państwa, które wstępowały w ich prawa i obowiązki, wszelkie prawa majątkowe i niemajątkowe, była sukcesja uniwersalna częściowa (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 1992 r., III CZP 49/92, OSNCP 1992, nr 11, poz. 200 oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 grudnia 2000 r., I CKN 324/00, OSNC 2001 nr 6, poz. 96). W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że skutek ten dotyczył wszystkich praw składających się na przedsiębiorstwo, choćby nie były wskazane w czynności (akcie administracyjnym) jako jego składniki, także jeżeli strony nie uświadamiały sobie ich istnienia czy przynależności do przedsiębiorstwa. Wyłączenie części z nich wymagało wyraźnego wskazania w akcie przekształcenia (podziału) przedsiębiorstwa państwowego. Oznacza to konieczność przyjęcia, że co do służebności gruntowych zbliżonych do służebności przesyłu, następstwo prawne po nim na rzecz powstałej spółki Skarbu Państwa, zostaje wykazane w razie przedstawienia zarządzenia ministra potwierdzającego zakres następstw podmiotowych i przedmiotowych.</p>
<p>Z kolei <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970540348" title="Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - Dz. U. z 1997 r. Nr 54, poz. 348 ()">Prawo energetyczne</a> w brzmieniu obowiązującym w czasie zawierania umowy aportowego zbycia zorganizowanej części <span class="anon-block"> przedsiębiorstwa Zakład (...) S.A.</span>, wyznaczało sposób, zakres i następstwa realizacji prawnego obowiązku pełnego rozdziału działalności przesyłowej oraz dystrybucyjnej od działalności wytwórczej oraz działalności obrotowej w sektorze energetycznym, wynikającego z przepisów prawa krajowego i unijnego. Podział w tym wypadku polegał na prawnym wydzieleniu działalności przesyłowej oraz dystrybucyjnej przez pozostawienie działalności w zakresie obrotu energią elektryczną w dotychczasowym przedsiębiorstwie oraz na przekazaniu zorganizowanej części przedsiębiorstwa zajmującej się dystrybucją tej energii na rzecz innego przedsiębiorstwa, prowadzonego w formie spółki prawa handlowego jako wkładu niepieniężnego. Wskazane przepisy przewidywały nie tylko zmiany formy organizacyjnej i prawnej, ale także przekazanie całego majątku związanego z przenoszoną częścią działalności, powinny zatem być uwzględniane przy ustalaniu treści umowy i wykładni jej postanowień (tak: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 2014 r., IV CSK 252/13, LEX nr 1467210).</p>
<p>Z powyższych uwag wynika, że termin zasiedzenia w okolicznościach sprawy biegł od dnia 6 grudnia 1990 r. i w związku z tym należało rozważyć, czy objęcie wtedy przez <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w posiadanie zależne tj. w zakresie treści służebności przesyłu <span class="anon-block">działki nr (...)</span> (poprzednio nr<span class="anon-block">(...)</span>), było posiadaniem w dobrej wierze, czy też było to władztwo w złej wierze.</p>
<p>Rozstrzygającym momentem dla oceny dobrej, czy złej wiary posiadacza jest data uzyskania posiadania. Późniejsze zmiany świadomości posiadacza pozostają bez wpływu na tę ocenę i w konsekwencji na długość okresu niezbędnego do tego pierwotnego sposobu nabycia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">prawa rzeczowego</a> (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 czerwca 2003 r., III CZP 35/03, Prok. i Pr. - wkł. 2004, nr 2, s. 32). O przypisaniu posiadaczowi dobrej lub złej wiary przy wykonywaniu posiadania decydują okoliczności opisujące jego stan świadomości w chwili objęcia władztwa nad rzeczą (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 2010 r., III CSK 57/10, LEX nr 852661).</p>
<p>W świetle dokonanych ustaleń istnieje podstawa do przyjęcia, że organ zarządzający <span class="anon-block"> Zakładem (...)</span> przed jego uwłaszczeniem mieniem Skarbu Państwa wiedział, że zarówno urządzenia jak i <span class="anon-block">działka nr (...)</span> (poprzednio nr <span class="anon-block">(...)</span> stanowią własność państwową, a zatem że linie energetyczne, którymi zarządza eksploatuje zgodnie z prawem. Nie można też uznać, że nie miał wiedzy co do tego, iż z dniem 5 grudnia 1990 r. został uwłaszczony mieniem państwowym, a tym samym że z tą datą przedmiotowe urządzenia weszły ex lege w skład jego przedsiębiorstwa (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 49)">art. 49 k.c.</a>) i w związku z tym, że stał się w zakresie treści służebności, posiadaczem zależnym <span class="anon-block">działki nr (...)</span>. W chwili jego uwłaszczenia został bowiem użytkownikiem wieczystym zarządzanych dotychczas przez niego nieruchomości i uzyskał własność związanych z nimi linii energetycznych. Wtedy bowiem nastąpiło rozdzielenie prawa własności <span class="anon-block">działki nr (...)</span> (poprzednio nr <span class="anon-block">(...)</span>) nadal stanowiącej nieruchomość państwową i prawa <span class="anon-block"> przedsiębiorstwa Zakładu (...)</span>, w skład którego weszły eksploatowane przez niego nieruchomości wraz z liniami energetycznymi. W tym stanie rzeczy należało dojść do wniosku, że skarżący, nie obalił domniemania zawartego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 7)">art. 7 k.c.</a> i przyjąć, że władanie przez <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> <span class="anon-block">działką nr (...)</span> (poprzednio nr <span class="anon-block">(...)</span>) w zakresie treści odpowiadającej służebności przesyłu od dnia 5 grudnia 1990 r. było posiadaniem w dobrej wierze. W tym stanie rzeczy termin zasiedzenia upłynął w dniu 6 grudnia 2010 i nie został on przerwany, albowiem przedmiotowa sprawa została wytoczona w dniu 23 listopada 2012 r.</p>
<p>Mając na względzie powyższe, Sąd Okręgowy uznał, że rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego jest trafne, albowiem odpowiada prawu.</p>
<p>Mając na względzie powyższe Sąd Okręgowy oddalił apelację na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a>
</p>
<p>O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 2)">art. 520 § 2 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 105;art. 105 § 2)">art. 105 § 2 k.p.c.</a>, na które złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika uczestnika postępowania ustalone na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 105 § 6;art. 105 § 6 pkt. 4)">§ 6 pkt 4</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631349" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 (§ 12;§ 12 ust. 1;§ 12 ust. 1 pkt. 1)">§ 12 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu</a> (Dz. U. z 2013 r., poz. 490).</p>
</div>