IV SA/Wa 1934/07

SENTENCJA Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 27 grudnia 2007r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia (...) sierpnia 2007 r. Nr (...) w przedmiocie ustalenia lokalizacji drogi krajowej postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy. UZASADNIENIE Skarżący J.W. złożył w dniu 15 października 2007 r. ( data nadania pisma w urzędzie pocztowym) na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Budownictwa z dnia (...) sierpnia 2007 r. Nr (...) w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie ustalenia lokalizacji drogi dla rozbudowy i wzmocnienia drogi krajowej nr (...) na odcinku (...). Z informacji podanych przez skarżącego w nadesłanym formularzu PPF wynika, że skarżący jest właścicielem domu oraz działki geodezyjnej. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną. W rubryce 10 formularza, dotyczącej uzyskiwanych dochodów, skarżący wymienił dochody z emerytur w łącznej wysokości 1559,26 zł brutto miesięcznie. Uzasadniając wniosek skarżący wskazał na swój podeszły wiek, zły stan zdrowia oraz wydatki na lekarstwa. W związku z powziętymi wątpliwościami co do zasobów majątkowych skarżącego oraz ponoszonych przez niego wydatków, Sąd pismem z dnia 19 października 2007 r. zobowiązał skarżącego do uzupełnienia, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy, wniosku poprzez nadesłanie wyciągów i wykazów z posiadanych przez skarżącego oraz jego żonę kont bankowych oraz złożenie oświadczenia o wysokości wydatków ponoszonych miesięcznie na leczenie oraz utrzymanie mieszkania. Powyższe pismo Sądu zostało doręczone dorosłemu domownikowi-(żonie skarżącego) w dniu 26 października 2007 r., co należy uznać za skuteczne doręczenie w myśl art. 72 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.). Termin do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy upłynął w dniu 2 listopada 2007 r. skarżący natomiast do dnia dzisiejszego wniosku we wskazanym zakresie nie uzupełnił. Rozpatrując wniosek stwierdzono, co następuje: Zwolnienie od kosztów sądowych wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, które może być przyznane osobie fizycznej pod warunkiem wykazania przez nią braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Powołane we wniosku okoliczności powinny uzasadniać to wyjątkowe traktowanie, bowiem instytucja prawa pomocy stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 powołanej ustawy, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane z udziałem w sprawie. Nie można jednak odmówić prawa pomocy, jeżeli wiązałoby się to z ograniczeniem prawa do sądu, gdy na skutek braku środków finansowych strona nie miałaby możliwości dochodzenia swych praw. Z powyższego wynika, że ciężar udowodnienia możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Wnioskodawca zatem musi przedstawić Sądowi argumentację, która potwierdzałaby niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie kosztów postępowania. Ustawowy wymóg złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu ma na celu zobligowanie strony do zwięzłego i rzeczowego wykazania oraz usystematyzowania okoliczności faktycznych, mających wpływ na rozstrzygniecie sprawy. W formularzu zawarte są także rubryki umożliwiające zamieszczenie danych, które składający oświadczenie uważa za istotne. Wprawdzie brak jest przykładowego wskazania, jakie dane powinien podać wnioskodawca w tych rubrykach, to należy przyjąć, ze zamiarem prawodawcy było umożliwienie wykazania w nich informacji mogących mieć znaczenie przy ocenie wniosku. Chodzi tu nie tylko o dochody i posiadane aktywa, ale także wszystkie konieczne i uzasadnione wydatki oraz obciążenia. W sytuacji gdy Sąd uzna, że oświadczenie strony wskazane we wniosku o prawo pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego lub możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, możliwe jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że w związku ze złym stanem zdrowia ponosi znaczne wydatki na lekarstwa, jednak - mimo wezwania - nie przedłożył żadnych dokumentów wskazujących wielkość ponoszonych w tym celu wydatków. Ponadto skarżący nie nadesłał na wezwanie Sądu wyciągów z konta bankowego, nie złożył również żadnego oświadczenia co do ewentualnego posiadania lub braku dostępnych środków finansowych na koncie. W konsekwencji należy przyjąć, iż niewyjaśnione pozostały podstawowe okoliczności dotyczące ponoszonych przez skarżącego kosztów leczenia i utrzymania. Informacje, do których udzielenia zobowiązano skarżącego, a które pozostały niewyjaśnione miały istotny wpływ na merytoryczne rozpoznanie złożonego przez niego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, rzutując przede wszystkim na prawidłową ocenę jego sytuacji materialno-bytowej i możliwości płatniczych. Okoliczności te nie mogą stanowić domniemania ze strony Sądu, zwłaszcza gdy mają stanowić podstawę udzielenia pomocy finansowej ze środków publicznych. Rodzi to obowiązek wszechstronnego ich wyjaśnienia, zwłaszcza gdy informacje udzielone przez osobę wnioskującą o przyznanie prawa pomocy budzą wątpliwości lub po prostu okazują się niewystarczające dla dokonania tej oceny. Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, z czym związany jest ścisły rygoryzm. Jeśli strona mimo nie budzącej wątpliwości treści wezwania nie stosuje się do niego i nie udziela wymaganych informacji-do czego ma oczywiście prawo, musi się przez to liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami z tego tytułu. Mając powyższe na uwadze należy uznać, iż skarżący nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.